drukuj    zapisz    Powrót do listy

6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych, Egzekucyjne postępowanie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, Oddalono skargę, I SA/Ol 278/20 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2020-05-28, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I SA/Ol 278/20 - Wyrok WSA w Olsztynie

Data orzeczenia
2020-05-28 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-05-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Katarzyna Górska
Przemysław Krzykowski /sprawozdawca/
Ryszard Maliszewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 2723/21 - Postanowienie NSA z 2023-08-11
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1438 art. 59 par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2019 poz 300 art. 24 ust. 4, art. 24 ust. 5b
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) asesor WSA Katarzyna Górska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z "[...]", nr "[...]" Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako organ odwoławczy, Dyrektor) utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej jako organ egzekucyjny, Dyrektor ZUS) z "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec W. S. (dalej jako zobowiązany, strona, skarżący).

Z akt sprawy i zaskarżonego postanowienia wynika, że organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec majątku zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych z "[...]", wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o nr: "[...]" do "[...]"oraz nr "[...]" do "[...]", obejmujących należności pieniężne z tytułu nie opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne za okres: sierpień-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r. , ubezpieczenie zdrowotne za okres: luty-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r. oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres: styczeń-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r.

Przedmiotowe tytuły wykonawcze zostały doręczone zobowiązanemu 05.07.2011r. Podstawą prawną należności wskazanych w tytułach wykonawczych były złożone przez stronę deklaracje rozliczeniowe. Z uwagi na niewywiązanie się z terminowego regulowania składek wierzyciel wysłał do strony upomnienia z dnia 12.05.2011r., które zostały odebrane w dniu 17.05.2011r. W toku postępowania organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 19.06.2017r. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę w "[...]". Wysłane do zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu nie zostały odebrane, zostały zwrócone do organu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Nastąpił zatem skutek doręczenia na podstawie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020r. , poz. 256 dalej jako k.p.a.). Dłużnik zajętej wierzytelności odebrał zajęcie w dniu 27.06.2017r. Pismem z dnia 28.06.2017r. "[...]" poinformował o przyjęciu zajęcia do realizacji. Pismem z dnia 15.04.2019r. pracodawca poinformował organ, iż zobowiązany z dniem 15.04.2019r. rozwiązał umowę o pracę.

Pismem z dnia 29.03.2018r. zobowiązany wniósł do Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, powołując się na przepis art. 33 § 1 pkt. 1 oraz art. 59 § 1 pkt. 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2019r. , poz. 1438 ze zm., dalej jako u.p.e.a.), podnosząc zarzut przedawnienia. W jego ocenie zaległości dotyczą składek za okres 2010-2011, wobec tego bieg terminu przedawnienia tych należności rozpoczął się z dniem 01.01.2012r., a tym samym 5-letni termin przedawnienia upłynął z początkiem 2017 roku. W ocenie zobowiązanego, prowadzenie postępowania egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdyż nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia.

Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rozpatrzył wniosek zobowiązanego jako zarzuty na postępowanie egzekucyjne oraz jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego i w tym zakresie wydał dwa rozstrzygnięcia.

Postanowieniem z dnia "[...]", na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia "[...]". Po rozpatrzeniu skargi strony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 08.01.2019r., sygn. akt III SA/Łd 811/18, oddalił skargę zobowiązanego. Prawomocny od dnia 05.03.2019r. wyrok doręczono organowi odwoławczemu w dniu 21.03.2019r.

Po rozpatrzeniu wniosku zobowiązanego z dnia 29.03.2018r., w części dotyczącej żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego, na podstawie art. 59 u.p.e.a., Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, postanowieniem z dnia "[...]", odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Strona złożyła zażalenie na rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, umorzył postępowanie egzekucyjne. Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, ponownie uchylił zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego, w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż z uwagi na fakt, że zobowiązany aktualnie nie prowadzi działalności gospodarczej i zamieszkuje w B., organem właściwym do prowadzenia egzekucji jest Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, uchylając zaskarżone postanowienie w całości i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, zalecił Dyrektorowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ponownie przeanalizować kwestię prawidłowości wszczęcia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony, a następnie ocenić, czy z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania przez zobowiązanego organ posiada legitymację do rozpatrzenia

zgłoszonego przez niego żądania umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Pismem z dnia "[...]", Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uznał się niewłaściwym miejscowo do prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec majątku strony i na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 22 § 2 u.p.e.a., przekazał sprawę, w części dotyczącej umorzenia postępowania egzekucyjnego, do rozpatrzenia Dyrektorowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor ZUS odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na skutek wniesienia zażalenia postanowieniem z dnia "[...]", organ odwoławczy uchylił w całości postanowienie organu egzekucyjnego o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż organ egzekucyjny nie dokonał pełnej analizy okoliczności, związanych z zarzutem przedawnienia dochodzonych w postępowaniu egzekucyjnym należności. Zaznaczył, iż analizując ponownie sprawę organ egzekucyjny winien dokonać ustaleń, dla każdej składki, dat rozpoczęcia zawieszenia biegu terminu przedawnienia należności, stosownie do przepisu art. 24 ust. 5b u.s.u.s. oraz okoliczności wynikających z art. 27 ust. 2 ustawy o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców. Organ odwoławczy wskazał także, iż w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny dokonał nieprawidłowej oceny skutków doręczenia upomnień zobowiązanemu, tj. zakwalifikował powyższe zdarzenia jako pierwsze czynności zmierzające do wyegzekwowania składek.

Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor ZUS po ponownym rozpatrzeniu wniosku odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, wskazując, że nie nastąpiło przedawnienie. Organ egzekucyjny zaznaczył, iż od dnia 05.07.2011r., tj. od dnia doręczenia zobowiązanemu tytułów wykonawczych z dnia "[...]", bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu i zawieszenie to trwa nadal, gdyż postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone. W związku z powyższym, w ocenie Dyrektora ZUS, w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Wnosząc zażalenie na powyższe postanowienie strona wskazała, że w jej ocenie organ nie zastosował się do wytycznych i zaleceń organu odwoławczego. Nadal nie dokonano analizy materiału dowodowego w sprawie przedawnienia dochodzonych składek, co spowodowało niezasadną odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego, a wydane postanowienie jest w części kopią zaskarżonego postanowienia z dnia "[...]".

Oceniając powyższe zarzuty w będącym obecnie przedmiotem zaskarżenia do sądu postanowieniu Dyrektor ocenił, że nie wystąpiła żadna z przesłanek skutkujących obowiązkiem umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wbrew twierdzeniom strony, nie nastąpiło przedawnienie egzekwowanych należności z tytułu nieopłaconych składek. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, że organ egzekucyjny, analizując okoliczności mające wpływ na ocenę przedawnienia dochodzonych egzekucyjnie składek, zasadnie wziął pod uwagę zmiany ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 300 ze zm.; dalej jako u.s.u.s.), wprowadzone ustawą z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. z 2011 r., Nr 232 poz. 1378).

Analizując zmiany w treści art. 24 ust. 4 u.s.u.s. oraz brzmienie niezmienionego od 01.07.2004r. art. 24 ust. 5b u.s.u.s., Dyrektor stwierdził, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, liczony nie od daty wymagalności składek, ale od dnia 01.01.2012 r. Zatem upływ 5-letniego terminu przedawnienia nastąpiłby w dniu 01.01.2017r., gdyby nie podjęto czynności powodującej zawieszenie biegu terminu przedawnienia, zgodnie z treścią art. 24 ust. 5b u.s.u.s. Podkreślono, że odniesieniu do zarzutu przedawnienia egzekwowanych należności z tytułu składek wypowiedział się także wierzyciel. Zgodnie ze stanowiskiem wierzyciela, zawartym w piśmie

z dnia 15.01.2019r., należności z tytuł składek nie uległy przedawnieniu.

W ocenie organu odwoławczego, organ egzekucyjny rozpatrując ponownie sprawę, dokonał pełnej analizy okoliczności związanych z zarzutem

przedawnienia dochodzonych w postępowaniu egzekucyjnym należności i w treści zaskarżonego postanowienia przedstawił okoliczności mające wpływ na zawieszenie biegu terminu przedawnienia, w odniesieniu do każdej składki, która objęta jest postępowaniem egzekucyjnym. Tym samym niezasadny okazał się zarzut strony, dotyczący naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a.

Odnosząc się do, podniesionej we wniosku przesłanki z art. 59 § 1 pkt. 7 u.p.e.a., w ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły jakiekolwiek

okoliczności, skutkujące niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż podstawą prawną egzekwowanych należności pieniężnych są złożone przez zobowiązanego deklaracje rozliczeniowe w zakresie składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych). Do egzekucji zaległości z tytułu składek stosuje się egzekucję administracyjną o czym stanowi przepis art.24 ust. 2 u.s.u.s. Skarżącemu w dniu 17.05.2011 r. doręczono upomnienia zawierające wezwanie do wykonania obowiązku. W przedmiotowej sprawie wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło w dniu 05.07.2011 r., w wyniku doręczenia zobowiązanemu tytułów wykonawczych. Tytuły wykonawcze, z których wynikają egzekwowane należności, spełniają ustawowe wymogi zawarte w art. 27 § 1 i 2 u.p.e.a. Zatem w przedmiotowej sprawie egzekucja administracyjna, jest dopuszczalna.

