III SAB/Gl 326/25 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-01-20	
Data wpływu	2025-08-06	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach	
Sędziowie	Beata Machcińska /sprawozdawca/
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda	
Symbol z opisem	6480
658	
Hasła tematyczne	Dostęp do informacji publicznej	
Skarżony organ	Inne	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2022 nr 0 poz 902; art. 4 ust. 3; Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi R. R. na bezczynność Fundacji [...] w G. w przedmiocie wniosku o udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.	
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi R. R. (dalej " wnioskodawca" lub "skarżący") jest bezczynność Fundacji [...] (dalej "Fundacja") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. W dniu 25 czerwca 2025 r. wnioskodawca zwrócił się do Fundacji z wnioskiem o udostępnienie "wszystkich dokumentów, pism, notatek, korespondencji (w tym e-mailowej), uchwał, opinii, stanowisk, protokołów lub innych materiałów wytworzonych, otrzymanych lub przechowywanych przez Fundację, w których występuje imię i nazwisko R. R. lub odniesienie do pełnionej przez niego funkcji Dziekana Wydziału Technologii i Inżynierii Chemicznej [...] Uniwersytetu Technologicznego w S. ".

2. Dnia 30 czerwca 2025 r. Fundacja zwróciła się do wnioskodawcy o "szczegółowe uzasadnienie, w jaki sposób każdy z wymienionych dokumentów:

- spełnia przesłanki informacji publicznej w kontekście pełnionych przez Pana funkcji na [...]UT,

- jest niezbędny dla potrzeb Wydziału Technologii i Inżynierii Chemicznej [...]UT (w jakim celu i do jakich działań Instytut zamierza je wykorzystać)."

3. Skarżący w piśmie z dnia 1 lipca 2025 r., powołując się na art. 2 ust. 1 w związku z art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej "u.d.i.p."), stwierdził, że żądanie wykazania celu oraz uzasadnienia związku dokumentów z pełnionymi przeze niego funkcjami służbowymi nie znajduje podstawy prawnej i jako takie pozostaje bez wpływu na obowiązek udostępnienia informacji publicznej.

Argumentował, że dokumenty dotyczące jego osoby lub pełnionych przez niego funkcji (Dziekana Wydziału, Kierownika Katedry, Dyrektora Centrum), które zostały wytworzone, otrzymane lub przechowywane przez Fundację i odnoszą się do działań organów uczelni, związków zawodowych lub innych podmiotów życia publicznego, mogą stanowić informację publiczną, jeśli dotyczą spraw publicznych, np. zarządzania uczelnią, relacji instytucjonalnych czy działalności administracyjnej. Fundacja, uczestnicząc w korespondencji, opiniowaniu lub komunikacji z organami uczelni publicznej lub z innymi organami, działa w obszarze spraw publicznych i - zgodnie z powołaną ustawą - podlega obowiązkowi udostępnienia informacji w tym zakresie.

Ponadto zwrócił uwagę na fakt, że treść jego wniosku została - bez jego zgody i wiedzy - udostępniona osobom trzecim, w tym przedstawicielom związków zawodowych oraz Rektorowi Uczelni. W ocenie wnioskodawcy takie działanie narusza podstawowe zasady ochrony danych osobowych, określone m.in. w art. 5 i art, 6 RODO oraz tajemnicę korespondencji, o której mowa w art. 49 Konstytucji RP.

W związku z tym zwrócił się o wskazanie podstawy prawnej, na podstawie której jego wniosek został przekazany osobom trzecim oraz o powstrzymanie się w przyszłości od dalszego, nieuzasadnionego przekazywania jego korespondencji podmiotom postronnym.

4. W odpowiedzi (pismo z dnia 3 lipca 2025 r.) Fundacja wskazała, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej, składany przez funkcjonariusza publicznego (dziekana) z urzędowego adresu służbowego, w sprawie związanej z działalnością publicznej uczelni, nie jest korespondencją prywatną.

Odpowiadając na wniosek o udostępnienie:

- dokumentów kierowanych przez organizację związkową do organów Uczelni (Rektora, Kanclerza, Dziekana itp.) lub innych organizacji lub urzędów,

- dokumentów wewnętrznych Fundacji, które mają charakter informacji publiczne, a odnoszą się do osoby R. R. lub pełnionej przez niego funkcji,

- wszelkich materiałów, których treść może mieć znaczenie w kontekście działalności służbowe, administracyjnej lub organizacyjnej Dziekana WTilCh, Fundacja poinformowała, że nie dysponuje żadnymi dokumentami, o których udostępnienie wnosił wnioskodawca.

5. W piśmie z dnia 3 lipca 2025 r. skarżący wskazał, że opublikowany przez Fundację artykuł pt. "[...]" pod adresem: [...] zawiera informacje, które w jego ocenie dotyczą spraw publicznych oraz odnoszą się bezpośrednio lub pośrednio do pełnionych przez skarżącego funkcji publicznych: dziekana Wydziału Technologii i Inżynierii Chemicznej [...]UT, kierownika Katedry Inżynierii Chemicznej i Procesowej oraz dyrektora Centrum Zaawansowanych Materiałów i Inżynierii Procesów Wytwarzania.

Zważywszy na powyższe skarżący wniósł o:

1. Udostępnienie wszelkich dokumentów, notatek, korespondencji, opinii, analiz lub innych materiałów, które były źródłem lub podstawą przygotowania powyższego artykułu, w szczególności w zakresie:

a) odniesień do działalności Centrum oraz Wydziału,

b) treści związanych z dostępem do aparatury badawczej,

c) wzmianek o działaniach osób pełniących funkcje kierownicze na WTilCh.

2. Wskazanie, czy Fundacja pozyskała lub otrzymała od osób trzecich (np. organizacji związkowych, członków społeczności akademickiej) jakiekolwiek dokumenty zawierające moje imię i nazwisko lub odnoszące się do moich funkcji służbowych.

3. Wskazanie podstawy prawnej przetwarzania i ewentualnego udostępnienia jego korespondencji osobom trzecim (w tym Rektorowi [...]UT oraz przedstawicielom związków zawodowych i innym osobom), o czym informował Fundację w wiadomości e-mail z 1 Iipca 2025 r.

W odniesieniu do otrzymanej odpowiedzi, w której stwierdzono, że "wniosek o udostępnienie informacji publicznej, składany przez funkcjonariusza publicznego (dziekana) z urzędowego adresu służbowego, w sprawie związanej z działalnością publicznej uczelni, nie jest korespondencją prywatną, skarżący wyjaśnił, że owszem wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie jest korespondencją prywatną w rozumieniu cywilnoprawnym, jednakże fakt ten nie uprawnia Fundacji do dalszego udostępniania jego treści osobom trzecim, w szczególności, w sytuacji gdy nie istnieje wyraźna podstawa prawna takiego udostępnienia. Wnioskodawca wniósł o wskazanie podstawy prawnej, na mocy której treść jego wniosku została przekazana osobom trzecim oraz o zaniechanie dalszego udostępniania mojej korespondencji podmiotom nieuprawnionym.

6. W piśmie z dnia 8 lipca 2025 r. Prezes Fundacji podziękowała za przekazanie informacji, że żądane przez skarżącego dokumenty mają związek z artykułem pt. "[...]". Poinformowała, że przeanalizowała całą treść artykułu i nie znalazła w nim żadnych fragmentów, które w sposób bezpośredni lub pośredni odnosiłyby się do osoby skarżącego. Wyszukiwanie słów kluczowych takich jak "dziekan", "kierownik" oraz "R." również nie przyniosło żadnych rezultatów, dlatego zwróciła się do wnioskodawcy o wskazanie konkretnych fragmentów, które odnoszą się do jego osoby.

7. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności Fundacji, zobowiązanie Fundacji do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 25 czerwca 2025 r. poprzez udostępnienie żądanych informacji publicznych w formie elektronicznej, lub wydanie decyzji o odmowie o odmowie dostępu zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego od Fundacji na rzecz skarżącego.

