Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 16 lipca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Szymon Widłak (sprawozdawca) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lipca 2026 roku sprawy ze skargi K. Ł. na postanowienie Inspektora Sanitarnego z dnia 17 lutego 2026 roku nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.

Postanowieniem z 17 lutego 2026 r. nr [...] Inspektor Sanitarny (dalej: "organ odwoławczy", "WPWIS"), utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z 19 grudnia 2025 r. (dalej: "organ I instancji", "PPIS"), oddalającego zarzuty zobowiązanej K. Ł. (dalej: "strona", "strona skarżąca", "zobowiązana") w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wskazane postanowienie wydane zostało w następującym stanie sprawy.

W dniu 25 kwietnia 2024 r. Kierownik K. . "[...]" sp. z o.o. w K. poinformował PPIS o niewykonaniu przez K. Ł. obowiązku poddania jej małoletniego dziecka A. G., urodzonego [...] 2017 r. szczepieniom ochronnym przeciwko: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuściowi, poliomeyelitis, odrze, śwince, różyczce.

Pismem z 13 maja 2024 r. PPIS wezwał stronę skarżącą do wykonania obowiązku szczepień ze wskazaniem, iż w przypadku niewykonania obowiązku zostanie wystawione upomnienie, konsekwencją którego może być wszczęcie postępowania egzekucyjnego;

W karcie zdrowia małoletniego dziecka A. G. nie odnotowano zwolnienia lekarskiego przewidującego odroczenie wykonania przedmiotowych szczepień.

Upomnieniem z 8 listopada 2024 r. doręczonym 12 listopada 2024 r. wezwano stronę skarżącą do niezwłocznego wykonania obowiązku szczepień ze wskazaniem, że w przypadku niewykonania obowiązku zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne.

Wobec niewykonania wskazanego obowiązku, PPIS jako wierzyciel wystawił z 6 maja 2025 r. tytuł wykonawczy nr [...], który skierował do organu egzekucyjnego tj. Wojewody [...], z wnioskiem o wszczęcie egzekucji administracyjnej.

Wojewoda skierował do strony zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego i wydał w dniu 5 listopada 2025 r. postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Pismem z 12 listopada 2025 r. strona wniosła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym wskazując na przedawnienie wskazanego obowiązku oraz na brak jego wymagalności.

Postanowieniem z 19 grudnia 2025 r. organ I instancji oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ, odnosząc się do zarzutu przedawnienia obowiązku powołał się na przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2025 r. poz. 1675 ze zm. dalej "ustawa") oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 782 ze zm. dalej "rozporządzenie") wskazując, że małoletni syn strony w dniu wystawienia tytułu wykonawczego tj. 6 maja 2025 r. znajdował się w grupie wiekowej osób podlegających szczepieniom przeciwko chorobom wskazanym w upomnieniu i tytule wykonawczym. Obowiązek szczepienia nie uległ zatem przedawnieniu. Organ stwierdził, że obowiązek ten jest również wymagalny, gdyż podmiotem uprawnionym, jak i zobowiązanym do zajęcia stanowiska w kwestii możliwości zaszczepienia jest lekarz wykonujący badanie kwalifikacyjne przed szczepieniem. Na dzień natomiast wystawienia upomnienia tj. 8 listopada 2024 r. organ nie dysponował dokumentem dającym podstawę do uznania, że obowiązek szczepień nie jest realizowany z powodu istniejących przeciwwskazań. W ocenie organu nie doszło również do naruszenia zasady proporcjonalności, gdyż organy sanitarne nie są odpowiedzialne za wprowadzanie przepisów prawnych obowiązujących na terenie kraju. Organ wyjaśnił również, że szczepienia ochronne wykonywane są preparatami dopuszczonymi do obrotu.

W zażaleniu na postanowienie o oddaleniu zarzutów pełnomocnik strony skarżącej zarzucił naruszenie:

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy poprzez błędne jego zastosowanie skutkujące uznaniem, że obowiązek jest wymagalny,

- art. 124 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 dalej "k.p.a.") w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 ze zm. dalej "u.p.e.a.") poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do sytuacji indywidualnej zobowiązanej,

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a przez nierozpoznanie w sposób wyczerpujący i budzący zaufanie do władzy publicznej całego materiału dowodowego,

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z § 3 rozporządzenia przez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego dziecka stron jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez niego przedziału wiekowego,

- art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP przez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia.

