Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2009 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., [...] na podstawie art. 104 i 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego dotyczące użytkowania pieca grzewczego na paliwo stałe w budynku mieszkalnym jednorodzinnym położonym przy ul. [...] w W.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] lutego 2009 r. przeprowadzono oględziny kotła grzewczego, które wykazały, że w pokoju dziennym na parterze budynku mieszkalnego jednorodzinnego, do przewodu kominowego o przekroju 14 x14 cm został podłączony kocioł wolnostojący, opalany drewnem. Na kominie pod dachem właściciel zamontował metalową nasadę tzw. "strażaka". Z protokołu z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] z okresowej kontroli przewodów kominowych, przeprowadzonej przez mistrza kominiarskiego M. K, wynika, że objęte kontrolą przewody kominowe oraz inne elementy urządzeń kominowych odpowiadają przepisom Prawa budowlanego, a wykonane konstrukcje i elementy mieszczą się w obowiązujących normach oraz, że piec kominowy został podłączony prawidłowo.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania W. K., umorzył postępowanie odwoławcze.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że W. K. niewątpliwie zainteresowany funkcjonowaniem pieca c.o. posiada wyłącznie interes faktyczny w kwestionowaniu decyzji, albowiem nie ma normy prawa materialnego, która pozwalałaby przyznać jemu uprawnienie strony. Zdaniem organu II instancji stroną postępowania w trybie art. 66 Prawa budowlanego jest wyłącznie właściciel nieruchomości i jej zarządca. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że dotyczą one sfery prawa cywilnego (immisje) i jako takie mogą znaleźć ochronę przed sądem powszechnym.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł W. K. dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji i uznania jego praw jako osoby trzeciej w postępowaniu administracyjnym. Skarżący zażądał wyegzekwowania od J. i J. F. budowy komina o wysokości wymaganej przepisami, tak aby spaliny nie zatruwały powietrza w jego domu. Zdaniem skarżącego na straży interesów osób trzecich Prawo budowlane postawiło nadzór budowlany. Skarżący zarzucił zlekceważenie jego interesu jako osoby trzeciej i sprowadzenie sprawy do poprawności budowy przewodu kominowego bez uwzględnienia wysokości komina, co ma zasadniczy wpływ na zanieczyszczenie powietrza w sąsiedztwie budynku.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonej decyzji (postanowienia) ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.

Wniesioną w niniejszej sprawie skargę należało uznać za zasadną, ponieważ zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana z naruszeniem prawa.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że wnoszący odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009r. W. K. nie jest stroną tego postępowania. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji została wydana w postępowaniu opartym o art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., nr 156, poz.1118 ze zm. - dalej powoływanej jako Prawo budowlane) i stosownie do art. 61 stroną tego postępowania jest wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, a skarżący do tego kręgu podmiotów nie należy.

Z takim poglądem w świetle okoliczności niniejszej sprawy nie można się zgodzić.

W myśl art. 66 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, nakazuje w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Przepis ten stanowi regulację określającą tryb żądania przez właściwe organy usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Adresatem tego nakazu może być w świetle art. 61 Prawa budowlanego jedynie właściciel lub zarządca obiektu. W tym zakresie zgodzić się należy z bogatym orzecznictwem sądów administracyjnych, przywołanym również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W niektórych jednak przypadkach, zwłaszcza w sytuacji umorzenia postępowania przez organ I instancji z powodu , jak twierdzi organ , bezprzedmiotowości, krąg stron postępowania może być szerszy. Jak wynika z akt sprawy skarżący w styczniu 2009 r. zawiadomił organ nadzoru budowlanego, że w sąsiadującym z jego działką budynku został zainstalowany piec na inne paliwo niż stosowane było dotychczas. W piśmie tym wskazywał też, że spaliny z tego pieca są dla niego, jako sąsiada, bardzo uciążliwe.

W wyniku tego zawiadomienia zostało wszczęte przez organ nadzoru budowlanego postępowanie określone w art. 66 Prawa budowlanego.

Niewątpliwie skarżący jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, który zarzuca, iż jego nieruchomość jest narażona na negatywne oddziaływanie związane z użytkowaniem sąsiedniego obiektu budowlanego może być uprawniony w świetle art. 28 kpa do uczestniczenia w toczącym się postępowaniu w charakterze strony.

W tej sprawie przepisem uprawniającym inne osoby niż właściciel lub zarządca budynku mogłyby być przepisy rozdziału 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 79, poz. 690 z późn.zm.), a w szczególności § 142 tego rozporządzenia, w związku z Polską Normą, określającą dopuszczalną minimalną wysokość przewodów kominowych w przypadku sąsiadujących budynków o płaskich dachach. Organ nie przeprowadził w tym zakresie żadnego postępowania czym naruszył art. 7 i 77 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, przyjęcie w tej sprawie przez organ odwoławczy poglądu, że strona skarżąca nie legitymuje się prawem do złożenia odwołania od decyzji wydanej na podstawie 66 Prawa budowlanego, należało uznać za naruszające przepis art. 138 § 1 pkt3 kpa w zw. z art.28 kpa i 66 ustawy Prawo budowlane w sposób mający wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Na podstawie art.152 tej ustawy orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia.