Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 18 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Ke 561/24 odrzucającego skargę M. W. w sprawie ze skargi L. W. i M. W. na postanowienie Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lipca 2024 r., znak: WOA.7722.34.2024.A w przedmiocie grzywny za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowieniem z dnia 18 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Ke 561/24, odrzucił skargę M. W. na postanowienie Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) z dnia 24 lipca 2024 r., znak: WOA.7722.34.2024.A.

Sąd podał, że WINB ww. postanowieniem z dnia 24 lipca 2024 r., po rozpatrzeniu zażalenia L. W., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Kielce (PINB) z dnia 24 maja 2024 r., znak: PINB-SO.5160.31.2023.I, którym nałożono na L. W., jako współwłaścicielkę działki nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...], grzywnę w wysokości 50 zł za nieudostępnienie do oględzin w dniu 15 maja 2024 r. urządzeń związanych z odwodnieniem tej działki. Skargę na powyższe postanowienie WINB wywiedli L. W. i M. W. W odpowiedzi na skargę WINB wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie dotyczy grzywny dla L. W., natomiast na gruncie przedmiotowej sprawy administracyjnej PINB wydał dwa odrębne postanowienia z dnia 24 maja 2024 r. dotyczące ukarania grzywną. W ślad za tym WINB wydał dwa postanowienia z dnia 24 lipca 2024 r. dotyczące L. W. znak: WOA.7722.34.2024.A oraz M. W. znak: WOA.7722.34.2024.B.

Sąd wskazał na treść art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, zwana dalej: "p.p.s.a."). Następnie, podkreślił, że M. W. wniósł skargę na postanowienie WINB, którym utrzymano w mocy postanowienie PINB o nałożeniu grzywny za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki, ale na L. W. Świadczy o tym jednoznacznie treść skargi i zawarte w niej oznaczenie skarżonego aktu, zwłaszcza, że skarga została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika. W sprawie tej zatem - zakończonej postanowieniem WINB znak: WOA.7722.34.2024.A - wyłącznie L. W. jest stroną postępowania administracyjnego. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie dotyczy w żadnym zakresie praw i obowiązków M. W. wynikających z przepisów prawa, nie było ono mu też doręczone. Tym samym nie jest on stroną niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Z akt administracyjnych wynika, że PINB nałożył na M. W. grzywnę za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki postanowieniem z dnia 24 maja 2024 r., znak: PINB-SO.5160.31.2023.I, które WINB utrzymał w mocy postanowieniem z dnia 24 lipca 2024 r., znak: WOA.7722.34.2024.B. Sąd zaznaczył, że w piśmiennictwie prezentowany jest pogląd, że osoba, która nie posiada interesu prawnego, nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W rezultacie, skarga wniesiona przez taki podmiot podlega odrzuceniu (J. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2006 r., s. 135). W przypadku, gdy brak interesu prawnego jest oczywisty, istnieje podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. W., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, zarzucając naruszenie art. 56 § 1 w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a. Pełnomocnik wskazał, że w skardze na postanowienie WINB jako strona prawidłowo oznaczony został M. W.. Z akt administracyjnych oraz treści pisma bezpośrednio wynikało, że na M. W. nałożona została grzywna w kwocie 50 zł za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki - została przedstawiona argumentacja uzasadniająca nieprawidłowość takiego postanowienia. Ze skargi jednoznacznie wynikała wola M. W. zaskarżenia ww. postanowienia. Jedynie omyłkowo w piśmie nie został wskazany znak sprawy WOA.7722.34.2024.B - na co wpływ miał m.in. fakt, że oba wydane tego samego dnia postanowienia zostały przesłane spięte, w jednej kopercie. Pełnomocnik zauważył, że WSA w Kielcach nie wzywał pełnomocnika M. W. do uzupełnienia braków formalnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Punktem wyjścia do dalszych rozważań należy uczynić spostrzeżenie, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że WINB wydał w dniu 24 lipca 2024 r. dwa postanowienia - o znak: WOA.7722.34.2024.A (dotyczyło nałożenia grzywny w wysokości 50 zł na L. W. za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki); - o znaku: WOA.7722.34.2024.B (dotyczyło nałożenia grzywny w wysokości 50 zł na M. W. za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki). Pismem z dnia 9 września 2024 r. L. W. i M. W. wnieśli skargę na postanowienie WINB z dnia 24 lipca 2024 r., znak: WOA.7722.34.2024.A.

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie z innych przyczyn (niż wymienione w pkt 1-5) jest niedopuszczalne. Określone w art. 58 p.p.s.a. podstawy odrzucenia skargi nawiązują do przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego, rozumianych jako określone przepisami prawa warunki prawidłowego zaskarżenia, dotyczące przedmiotu skargi, jej formy, treści, ale także dotyczące przesłanek o charakterze przedmiotowym i podmiotowym, określających od jakiej formy działalności organów administracji publicznej skarga przysługuje i który z podmiotów jest legitymowany do wniesienia skargi.

Stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 p.p.s.a.). Podmiot wnoszący skargę musi wykazać istnienie po jego stronie interesu prawnego, czyli osobistego, konkretnego i aktualnego prawnie chronionego interesu, którym może być realizowany na gruncie określonego przepisu prawa, najczęściej materialnego, bezpośrednio wiążącego zaskarżony akt z indywidualną i prawnie chronioną sytuacją strony (zob. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 355/14). Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu administracyjnego wyraża się w tym, że podmiot ten działa we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego nań obowiązku (R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2023).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że M. W. nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi na skierowane wyłącznie do L. W. postanowienie o nałożeniu na nią grzywny za nieudostępnienie do oględzin urządzeń związanych z odwodnieniem działki. Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie WINB z dnia 24 lipca 2024 r. o znak: WOA.7722.34.2024.A nie dotyczy w żadnym zakresie praw i obowiązków M. W. wynikających z przepisów prawa, nie było on mu też doręczone. W stosunku do M. W. zostało wydane odrębne postanowienie WINB z dnia 24 lipca 2024 r. o znak: WOA.7722.34.2024.B - to postanowienie powinien uczynić przedmiotem skargi do WSA w Kielcach. W okolicznościach niniejszej sprawy M. W. nie wykazał aby istniał przepis prawa, który uprawniałby go do skutecznego zaskarżenia do Sądu Wojewódzkiego ww. postanowienia WINB o znak: WOA.7722.34.2024.A. Sąd I instancji, wobec jednoznacznego oznaczenia w skardze zaskarżonego aktu (art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), nie miał obowiązku wzywać skarżących (pełnomocnika) do uzupełnienia braku skargi w tym zakresie, czy wolą strony jest także zaskarżenie aktu o innym znaku, ew. do sprecyzowania, czy każdy ze skarżących wnosi skargę na "własne" postanowienie. Skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia art. 57 § 3 p.p.s.a. W ramach niniejszego postępowania sądowego M. W. nie może konwalidować braku zaskarżenia postanowienia WINB z dnia 24 lipca 2024 r. o znak: WOA.7722.34.2024.B.

Zasadnie zatem Sąd I instancji, w oparciu o art. 50 § 1 i art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucił skargę jako niedopuszczalną.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184, art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.