Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie : NSA Anna Szkodzińska WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Protokolant : starszy referent Katarzyna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 31 października 2018 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego Z. K. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 października 2018 r. (znak: [...]) na podstawie:

- art. 105 § 1 w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.), w związku z odwołaniem Z. K., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 16 lipca 2018 r. (znak: [...]) w sprawie odmowy nakazania P. D. – właścicielowi działki nr [...] położonej w [...], gm. [...] nakazania wykonania w określonym czasie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia,

umorzyło postępowanie odwoławcze.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia 16 lipca 2018 r. (znak: [...]) Wójt Gminy [...] orzekł o odmowie nakazania P. D. – właścicielowi działki nr [...] położonej w [...] gm. [...] nakazania wykonania w określonym czasie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia w sprawie przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska, utrzymaniu czystości i porządku w gminach na posesji [...] gm. [...] – działka o nr ewid.[...], będącej własnością P. D..

W uzasadnieniu ww. decyzji organ przedstawił podjęte w sprawie czynności kontrolne m.in. dotyczące przestrzegania warunków spalania odpadów przez właściciela posesji. Wskazano na wizję w terenie, podczas której nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie spalania odpadów i na dokumentację fotograficzną. Zwrócono również uwagę na czynności podjęte po uchyleniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a nadto organ zaznaczył, że brak było pieca z kominem i nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie spalania na posesji odpadów.

Odwołanie od ww. decyzji wniósł Z. K., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. W treści odwołania zakwestionowano decyzję organu I instancji zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 363 ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz art. 5 ust. 1 pkt 3 i 3b ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Ponadto zarzucono brak rzetelności w prowadzeniu dokumentacji, brak dołączenia akt PINB oraz naruszenie art. 77 § 1 w zw. z art. 28 w zw. z art. 33 § 2 k.p.a., polegające na oparciu ustaleń faktycznych w przedmiocie złożenia przez stronę deklaracji (oświadczenia) zaniechania w przyszłości ponownego montażu urządzenia grzewczego w budynku gospodarczym w oparciu o oświadczenie R. D. (bez obecności P. D.), która nie legitymowała się stosownym pełnomocnictwem do reprezentacji P. D. podczas kontroli w dniu [...] czerwca 2018 r., wobec czego – w ocenie odwołującego się – przeprowadzony dowód z kontroli w powyższym zakresie nie miał żadnej mocy dowodowej i nie mógł stanowić dowodu w przedmiotowej sprawie.

Następnie podano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w związku z rozpatrywaniem ww. odwołania Z. K. (figurującego jako strona postępowania), działając na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. zleciło przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w ww. sprawie organowi I instancji (pismo z dnia 20 sierpnia 2018 r., [...]), a to: 1) dołączenie do akt sprawy informacji z ewidencji gruntów odnośnie dz. o nr ewid.[...] (posesja [...] gm. [...]) oraz posesji [...], gm. [...] (nr dz. nie ustalony na podstawie akt), 2) ponowienie wizji w terenie na dz. nr [...] posesja [...], gm. [...], 3) dołączenie do akt sprawy wszystkich ewentualnie posiadanych jeszcze przez organ I instancji akt przedmiotowej sprawy (poza przesłanymi już Kolegium). Jednocześnie organ odwoławczy pismem z dnia 20 sierpnia 2018 r. (znak: [...]) zwrócił się także do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o informacje jakie ustalenia zostały dokonane przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w M. w związku ze skargą W. K. i Z. K. dotyczącą instalacji grzewczej w budynku gospodarczym na nieruchomości w [...] nr [...], dz. nr [...] (własność P. D.) po zwrocie skargi Z. K. z dnia 21 sierpnia 2017 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (pismo znak: [...]).

W dalszej kolejności wskazano, że pismem z dnia 28 sierpnia 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. udzielił informacji w powyższym zakresie, zaś pismem z dnia 7 września 2018 r. Z. K. dosłał zawiadomienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. nr [...] o sposobie załatwienia skargi. Nadto zwrócono uwagę na brak kompletności akt sprawy oraz wskazano, że w piśmie dodatkowo podniesiono, iż sąsiad spala odpady toksyczne w piecu do centralnego ogrzewania. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, że pismem z dnia 17 września 2018 r., działający imieniem Z. K., profesjonalny pełnomocnik, w uzupełnieniu zwróciła się o przeprowadzenie dowodu w postaci wymazu z urządzenia odprowadzającego dym (rury) w budynku pomiędzy budynkiem gospodarczym a domem mieszkalnym. Wyjaśniono także, że w załączeniu do pisma przewodniego z dnia 24 września 2018 r. (znak: [...]) przesłano dokumentację sprawy w zakresie zleconym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w oparciu o art. 136 k.p.a., w tym wypisy z ewidencji gruntów i budynków. Następnie podkreślono, że organ odwoławczy wezwał organ I instancji o uzupełnienie akt o zawiadomienie stron o oględzinach wraz z dowodami doręczeń (pismo z dnia 2 października 2018 r.), które to akta zostały uzupełnione w tym zakresie przez organ I instancji niezależnie od wezwania Kolegium przy piśmie z dnia 26 września 2018 r. (wpływ 2 października 2018 r do sekretariatu Kolegium).

Organ odwoławczy dodał również, że pismem z dnia 5 października 2018 r., wystosowano zawiadomienie w oparciu o art. 10 k.p.a. przed wydaniem decyzji, niemniej jednak nie zapoznano się z aktami sprawy. Zaznaczono natomiast, że pismem z dnia 17 października 2018 r. (29 października 2018 r.) pełnomocnik Z. K., występując w imieniu W. K., ponowił wystąpienie o przeprowadzenie dowodu w postaci wymazu z urządzenia odprowadzającego dym (rury) w budynku pomiędzy budynkiem gospodarczym a domem mieszkalnym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po zapoznaniu się z materiałem zgromadzonym w sprawie, wskazało na wstępie, że w sytuacji, gdy do organu odwoławczego wpływa odwołanie, organ ten – przed wydaniem decyzji merytorycznej w sprawie – dokonuje sprawdzenia i ewentualnie koniecznych ustaleń, czy pod względem formalnoprawnym, odwołanie jest wniesione prawidłowo, w tym czy pochodzi od strony postępowania zgodnie z art. 28 k.p.a., to jest osoby/podmiotu posiadającej interes prawny, a nie faktyczny w sprawie, jak i posiadającej zdolność prawną/zdolność do czynności prawnych. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy wskazał, że w odpowiedzi na wezwanie Kolegium, organ I instancji przedłożył m.in. wypisy z rejestru gruntów dla dz. nr [...] oraz [...], z których wynikało, iż Z. K. (który jako jedyny złożył odwołanie w sprawie), działając przez profesjonalnego pełnomocnika, nie był właścicielem działki sąsiedniej, tj. dz. nr [...] położonej w m. [...] (wypis z rejestru gruntów, wyjaśnienie Wójta Gminy [...] z dnia 24 września 2018 r.), gdyż właścicielem tym pozostawała W. K., która nie składała odwołania w sprawie i nie była adresatem decyzji organu I instancji. Wobec powyższego organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że ponieważ art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, w każdej indywidualnej sprawie przyczyny bezprzedmiotowości postępowania należy poszukiwać z uwzględnieniem treści art. 105 k.p.a. Wyjaśniono przy tym, że bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego będzie miała miejsce m.in. wtedy, jeżeli organ odwoławczy w toku postępowania ustalił, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w sprawie (art. 127 § 1 k.p.a.). Podkreślono bowiem, że podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a., a zatem nie jest on legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że podstawą decyzji organu I instancji był art. 363 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 799 z późn. zm. – dalej jako: u.p.o.ś.), który umożliwia nałożenie w drodze decyzji obowiązku wykonania czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko. Zaznaczono jednak przy tym, że w myśl niebudzącego wątpliwości brzmienia art. 375 ww. ustawy postępowanie w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko może być wszczęte wyłącznie z urzędu, a nie na wniosek. Tym samym zdaniem organu II instancji, Z. K. z samej racji wystąpienia z żądaniem nie przysługiwał przymiot strony. Podniesiono bowiem, że okoliczność wystąpienia przez Z. K. z zawiadomieniem o negatywnym oddziaływaniu przez P. D. nie była równoznaczna z legitymowaniem się przez niego interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zakwestionowało jednocześnie stanowiska, iż art. 375 u.p.o.ś. stanowi jedynie o wszczęciu postępowania, co nie ograniczało samo w sobie jednak kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony i nie mógł on stanowić podstawy do oceny, komu przysługują uprawnienia strony w danym postępowaniu. Organ odwoławczy zwrócił jednak uwagę, że brak było szczególnej regulacji dotyczącej kręgu stron postępowania w przedmiocie wydania decyzji o zapobieganiu negatywnym oddziaływaniom na środowisko przez osobę fizyczną. Podkreślono bowiem, że ustawodawca nie uregulował w sposób szczególny stron postępowania o wydanie decyzji w przedmiocie zapobiegania negatywnemu oddziaływaniu na środowisko, wobec czego – zdaniem organu II instancji – ocena, kto powinien posiadać przymiot strony w tym postępowaniu musiała być dokonana z uwzględnieniem art. 28 k.p.a. W tym zakresie zaznaczono natomiast, że zasadniczo stroną postępowania z pewnością powinna być osoba fizyczna, na którą może zostać nałożone w drodze decyzji administracyjnej wykonanie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia, czy przywrócenia środowiska do stanu właściwego, natomiast inne podmioty, aby mogły uczestniczyć w przedmiotowym postępowaniu, powinny legitymować się własnym interesem prawnym. Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że osoba fizyczna będąca właścicielem nieruchomości położonej w sąsiedztwie obiektu, którego funkcjonowanie powoduje uciążliwości dla środowiska, może być stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest ograniczenie tych uciążliwości. Tym samym podano, że przymiot strony postępowania będą posiadały wszystkie podmioty władające nieruchomościami położonymi w zasięgu oddziaływania konkretnego przedsięwzięcia, ponieważ będą one posiadały interes prawny w tym, aby taki stan przestał istnieć. Wyjaśniono przy tym, że interes ten ma źródło w prawach rzeczowych do nieruchomości, a więc jest to interes prawny, a nie faktyczny i powinien podlegać ochronie. Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że Z. K. nie posiadał praw rzeczowych do nieruchomości sąsiedniej, tj. dz. nr [...] ([...]), której właścicielem pozostawała W. K.. Tym samym w ocenie organu odwoławczego, odwołanie w przedmiotowej sprawie złożył podmiot niemogący być stroną w sprawie, wobec czego mając na względzie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. konieczne było umorzenie postępowania odwoławczego, bez możliwości merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów odwołania i wniosków dowodowych.

