Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi A. R. na bezczynność Burmistrza Gminy Milicz w przedmiocie rozpatrzenia interpelacji radnego postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 (słownie: sto) złotych.

Pismem z dnia 24 lipca 2024 r. zatytułowanym "Interpelacja nr 4/2024 skierowana do Burmistrza Gminy Milicz", adresowanym do Przewodniczącego Rady Miejskiej w Miliczu, A. R. – radna Rady Miejskiej w Miliczu, powołując się na § 70 ust. 1 Statutu Gminy Milicz wniosła o informację, kto zapłacił fakturę za naprawę nowego słupa ogłoszeniowego, zniszczonego podczas kampanii wyborczej do samorządu przez Komitet Wyborczy W. P. Ponadto wniosła o informację, na jaką kwotę opiewała ta faktura, kto zniszczył słup i w jaki sposób została zutylizowana zniszczona witryna słupa oraz czy utylizacja została udokumentowana.

Pismem z tego samego dnia Przewodniczący Rady Miejskiej w Miliczu, powołując się na art. 24 ust. 3 i ust. 6 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym interpelację Skarżącej przekazał Burmistrzowi Gminy Milicz, zgodnie z żądaniem zawartym w piśmie.

W odpowiedzi na ww. interpelację Skarżącej Zastępca Burmistrza Gminy Milicz, pismem z dnia 4 września 2024 r. udzielił Skarżącej - jako radnej - odpowiedzi.

Pismem z dnia 22 sierpnia 2024 r. Skarżąca złożyła skargę na bezczynność Burmistrza Gminy Milicz (dalej: organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi ze względu na brak właściwości sądu administracyjnego. Wskazał, że pomimo zatytułowania przez Skarżącą skargi jako obejmującej "nieudzielenie informacji publicznej", Skarżąca

w istocie skarży czynność nieudzielenia odpowiedzi na interpelację radnej, a więc czynność określoną art. 24 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, która to nie podlega badaniu przez sądy administracyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne powołane są do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych.

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne - stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. - obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych

w pkt 1-4 (tj. sprawy obejmujące - co do zasady - decyzje i postanowienia wydane

w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnymi zabezpieczającym, a także inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjęte poza szeroko rozumianym postępowaniem administracyjnym) lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadku określonym w pkt 4a (tj. sprawy obejmujące indywidulane interpretacje przepisów prawa podatkowego oraz opinie zabezpieczające).

Ponadto sąd administracyjny, na mocy art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., rozpoznaje również skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w sprawach obejmujących inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających

z przepisów prawa oraz podjęte w ramach szeroko rozumianego postępowania administracyjnego.

W myśl zaś art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach,

w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Z przytoczonych powyżej regulacji wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Rolą sądu administracyjnego jest więc uprzednie zbadanie każdej z wniesionych skarg pod względem jej dopuszczalności. Dopiero stwierdzenie, że dana sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych będzie otwierało drogę do merytorycznej oceny kwestionowanego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Odnosząc treść przywołanych przepisów do przedmiotu skargi wniesionej do Sądu należy wskazać, że nie mieści się ona w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych.

Podstawą prawną żądania Skarżącej jest art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1465), dalej: u.s.g.), który stanowi, że w sprawach dotyczących gminy radni mogą kierować interpelacje

i zapytania do wójta. Zgodnie z ust. 4 interpelacja dotyczy spraw o istotnym znaczeniu dla gminy. Interpelacja powinna zawierać krótkie przedstawienie stanu faktycznego będącego jej przedmiotem oraz wynikające z niej pytania. Ust. 6 omawianego przepisu stanowi, że interpelacje i zapytania składane są na piśmie do przewodniczącego rady, który przekazuje je niezwłocznie wójtowi. Wójt, lub osoba przez niego wyznaczona, jest zobowiązana udzielić odpowiedzi na piśmie nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania interpelacji lub zapytania. Stosownie do ust. 7 treść interpelacji i zapytań oraz udzielonych odpowiedzi podawana jest do publicznej wiadomości poprzez niezwłoczną publikację w Biuletynie Informacji Publicznej i na stronie internetowej gminy oraz w inny sposób zwyczajowo przyjęty.

W/w odpowiedzi organu wykonawczego gminy nie można jednak utożsamiać

z aktami lub czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Dla uznania określonej prawnej formy działania organu administracji za akt lub czynność

z zakresu administracji publicznej dotyczący uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa niezbędne jest, aby charakteryzowała się ona następującymi elementami:

- po pierwsze: nie może być decyzją ani postanowieniem wydanym w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, zaskarżalnymi na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a.;

- po drugie: musi mieć charakter zewnętrzny, tj. musi zostać skierowana do podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność;

- po trzecie: musi zostać skierowana do konkretnego, zindywidualizowanego adresata;

- po czwarte: musi dotyczyć spraw z zakresu administracji publicznej, a więc obejmować władcze działania organów administracji publicznej, którymi o treści uprawnienia lub obowiązku przesądza jednostronnie podmiot wykonujący administrację publiczną, a adresat jest tym działaniem związany;

- po piąte: musi obejmować uprawnienia lub obowiązki wynikające z przepisów powszechnie obowiązującego prawa (zob. T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wydanie VI, WK 2016; J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wydanie V, Lexis Nexis 2011).

Odpowiedź na zapytanie lub interpelację radnego, o której mowa w art. 24 ust. 6 u.s.g., nie spełnia powołanych powyżej kryteriów aktu lub czynności podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. Nie stanowi ona bowiem władczego działania organu administracji publicznej skierowanego do niepodporządkowanego mu podmiotu i nie dotyczy praw podmiotowych przysługujących jednostce na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Relacja pomiędzy radnym

a organem wykonawczym ma - co do zasady - charakter wewnętrzny, zaś uprawnienia związane z wykonywanym przez niego mandatem wiążą się z funkcją kontrolną organu stanowiącego gminy. Nie wynikają one zatem z praw przysługujących Stronie jako zwyczajnemu członkowi wspólnoty samorządowej.

W takim też kontekście należy postrzegać żądanie udzielenia informacji, udostępnienia materiałów, zapytanie czy też interpelację (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2019 r., II SA/Kr 293/19 i z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 278/19: dostępne: w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA).

Jak wynika z akt Skarżąca w dniu 24 lipca 2024 r. powołując się na § 70 ust. 1 Statutu Gminy Milicz złożyła do Przewodniczącego Rady Miejskiej pismo zatytułowane "Interpelacja Nr 4/2024 skierowana do Burmistrza Gminy Milicz". Powołany przepis Statutu Gminy Milicz stanowi, że Radni mogą kierować na piśmie zapytania i interpelacje do Burmistrza na zasadach określonych w ustawie (ust.1). W razie braku odpowiedzi na interpelacje i zapytania, radny ma prawo zwrócić się do Przewodniczącego o interwencję lub złożyć skargę (ust.2). Treść interpelacji i zapytań oraz udzielonych odpowiedzi jest ogłaszana w sposób określony w ustawie (ust. 3).

W opinii Sądu nie ma wątpliwości, że przedmiotem wniosku Skarżącej kierowanego do Burmistrza Gminy Milicz jest interpelacja, nie zaś wniosek składany w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902, ze zm.) W konsekwencji należało stwierdzić, że skoro ocena charakteru prawnego wynikających z art. 24 ust. 6 u.s.g. obowiązków organu wykonawczego gminy w odniesieniu do realizowanych przez radnego uprawnień wykazała, że nie stanowią one innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej podjętych w ramach bądź też poza postępowaniami określonymi w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. oraz dodatkowo nie istniał przepis prawny, który przyznawałby radnemu możliwość zakwestionowania nieprawidłowego działania organu wykonawczego w tym zakresie, to oceniana skarga na bezczynność nie mogła zostać uznana za dopuszczalną. Skarga na bezczynność może bowiem zostać wniesiona tylko w tych sprawach, w których sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej.

W związku z tym należało uznać, że skarga na bezczynność organu

w rozpatrzeniu interpelacji radnego nie mieściła się w granicach właściwości sądów administracyjnych.

Wniesiona skarga podlegała zatem odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji niniejszego postanowienia.

Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II sentencji postanowienia znajduje oparcie

w dyspozycji art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.