VIII SA/Wa 560/07 - Wyrok

Data orzeczenia	2008-01-16	
Data wpływu	2007-10-17	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie	
Sędziowie	Artur Kot
Iwona Owsińska-Gwiazda /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Wroczyński	
Symbol z opisem	6320 Zasiłki celowe i okresowe	
Hasła tematyczne	Pomoc społeczna	
Skarżony organ	Samorządowe Kolegium Odwoławcze	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2004 nr 64 poz 593;  art. 39; Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej	
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Anita Sałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego na dofinansowanie opłat bieżących za energię elektryczną, wodę oraz inne wydatki 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M.C. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w R. przy ulicy [...], kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.	
Uzasadnienie
Na podstawie art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 14, art. 17, art. 39,

art. 101, art. 106 i art. 110 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64 poz. 593) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia 30 maja 2007 roku odmówił przyznania zasiłku celowego S.W., dalej skarżącemu:

- na dofinansowanie do opłat bieżących za energie elektryczną i wodę;

- na dofinansowanie do innych wydatków.

Organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący mieszka wspólnie z żoną, aczkolwiek małżonkowie prowadzą odrębne gospodarstwa domowe. Opłaty za czynsz, energię i wodę są systematycznie regulowane przez żonę skarżącego. Ponadto rodzina korzysta z dodatku mieszkaniowego w kwocie 141,23 zł, który stanowi dodatkową pomoc

w regulowaniu bieżących opłat mieszkaniowych. W trakcie postępowania administracyjnego ustalono, że dochód skarżącego w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, to jest w miesiącu czerwcu 2007 roku wynosił 212,85 złotych.

W skład dochodu wchodził zasiłek okresowy w kwocie 142,24 złote oraz ½ dotacji do czynszu w kwocie 70,61 złotych. Dochód ten jest niższy od ustalonego

w oparciu o art. 8 ustawy o pomocy społecznej kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej.

Skarżący zwrócił się również o pomoc na dofinansowanie "innych wydatków", do których zaliczył odwiedziny grobu ojca cztery razy w miesiącu, zakupy wyrobów cukierniczych, wycieczkę do ZOO i inne nieplanowane wydatki to jest : pogrzebu, wymiany kluczy, zakupu papieru.

Zgodnie z artykułem 39 ustawy zasiłek celowy może być przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej. Do takich zaliczono żywność, leki, środki czystości. Natomiast wymieniona pula innych wydatków nie mieści się w katalogu niezbędnych potrzeb i nie stanowi najważniejszych potrzeb bytowych. Ustawa o pomocy społecznej przewiduje udzielenie osobom wsparcia, jednak nie przewiduje zaspokajania wszelkich zgłoszonych oczekiwań.

Zdaniem organu, wniosek wykracza poza ramy tzw. wsparcia i ma na celu całkowite i bezpośrednie zaspokojenie potrzeb. Świadczenia z pomocy społecznej

mają na celu umożliwienie przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej. Ponadto organ podniósł, że skarżący systematycznie otrzymuje pomoc zgodnie

ze swoimi wnioskami, przy uwzględnianiu możliwości finansowych tutejszego ośrodka w formie zasiłków celowych na zakup leków, środków czystości a także objęty jest pomocą w formie zasiłku okresowego oraz pomocą w formie zasiłku celowego na zakup gorącego posiłku.

Organ również dokładnie omówił budżet jakim dysponuje w roku 2007

w kontekście osób i rodzin uprawnionych do korzystania z pomocy.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie twierdząc, że przyznana mu kwota jest zbyt niska, co w konsekwencji narusza art. 67 i 68 Konstytucji RP oraz nie rekompensuje wyrządzonej krzywdy powstałej w wyniku nie przyznania mu zasiłku przedemerytalnego.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w R. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., trafnym było odmówienie przez organ I instancji przyznania pomocy w zakresie dofinansowania opłat bieżących za energię elektryczną i wodę oraz "innych wydatków".

Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji przyjmując, że pomoc na dofinansowanie opłat bieżących za energię elektryczną i wodę jest niezasadna. Uznano, że konieczność ponoszenia przez skarżącego wydatków na media nie skutkuje jeszcze obowiązkiem przyznania przez MOPS pomocy na ten cel mając zwłaszcza na uwadze, iż przyznano stronie innymi decyzjami pomoc w formie zasiłku okresowego, dodatku mieszkaniowego.

Organ uznał również za zasadne, iż wskazane przez skarżącego "inne wydatki" takie jak dofinansowanie odwiedzin grobu ojca, zakup wyrobów cukierniczych, dofinansowanie podróży do ZOO oraz innych nieplanowanych comiesięcznych wydatków nie mieszczą się w kategorii niezbędnych potrzeb.

Ponadto organ wskazał, że żaden przepis ustawy o pomocy społecznej nie nakłada obowiązku przyznania świadczenia osobom pozostającym bez pracy w wysokości zasiłku przedemerytalnego.

Konsekwencją takiego rozstrzygnięcia było wniesienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi, w której skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja nie rekompensuje mu krzywdy powstałej w wyniku nie przyznania mu zasiłku przedemerytalnego, co jest niezgodne z art. 67 i 68 konstytucji RP.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności

z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, która jest dokonywana w kontekście zgodności z prawem materialnym i procesowym, a nie według kryteriów celowościowych.

Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

(art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów.

Zgodnie z dyspozycją art.39 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004r. Nr 64, poz.593 ze zm.) zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu, co oznacza, że zasiłek celowy jest formą pomocy pieniężnej przyznawanej na podstawie uznania administracyjnego.

Natomiast art. 2 ust.1 i art. 3 ust.1 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że jest to instytucja mająca na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Osoby ubiegające się o przyznanie im świadczenia z pomocy społecznej muszą liczyć się z tym, że nie każdy ich wniosek i nie w pełnym zakresie zostanie automatycznie uwzględniony, bowiem rodzaj, forma i rozmiar świadczenia muszą być odpowiednie nie tylko do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, ale również do możliwości finansowych organu udzielającego pomocy.

Kontrola decyzji uznaniowej dokonywanej przez sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem decyzji uznaniowej, ale nie wnika już w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia w niej zawartego. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową, organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 k.p.a., jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków finansowych.

Organy orzekające w omawianej sprawie poddały ocenie wszystkie okoliczności, od jakich uzależnione jest udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego.

Sąd podziela stanowisko organu, że potrzeby osób i rodzin korzystających

z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom

i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej, która bez wątpienia jest uwarunkowana posiadanymi przez gminę środkami pieniężnymi.

Jak wskazuje organ w uzasadnieniu, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej

w R. nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób pozostających

w trudnej sytuacji materialnej. Ośrodek zabezpiecza wyłącznie potrzeby podstawowe, w tym również potrzeby podstawowe skarżącego.

Sąd uznał, że stanowisko organu odmawiające przyznania wnioskowanych świadczeń jest zasadne i nie narusza prawa w sytuacji gdy bezspornym jest, że opłaty za czynsz, energię i wodę są systematycznie regulowane przez żonę skarżącego, a rodzina korzysta z dodatku mieszkaniowego w kwocie 141,23zł, który stanowi dodatkową pomoc w regulowaniu bieżących opłat mieszkaniowych,

a wskazane "inne wydatki" nie mieszczą się w kategorii niezbędnych potrzeb

Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu, w tym naruszeń przepisów Konstytucji RP.

Mając powyższe na uwadze Sąd stosownie do art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak

w pkt 1 sentencji, w pkt 2 o kosztach orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. .