Oceniając istnienie pozostałych przesłanek wymienionych w art. 59 § 1 u.p.e.a., wskazano, iż postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte przez organ egzekucyjny na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS co oznacza, że obowiązek wskazany w tytułach wykonawczych nie został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Wierzyciel w treści tytułów, jako podstawę prawną dochodzonego obowiązku wskazał złożone deklaracje, zatem nie można

stwierdzić, że obowiązek wynikający z deklaracji nie istniał. Egzekwowany obowiązek został określony zgodnie z treścią złożonych przez stronę deklaracji. Nie nastąpiło odroczenie terminu wykonania obowiązku, czy też rozłożenie na raty spłat należności pieniężnej. Egzekwowana należność z tytułu składek nie została umorzona, nie wygasła też z innego powodu oraz nie uległa przedawnieniu. Obowiązek wynikający ze złożonych deklaracji jest wymagalny. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi również błąd co do osoby zobowiązanej, gdyż w treści tytułów wykonawczych prawidłowo

wskazano zobowiązanego. W niniejszej sprawie postępowanie egzekucyjne i zastosowane w tym postępowaniu czynności są dopuszczalne (zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego oraz zajęcie wynagrodzenia za pracę). Wierzyciel doręczył stronie w dniu 17.05.2011r. upomnienia oraz nie wnioskował o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Nie zachodzą również okoliczności przewidziane w innych

ustawach, skutkujące obligatoryjnym umorzeniem postępowania egzekucyjnego.

Odnosząc się do zaś do zarzutów strony, iż organ egzekucyjny nie

wykonał zaleceń organu odwoławczego, Dyrektor wskazał na jego niezasadność. Oceniając, że analizując ponownie sprawę organ egzekucyjny wziął pod uwagę zmiany przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, wskazał, które przepisy mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie oraz dokonał prawidłowych ustaleń, opartych na dokumentach źródłowych, znajdujących się w przedłożonych organowi odwoławczemu aktach sprawy. Organ egzekucyjny dokonał analizy przedawnienia każdej dochodzonej w postępowaniu egzekucyjnym składki i ustalił, iż w przedmiotowej sprawie nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia dochodzonych należności z tytułu składek na ubezpieczenia. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia rozpoczęło się w dniu

doręczenia tytułów wykonawczych, tj. w dniu 05.07.2011r. i trwa ono nadal, w związku z niezakończonym postępowaniem egzekucyjnym.

Powyższe postanowienie zaskarżył skarżący, wnosząc o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem i umorzenie postępowania zgodnie z art. 59 §1 u.p.e.a.

Zarzucając zaskarżonemu postanowieniu:

1) Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w szczególności art.7; art.7b; art.8 § 1; art.77 § 1 i art.80 kpa,

2) Błędną wykładnię art.24 ust.5b u.s.u.s. i przepisów przejściowych zawartych w ustawie z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców dotyczących przedawnienia należności powstałych przed 1 stycznia 2012 r., w konsekwencji czego błędnie przyjęto, że należności objęte powyższymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu.

W uzasadnieniu wskazał, że nigdy nie otrzymał przesyłki z zawiadomieniem informującym o zajęciu wynagrodzenia za pracę. Przypuszcza, że zostało ono wysłane na jego nieaktualny adres i to w sytuacji gdy organ wiedział o zmianie adresu.

Nie podjęto również żadnych działań egzekucyjnych w latach 2013-2016. W przedmiotowej sprawie organy pierwszej i drugiej instancji zbadały i ustaliły 5-letni termin przedawnienia należności rozpoczynający się od 1 stycznia 2012r. a kończący się 1 stycznia 2017r. Organy nie wykazały jednak , aby w 5-letnim okresie przedawnienia prowadzone były jakiekolwiek czynności egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania należności, o których mówią przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 24 ust. 5b Ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz inne ustępy art. 24 tej ustawy. Na podstawie ustaleń organów jasno wynika, że pierwszą czynnością egzekucyjną zmierzającą do wyegzekwowania należności o której mówi art. 24 ust 5b u.s.u.s. liczoną według nowych zasad od 1 stycznia 2012 r., było po 5 letnim terminie przedawnienia, zajęcie w dniu 19 czerwca 2017 r. wynagrodzenia za pracę w "[...]". Tym samym, zdaniem skarżącego, według obowiązujących przepisów prawa nastąpiło przedawnienie należności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 119 pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie zostało wydane z naruszaniem prawa, zaś poniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii przedawnienia dochodzonych składek.

