Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Skoczylas po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. Sp. z o.o. w B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 3316/25 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi S. Sp. z o.o. w B. na decyzję Ministra Aktywów Państwowych z dnia 27 sierpnia 2025 r. nr 200/2025 w przedmiocie nakazu rejestracji odbiorników telewizyjnych i ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z dnia 20 października 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3316/25, Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał S. Sp. z o.o. w B. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Aktywów Państwowych z dnia 27 sierpnia 2025 r. w kwocie 1155 zł. W podstawie prawnej zarządzenia wskazano art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) oraz § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535; powoływanego dalej jako: rozporządzenie w sprawie wpisu).

Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosła S. Sp. z o.o. w B., domagając się jego uchylenia w całości ewentualnie jego zmiany poprzez określenie niższego, prawidłowego wpisu. Ponadto wniesiono również o wstrzymanie obowiązku uiszczenia wpisu do czasu rozpoznania niniejszego zażalenia, a także o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w całości.

W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że wysokość wpisu sądowego, do uiszczenia którego wezwano skarżącą, może być nieadekwatna do rzeczywistego charakteru sprawy, która dotyczy kontroli legalności decyzji administracyjnej (abonament RTV) wydanej przez Ministra Aktywów Państwowych, a nie klasycznej sprawy o roszczenie majątkowe. Skarżąca wskazała, że w posobnych przypadkach sądy przyjmowały wpis stały, na okoliczność czego przywołała postanowienia NSA oraz WSA w Gdańsku i Gliwicach wydane w sprawach dotyczących decyzji o obowiązku opłaty publicznoprawnej.

Wnosząca zażalenie stwierdziła, że zgodnie z art. 233 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie wpisu, wpis powinien odpowiadać rodzajowi sprawy, a nie wartości kwoty objętej decyzją.

W odniesieniu do złożonego wraz z zażaleniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie jego zasadności wraz z dokumentami finansowymi, podkreślając jednocześnie, że złożenie wniosku o prawo pomocy wstrzymuje obowiązek uiszczenia wpisu do czasu jego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. Wysokość wpisów oraz szczegółowe zasady ich pobierania unormowano w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak wynika z treści art. 230 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Jednym z tego rodzaju pism jest skarga (por. § 2 art. 230 p.p.s.a.). O charakterze wpisu od pism wszczynających postępowanie sądowe rozstrzyga art. 231 p.p.s.a. wskazując, iż wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych zaś sprawach pobiera się wpis stały.

Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, bada jego zgodność z prawem, tj. prawidłowość wskazania podstawy prawnej żądanego wpisu oraz jego wysokość.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo ustalił wysokość wpisu od wniesionej skargi na podstawie § 1 pkt 2 rozporządzenia RM w sprawie wpisu i wezwał do jego uiszczenia w wysokości 1155 zł. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest bowiem decyzja Ministra Aktywów Państwowych z dnia 27 sierpnia 2025 r. utrzymująca w mocy wydaną w I instancji decyzję Poczty Polskiej S.A. – Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej z dnia 8 stycznia 2025 r., która w punkcie 2 ustaliła S. Sp. z o.o. w B. opłatę za używanie czterdziestu siedmiu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 38.493 zł. Nie ulega wątpliwości, iż przedmiotem zaskarżenia jest cała decyzja, a zatem również ustalona w jej punkcie 2 należność pieniężna w kwocie 38.493 zł, ponieważ właśnie na tyle została obliczona wysokość opłaty za używanie 47 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych 47 x (30 x 27,30 zł), do zapłaty której zobowiązano skarżącą w niniejszej – co również wynika z dalszej części skarżonej decyzji, gdzie wskazano termin oraz rachunek bankowy celem uregulowania ustalonej należności finansowej.

Prawidłowo zatem Sąd I instancji, wzywając skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1155 zł, wskazał jako podstawę do jego obliczenia § 1 pkt 2 powołanego na wstępie rozporządzenia, który stanowi, że wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi – w sprawach ponad 10.000 zł do 50.000 zł – 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł. Tym samym 3 % liczone od wymiaru ustalonej wysokości opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 38.493 zł daje kwotę 1154,79 zł, przy czym - zgodnie z treścią art. 219 § 2 zdanie 2 w zw. z art. 212 § 1 p.p.s.a. - końcówkę opłaty sądowej, którą niewątpliwie jest wpis, zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych – co w rozpoznawanej sprawie dało kwotę 1155 zł. W takiej właśnie wysokości winien być uiszczony wpis sądowy od skargi, którą zaskarżono przedmiotową decyzję Ministra Aktywów Państwowych i do opłacenia której została wezwana spółka inicjująca swoją skargą postępowanie przed sądem administracyjnym.

Wobec przedstawionych powyżej okoliczności, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest zgodne z prawem i w sposób właściwy określa zarówno wysokość żądanego wpisu, jak i podstawę jego obliczenia. Rozpoznawana sprawa dotyczy należności pieniężnych, a więc od wniesionej skargi ponad wszelką wątpliwość należny jest wpis stosunkowy we wskazanej w zarządzeniu wysokości.

Podkreślić ponadto należy, że sprawa nie znajduje się w katalogu spraw objętych art. 239 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w których to sprawach, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu korzysta ze zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Jednocześnie skarżący nie należy do kręgu podmiotów zwolnionych z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a.

W odniesieniu zaś do zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych na skutek przyznanego prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że wraz z zażaleniem skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie. W tym miejscu wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. zdanie pierwsze, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Jak wynika z akt sprawy skarżąca w treści skargi nie zamieściła wniosku o przyznanie prawa pomocy, co skutkowało prawidłowym działaniem Sądu I instancji, polegającym na wydaniu zarządzenia wzywającego stronę postępowania do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Zawarty w zażaleniu wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych w całości, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 14 listopada 2025 r. został zarejestrowany i wpisany do repertorium pod sygn. akt VI SPP/Wa 243/25. Dalsze czynności w tym zakresie zostaną podjęte przez referendarza sądowego po zwrocie akt z NSA, po rozpoznaniu niniejszego zażalenia. W konsekwencji stwierdzić należy, że złożony w toku postępowania wniosek skarżącej zostanie rozpoznany merytorycznie, a rozstrzygnięcie w tej materii będzie skutkowało podjęciem dalszych - adekwatnych do sytuacji procesowej skarżącej - zarządzeń w sprawie.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.