W ocenie skarżącego Fundacja nie udzieliła odpowiedzi zgodnej z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., nie wydała decyzji odmownej oraz nie wskazała wyczerpująco, czy dokumenty istnieją. Brak odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 25 czerwca 2025 r., mimo wezwań ponawianych 1 i 3 lipca 2025 r., stanowi klasyczną bezczynność w rozumieniu orzecznictwa NSA i ETPCz.

8. W odpowiedzi na skargę Fundacja wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skargę okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a.") sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) lub stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Należy wyjaśnić, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań.

Wobec tego, że rozpoznawana sprawa dotyczy udostępnienia informacji publicznej, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Przy czym prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Konkretyzacja tak kształtującego się konstytucyjnego prawa do informacji publicznej znajduje wyraz w u.d.i.p., regulującej zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, wskazując, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

W świetle art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.

W myśl art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (ust.1).

Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (ust. 2).

Stosownie do art. 3 ust. 1 i 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do:

1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;

2) wglądu do dokumentów urzędowych;

3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (ust. 1).

Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych (ust. 2).

Z kolei, w myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1) organy władzy publicznej;

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;

5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje co do zasady bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni.

Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Zatem organ do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w sytuacji, gdy organ nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej, powinien udzielić pisemnej odpowiedzi wyjaśniającej, że nie jest w posiadaniu informacji.

Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Fundacji w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia 25 czerwca 2025 r.

W sprawie nie jest sporne, że Fundacja, do której zostało skierowane żądanie udostępnienia informacji jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.). Z kolei wniosek o udostępnienie informacji składany przez funkcjonariusza publicznego (dziekana) w sprawie związanej z działalnością publicznej uczelni, co do zasady ma charakter informacji publicznej.

Z akt sprawy wynika, że Fundacja udzieliła odpowiedzi na wniosek skarżącego w ustawowym terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.).

Mianowicie w dniu 3 lipca 2025 r. Fundacja poinformowała skarżącego, że nie dysponuje żadnymi dokumentami, o których udostępnienie wnosił skarżący.

Następnie w dniu 8 lipca 2025 r. Fundacja stwierdziła, że w artykule pt. "[...]" nie ma żadnych fragmentów, które odnosiłyby się w sposób bezpośredni i pośredni do osoby skarżącego.

Zauważyć w tym miejscu należy, że na gruncie art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązek udostępnienia informacji publicznej dotyczy wyłącznie takich informacji, które są w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. W doktrynie oraz orzecznictwie sądowym, które Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, powszechnie aprobowany jest pogląd przyjmujący, że z treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., wynika, że adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją posiada bez względu na to, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji i została przez niego wytworzona, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów, a w związku z tym obowiązek informacyjny podmiotu zobowiązanego nie musi być adekwatny do zakresu jego działania, ale jest tylko i wyłącznie konsekwencją faktu dysponowania daną informacją (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Komentarz do art. 4, uwaga 6, Lex online, a także NSA z 23 sierpnia 2016 r., I OSK 122/15 i 26 lutego 2020 r., I OSK 3401/18; z 27 listopada 2024 r., III OSK 1332/24). Oznacza to, że zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, będące w posiadaniu takich informacji. Tak więc dla realizacji obowiązku informacyjnego istotne jest to, czy dany podmiot posiada informacje żądane przez stronę. Nie ma natomiast znaczenia to, czy istniała podstawa prawna do ich wytworzenia, a także, jakie przepisy prawa materialnego i czy w ogóle zobowiązują organ do gromadzenia takich informacji. Innymi słowy, obowiązek przekazania dotyczy nie tylko tych informacji, które podmiot sam wytworzył i zobowiązany jest posiadać, ale także takich, które uzyskał i przechowuje, mimo braku konieczności prowadzenia dokumentacji. A contrario z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wynika, że nieposiadanie wnioskowanej informacji publicznej stanowi negatywną przesłankę udostępnienia owej informacji, co uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku, o czym adresat wniosku winien poinformować wnioskodawcę by uwolnić się od zarzutu bezczynności.

Jak już Sąd wskazał, Fundacja w ustawowym terminie poinformowała skarżącego, że nie posiada wnioskowanych przez skarżącego informacji.

Z tych względów nie było podstaw do stwierdzenia bezczynności Fundacji i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę.