Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.) Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia o uznaniu gier prowadzonych na urządzeniu [...] za gry na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych oddala skargę

Przedmiotem skargi wniesionej przez firmę [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej "Spółka", "Strona", "Skarżący") jest decyzja Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...]wydana na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 221 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.; dalej: "O.p.") oraz art. 2 ust. 6 i ust. 7 w związku z art. 2 ust. 3 i ust. 4 oraz art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.; dalej: "u.g.h."), utrzymująca w mocy decyzję własną znak: [...]z dnia [...] października 2013 r. rozstrzygającą, że gry prowadzone na urządzeniu [...] o numerze fabrycznym [...] , są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. Minister Finansów wszczął z urzędu postępowanie w przedmiocie rozstrzygnięcia, czy gry na automacie [...] [...], są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych.

Stosownie do art. 2 ust. 7 zdanie drugie u.g.h. Finansów pismem z dnia 30 maja 2012 r. nr [...] wezwał Spółkę do przedstawienia zindywidualizowanego badania technicznego przedmiotowego automatu, przeprowadzonego przez jednostkę badającą upoważnioną do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, w terminie 60 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie zostało doręczone 4 czerwca 2012 r.

Pismem z dnia 27 lipca 2012 r. Spółka poinformowała Ministra Finansów, iż wystąpiła do upoważnionych jednostek badających z zapytaniem dotyczącym badań symulatorów i wciąż oczekuje na odpowiedzi.

Postanowieniem z dnia 5 września 2012 r. Minister Finansów wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 19 października 2012 r.

W wyniku działań podejmowanych w toku prowadzonego postępowania Minister Finansów ustalił, że w związku z przejeciem dochodzenia w sprawie karnej skarbowej przez Prokuraturę Okręgową w [...], przedmiotowy automat znajduje się w jej dyspozycji.

W dniu [...] sierpnia 2013 r. do Ministra Finansów wpłynęło sprawozdanie nr [...]z dnia [...] lipca 2013 r. z badań technicznych automatu A. o numerze fabrycznym [...] , wydane przez Izbę Celną w [...] Wydział Laboratorium Celne.

Wypowiadając się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w piśmie z dnia 25 września 2013 r. pełnomocnik Strony oświadczył, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do zakończenia postępowania. Wskazał, że ewentualne wydanie decyzji w niniejszej sprawie jest przedwczesne wobec faktu, że nie została prawomocnie zakończona sprawa wszczęta przez [...] Sp. z o.o. skargą na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...],[...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] upoważnienia do przeprowadzania badań automatów i urządzeń do gier. Zaznaczył przy tym, że Strona postępowania złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2012 r. wydanego w sprawie VI SA/Wa 839/12, doręczonego Stronie wraz z uzasadnieniem w dniu 10 grudnia 2012 r. W związku z powyższym, pełnomocnik zawnioskował - na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. – o zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie do czasu prawomocnego i ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie cofnięcia upoważnienia przez Ministra Finansów Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w [...]. Ponadto pełnomocnik Strony wniósł o dopuszczenie w poczet materiału dowodowego i przeprowadzenie dowodu na okoliczność wykazania braku losowego charakteru gier z następujących opinii:

1) opinii nr [...]z dnia [...] sierpnia 2010 r. sporządzonej przez inż. J. K. - biegłego sądowego w dziedzinie informatyki, kryminalistyki i cybernetyki, wykonanej na zlecenie producenta firmy [...];

2) opinii z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie oceny zgodności symulatora zręcznościowego, o parametrach przedstawionych przez zleceniodawcę z wymaganiami określonymi w ustawie o grach hazardowych, autorstwa prof. dr hab. M. Ch. oraz

2) ekspertyzy prawnej w zakresie zasad funkcjonowania urządzenia rozrywkowego w kontekście celu i charakteru prowadzonych na urządzeniu gier, autorstwa prof. dr hab. S. P. - wykonanej na zlecenie spółki [...] Ltd.

3) oświadczenia z dnia 1 czerwca 2010 r. producenta, czeskiej firmy [...] AS.

Postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Minister Finansów odmówił zawieszenia postępowania w przedmiocie rozstrzygnięcia charakteru gier urządzanych na ww. automacie. Powyższe postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Ministra Finansów z dnia 15 listopada 2013 r.

Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Minister Finansów rozstrzygnął, że gry prowadzone na automacie [...] o numerze [...] należącym do [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. są grami na automatach w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych.

W odwołaniu od ww. decyzji Spółka zakwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzuciła:

1) niezastosowanie art. 208 § 1 O.p., w sytuacji gdy przedmiotowe postępowanie nie mogło się toczyć ze względu na jego bezprzedmiotowość i brak podstaw do jego wszczęcia,

2) niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 6 w zw. z art. 2 ust. 7 u.g.h., w sytuacji gdy wszczęcie postępowania z urzędu w przedmiocie rozstrzygnięcia w drodze decyzji o charakterze gier na spornym urządzeniu nie było możliwe ponieważ dotyczy przedsięwzięcia, którego realizacja została zakończona,

3) niezastosowanie art. 23 f ust. 5 pkt 1 u.g.h., poprzez odmowę cofnięcia jednostce badawczej – Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] – upoważnienia do przeprowadzenia badań automatów i urządzeń do gier wobec istnienia uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności osób zarządzających tą jednostką,

4) błędną wykładnię art. 2 ust. 3 i ust. 4 u.g.h., poprzez uznanie, że urządzenie [...] o nr [...] umożliwia uzyskanie wygranych rzeczowych w postaci punktów, które umożliwiają rozpoczęcie nowej gry w sytuacji gdy zdobyte podczas gry dodatkowe punkty zwiększają jedynie stan posiadania podczas gry i umożliwiają jej kontynuowanie ale tylko do końca wykupionego czasu gry przez co nie można ich uznać jako wygranej rzeczowej.

Podnosząc powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Uzasadniając zarzut bezprzedmiotowości postępowania, Spółka wskazała, że Minister Finansów nie miał podstaw prawnych do wszczęcia przedmiotowego postępowania, bowiem nie dotyczyło ono przedsięwzięć w postaci gier, które były planowane lub w toku realizacji, lecz przedsięwzięć zakończonych. Zdaniem Strony zakończenie przedsięwzięcia nastąpiło w dniu 2 marca 2011 r. w momencie zatrzymania - w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych - urządzenia [...] nr [...]. Na poparcie prezentowanego stanowiska Strona odwołała się do orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 marca 2012r., sygn. akt III SA/Po 757/11 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 listopada 2012r., sygn. akt I SA/Gd 738/12, w których dokonując literalnej wykładni przepisu art. 2 ust. 6 u.g.h. Sądy stwierdziły, że rozstrzygnięcie o charakterze gier Minister Finansów wydaje tylko w sytuacji, gdy przedsięwzięcie w postaci gry lub zakładu nie zostało jeszcze zrealizowane lub jest w toku realizacji.

Zarzucając organowi naruszenie art. 23 f ust. 5 pkt 1 u.g.h., Strona wskazała na przepisy Regulaminu Organizacyjnego Izby Celnej w [...] z dnia 1 lutego 2011r., zgodnie z którym wszelkie rozstrzygnięcia wydawane przez Zastępców Dyrektora Izby Celnej w [...] dokonywane są w imieniu Dyrektora Izby Celnej w [...] , na podstawie udzielonego im upoważnienia. W opinii Strony struktura organizacyjna Izby Celnej w [...] powoduje realne zagrożenie skupienia w ramach kompetencji jednej osoby, tj. zastępcy Dyrektora Izby Celnej w [...] (sprawującego nadzór nad Wydziałem Laboratorium Celne) wpływu na merytoryczną pracę Laboratorium Celnego jako jednostki badającej urządzenia do gier oraz w ramach nadzoru postępowania właściwych Naczelników w sprawach dotyczących urządzania gier. Powyższe, w opinii Strony, prowadzi do konkluzji, że organ odwoławczy w osobie Dyrektora Izby Celnej w [...] w postępowaniach odwoławczych od decyzji Naczelników Urzędów Celnych dokonuje rozstrzygnięć z pomocą upoważnionych i podległych mu zastępców, w oparciu o opnie techniczne jednostki badającej - Wydziału Laboratorium Celnego w [...] - nadzorowanego merytorycznie przez jednego z zastępców Dyrektora Izby Celnej w [...] .

Ponadto, Strona wskazała na błędną wykładnie art. 2 ust. 3 i ust. 4 u.g.h. poprzez uznanie przez organ, że urządzenie umożliwia uzyskanie wygranych rzeczowych w postaci punktów, które umożliwiają napoczęcie nowych gier w sytuacji, gdy zdobyte podczas gry dodatkowe punkty zwiększają jedynie stan ich posiadania podczas gry i umożliwiają jej kontunuowanie, ale tylko do końca wykupionego czasu gry, przez co nie można ich uznać jako wygranej rzeczowej. Strona podkreśliła, że jedynym czynnikiem, od którego zależy możliwość kontynuowania gry jest wykupiony czas gry. Instytucja specjalistyczna wykazała, że w przypadku wykorzystania wszystkich przyznanych za wykupionych czas gry punktów urządzenie automatycznie przyznaje dodatkowy limit 1000 punktów, zwiększając stan ich posiadania, które grający może wykorzystać na grę do upływu czasu, co sprowadza się do wykorzystania w całości zakupionego czasu. W tym kontekście, zdaniem Strony, niezrozumiałe jest twierdzenie jednostki badającej, a co za tym idzie Ministra Finansów, że zdobyte punkty pozwalają na przeprowadzenie kolejnych gier bez ich opłacania, skoro sama jednostka wskazuje, że po upływie wykupionego czasu w gry, w celu uzyskania dalszego prowadzenia gier, automat należy zakredytować. W ocenie Strony, z punktu widzenia działania symulatora A. nr [...] zdobyte punkty nie dają możliwości przedłużania gry poza wykupiony czas. Zaznaczyła także, że nawet jeśli grającemu pozostaną punkty, a wykupiony czas gry zakończy się, to niemożliwe jest kontynuowanie gry za posiadane jeszcze punkty. Stanowisko powyższe Strona oparła na orzeczeniu Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2007 r., sygn. akt IV KK 215/07, w którym Sąd stwierdził, że w przypadku, gdy gra na urządzeniu polega na tym, że gracz rozpoczynając grę uzyskuje punkty kredytowe, których ilość zależna jest od wykupionego czasu gry, z tym, że zdobyte podczas gry dodatkowe punkty zwiększają stan ich posiadania podczas gry i umożliwiają jej kontynuowanie, ale tylko do końca wykupionego czasu gry, należy uznać, że taka gra nie jest grą o wygrane pieniężne ani rzeczowe, a zdobyte punkty kredytowe umożliwiają tylko pełne wykorzystanie opłaconego czasu gry.

W piśmie z dnia 26 listopada 2013 r. skarżąca podtrzymała zarzuty zawarte w odwołaniu. Oświadczyła również, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do zakończenia postępowania. Ponownie wskazała, że ewentualne wydanie decyzji w niniejszej sprawie jest przedwczesne wobec faktu, że nie została prawomocnie zakończona sprawa wszczęta przez [...] Sp. z o.o. skargą na postanowienie Ministra Finansów nr [...], [...] z dnia [...] lutego 2012 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] upoważnienia do przeprowadzania badań automatów i urządzeń do gier. W związku z powyższym, zawnioskowała na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. o zawieszenie postępowania w przedmiotowej sprawie do czasu prawomocnego i ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie cofnięcia upoważnienia przez Ministra Finansów Wydziałowi Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] . Ponadto, ponownie wniosła o dopuszczenie w poczet materiału dowodowego i przeprowadzenie dowodu na okoliczność wykazania braku losowego charakteru gier z dokumentów nadesłanych przy piśmie z dnia 25 września 2013 r.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zawieszenia postępowania odwoławczego z uwagi na wydane już ostateczne rozstrzygnięcie w przedmiocie żądania strony zawieszenia postępowania.

Minister Finansów wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia 10 grudnia 2013 r. utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie. Po przedstawieniu stanu prawnego sprawy oraz wskazaniu materiałów dowodowych na jakich się oparł Minister Finansów, działając jako organ odwoławczy stwierdził, że uznał za wiarygodny, znajdujące się w aktach sprawy, dowód w postaci opinii jednostki badającej Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. z badania automatu A. nr [...] i prowadzonych na nim gier, należącego do [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. Opinia ta sporządzona została przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier.

W sprawozdaniu tym ustalono, że na wyposażenie automatu A. nr [...] składają się: dwa monitory LCD, jedenaście przycisków funkcyjnych, kieszeń na wypłacane monet, zamki otwierające dostęp do wnętrza automatu, gniazdo typu Jack służące do podłączania elektronicznych kluczy serwisowych umożliwiających włączenie opcji serwisowych oprogramowania, akceptor monet, akceptor banknotów, płytę główną z zainstalowanym oprogramowaniem gier gry znajdującą się w zamykanej metalowej obudowie wewnątrz automatu, zasilacze. Automat A. nr [...] przystosowany jest technicznie do zamontowania i podłączenia wyrzutnika monet - Hoopera. Przedmiotowy automat działa w oparciu o zainstalowany w pamięci płyty głównej program gry: A.M. M. F. PL S. w wersji V 1.08, suma kontrolna programu wynosi CEB4. Automat umożliwia rozgrywanie gier o nazwach: "G.", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]", "[...]". Badaniem na przedmiotowym automacie objęto grę o nazwie "[...]", a jej przebieg opisano w punkcie 21 sprawozdania. Jednostka badająca stwierdziła, że wszystkie gry zastosowanego w automacie oprogramowania posiadają ten sam mechanizm działania. W oparciu o uzyskane wyniki jednostka badająca uznała, że prowadzone na nim gry mają charakter losowy, a uzyskiwane wyniki gry są nieprzewidywalne i niezależne od woli gracza i umożliwiają rozpoczęcie nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.

Minister Finansów wskazał, że w świetle art. 2 ust. 3 u.g.h. grami na automatach są gry spełniające łącznie trzy przesłanki, tj.: są to gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, z występującym element losowości.

Wyposażenie spornego automatu opisane w sprawozdaniu z badania jednostki badającej świadczy o tym, że jest to urządzenie elektroniczne czego nie kwestionuje również Skarżący. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się zatem do ustalenia, czy gry urządzane na spornym urządzeniu elektronicznym zawierają element losowości oraz czy toczą się o wygrane rzeczowe w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.g.h.

Minister Finansów przytoczył wnioski z badania jednostki badającej zawarte w sprawozdaniu, z którego wynika, że w przypadku spornego automatu przeprowadzenie gry poprzedzone jest wyborem stawki i ogranicza się do naciśnięcia przycisku START/STOP. Rozpoczęcie gry polega na naciśnięciu przycisku START/STOP, co powoduje wprowadzenie w ruch obrotowy bębnów z symbolami, które obracają się z jednakową, znaczną prędkością - ok. 17 wierszy z symbolami na sekundę. Zatrzymanie bębnów następuje poprzez ponownie naciśnięcie przycisku START/STOP. Z powyższego opisu wynika, że jedna gra polega na wyborze stawki i dwukrotnym naciśnięciu przycisku START/STOP. Wygrana w grze (w postaci punktów) zależy od układu symboli, który pojawi się na bębnach, a wartość wygranej wyświetlana jest w polu SCORE i jest odzwierciedleniem wartości punktowej przypisanej do każdego układu symboli wyświetlanych w tabeli wygranych. Zatrzymanie bębnów nie jest realizowane natychmiast po przesłaniu przez gracza impulsu elektrycznego wywołanego naciśnięciem klawisza START/STOP. Od momentu naciśnięcia klawisza START/STOP do zatrzymania ruchu bębnów wyświetlanych na monitorze, następuje przesunięcie bębnów jeszcze o 4 wiersze z symbolami. Powyższe świadczy o tym, że wynik gry nie zależy od zręczności gracza, gdyż grający nie ma żadnego wpływu na to, jaki układ symboli pojawi się na monitorze automatu – nie ma możliwości przewidzenia rezultatu gry (ustawienia w trakcie gry kart, znaków graficznych w układ wygrywający). W świetle powyższego organ uznał, że gry na spornym automacie zawierają element losowości, gdyż wyniki gry są nieprzewidywalne i niezależne od możliwości zręcznościowych gracza, ale od “trafienia" na wygrywajacy układ symboli. Gracz uczestniczący w grze na automacie nie ma realnego woływu na wynik gry, bowiem zatrzynmanie obracjacych się na monitorze bębnów z kolorywymi symbolami z prędkością, która uniemożliwia rozróznienie układu symboli, przekracza możliwosci percepcji gracza i jest wynikiem wyłącznie przypadku. Gracz nie jest w stanie świadomie zdecydowac o okreslonym wyniku gry co dowodzi, że gra ma charakter losowy.

Minister Finansów następnie wskazał, że kwota wpłacona na początku nie jest jedynie przeliczana na czas udostępniany graczowi do korzystania z automatu, ale przede wszystkim na punkty kredytowe używane do rozgrywania poszczególnych gier. W wykupionym czasie gry grający ma możliwość przeprowadzenia szeregu gier, a każda z nich polega na wyborze gry, określeniu stawki za grę, uruchomieniu bębnów z symbolami (naciśnięcie przycisku START/STOP), obracaniu się bębnów, zatrzymaniu bębnów (naciśnięcie przycisku START/STOP) i uzyskaniu wyniku, tj. wygranej (dodatkowe punkty) lub przegranej (utrata punktów). Wygrane punkty zwiększają pulę punktów na liczniku CREDIT, a tym samym umożliwiają rozpoczęcie nowej gry. Gry można rozgrywać do wyczerpania zakupionego czasu lub do czasu rezygnacji z nich przez grającego. Skoro jedna gra polega na wykonaniu powyższych czynności, to bez wątpienia punkty uzyskane w takiej pojedynczej grze można wykorzystać do rozpoczęcia nowej gry, a to, jak wskazał Minister Finansów, wypełnia definicję wygranej rzeczowej określoną w art. 2 ust. 4 u.g.h. W świetle tego przepisu wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużenia gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwości rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.

Minister Finansów wskazał, że w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2007 r., sygn. akt IV KK 215/07, gdyż na gruncie ustawy o grach i zakładach wzajemnych nie było takiej definicji wygranej rzeczowej, jaka znajduje się w art. 2 ust. 4 u.g.h.

Minister Finansów nie zgodził sie ze stanowiskiem Strony, że gra na automacie jest równoznaczna z wykupionym czasem, a jej zakończenie nastepuje w momencie jego upływu. Zauważył, iż badany automat umożliwia prowadzenie gier o wygrane rzeczowe, o których mowa w art. 2 ust. 4 u.g.h. bowiem w ramach posiadanego czasu dostępności gier, grający może rozegrać szereg gier, a uzyskane w wyniku każdej z nich punkty służą do rozpoczęcia kolejnej gry. Minister Finansów uznał zatem, iż gry urządzane na automacie A. o nr [...] posiadają cechy – ustalone w badaniu technicznym jednostki badającej – które kwalifikuje je jako gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 w zw. z ust. 4 u.g.h. tj. są grami na urządzeniach elektrycznych, są grami o wygrane rzeczowe, zawierają element losowości.

Minister Finansów, powołując się na brzmienie art. 23 f ust. 1 u.g.h. uznał, iż kwestionowanie przez Stronę uprawnień Laboratorium Celnego Izby Celnej w [...] nie może być przedmiotem niniejszego postępowania. Podkreślił także, iż jednostka badająca Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] spełnia warunki, o których mowa w art. 23 f ust. 1 u.g.h., o czym świadczy udzielone przez Ministra Finansów, wciąż aktualne, upoważnienie do wydawania opinii technicznych automatów i urządzeń do gier. Dlatego też sporządzone przez jednostę badającą opinie są pełnoprawnym dowodem, który podlega ocenie w postępowaniu administracyjnym.

Ponadto Minister Finansów wskazał, że z treści przepisu art. 2 ust. 6 u.g.h. nie wynika, aby kompetencja ministra właściwego do spraw finansów publicznych do rozstrzygania czy gra lub zakład są grą losową, zakładem wzajemnym lub grą na automacie w rozumieniu ustawy, została uzależniona od etapu danego przedsięwzięcia, tj. czy jest ono planowane, realizowane, czy też zrealizowane. Przepis ust. 7 art. 2 został dodany do ustawy o grach hazardowych, ustawą z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 134, poz. 779) i obowiązuje od dnia 14 lipca 2011 r. Nowelizacja wprowadzająca ust. 7 do przepisu art. 2 ustawy miała na celu doprecyzowanie dokumentów, w oparciu o które minister właściwy do spraw finansów rozstrzyga o charakterze gry, przy czym jednoznacznie wskazano, że przedłożenia określonych dokumentów organ ma prawo zażądać także w postępowaniu prowadzonym z urzędu.

Konkludując Minister Finansów stwierdził zatem, iż z przepisu art. 2 ust. 6, a tym bardziej z art. 2 ust. 7 u.g.h., który precyzuje kwestię wymaganych dokumentów, nie wynika, aby Minister Finansów nie mógł rozstrzygać czy gra lub zakład wzajemny są grą losową, zakładem wzajemnym albo grą na automacie w rozumieniu ustawy (w sprawach wszczętych na wniosek lub z urzędu) w sytuacji kiedy realizacja przedsięwzięcia , jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, została czasowo przerwana.

Strona pismem z dnia 10 stycznia 2014 r., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie decyzji Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r. oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji, ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1. art. 2 ust. 6 w zw. z art. 2 ust. 7 u.g.h., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące wszczęciem postępowania, w którym wydano zaskarżoną decyzję w sytuacji, gdy wszczęcie postępowania przez organ z urzędu w przedmiocie rozstrzygnięcia w drodze decyzji o charakterze gier na spornych urządzeniach posiadanych przez Skarżącego nie było możliwe, ponieważ dotyczy przedsięwzięć, których realizacja została zakończona;

2. art. 208 § 1 O.p. w zw. z art. 8 u.g.h., poprzez odmowę jego zastosowania w sytuacji, gdy przedmiotowe postępowanie nie mogło się toczyć ze względu na jego bezprzedmiotowość i brak podstaw do jego wszczęcia;

3. art. 2 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 4 u.g.h., poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż urządzenie A. o nr [...] umożliwia uzyskanie wygranych rzeczowych w postaci punktów, które umożliwiają rozpoczęcie nowych gier w sytuacji, gdy zdobyte podczas gry dodatkowe punkty zwiększają jedynie stan ich posiadania podczas gry i umożliwiają jej kontynuowanie, ale tylko do końca wykupionego czasu gry, przez co nie można ich uznać za wygraną rzeczową;

4. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 197 § 1, art. 198 § 1, art. 199 w zw. z art. 235, art. 229 oraz art. 200a § 1-3 O.p., w zw. z art. 8 u.g.h., poprzez brak pełnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego polegającego na jedynie lakonicznym odniesieniu się do zaoferowanych przez stronę dowodów, których celem było udowodnienie braku możliwości uzyskania na urządzeniach będących przedmiotem decyzji wygranych rzeczowych w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.g.h., i kwalifikację urządzenia do kategorii automatów do gier podlegających ustawie o grach hazardowych, przy jednoczesnym zaniechaniu przeprowadzenia we wskazanym zakresie uzupełniającego postępowania dowodowego oraz poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na wnioskach zawartych w recypowanej do niniejszego postępowania opinii jednostki badającej sporządzonej na potrzeby postępowania karnoskarbowego, pomimo oczywistej wadliwości formalnej oraz merytorycznej wymienionej opinii z punktu widzenia właściwych przepisów postępowania karnego dyskwalifikującej wskazaną opinię w świetle przydatności dla wyjaśnienia sprawy, co zostało uzasadnione w piśmie Skarżącego z dnia 28 października 2013 r.(wypowiedź przed wydaniem decyzji II instancji;

5. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 191 w zw. z art. 235 O.p., w zw. z art. 8 u.g.h., poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dokonaną z uchybieniem zasadom prawidłowego, logicznego rozumowania, wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego oraz błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, pozostające w opozycji do zgromadzonych materiałów, a w szczególności uznaniu, że gra na przedmiotowych urządzeniach umożliwia graczowi uzyskanie wygranych rzeczowych, co łącznie z rzekomym wystąpieniem elementu losowości w grze umożliwiło organowi kwalifikację przedmiotowego urządzenia do kategorii automatów do gier podlegających u.g.h.;

6. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 210 § 4 w zw. z art. 235 O.p., w zw. z art. 8 u.g.h., poprzez brak wnikliwego i logicznego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia wraz z uzasadnieniem podstawy faktycznej, m.in. przez lakoniczne ustosunkowanie się do zastrzeżeń i sprzeczności występujących w opinii sporządzonej przez jednostkę badającą – Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] oraz pominięcie w procesie orzekania wniosków wypływających z orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2007 r. (sygn. akt IV KK 215/07) ze względu na fakt, iż zdaniem organu "wyrok ten nie może znaleźć zastosowania w tej sprawie", a w konsekwencji uniemożliwienie kontroli prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia;

7. art. 180 § 1 w związku z art. 181, art. 187 i art. 197 § 1 O.p., w zw. z art. 8 u.g.h., poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na wnioskach opinii (sprawozdań z badań) o charakterze gier na spornych urządzeniach należących do Skarżącego wydanych przez jednostkę badającą nieposiadającą uprawnień (akredytacji) do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier, a w konsekwencji nie posiadającą wiadomości specjalnych niezbędnych do wydania rzeczonych opinii będących podstawą wydania skarżonej decyzji tak po stronie jednostki, jak i osoby prowadzącej badanie.

W uzasadnieniu skargi Skarżący podtrzymał argumentację zaprezentowaną w toku postępowania administracyjnego. Dodatkowo Skarżący odwołał się do orzeczenia Sądu Rejonowego w [...], który w wyroku w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...] lutego 2013 r. wydanym w stosunku do Prezesa Zarządu Skarżącego, odnosząc się do kwestii "wiarygodności" Wydziału Laboratorium Celnego IC w [...] , na którą powołuje się organ wskazał, iż wydanej przez laboratorium opinii nie można dać jednak wiary gdyż z zeznań złożonych przez świadka I. K., która sporządzała i podpisywała każde sprawozdanie wynika, iż twierdzenia do jakich dochodzi świadek, który brał udział w badaniu są niezasadne.

Skarżący dodał również, że Minister Finansów na podstawie art. 23f ust. 1 u.g.h. udziela upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier dla jednostki badającej, przy czym jednostka taka musi spełniać pewne warunki, w tym posiadać akredytację Polskiego Centrum Akredytacji. Dla Skarżącego oczywistym jest, że racjonalny ustawodawca nie wskazał na akredytację w dowolnej dziedzinie/obiekcie badań, lecz akredytację do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier, tymczasem zakres akredytacji Laboratorium Badawczego nr AB 826, dotyczy badań chemicznych i właściwości fizycznych chemikaliów oraz badań chemicznych i właściwości fizycznych tekstyliów. Skarżący wskazał, że zgodnie z treścią ustaleń Sądu Rejonowego w R. w przywołanym wyroku z [...] lutego 2013 r. osoba sporządzająca sprawozdanie i przeprowadzająca badanie (I.K.), jest z wykształcenia chemikiem i nie posiada wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier - a przecież wg. wyjaśnień Ministra zawartych w treści skarżonej decyzji, właśnie ta wiedza osób prowadzących badania w ramach jednostki, miała być rzekomą podstawą wydania jej upoważnienia do badań.

Powyższą kwestię Skarżący rozwinął w piśmie procesowym z dnia 22 sierpnia 2014 r., wnosząc jednocześnie o dopuszczenie dowodów z fotokopii pisma Polskiego Centrum Akredytacji z dnia 14 stycznia 2014 r., pisma Izby Celnej w B. z dnia [...] lutego 2014 r. na okoliczność braku posiadania przez Laboratorium Izby Celnej w [...] potwierdzonych w wyniku akredytacji kompetencji do wykonywania badań automatów do gier, fotokopii postanowienia Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] marca 2014r., fotokopii decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] marca 2014r, opinii I.S. w przedmiocie analizy dokumentów Polskiego Centrum Akredytacji dotyczących zakresu akredytacji laboratorium badawczego, opinii technicznej nr [...] biegłego sądowego dr inż. B. B. z dnia [...] czerwca 2014 r. Nadto wniesiono o dopuszczenie dowodu z pisma Izby Celnej w [...] z dnia [...] października 2011r. znajdującego się w aktach sprawy tutejszego Sądu sygn. akt VI SA/Wa 3333/13.

Skarżący podniósł, iż w świetle treści art. 12 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 134, poz. 779), upoważnienie udzielone Izbie Celnej w [...] wygasło z mocy prawa po 14 lipca 2012 r.

W odpowiedzi na powyższe pismo oraz odnosząc się do zawartych w nich wniosków dowodowych organ, w piśmie z dnia 9 września 2014 r., podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Minister Finansów wniósł o oddalenie przedmiotowych wniosków dowodowych i podkreślił, że jednostka badająca w [...] zrealizowała obowiązek wynikający z art. 12 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw, przedkładając Ministrowi Finansów, pismem z dnia 12 października 2011 r. potwierdzoną notarialnie kopię certyfikatu akredytacji nr AB 826 z dnia 10 czerwca 2011 r. oraz oryginały dokumentów, o których mowa w art. 23f ust. 2 pkt 3-4 u.g.h. Wobec powyższego, zdaniem organu, Laboratorium Izby Celnej w [...] pozostało jednostką badającą upoważnioną przez Ministra Finansów do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się natomiast do przywołanego wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] lutego 2013r., sygn. akt [...], stwierdził, że wyrok ten wydany został w indywidualnej sprawie w oparciu o przepisy kodeksu karnego i kodeksu karnego skarbowego (dotyczy urządzenia [...]), które nie mają zastosowania w niniejszej sprawie – prowadzonej w przedmiocie rozstrzygnięcia o charakterze gry na automacie A. nr [...] w oparciu o przepisy ustawy o grach hazardowych.

Na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. Sąd postanowił nie uwzględnić wniosków dowodowych zawartych w piśmie Strony z dnia 22 sierpnia 2014 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu dającym podstawy do jej uchylenia.

Przedmiotem niniejszej sprawy jest rozstrzygnięcie, czy gry urządzane przez Skarżącego na urządzeniu o nazwie A. nr [...], są grami na automacie w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych.

Kwestię tę rozstrzyga na podstawie art. 2 ust. 6 u.g.h., Minister właściwy do spraw finansów publicznych w drodze decyzji, analizując czy dana gra posiada cechy gry na automacie, o których mowa w art. 2 ust. 3 – 5 tej ustawy. Minister Finansów dokonuje tego rozstrzygnięcia, jak wynika z art. 2 ust. 7 u.g.h., w oparciu o opis planowanego albo realizowanego przedsięwzięcia, zawierający w szczególności zasady jego urządzania, przewidywane nagrody, sposób wyłaniania zwycięzców oraz badanie techniczne danego automatu, przeprowadzone przez jednostkę badającą upoważnioną do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Podmioty występujące do Ministra Finansów o wydanie powyższej decyzji, obowiązane są załączyć do wniosku o wydanie tej decyzji, wymienione dokumenty. W przypadku prowadzonego postępowania z urzędu, Minister Finansów może zażądać przedłożenia takich dokumentów przez stronę.

W świetle art. 2 ust. 3 oraz ust. 5 u.g.h., grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości, a także gry na tych urządzeniach organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Z ust. 4 omawianego przepisu wynika, że wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze.

W oparciu o powyższe przepisy jak i o sprawozdanie z badań technicznych wymienionego automatu, sporządzonego przez jednostkę badającą – Laboratorium Izby Celnej w [...] , Minister Finansów uznał, że przedmiotowe urządzenie jest urządzeniem elektronicznym, gry na nim organizowane zawierają element losowości oraz grający uzyskuje wygraną rzeczową w postaci dodatkowych punktów. Skarżący zgadza się ze stanowiskiem Ministra Finansów tylko w kwestii technologicznej, przyznając, że przedmiotowy automat jest urządzeniem elektronicznym. Rozbieżność stanowisk dotyczy elementów losowości oraz wygranej rzeczowej, które zdaniem Skarżącego nie występują w grach organizowanych na przedmiotowym urządzeniu.

Opierając się na opisie przebiegu jednej z gier urządzanych na przedmiotowym urządzeniu, zawartym w sprawozdaniu jednostki badającej, Sąd zgadza się opinią Ministra Finansów co do charakteru spornych gier. Na marginesie, należy dodać, że opisy przebiegu tych gier w powoływanych przez Skarżącego opiniach prawnych oraz opinii sporządzonej przez biegłego sądowego, co do swej istoty się nie różnią. Różnice dotyczą wniosków wyciąganych z powyższych opisów.

Należy przypomnieć, że gra polega na wprawieniu w ruch obrotowy bębnów z symbolami, które obracają się z jednakową, znaczną prędkością oraz ich zatrzymaniu w taki sposób aby pojawił się układu symboli zapewniający wygraną. Zatrzymanie bębnów nie jest jednak realizowane natychmiast po przesłaniu przez gracza impulsu elektrycznego wywołanego naciśnięciem klawisza, lecz do ich zatrzymania dochodzi po przesunięciu bębnów jeszcze o kilka wierszy z symbolami.

Jest to kluczowy moment dla rozstrzygnięcia tego, czy o wygranej w przedmiotowych grach decyduje refleks, spostrzegawczość oraz zręczność grającego, czy też nie ma on żadnego wpływu na wynik gry, który zależy od przypadkowości. Trudno przyjąć tezę, że wygrana zależy od zręczności manualnej grającego, jeżeli do zatrzymania bębnów nie dochodzi w momencie naciśnięcia przez grającego odpowiedniego przycisku. Wygrywa lub przegrywa nie ten układ symboli, który grający postrzega w momencie naciśnięcia przycisku, lecz układ symboli pojawiający się po chwili naciśnięcia tego przycisku. Należy dodać, iż ze sprawozdania jednostki badającej wynika, że nie stwierdzono cech cyklicznego powtarzania się układu wyświetlanych symboli. Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że ten moment gry zawiera element losowości, decydujący o ewentualnej wygranej grającego. Ponadto uzyskaną wygraną w grze można poddać ryzyku i ją zwielokrotnić albo stracić. Polega to na odgadnięciu koloru karty odwróconej rewersem. W przypadku prawidłowego odgadnięcia koloru karty następuje podwojenie liczby zdobytych punktów. Również ten fragment gry oparty jest na losowości, ponieważ grający nie ma możliwości wcześniejszego zobaczenia koloru karty. Zgodnie z internetowym wydaniem Słownika języka polskiego, Wydawnictwa Naukowego PWN S.A., przymiotnik "losowy" oznacza m.in. "oparty na losowaniu lub wybrany przypadkowo". Układ symboli, który decyduje o wygranej albo przegranej w przedmiotowych grach jest przypadkowy, ponieważ grający nie widzi go podejmując decyzję o naciśnięciu przycisku zatrzymującego obracające się bębny. Podobnie w przypadku odgadywania koloru karty, którego wynik jest nieprzewidywalny i niezależny od woli grającego.

Z opisu gry wynika ponadto, że kwota wpłacona na początku nie jest jedynie przeliczana na czas udostępniany graczowi do korzystania z automatu, ale przede wszystkim na punkty kredytowe używane do rozgrywania poszczególnych gier. W wykupionym czasie gry grający ma możliwość przeprowadzenia szeregu gier, a każda z nich polega na wyborze gry, określeniu stawki za grę, uruchomieniu bębnów i ich zatrzymaniu. Wygrane punkty umożliwiają rozpoczęcie nowej gry. Gry można rozgrywać do wyczerpania zakupionego czasu lub do czasu rezygnacji z nich przez grającego. Istotne jest, że jeżeli przed upływem wykupionego czasu gier grający wykorzysta wszystkie punkty zdobyte podczas prowadzonych gier, to automat samodzielnie przydziela grającemu dodatkową liczbę 1000 punktów, które umożliwiają mu dalsze prowadzenie gier, do upływu wykupionego czasu.

Również w tej kwestii Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu bazującym na opisie gry sporządzonym przez jednostkę badającą. Grający zatem w okresie wykupionego czasu przeprowadza szereg gier w wyniku których może zdobyć lub stracić punkty. Zdobyte punkty natomiast umożliwiają rozpoczęcie kolejnej gry. Nie ulega wątpliwości że tak zdobyte i wykorzystywane punkty stanowią wygraną rzeczową w rozumieniu art. 2 ust. 4 u.g.h. Nie ma tu znaczenia, że nie wszystkie gry przeprowadzane w ramach wykupionego czasu przebiegają według tego schematu i że w przypadku utraty wszystkich punktów urządzenie samodzielnie przydziela dodatkowe punkty, za które gry mogą być kontynuowane do upływu wykupionego czasu. Tak długo jak grający zdobywa punkty, gry odbywają się według schematu – kolejna gra w zamian za zdobyte punkty. Okoliczność ta stanowi trzecią przesłankę w postaci wygranej rzeczowej, której wystąpienie decyduje, iż gry urządzane na przedmiotowym urządzeniu stanowią gry na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych.

Zgodzić się należy w tym miejscu ze stanowiskiem organu w kwestii wyroku Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2007 r., sygn. akt IV KK 215/07, zawierającego interpretację pojęcia "wygranej rzeczowej" ale na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 4 poz. 27 z późn. zm.), która nie precyzowała tego pojęcia. Wprawdzie powoływane przez Skarżącego stwierdzenia zawarte w tym wyroku, odpowiadają okolicznościom prowadzenia gier na przedmiotowym urządzeniu, jednak zdaniem Sadu, definicja "wygranej rzeczowej", obecnie obowiązująca, zawarta w art. 2 ust. 4 u.g.h., znacznie ogranicza pole interpretacyjne tego pojęcia i zawiera w sobie sytuacje prowadzenia gier w zamian za zdobyte punkty pomimo, iż ilość przeprowadzenia gier ograniczona jest wykupionym czasem.

Odnosząc się do kwestii bezprzedmiotowości postępowania w związku z jego wszczęciem w sytuacji gdy działalność Skarżącego została zakończona w związku z zajęciem przedmiotowego automatu przez Naczelnika Urzędu Celnego w N. w ramach prowadzonego postępowania karnego skarbowego, Sąd podziela stanowisko Ministra Finansów, zgodnie z którym z treści przepisu art. 2 ust. 6 u.g.h. nie wynika, że rozstrzygnięcie przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych czy gra lub zakład są grą losową, zakładem wzajemnym lub grą na automacie w rozumieniu ustawy, zostało uzależnione od etapu danego przedsięwzięcia, tj. czy jest ono planowane, realizowane, czy też zrealizowane. Art. 2 ust. 7 u.g.h., jak słusznie wskazał Minister Finansów, dotyczy kwestii dokumentacji, w oparciu o którą Minister Finansów rozstrzyga o charakterze gier. Zdanie pierwsze art. 2 ust. 7 u.g.h., dotyczy postępowania w kwestii rozstrzygnięcia o charakterze gier, wszczętego na wniosek strony. Ustawodawca logicznie założył, że strona nie będzie występowała z powyższym wnioskiem wobec przedsięwzięć, które zakończyła i nie planuje kontynuować, stąd zapis o obowiązku załączenia do wniosku opisu planowanego albo realizowanego przedsięwzięcia. Przedmiotowa sprawa dotyczy postępowania wszczętego z urzędu i jedyną kwestią jaką można w tym momencie rozważać na gruncie zdania drugiego art. 2 ust. 7 u.g.h., jest to, jakich dokumentów może żądać od strony Minister Finansów, w przypadku zakończonego przedsięwzięcia w związku z zajęciem urządzenia będącego przedmiotem tego postępowania, przez inny organ. Logiczny wniosek jaki wynika z redakcji przedmiotowego przepisu prowadzi do stwierdzenia, iż w takiej sytuacji chodzi o opis przedsięwzięcia (już nie planowanego ani realizowanego) oraz w przypadku gry na automatach – badania technicznego. Rozważania natomiast, o bezprzedmiotowości niniejszego postępowania na podstawie art. 2 ust. 7 u.g.h. są, zdaniem Sądu, bezzasadne i za takie należy uznać zarzuty Skarżącego, naruszenia art. 2 ust. 6 w zw. z art. 2 ust. 7 u.g.h. oraz art. 208 § 1 O.p.

Skarżący podniósł również zarzut oparcia zaskarżonej decyzji na wnioskach opinii wydanej przez jednostkę badającą nieposiadającą uprawnień (akredytacji) do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Skarżący wyprowadza powyższy zarzut na podstawie analizy treści art. art. 23f ust. 1 pkt 1 u.g.h. oraz faktu, iż jednostka badającą – Laboratorium w Izbie Celnej w [...] , posiada certyfikat nr AB 826 wydany przez Polskie Centrum Akredytacji na badania chemiczne i właściwości fizycznych.

Zgodnie z art. 23f ust. 1 u.g.h.: "Upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych jednostce badającej, która spełnia następujące warunki:

1) posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji lub jednostki akredytującej państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, będącej sygnatariuszem Wielostronnego Porozumienia EA (European cooperation for Accreditation Multilateral Agreement);

2) zapewnia odpowiedni standard przeprowadzanych badań, w tym przeprowadzanie ich przez osoby o odpowiedniej wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier, oraz dysponuje odpowiednim wyposażeniem technicznym;

3) osoby zarządzające tą jednostką oraz osoby przeprowadzające badania automatów i urządzeń do gier posiadają nienaganną opinię, w szczególności nie są osobami skazanymi za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe; 4) posiada autonomiczność względem podmiotów prowadzących działalność w zakresie gier hazardowych oraz ich organizacji i stowarzyszeń, w szczególności osoby wymienione w pkt 3 nie pozostają z podmiotami prowadzącymi działalność w zakresie gier hazardowych w stosunkach, które mogą wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności".