Postanowieniem z 17 lutego 2026 r. WPWIS utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo odniósł się do zarzutów. Organ II instancji, powołując się na przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 17 ust. 2, 4 I 5 ustawy oraz § 3 rozporządzenia i załącznik nr [...] do rozporządzenia stwierdził, że obowiązek wykonania szczepień ochronnych małoletniego dziecka jest wykonalny, ponieważ lekarz zgłosił rodziców dziecka jako osoby uchylające się od wykonania szczepień, a termin wykonania obowiązku został przekroczony, gdyż do dnia wydania postanowienia obowiązek nie został wykonany. Obowiązek ten, zdaniem organu odwoławczego, nie uległ również przedawnieniu. Nastąpi to dopiero, gdy małoletni A. G. ukończy 19 lat tj. [...] 2036 r. Zatem wierzyciel mógł domagać się wykonania obowiązku, gdyż szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w obowiązującym schemacie tj. do ukończenia przez dziecko 19 roku życia. Jednocześnie WWIS wyjaśnił, że nie jest organem właściwym do rozpatrzenia zarzutu przekroczenia przez Ministra Zdrowia delegacji ustawowej przy wydawaniu rozporządzenia.

W skardze wniesionej do tut. Sądu pełnomocnik strony skarżącej wniósł o uchylenie postanowień organów sanitarnych obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych zarzucając naruszenie przepisów mające istotny wpływ na wynik postępowania:

- art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy w zw. z rozporządzeniem przez wyprowadzenie terminów wymagalności szczepień z rozporządzenia pomimo że zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, jak również przez prowadzenie egzekucji, pomimo wygaśnięcia obowiązku;

- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z § 3 rozporządzenia przez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przedziału wiekowego, pomimo iż rozporządzenie zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej;

- art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniemu dziecku poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz którym odmówił wiary;

- art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP przez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego stronie skarżącej praw do ochrony życia prywatnego oraz do ochrony zdrowia.

Pełnomocnik strony skarżącej wniósł również o zwrócenie się z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności z Konstytucją § 2 rozporządzenia MZ z dnia 27 września 2023 r. jako niezgodnego z art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy, art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1, 2, 3, art. 87 ust. 1 Konstytucji oraz wydanego z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy oraz w zakresie w jakim nie przewidują wolności wyboru rodziców w zakresie szczepień tak jak to jest w większości krajów Unii Europejskiej, braku właściwego rejestru powikłań tzw. "NOP", braku celowego funduszu przeznaczonego na wsparcie finansowe, rehabilitację osób u których wystąpiły powikłania, jak i w zakresie w jakim to Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, czy też Minister Zdrowia w formie rozporządzenia Program Szczepień Ochronnych na dany rok, wykaz chorób, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek przez co rozstrzyga o wolnościach obywatelskich z pominięciem ustawy. Ewentualnie, o zwrócenie się Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej o wykładnię treści art. 8 ust 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności czy system przymusu szczepień ochronnych państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który nie przewiduje systemu odszkodowawczego dla dzieci rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi nie stanowi naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w tym trybie m.in. jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym wiąże się z tym, że w sprawie nie jest przeprowadzana – celem jej merytorycznego rozpoznania – rozprawa, bowiem sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 120 p.p.s.a.).

Zaskarżone postanowienie WPWIS zostało wydane w przedmiocie zarzutów wniesionych w sprawie egzekucji administracyjnej, prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez PPIS, w związku z niedopełnieniem obowiązku o charakterze niepieniężnym – poddania małoletniego A. G. tj. syna skarżącej K. Ł., obowiązkowym szczepieniom ochronnym.

Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. (Dz.U. j.w.) zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej zostały enumeratywnie wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. W niniejszej sprawie organ sanitarny, jako wierzyciel, wydał na podstawie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. postanowienie, w którym oddalił zarzuty podniesione przez stronę.

W ocenie Sądu, który dokonał kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, organy inspekcji sanitarnej prawidłowo rozpoznały wniesione zarzuty.

Zasadniczy zarzut strony skarżącej sprowadzał się do braku wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka skarżącej szczepieniom ochronnym, który to zarzut organy sanitarne zasadnie uznały jako niezasługujący na uwzględnienie.

Sąd stwierdził, że ocena wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka strony skarżącej określonym szczepieniom ochronnym została dokonana na podstawie obowiązujących, w dacie wydania postanowień, aktualnych przepisów prawa.

Wyjaśnienia wymaga, że obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy (Dz.U. j.w.) osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane, na zasadach określonych w ustawie, do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia. W przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w art. 5 ust. 1 ustawy ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad małoletnim, o czym stanowi art. 5 ust. 2 ustawy. Realizację obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym konkretyzują przepisy rozdziału 4 regulującego szczepienia ochronne.

Należy również zauważyć, że Minister Zdrowia wydał na mocy delegacji ustawowej, zawartej w art. 17 ust. 10 ustawy, najpierw rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 753 dalej "rozporządzenie z dnia 18 sierpnia 2011 r."), a następnie na skutek wyroku TK o sygn. SK 81/19, wydał rozporządzenie z dnia 27 września 2023 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077 "dalej rozporządzenie MZ z 27 września 2023r."), które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. i które określa dawki, wiek dziecka i termin wykonania szczepienia.

Należy zauważyć, że prawodawca nie wskazał na konkretny termin wymagalności obowiązku poddania się szczepieniom ochronnym, lecz przyjął, że obowiązek będzie realizowany w okresie jego aktualności, w ustawowo określonym trybie oraz z poszanowaniem zaleceń określanych Programem Szczepień Ochronnych na dany rok. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika więc z mocy przepisów ustawowych, który egzekwowany jest bez konieczności wydawania w tym przedmiocie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, tj. decyzji czy postanowienia. Wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym, co oznacza, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie wywołuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem jest przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu (por. wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2013 r., II OSK 745/12).

W § 3 rozporządzenia wymienione zostały grupy osób (dzieci i młodzież) obowiązane do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym:

- błonicy, krztuścowi, tężcowi, poliomeyelitis - od ukończenia 6 tygodnia życia do 19 roku życia;

- odrze, śwince, różyczce – od ukończenia 12 miesiąca życia do ukończenia 19 roku życia;

- wirusowemu zapaleniu wątroby typu B – od dnia urodzenia do ukończenia 19 roku życia.

Wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie maksymalnej granicy wieku przy obowiązującej regulacji ustawowej Programu Szczepień Ochronnych, nie pozwala na określenie przez zobowiązanego lub osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, czasu poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Wyznaczony okres, w którym powinny zostać podane dzieciom poszczególne dawki szczepionki, jest wiążący i stanowi o wymagalności obowiązku. Niewykonanie natomiast obowiązku stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucji administracyjnej i zastosowania środka egzekucyjnego. Prawidłowo organy sanitarne przyjęły zatem, że wskazany obowiązek istniał i był wymagalny w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Do dnia wydania zaskarżonego postanowienia strona skarżąca nie przedstawiła dokumentu poświadczającego wykonanie obowiązkowych szczepień ochronnych. A. G. ur. [...] 2017 r. w momencie wydawania tytułu wykonawczego w dniu 6 maja 2025 r. był w wieku 8 lat, zatem wierzyciel mógł domagać się wykonania obowiązku, gdyż szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w obowiązującym schemacie tj. do ukończenia przez małoletniego syna strony 19 roku życia. Obowiązek szczepień ochronnych u małoletniego dziecka strony jest zatem wymagalny do ukończenia przez niego 19 roku życia, a zatem prawidłowo organy sanitarne stwierdziły, że nie uległ przedawnieniu.

Zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z powyższego wynika zatem jednoznacznie, że o możliwości przeprowadzenia szczepienia każdorazowo decyduje lekarz przeprowadzający kontrolne badanie kwalifikacyjne. Zgodnie z art. 17 ust. 3 i 4 ustawy lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne, co nie oznacza, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań stanowią przesłankę, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. Wykonanie szczepienia może zostać odroczone przez lekarza, do czasu ustania przeciwwskazań zdrowotnych. Dzieci, u których istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań poszczepiennych, są zwolnione z obowiązku poddawania się szczepieniom ochronnym. W przypadku przeciwwskazań budzących wątpliwości, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej kwalifikuje dzieci do konsultacji specjalistycznej. Zgodnie z § 11 rozporządzenia lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną dla osoby, w przypadku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, odnotowuje w dokumentacji medycznej wynik konsultacji specjalistycznej, z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej.

Tymczasem, jak prawidłowo wskazał, w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ, w niniejszej sprawie, strona skarżąca nie przedstawiła dokumentu wystawionego przez lekarza POZ o braku kwalifikacji do szczepień ochronnych z uwagi na określone przeciwskazania zdrowotne.

Sąd, badając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, dokonał również oceny, czy rozporządzenie, którego przepisy stanowiły podstawę prawną nałożonego na stronę skarżącą obowiązku niepieniężnego poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, zostało wydane w zgodzie z delegacją ustawową określoną w przepisie art. 17 ust. 10 ustawy.