Skargę na ww. decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżący – Z. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zwolnienia od kosztów sądowych.

Skarżący zarzucił, że wydane w przedmiotowej sprawie decyzje są wadliwe, albowiem nieprawidłowo został on nieuznany za stronę postępowania. Jednocześnie skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z aktu notarialnego, Rep. A Nr [...] z dnia [...] lipca 2000 r. na okoliczność, iż jest on współwłaścicielem nieruchomości położonej w [...], dz. nr [...], gm. [...]. Zdaniem skarżącego, organy obu instancji nie uznając go za stronę postępowania naruszyły art. 28, art. 7, art. 6, art. 10 i art. 107 § 3 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w tym zakresie stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się natomiast do przedłożonej przez skarżącego umowy darowizny sporządzonej w formie aktu notarialnego, organ odwoławczy wskazał m.in., że organy administracji publicznej są zobligowane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków w zakresie danych przedmiotowych i nie mogą dokonywać w tym zakresie samodzielnych ustaleń.

Pismem z dnia 28 lutego 2019 r. (data wpływu do Sądu – 4 marca 2019 r.) skarżący przesłał do Sądu akt notarialny z dnia [...] lutego 2019 r., Rep. A Nr [...] oraz dowód wpłaty za założenie księgi wieczystej.

Na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty i wnioski skargi, jednocześnie podkreślając, że gospodarstwo rolne oraz przedmiotowa działka wchodzą w skład majątku wspólnego Z. K. i W. K., na potwierdzenie czego przedłożył wydruk z księgi wieczystej nr [...] i wniósł o dopuszczenie dowodu z tego dokumentu na okoliczność jego treści oraz tego, że skarżący jest współwłaścicielem dz. nr [...] i tym samym miał w postępowaniu administracyjnym legitymację do występowania w sprawie. Ponadto pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 z późn. zm.) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego wyżej przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. (art. 134 § 1 p.p.s.a.) w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

W tym miejscu wymaga jednak podkreślenia, że w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (zob. w tym zakresie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, LEX nr 173127).

Stosownie zaś do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją, w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Ponadto stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd administracyjny stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Skarga jest uzasadniona o czym będzie mowa odpowiednio poniżej

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 października 2018 r. (znak: [...]), wydana w związku z odwołaniem Z. K., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 16 lipca 2018 r. (znak: [...]) w sprawie odmowy nakazania P. D. – właścicielowi działki nr [...] położonej w [...], gm. [...] nakazania wykonania w określonym czasie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia, którą organ ten umorzył postępowanie odwoławcze.

Zgodnie z treścią art. 28 Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.) : "Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". W myśl art. 105 k.p.a. "§ 1. Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". Art. 7 k.p.a. stanowi, że " W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli". Zgodnie z art. 77 k.p.a. § 1. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.§ 2. Organ może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu.§ 3. Organ przeprowadzający postępowanie na wezwanie organu właściwego do załatwienia sprawy (art. 52) może z urzędu lub na wniosek strony przesłuchać również nowych świadków i biegłych na okoliczności będące przedmiotem tego postępowania.§ 4. Fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu. Fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie". Art. 8 k.p.a. stanowi, że: "§ 1. Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania". Zgodnie z art. 10 k.p.a.: "§ 1. Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań".

Skarga jest uzasadniona, gdyż kontrolowany organ naruszył art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 105 k.p.a. w sposób mający istotne znaczenie dla wyniku sprawy. Sąd zarazem w tym miejscu podkreśla, że w chwili obecnej przedmiotem kontroli Sądu jest tylko i wyłącznie kwestia, czy skarżący posiada atrybuty/cechy strony postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej odmowy nakazania P. D. – właścicielowi działki nr [...] położonej w [...], gm. [...] nakazania wykonania w określonym czasie czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i jego zagrożenia.

W ocenie Sądu kontrolowany organ przedwcześnie uznał, że skarżący nie jest stroną tego postępowania administracyjnego. Z przebiegu historii kontrolowanego postępowania wynika, że w sprawie była już raz, przed obecnie kontrolowaną, wydana decyzja pierwszoinstancyjna z dnia 27.10.2017, (data wszczęcia postępowania w nawiązaniu do pisma skarżącego z dnia 21.08.2017 r.), która następnie została uchylona przez SKO w [...] decyzją z dnia 23.02.2018 r. W tym postępowaniu skarżący był uznany za stronę, chociaż organy tego stanowiska nie argumentowały. Także w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji uznał skarżącego za stronę postępowania. Dopiero kontrolowane obecnie SKO w [...] w ramach swojego procedowania zakończonego obecnie kontrolowaną decyzją z dnia 31 października 2018 r. ustaliło na podstawie wypisu z ewidencji gruntów dla działki nr [...], że skarżący nie jest w niej wskazany jako podmiot posiadający tytuł prawny do działki nr [...], tylko jego żona W. K. w związku z czym - po zawiadomieniu uczestników postępowania w trybie art. 10 k.p.a., że można zapoznać się z aktami sprawy, wydało wobec skarżącego decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego. Takie działanie organu odwoławczego w ocenie Sądu naruszyło zasadę zaufania obywatela do administracji publicznej wyrażoną w art. 8 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a., art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w sposób mający istotne znaczenie dla wyniku sprawy. Skoro dopiero na tym etapie odwoławczym postępowania administracyjnego organ powziął takie ustalenia co do braku statusu strony wskutek dowodu "urzędowego" z ewidencji gruntów, a wcześniej skarżący był uznany jako strona przedmiotowego postępowania administracyjnego, co zostało zaakceptowane także przez uprzedni skład SKO w decyzji z dnia 23.02.2018 r. – to organ powinien wystąpić do skarżącego o ustosunkowanie się do treści wypisu z ewidencji gruntów. Innymi słowy organ ten powinien na tę okoliczność w realiach kontrolowanej sprawy przeprowadzić dodatkowe "dedykowane" postępowanie wyjaśniające a nie ograniczyć się jedynie do skorzystania z treści art. 10 k.p.a. Organ odwoławczy powiadomił skarżącego o możliwości zapoznania się z aktami, ale w tym zakresie nie poinformował dodatkowo skarżącego, że w jego ocenie w sprawie pojawiły się dowody wskazujące, że nie jest stroną przedmiotowego postępowania. Takie działanie organu odwoławczego potencjalnie umożliwiłoby skarżącemu przedstawienie takich dowodów jakie dostarczył Sądowi przez dołączenie ich do skargi a które istniały na dzień wydania decyzji (tj. dowodu z ksero aktu notarialnego, Rep. A Nr [...] z dnia [...] lipca 2000 r. a także ksero prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w M. Wydział Cywilny z dnia [...] maja 2007, sygn. akt [...]), i z których co najmniej pośrednio wynika, że skarżący posiada tytuł prawny do działki nr [...]. Ustalenia te dodatkowo uwiarygadnia przesłany za pismem z dnia 28 lutego 2019 r. (data wpływu do Sądu – 4 marca 2019 r.) przez skarżącego do Sądu akt notarialny z dnia [...] lutego 2019 r., Rep. A Nr [...] oraz dowód wpłaty za założenie księgi wieczystej. Zdaniem Sądu w kontrolowanej sprawie znajduje odpowiednie zastosowanie pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt I CSK 456/09, zgodnie z którym: "W literaturze wskazuje się, że o tym, co jest objęte domniemaniem przesądza zakres uprawnienia organu sporządzającego i charakter dokumentu oraz zawartych w tym dokumencie danych. Jako przykład obrazujący rozróżnienie danych "zaświadczonych" i innych treści w dokumencie urzędowym podawany jest akt zgonu, który urzędowo zaświadcza fakt, datę i miejsce śmierci, natomiast inne dane identyfikujące (data urodzenia, dane rodziców, miejsce zamieszkania czy pozostawanie w związku małżeńskim) nie mieszczą się już w treści zaświadczającej. Z kolei w orzeczeniu sądowym z uzasadnieniem domniemaniem prawdziwości zawartych w nim treści objęte są treść rozstrzygnięcia i motywy, jakimi kierował się sąd, który je wydał. Domniemanie nie obejmuje natomiast prawdziwości poczynionych ustaleń faktycznych, które były podstawą rozstrzygnięcia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1974 r., II CR 46/74, OSPiKA 1975/3/17 i uchwałę składu siedmiu sędziów z dnia 22 października 1974 r., III PZP 20/74, OSNCP 1975/2/17). Dokonując oceny zakresu zaświadczającego wypisu z ewidencji gruntów i budynków odwołać się trzeba do regulacji zawartych w prawie geodezyjnym i kartograficznym. W art. 2 pkt 8 p.g.k. ewidencja gruntów i budynków zdefiniowana została jako jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Art. 20 rozróżnia informacje geodezyjno - kartograficzne, które obejmuje ewidencja (ust. 1), od tych, które w niej "wykazuje się także" (ust. 2). Do tych ostatnich należą dane dotyczące właściciela, jego miejsca zamieszkania, informacje o wpisaniu nieruchomości do rejestru zabytków czy o jej wartości. Ujawnianie w ewidencji właścicieli, bądź osób władających gruntem jest czynnością techniczną, odtwórczą, dokonywaną w oparciu o wskazane w przepisach dokumenty (por. § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - Dz. U. Nr 38, poz. 454). Jednocześnie art. 21 p.g.k. wyjaśnia w jakim zakresie dane zawarte w ewidencji są wiążące - ust. 1 tego przepisu precyzuje, że dane te stanowią podstawę planowania gospodarczego i przestrzennego, wymianu podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. Z analizy tego katalogu płynie wniosek, że moc wiążącą ("zaświadczającą") mają zapisy ujęte w art. 20 ust. 1 p.g.k., natomiast informacje wymienione w art. 20 ust. 2 p.g.k. ewidencji są jedynie odtwórcze. Dlatego też dane z ewidencji nie są podstawą ustalania stanu własności nieruchomości, a danych o właścicielu, zawartych w wypisie z ewidencji nie obejmuje domniemanie prawdziwości z art. 244 § 1 k.p.c.".