Kwestia wykładni przytoczonego art. 23f ust. 1 pkt 1, w zakresie rodzaju akredytacji, o jakim mowa w niniejszym przepisie, wywołała rozbieżność w orzecznictwie Wojewódzkich Sądów Administracyjnych. Część judykatury prezentuje pogląd, iż przedmiotowy przepis odnosi się do konkretnego rodzaju akredytacji w postaci certyfikatu akredytacji z zakresem akredytacji adekwatnym do badań urządzeń elektronicznych, elektromechanicznych lub mechanicznych, jakimi z racji definicji ustawowej są automaty do gry (art. 2 ust. 3 u.g.h. tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2014 r., sygn. akt 2628/13), czy też akredytację do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier (tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2014 r., sygn. akt 3014/13). Pogląd natomiast, iż przedmiotowy przepis nie precyzuje ani charakteru ani zakresu akredytacji, został wyrażony np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2014 r., sygn. akt 2627/13, choć stanowiska takiego można dopatrzeć się również w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 stycznia 2014 r., sygn. akt 2966/13.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie przychyla się do drugiego stanowiska zgodnie, z którym przedmiotowy przepis nie precyzuje ani charakteru ani zakresu akredytacji, jaką powinna posiadać jednostka badająca w związku z czym warunek ten spełnia każdy podmiot, który posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji lub innej jednostki akredytującej, o której mowa w omawianym przepisie. Stanowisko to zdaje się potwierdzać treść art. 23f ust. 1 pkt 2 u.g.h. nakładającego na jednostkę badającą obowiązek zapewnienia odpowiedniego standardu przeprowadzanych badań, personelu o odpowiedniej wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier, oraz odpowiedniego wyposażenia technicznego. Treść przywołanego pkt 2, pozwala przyjąć, że w pkt. 1 omawianego przepisu ustawodawca nie odniósł się do konkretnej akredytacji, czy to z zakresem adekwatnym do badań urządzeń elektronicznych, elektromechanicznych lub mechanicznych, czy też do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier. W przeciwnym razie oba warunki (pkt 1 i pkt 2), pokrywałyby się w zakresie pkt 2, czyniąc zawartą w nim regulację zbędną, co też byłoby interpretacją normy prawnej niezgodną z jedną z językowych dyrektyw interpretacyjnych, zakazującą interpretacji przepisów prawnych tak, aby pewne ich fragmenty okazywały się zbędne (zakaz wykładni per non est). Brak wymogu konkretnej akredytacji, nie obniża natomiast standardów jakie powinna spełniać jednostka badająca, które zapewnia regulacja z omawianego pkt 2. Rola akredytacji jako takiej, sprowadza się, zdaniem Sądu, w niniejszej regulacji prawnej, do wytyczenia określonych, wąskich granic co do podmiotów, które mogą ubiegać się o status jednostki badającej. Nie każdy zatem podmiot, który spełnia wymogi z pkt 2 omawianego przepisu, może starać się o ten status ale podmiot, który posiada ponadto akredytację m.in. Polskiego Centrum Akredytacji. W ten sposób regulacje zawarte w pkt 1 i w pkt 2 omawianego przepisu uzupełniają się wzajemnie, nie pokrywają.

Nie bez znaczenia, w ocenie Sądu, jest fakt że Minister Finansów, znając zakres akredytacji posiadanej przez Laboratorium Izby Celnej w [...] , honoruje sprawozdania badań przeprowadzonych przez tę jednostkę badającą. Treść art. 23f została uregulowana w ustawie o grach hazardowych w wyniku nowelizacji zawartej w art. 1 pkt 9 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011 r., Nr 134, poz. 779). Z art. 12 tej ustawy, wynika, że podmioty będące w dniu jej wejścia w życie jednostkami badającymi, upoważnionymi przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych do wydawania opinii będących podstawą dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier uznaje się za jednostki badające upoważnione do badań technicznych automatów i urządzeń do gier zgodnie z dodawanymi przepisami art. 23f . Podmioty te jednak zostały zobowiązane do złożenia ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie nowelizacji, dokumentu określonego w dodawanym art. 23f ust. 2 pkt 1, czyli certyfikatu akredytacji. W przypadku niewykonania tego obowiązku upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier wygasało, jak stanowi art. 12 ust. 3 przywołanej ustawy. Realizując powyższy obowiązek Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w [...] przy piśmie z 12 października 2011 r. nr [...], przesłał do Ministerstwa Finansów wymaganą dokumentację, w tym kserokopie poświadczoną notarialnie aktualnego certyfikatu akredytacji nr AB 826 z 10 czerwca 2011 r. Pomimo, iż zakres tej akredytacji dotyczył badań chemicznych oraz właściwości fizycznych, była ona honorowana przez Ministra Finansów, co jest poniekąd, wskazówką interpretacji omawianych przepisów przez projektodawcę tych przepisów. Projekt przedmiotowej nowelizacji wpłynął do Sejmu RP, 4 lutego 2011 r. jako rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3860), można zatem przyjąć, że projektodawcą tych przepisów lub autorem założeń do tych przepisów był Minister Finansów.

Podkreślenia wymaga również, iż sprawozdania jednostki badającej w [...] , sporządzone w niniejszej sprawie, nie są oznaczone symbolem posiadanej akredytacji, co stanowiłoby oczywiste nadużycie.

Sąd zatem uznaje za niezasadny zarzut skargi, oparcia zaskarżonej decyzji na wnioskach opinii wydanej przez jednostkę badającą nieposiadającą uprawnień (akredytacji) do przeprowadzania badań technicznych automatów i urządzeń do gier, a w konsekwencji nie posiadającą wiadomości specjalnych niezbędnych do wydania rzeczonej opinii. W ocenie Sądu, dowody wnioskowane przez Skarżącego przy piśmie z dnia 22 sierpnia 2014 r., nie dowodzą prawidłowości interpretacji proponowanej przez Skarżącego. Zdaniem Sądu, nie ma racjonalnych podstaw do kwestionowania w przedmiotowej sprawie literalnej interpretacji przepisów art. 23f u.g.h. Odejście od literalnej interpretacji i oparcie się na interpretacji systemowej bądź funkcjonalnej, jest uzasadnione wówczas gdy literalna interpretacja prowadzi do błędnych wniosków. W niniejszej sprawie tak nie jest, a interpretacja systemowa i funkcjonalna wspiera interpretację językową. Przyjęcie bowiem, iż ustawodawcy nie chodziło o konkretną akredytację, bynajmniej nie obniża wymogów odnoszących się do standardów jakie musi spełnić jednostka badająca. Wymóg ten stawia te standardy na wysokim poziomie ale w zakresie nie pokrywającym się z regulacją zawartą w pkt 2 art. 23f ust. 1 u.g.h.

W tym sensie zapewniony jest cel przedmiotowej regulacji, a normy zawarte w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu, korespondują ze sobą i nie stoją w sprzeczności z innymi przepisami ustawy.

Sąd nie dopatrzył się również uchybień proceduralnych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim organ odniósł się do wnioskowanych przez Stronę dowodów w postaci opinii prawnych oraz opinii rzeczoznawcy, biegłego sądowego. Minister Finansów dokonał ich merytorycznej analizy oraz oceny. Obszernie uzasadnił swoje stanowisko i rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, w sposób odpowiadający wymogom proceduralnym. Nie można uznać za uchybienie prawne odmiennej od strony oceny dowodów oraz stanu faktycznego, dokonanej przez organ, jeżeli ocena ta jest prawidłowo uzasadniona i wyjaśniona oraz połączona z prawidłowo dokonaną subsumpcją prawną stanu faktycznego.

W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), skargę należało oddalić.