W tym celu Sąd zapoznał się z powszechnie dostępną dokumentacją urzędową opublikowaną na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji [...]). Z dokumentów procesu legislacyjnego wynika, że projekt rozporządzenia został poddany konsultacjom i zaopiniowaniu przez: Naczelną Izbę Lekarską, Naczelną Izbę Pielęgniarek i Położnych, Naczelną Radę Aptekarską, N. I. Z. P., P. T. P., P. T. W. oraz Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Nadto w ramach konsultacji publicznych uwagi do projektu zgłosili: pełnomocnik Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Wiedzy o Szczepieniach "[...]" z s. w P., F. W. S. oraz U. F. F.. W świetle powyższego Sąd przyjął, że uchwalając przedmiotowe rozporządzenie Minister Zdrowia nie tylko uwzględnił treść wyroku TK z 9 maja 2023 r. sygn. akt SK 81/19, ale i uwzględnił dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Sąd nie znajduje podstaw, by przyjąć, że stanowiska wskazanych wyżej podmiotów publicznych nie opierały się na danych epidemiologicznych dotyczących zachorowań oraz aktualnej wiedzy medycznej popartych zaleceniami WHO.

W aktualnie obowiązującym stanie prawnym nie budzi wątpliwości, że obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. wskazanych wyżej przepisów art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 ustawy, skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Niezasadny jest w związku z tym zarzut naruszenia art. 87 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP polegający na przekroczeniu delegacji ustawowej.

Odnosząc się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów należy wskazać, że zgodnie z poglądami wyrażanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela, konieczność wykonania obowiązku poddania osoby małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z art. 8 ust. 2, art. 31 ust. 2, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt II OSK 3352/19 (publ.: publ. baza CBOSA) wskazano, że ustawodawca w art. 68 ust. 4 Konstytucji RP nałożył na władze publiczne obowiązek zwalczania chorób epidemicznych. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W sposób oczywisty zwalczanie chorób epidemicznych obejmuje nie tylko ich leczenie, ale także zapobieganie ich rozpowszechnianiu się, także w drodze stosowania środków profilaktycznych, jakimi są obowiązkowe szczepienia. W realiach demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP) obowiązane jest przyjmowanie takich rozwiązań, które równoważą możliwości prawne ochrony interesu indywidualnego i interesu społecznego. Dobro dziecka, jak i interes społeczny wymagają, aby rodzice dobrowolnie poddawali dziecko obowiązkowym szczepieniom ochronnym m.in. po to, by uniknąć stosowania przez organy państwa przymusu dla wykonania tego obowiązku, nakazanego art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy zapewnia Rzeczpospolita Polska (art. 72 ust. 1 Konstytucji RP). W analizowanym przypadku zachodzi zderzenie się dwóch interesów: indywidualnego i ogólnospołecznego, co wymaga uwzględnienia zasady proporcjonalności, która jest jednym z filarów demokratycznego państwa prawnego, o jakim mowa w art. 2 Konstytucji RP. Każdy ma prawo do ochrony zdrowia, przy czym władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, z uwzględnieniem zasady równości w dostępie do świadczeń zdrowotnych (art. 68 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP). Obowiązek szczepień ma na celu zabezpieczenie społeczeństwa przed występującymi zagrożeniami (wewnętrznymi i zewnętrznymi). Zgodnie zaś z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla m.in. ochrony zdrowia albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy. Powyższe wyklucza istnienie problemu konstytucyjności "obowiązkowości" szczepień na tle art. 31 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Ponadto ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, to jest badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w danym indywidualnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia. Nie wydaje się zatem, aby tego rodzaju rozwiązanie miało prowadzić do naruszenia praw i wolności oraz godności człowieka (por. NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2018 r. sygn. akt II OSK 2546/18, publ.: jak wyżej).

W związku z powyższym, Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 8 ust. 1 Konwencji oraz art. 31 ust. 1 w zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP, jak również Sąd nie dostrzegł zasadności skierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego co do zgodności art. 2, art. 5 ust. 1 pkt 2 oraz art. 17 ust. 1, 10 pkt 1 i pkt 2, ust. 11 ustawy z art. 2, art. 30, 31 ust. 1, 2, 3, oraz art. 68 ust. 1,2,3, art. 87 ust. 1 Konstytucji.

Nadto za niezasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Organy w stopniu wystarczającym wyjaśniły stan faktyczny i oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. W niniejszej sprawie jednocześnie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Wyniki swoich ustaleń organy przedstawiły w uzasadnieniach, które były prawidłowe w swej budowie, odpowiadały wymogom ustawy i odniosły się do kwestii wymagalności obowiązku poddania małoletniego dziecka poszczególnym szczepieniom.

Reasumując zatem Sąd stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo rozpoznały zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.