Sąd w pełni podziela stanowisko Dyrektora, że w niniejszej sprawie nie nastąpiło przedawnienie egzekwowanych należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne za okres: sierpień-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r., na ubezpieczenie zdrowotne za okres: luty-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r. oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres: styczeń-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r.

Zarówno organ egzekucyjny, jak i za nim organ odwoławczy, dokonując analizy okoliczności mających wpływ na ocenę przedawnienia dochodzonych egzekucyjnie składek, zasadnie wzięły pod uwagę zmiany ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, wprowadzone ustawą z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców. Przywoływaną nowelizacją zmieniono treść art. 24 ust. 4 u.s.u.s.i skrócono okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne z 10 do 5 lat. Zgodnie z art. 27 ustawy o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców, do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 24 ust. 4 u.s.u.s., którego bieg rozpoczął się przed dniem 01.01.2012r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 01.01.2012 r. Według zasady wynikającej z tego

przepisu, do należności składkowych nieprzedawnionych do 01.01.2012r. ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, z tym jednak istotnym zastrzeżeniem, że liczy się go nie od daty ich wymagalności, tak jak o tym stanowi art. 24 ust. 4 u.s.u.s., ale od dnia 01.01.2012r. Wyjątek od tej zasady ustanawia art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011r., stosownie do którego jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 01.01.2012r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu. Zgodnie z art. 24 ust. 4 u.s.u.s., należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-5d. W myśl art. 24 ust. 5b u.s.u.s., bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności, zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

Przy czym jak prawidłowo zauważył Dyrektor, treść art. 24 ust. 5b u.s.u.s. pozostaje niezmieniona od dnia 01.07.2004r.

Z powyższego wynika, że należności z tytułu składek nie "wygasają automatycznie". Zawieszenie biegu terminu przedawnienia oznacza, że z chwilą wystąpienia przesłanki je powodującej termin nie biegnie, a zaczyna biec w dalszym ciągu dopiero po ustaniu przyczyny zawieszenia, wskazanej w danym przepisie. Wygaśnięcie w sposób "automatyczny", jak zdaje się twierdzić skarżący, może mieć miejsce tylko wówczas, gdy przed upływem terminu przedawnienia nie nastąpiła żadna przyczyna zawieszenia jego biegu. W orzecznictwie sądów administracyjnych i powszechnych wskazuje się, że za czynności zmierzające do wyegzekwowania należności z tytułu składek uznaje się takie czynności, z których treści lub uzasadnienia wynika bezpośrednio, że zmierzają one do ściągnięcia należności. Nie ulega wątpliwości, że czynnością taką może być doręczenie odpisu tytułu wykonawczego czy zawiadomienia o zajęciu składnika majątkowego. Podjęcie tych czynności wiąże się bowiem z wszczęciem i prowadzeniem postępowania egzekucyjnego, a zatem służy wyegzekwowaniu należnych składek (zob. wyroki: z dnia 19 września 2018 r., I SA/Lu 396/18 i z dnia 12 lipca 2017r., sygn. akt I SA/Gd 737/17, z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 676/19). Do takich czynności zaliczono również wystawienie tytułu wykonawczego przez właściwy organ, ale także orzeczenia, pisma kierowane do strony, z których treści czy uzasadnienia wynika bezpośrednio, że zmierzają one do ściągnięcia należności (wyroki: z dnia 19 lipca 2016 r., I SA/Sz 637/16, z dnia 27 stycznia 2012 r., I SA/Lu 721/11 oraz z dnia 9 grudnia 2009 r., V SA/Wa 1479/09, a także wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 26 września 2019 r., III AUa 189/19).

Mając na uwadze powyższe regulacje i rozważania prawidłowo, w ocenie Sądu, uznano, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony (w niniejszym przypadku było to doręczenie tytułów wykonawczych w dniu 05.07.2011r.), do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Na skutek wszczęcia postępowania egzekucyjnego nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia poszczególnych składek na ubezpieczenia społeczne za okres: sierpień-wrzesień, listopad-grudzień 2010 r., styczeń-luty 2011r., na ubezpieczenie zdrowotne za okres: luty-wrzesień, listopad-grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r. oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres: styczeń-wrzesień, listopad -grudzień 2010r., styczeń-luty 2011r.

Tym samym zawieszenie biegu terminu przedawnienia nastąpiło z dniem 05.07.2011 r. i trwa nadal, z uwagi na toczące się postępowanie egzekucyjne z majątku skrzącego.

Zgodzić należy się ze stanowiskiem Dyrektora, że organ egzekucyjny, zrealizował zalecenia organu odwoławczego zawarte w postanowieniu z dnia "[...]", i przeanalizował każdą z egzekwowanych składek, wskazując miesiąc zadłużenia, fundusz, termin płatności składki, numer tytułu wykonawczego, którym jest objęta dochodzona należność, okres zawieszenia biegu terminu przedawnienia, datę początkową zawieszenia biegu terminu przedawnienia oraz prawidłowo stwierdził, iż zawieszenie biegu terminu przedawnienia wszystkich składek trwa nadal, w związku z niezakończonym postępowaniem egzekucyjnym.

W ocenie Sądu prawidłowo ustalono, także że w realiach niniejszej sprawy ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, liczony nie od daty wymagalności składek, ale od dnia 01.01.2012r. Zatem upływ 5-letniego terminu przedawnienia nastąpiłby w dniu 01.01.2017r., gdyby nie podjęto czynności powodującej zawieszenie biegu terminu przedawnienia, zgodnie z treścią art. 24 ust. 5b u.s.u.s.

Dodatkowo w kwestii zarzutu przedawnienia egzekwowanych należności z tytułu składek w stosunku do skarżącego wypowiedział się także wierzyciel - Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wskazując (w piśmie z "[...]"), że należności z tytuł składek skarżącego nie uległy przedawnieniu.

Mając na uwadze powyższe, zarzut skarżącego dotyczący błędnej wykładni art. 24 ust. 5b u.s.u.s. i przepisów przejściowych zawartych w ustawie z dnia 16 września 2011r., zdaniem Sądu, należy uznać za niezasadny.

Wbrew stanowisku skarżącego w niniejszym przypadku nie doszło także do naruszenia właściwości organu egzekucyjnego, co mogłoby skutkować nieskutecznością dokonanych czynności egzekucyjnych. Wskazać należy bowiem, że kwestia właściwości miejscowej organu egzekucyjnego była wyjaśniana w toku prowadzonego wcześniej postępowania odwoławczego. Postanowieniem z dnia "[...]", Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, uchylił postanowienie organu egzekucyjnego - Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]", w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Postępowanie egzekucyjne wobec majątku skarżącego zostało wszczęte przez właściwy miejscowo organ egzekucyjny - Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który doręczył skarżącemu tytuły wykonawcze w dniu 05.07.2011r. na adres wynikający ze zgłoszenia płatnika składek (dokument ZPA), dotyczący prowadzonej w tym czasie działalności gospodarczej w L. Okoliczność zmiany przez skarżącego miejsca zamieszkania w toku toczącego się postępowania egzekucyjnego nie stanowi trwałej przeszkody do prowadzenia egzekucji administracyjnej, o której mowa w art. 59 § 1 u.p.e.a., a która powodowałaby umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zatem w sytuacji zmiany przez zobowiązanego miejsca zamieszkania, wskutek czego dotychczas prowadzący postępowanie egzekucyjne organ egzekucyjny staje się niewłaściwy miejscowo, organ ten winien przekazać akta egzekucyjne organowi, który stał się właściwy miejscowo, celem kontynuowania egzekucji. W niniejszym przypadku właśnie taka sytuacja miała miejsce. Wykonując zalecenia organu odwoławczego, Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uznał się niewłaściwym miejscowo do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, pismem z dnia "[...]", , na podstawie art. 22 § 2 u.p.e.a., przekazał sprawę z wniosku zobowiązanego z dnia 29.03.2018r., w części dotyczącej umorzenia postępowania egzekucyjnego, do rozpatrzenia Dyrektorowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Zmiana właściwości miejscowej organu egzekucyjnego nie miała wpływu na dokonane czynności egzekucyjne, które pozostają w mocy.

Sąd podziela również ustalenia Dyrektora, które nie były kwestionowane w skardze, że nie zostały spełnione inne przesłanki wymienione w treści art. 59 § 1 u.p.e.a., skutkujące obligatoryjnym umorzeniem postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Sądu w niniejszym przypadku nie doszło także do naruszenia przez organy zarzucanych w skardze przepisów art. 7, art. 7b, art. 8 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny i organ odwoławczy orzekały bowiem, jak już uzasadniono powyżej, na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.



Powered by SoftProdukt