Kontrolowany organ pominął powyższe kwestie w uzasadnieniu swojej błędnej decyzji. Niezależnie od tego, że skarżący udokumentował/wykazał przez Sądem, że do niego znajduje zastosowanie teza podnosząca, że gospodarstwo rolne przekazane na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 1989 r. Nr 24, poz. 133 ze zm.) następcy pozostającemu w ustroju wspólności majątkowej wchodzi w skład majątku wspólnego małżonków, (sygn. akt III CZP 68/12), - to nadto na rozprawie w WSA w Krakowie w dniu 3 lipca 2019 r. przedłożył wydruk z księgi wieczystej nr [...], stan z dnia 2019-06-28, z którego bezsprzecznie wynika, że wraz z W. K. jest właścicielem działki sąsiedniej, tj. dz. nr [...] położonej w m. [...], a zatem zdaniem Sądu jest stroną postępowania, w ramach którego została wydania decyzja organu I instancji tj. Wójta Gminy [...] z dnia 16 lipca 2018 r. (znak: [...]). W kontrolowanej sprawie nie zachodzą zatem podmiotowe przesłanki do umorzenia postępowania odwoławczego. W ocenie Sądu osoba fizyczna będąca właścicielem nieruchomości położonej w sąsiedztwie obiektu, którego funkcjonowanie powoduje uciążliwości dla środowiska, może być stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest ograniczenie tych uciążliwości.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy weźmie pod uwagę ocenę Sądu I instancji, a także fakt, że W. K. nie brała udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach postępowania, jak w pkt II sentencji wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.