Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2013 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej oddala skargę

Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska, zwany dalej "GIOŚ", na podstawie m. in. art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124, poz. 859 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów", wezwał R. K. do oddalania odpadów o kodzie 16 01 04 w postaci czterech sztuk zdemontowanych pojazdów marki:

1. V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...],

2. V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...],

3. A. o nr identyfikacyjnym podwozia [...],

4. V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...],

sprowadzonych z W. do Polski, do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia (k. 76-80 akt adm.).

W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach 15, 16, 21, 23, 24 i 29 grudnia 2009 r. przez inspektora [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska na terenie firmy "K." w S. przy ul. [...], ujawniono nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów w postaci powyższych pojazdów, co ustalono na podstawie kopii protokołu kontroli, kopii umów sprzedaży i rachunków zakupu pojazdów, kopii oświadczenia strony z dnia 29 grudnia 2009 r. oraz dokumentacji fotograficznej.

W ocenie GIOŚ pojazdy te należy zakwalifikować do kategorii Q2 - "produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym", określonej w załączniku nr 1 do ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o odpadach".

R. K. nie wniósł zażalenia na powyższe postanowienie, lecz wykonał nałożony na niego powyższym postanowieniem obowiązek poprzez przekazanie przedmiotowych pojazdów do P. w G. (k. 83-87 akt adm.).

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów nałożył na R. K. administracyjną karę pieniężną w wysokości 80.000 zł, jako na odbiorcę odpadów o kodzie 16 01 04 w postaci powyższych pojazdów przywiezionych z W. do Polski, bez pisemnego zgłoszenia i zgody, wymaganego na podstawie art. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z 12.07.2006 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1013/2006".

W odwołaniu od powyższej decyzji R. K. wskazał, że w dniu sprowadzenia pojazdów do Polski były one sprawne technicznie i nie były wycofane z eksploatacji. Nie można zatem mówić o odpadach, gdyż pojazdy były sprowadzone z zamiarem ich sprzedaży w Polsce, co dopiero później okazało się niemożliwe z uwagi na niemożność ich zarejestrowania. Wskutek tego odwołujący się podjął decyzję o rozebraniu pojazdów na części.

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. GIOŚ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że:

1. Kwestia uznania przedmiotowych pojazdów za odpady o kodzie 16 01 04 oraz okoliczność, że zostały one nielegalnie przemieszczone z W. do Polski została rozstrzygnięta ostatecznym postanowieniem GIOŚ z dnia [...] października 2011 r., dobrowolnie wykonanym przez R. K., stanowiącym prejudykat dla postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w trybie art. 32 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1566/09);

2. Poza tym materiał sprawy potwierdza ustalenia dokonane przez GIOŚ w postanowieniu z dnia [...] października 2011 r., że strona jest odbiorcą odpadów w postaci przedmiotowych pojazdów, ponieważ poprzedni właściciele wyzbyli się przedmiotowych pojazdów nie przekazując ich nabywcy dowodów rejestracyjnych, a więc jako pojazdów, których eksploatacja zgodna z ich pierwotnym przeznaczeniem nie była możliwa. Została zatem spełniona definicja odpadu z art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach, zgodnie z którą jest nim każda substancja lub przedmiot należący do jednej z kategorii określonych w załączniku nr 1 do tej ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. W piśmie z dnia 16 grudnia 2009 r. strona oświadczyła, iż pojazdy V., V. oraz A. sprowadziła z W. do Polski z przeznaczeniem na części;

3. Strona nie dokonała wymaganego zgłoszenia.

R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję GIOŚ z dnia [...] lipca 2012 r.

W skardze podniesiono, iż:

1. sprowadzone pojazdy nie są odpadami, ponieważ zakupiono je w celu ich sprzedaży w całości, co wynika z wyjaśnień złożonych przed organem pierwszej instancji; pojazd V. posiadał [...] dowód rejestracyjny (k. 63 akt adm.), co przemawia za tym, że został sprowadzony w celu jego sprzedaży w całości;

2. organ nie podał, czym kierował się nakładając karę w wysokości 80.000 zł.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Rozporządzenie nr 1013/2006 określa procedury i systemy kontroli w zakresie przemieszczania odpadów, w zależności od pochodzenia, przeznaczenia i trasy przemieszczania odpadów, rodzaju przesyłanych odpadów oraz przewidzianego trybu postępowania z odpadami w miejscu przeznaczenia (art. 1 ust. 1). Rozporządzenie ma zastosowanie m. in. do przemieszczania odpadów pomiędzy Państwami Członkowskimi, na terytorium Wspólnoty lub z tranzytem przez państwa trzecie (art. 1 ust. 2 lit. a).

Nielegalne przemieszczanie odpadów oznacza m. in. przemieszczanie odpadów dokonane bez zgłoszenia go wszystkim zainteresowanym właściwym organom, zgodnie z rozporządzeniem (art. 2 pkt 35 lit. a).

Ustawa o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów określa postępowanie i organy do wykonania zadań z zakresu międzynarodowego przemieszczania odpadów wynikających z rozporządzenia nr 1013/2006 (art. 1 ust. 1).

Stosownie do art. 32 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nakłada na odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie bez dokonania zgłoszenia, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 300.000 zł.

Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, o której mowa wyżej, należy uwzględnić w szczególności ilość, rodzaj i charakter odpadów, w tym możliwość zagrożeń dla ludzi i środowiska powodowanych przez te odpady, oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów ustawy i rozporządzenia nr 1013/2006 (art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów).

Przez odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie, stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, należy rozumieć każdą osobę fizyczną, prawną lub jednostkę organizacyjną, do której zostały przemieszczone nielegalnie odpady. Jednocześnie domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi, na której znajdują się nielegalnie przemieszczone odpady, jest odbiorcą odpadów sprowadzonych nielegalnie.

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, iż:

1. organy prawidłowo uznały przedmiotowe pojazdy (V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...], V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...], A. o nr identyfikacyjnym podwozia [...] oraz V. o nr identyfikacyjnym podwozia [...]) za odpady oraz

2. skarżący jako ich nabywca dokonał ich nielegalnego przemieszczenia z W. do Polski bez wymaganego zgłoszenia.

Odnośnie uznania przedmiotowych pojazdów za odpady należy wskazać, że - zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o odpadach - odpady oznaczają każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany.

Organy prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowe pojazdy jako przedmioty zakwalifikowane do kategorii Q2 załącznika nr 1 do ustawy o odpadach - "Produkty nieodpowiadające wymaganiom jakościowym". Jak wynika bowiem z materiału sprawy pojazdy te w chwili ich nabycia przez skarżącego nie miały aktualnych dowodów rejestracyjnych, co w świetle oświadczenia skarżącego z dnia 16 grudnia 2009 r. oraz zapisów umów sprzedaży tych pojazdów wskazuje, że miały być wykorzystane jako źródło części zamiennych. Gdyby faktycznie pojazdy zostały sprowadzone w celu użytkowania ich zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, kontrolowani powinni okazać dokumenty pojazdów uprawniające do ich rejestracji na terytorium Polski. Dokumentacja fotograficzna potwierdza zaś, że zostały one rozebrane na części.

Trudno dać wiarę tłumaczeniu skarżącego, że sprowadzone samochody były pojazdami przeznaczonymi do rejestracji na terenie Polski, a zatem nie zostały sprowadzone z zamiarem demontażu na części, a zamiar ten powstał na skutek niemożności ich zarejestrowania w Polsce. Gdyby faktycznie pojazdy zostały sprowadzone w celu użytkowania ich zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, kontrolowany powinien okazać dokumenty pojazdów uprawniające do ich rejestracji na terytorium Polski. Zgodnie bowiem z art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym, rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Właściciel pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest obowiązany zarejestrować pojazd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 30 dni od dnia jego sprowadzenia (art. 71 ust. 7 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

Zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. nr 112, poz. 1206) odpady te należy zakwalifikować jako "zużyte pojazdy wycofane z eksploatacji" - kod 16 01 04.

Wobec stwierdzenia, iż przedmiotowe pojazdy wypełniają legalną definicję odpadu, przemieszczenie ich z obszaru W. na terytorium Polski powinno odbyć się na zasadach określonych w tytule II rozporządzenia nr 1013/2006, tj. z zachowaniem procedury uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody właściwych zainteresowanych organów państw wysyłki i przeznaczenia. Skoro procedury takiej, co jest bezsporne, skarżący nie dochował, zasadne było wymierzenie mu kary pieniężnej.

Sąd miał na uwadze jednocześnie, iż wysokość przewidzianej przez art. 32 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów kary pieniężnej, nakładanej na odbiorcę przywiezionych nielegalnie z zagranicy bez dokonania zgłoszenia odpadów, jest uznaniowa i waha się od 50.000 zł do 300.000 zł, a zaskarżoną decyzją organ nałożył na skarżącego karę w wysokości 80.000 zł, zbliżonej do najniższej możliwej do wymierzenia. Zgodnie z art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 32, należy uwzględnić w szczególności ilość, rodzaj i charakter odpadów, w tym możliwość zagrożeń dla ludzi i środowiska powodowanych przez te odpady, oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów ustawy i rozporządzenia nr 1013/2006. Zdaniem Sądu organ w sposób właściwy określił wysokość wymierzonej kary pieniężnej, za czym przemawiała ilość przemieszczonych pojazdów oraz zagrożenie, jakie mogły spowodować dla ludzi i środowiska.

W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p. p. s. a.