Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Solarski /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 sierpnia 2020 r. w Rzeszowie sprawy ze sprzeciwu M.W. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r. [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "Kolegium), po rozpatrzeniu odwołania M.W. (dalej: "Skarżąca") od decyzji Burmistrza [...] (dalej: "Burmistrz") z dnia [...] października 2019 r., sygn. [...], w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, na podstawie art. 138 § 2 i § 2a 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256, dalej: "K.p.a."), uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu stwierdzone zostało, że decyzją z dnia [...] października 2019 r. Burmistrz odmówił Skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jako przyczynę odmowy wskazał brak spełnienia warunku co do czasookresu powstania niepełnosprawności (art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - Dz. U z 2018 r. poz. 2220 ze zm., dalej: "u.ś.r.").

W odwołaniu Skarżąca wskazała na decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] marca 2020 r. Jednocześnie podniosła, że Kolegium już po raz trzeci uchyla decyzję organu I instancji, dokonując wykładni prawa uwzględniającej wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. K 38/13. W związku z tym Skarżąca domagała się przyznania świadczenia przez Kolegium.

Kolegium po rozpatrzeniu odwołania dokonało prawidłowej wykładni art. 17 u.ś.r., uwzględniającej skutki orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. K 38/13. Następnie poczyniło rozważania dotyczące art. 7, art. 8 § 1 i § 2 oraz art. 1104 § 2 K.p.a. konkludując, że naruszenie norm wynikających z przepisów ustanawiających zasady ogólne stanowi naruszenie prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Powyższe w powiązaniu z art. 15 K.p.a. legło u podstaw decyzji kasacyjnej. W ramach wytycznych Kolegium wskazało, że organ I instancji powinien dokonać analizy stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej przez organ odwoławczy, a następnie dokonać ustaleń czy strona spełnia wszystkie przesłanki pozytywne do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wskazało również, że stosownie do art. 138 § 2a K.p.a., Kolegium określiło wytyczne w zakresie wykładni prawa.

W sprzeciwie Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przez Kolegium twierdząc, że w sprawie zebrano wystarczający materiał dowodowy.

W odpowiedzi na sprzeciw Kolegium wniosło o jego oddalenie i wskazało, że przedmiotem sprawy była ocena prawidłowości prowadzonego postępowania w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego zakończonego decyzją z dnia [...] października 2019 r., w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

sprzeciw jest uzasadniony.

I. Stan faktyczny jest następujący. Wnioskiem z dnia 3 września 2019 r. Skarżąca wystąpiła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym. Procedując w przedmiocie tego wniosku organ I instancji przeprowadził wywiad środowiskowy, zawiadomił strony w trybie art. 10 § 2 K.p.a. informując jednocześnie o przysługujących uprawnieniach i treści art. 17 ust. 1b. u.ś.r., po czym decyzją z dnia [...] października 2019 r. odmówił prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (k. 21 akta adm. I instancji). Od decyzji tej odwołanie wniosła Skarżąca (k. 22 akt jw.). Kolegium, decyzją z dnia [...] listopada 2019 r. [...] uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Burmistrz ponownie przeprowadził wywiad środowiskowy (k. 26 – akt jw.) i ponownie odmówił Skarżącej prawa do zasiłku pielęgnacyjnego (decyzja z dnia 2 stycznia 2020 r. – k. 29). Na skutek odwołania, Kolegium powtórnie uchyliło zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpoznania (decyzja z dnia [...] lutego 2020 r. [...] – k. 32). Rozpoznając po raz trzeci żądanie Skarżącej, po kolejnym przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego (k. 34 akt adm. I instancji), Burmistrz po raz trzeci odmówił prawa do zasiłku pielęgnacyjnego (decyzja z dnia [...] marca 2020 r. – k. 36). Również tę decyzję zaskarżyła odwołaniem Skarżąca. Kolegium, na skutek tego środka odwoławczego podjęło decyzję kasacyjną, której dotyczy sprzeciw.

II. W przedstawionym stanie faktycznym Sąd stwierdza, że Kolegium w oderwaniu od znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów, w tym trzykrotnie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, z pominięciem wydanych uprzednio przez ten organ decyzji z dnia [...] listopada 2019 r. i [...] stycznia 2020 r., przedmiotem swej oceny uczyniło decyzję Burmistrza z dnia [...] października 2019 r. a więc rozstrzygnięcie, które zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. O tym, że w taki sposób Kolegium procedowało świadczy nie tylko dwukrotne wskazanie w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcia Burmistrza z dnia [...] października 2019 r., ale również brak w uzasadnieniu odniesienia się do tej część odwołania, w której Skarżąca wskazuje na poprzednie decyzje wydane w rozpoznawanej sprawie przez Kolegium oraz dokonaną wykładnię prawa materialnego i domaga się przyznania świadczenia przez organ odwoławczy. Niezależnie od tego, w odpowiedzi na sprzeciw, Kolegium również wskazało na decyzję Burmistrza z dnia [...] października 2019 r. jako tę, która była przedmiotem oceny w tym postępowaniu. Wobec tego Sąd stwierdza, że zaskarżona sprzeciwem decyzja z dnia [...] kwietnia 2020 r. narusza w istotny sposób art. 138 § 2 K.p.a., skoro rozstrzygnięcie kasacyjne dotyczy decyzji uprzednio już uchylonej.

III. Rozpoznając ponownie odwołanie Skarżącej od decyzji z dnia [...] marca 2020 r., Kolegium uwzględni dokonaną uprzednio przez ten organ prawidłową wykładnię prawa materialnego (zbędnie powtórzoną w zaskarżonej decyzji) i mając na uwadze ustalenia organu I instancji dotyczące sprawowanej opieki (vide str. 3 zaskarżonej decyzji, akapit drugi od góry), podejmie merytoryczne rozstrzygnięcie w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego.

Z tych przyczyn Sąd orzekł, jak w wyroku, na podstawie art. 151a § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325).