Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kubik po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom w kwestii wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Wyrokiem z dnia 23 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Gminy P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony profesjonalnemu pełnomocnikowi strony skarżącej będącemu adwokatem. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, korespondencję odebrała E. B., zastępca sekretarki. Wobec niewniesienia środka zaskarżenia przez strony biorące udział w niniejszym postępowaniu, orzeczenie to uprawomocniło się z dniem 17 sierpnia 2013 r.

W dniu 22 listopada 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pełnomocnik strony skarżącej złożył w jej imieniu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, załączając jednocześnie skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że przesyłka Sądu zawierająca odpis wyroku wraz z uzasadnieniem została odebrana w dniu 17 lipca 2013 r. przez E. B., która to w okresie od 13 czerwca 2013 r. do 13 września 2013 r. odbywała staż w ramach umowy z Powiatowym Urzędem Pracy. Stażystka ta nie była jednak uprawniona do odbioru korespondencji. Przedmiotowa przesyłka wobec niestaranności ww. stażystki nie została przekazana pełnomocnikowi skarżącej Gminy, w związku z powyższym nie miał on wiedzy co do biegnącego terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Zdaniem pełnomocnika nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu, nie miał bowiem wiedzy o odbiorze korespondencji Sądu z uwagi na zaniedbanie stażystki. Dodatkowo wskazał, że wiedzę na temat doręczenia przedmiotowej przesyłki posiadł dopiero w dniu 19 listopada 2013 r. z informacji uzyskanych od pracowników Urzędu Gminy W., a następnie weryfikowanych w Sądzie. Do wniosku załączył odpis umowy o odbywanie stażu przez E. B.

W piśmie z dnia 20 stycznia 2014 r. uczestnik postępowania I. K. ustosunkowując się do przedmiotowego wniosku, wniósł o jego oddalenie. Zdaniem tego uczestnika przesyłka Sądu została dostarczona do siedziby pełnomocnika zgodnie z obowiązującymi przepisami. Przede wszystkim jednak pracodawca, w tym przypadku Kancelaria Radców Prawnych i Adwokata "A" [...] Sp. k. miał określone obowiązku wobec stażysty, które wynikają z treści § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz. z 2009 r., nr 142, poz. 1160). Z chwilą przyjęcia na staż pracodawca zobowiązany był do zapoznania bezrobotnego z programem stażu oraz jego obowiązkami i uprawnieniami, jak również stosownie do § 6 ust. 3 przydzielić stażyście opiekuna prawnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu,

w którym czynność miała być dokonana, w okresie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie też z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.

Z powołanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo wniesienie wniosku przez zainteresowanego w wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że czynności pełnomocnika dokonywane są za stronę i na jej rachunek, a zatem strona ponosi ryzyko działania fachowego pełnomocnika. Uchybienie przez stronę terminowi spowodowane okolicznościami związanymi z osobą jej pełnomocnika w pełni odnosi negatywne skutki wobec niej same. Skoro zatem strona ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika do reprezentacji w postępowaniu przed sądem, to w przypadku uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej, należy badać brak winy po stronie pełnomocnika (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2006 r., sygn. I GZ 18/06). W tej sytuacji przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. Brak winy w uchybieniu terminowi można przyjąć tylko wtedy, gdy strona (jej pełnomocnik) nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu należytego w danych okolicznościach wysiłku. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona lub jej pełnomocnik dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OZ 216/10).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej było niezawinione. W analizowanej sprawie bezspornym jest to, że strona skarżąca działała przez profesjonalnego pełnomocnika. W przypadku wniosku o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik, należy wykazać brak winy po stronie pełnomocnika (por. postanowienie SN z dnia 9 maja 1960 r., sygn. akt IV CR 559/59). W ocenie Sądu odebranie przesyłki przez stażystę jako osobę nieuprawnioną do odbioru korespondencji nie stanowi okoliczności uzasadniającej przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Profesjonalny pełnomocnik (adwokat) podlega bowiem na mocy prawa dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu, co prowadzi do uzasadnionego oczekiwania od niego należytej staranności w prowadzeniu sprawy przed sądem. W stosunku do profesjonalnych pełnomocników podwyższone są standardy rzetelności. Tym samym pełnomocnicy czy to działając samodzielnie, czy też posługując się osobami trzecimi powinni dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich działań na rzecz mocodawcy. Nie ma przy tym znaczenia charakter prawny formy zatrudnienia w kancelarii osoby wykonujące powierzone jej czynności. To oznacza, że nawet w sytuacji zlecania pewnych czynności swoim pracownikom czy stażystom, pełnomocnik nie jest zwolniony z obowiązku starannego ich wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2009 r., sygn. akt I GZ 1/09). Pełnomocnik winien zapoznać osobę odbywającą staż z jej uprawnieniami i obowiązkami. Zaniedbania w tym zakresie stanowią zawinioną przyczynę uchybienia terminu.

Wskazać również trzeba, że w świetle przepisu art. 67 § 2 p.p.s.a., pisma w postępowaniu sądowym lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania ich przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism, a zgodnie z art. 67 § 3 p.p.s.a. pisma w postępowaniu sądowym dla przedsiębiorców i wspólników spółek handlowych, wpisanych do rejestru sądowego na podstawie odrębnych przepisów, doręcza się na adres podany w rejestrze, chyba że strona wskazała inny adres dla doręczeń. Niewątpliwie Kancelaria Radców Prawnych i Adwokatów "A" działająca w formie spółki komandytowej jest spółką prawa handlowego, a więc zastosowanie ma do niej powyższa regulacja. W niniejszej sprawie odpis wyroku został doręczony na adres wskazany w rejestrze, zaś odbierająca ją osoba potwierdziła otrzymanie wyraźnym podpisem, ze wskazaniem imienia i nazwiska, a na odwrocie dowodu doręczenia także stanowiska – "z-ca sekr." Zdaniem Sądu osoba doręczająca pismo nie ma obowiązku każdorazowo sprawdzania, czy odbierająca je osoba uprawniona jest do odbioru pism w sytuacji, gdy doręczenie dokonane jest pod adresem lokalu stanowiącego siedzibę jednostki organizacyjnej. Obowiązkiem jednostki organizacyjnej jest takie zorganizowanie odbioru korespondencji, aby odbioru dokonywała osoba upoważniona oraz podjęcie takich działań organizacyjnych wykluczających możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2013 r., sygn. akt II OZ 200/13).

Z tych wszystkich względów, Sąd działając na podstawie art. 86 ( 1 p.p.s.a. w związku z art. 87 ( 1, ( 2 i ( 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.