Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 1 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 741/22 odrzucające skargę T. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zaskarżonym postanowieniem z 1 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 741/22, powołując się na art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", odrzucił skargę T. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] sierpnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oraz zwrócił skarżącemu uiszczony wpis od skargi. Sąd stwierdził, że skarżący nie uzupełnił w wyznaczonym terminie wszystkich braków formalnych skargi, gdyż pomimo wezwania i pouczenia o skutkach niewykonania wezwania nie nadesłał siedmiu odpisów skargi. Tym samym skarga podlegała odrzuceniu.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył T. B.. Skarżący wskazał, że nie nadesłał żądanych odpisów skargi, gdyż jedyny oryginał jaki posiadał wysłał do WSA w Olsztynie za pośrednictwem SKO w [...], co uniemożliwiło mu wykonanie siedmiu odpisów z oryginału. Podniósł również, że nie mógł odtworzyć skargi, ponieważ dysk na którym przetrzymywał dane uległ zniszczeniu przy awarii instalacji elektrycznej, co stanowi przypadek losowy. Zauważył także, że pozostałe braki w postaci uiszczenia wpisu od skargi oraz podania nr PESEL zostały przez niego uzupełnione. Dlatego też kierując się zasadą nie wzywania strony do uzupełnienia braków, które są znane z urzędu, jak też zasadą rozstrzygania na korzyść strony wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, które określone zostały w art. 46 ww. ustawy, a ponadto zawierać dodatkowe elementy wskazane w pkt 1-3 powołanego wyżej przepisu. Stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., poza elementami wymienionymi w § 1 tego przepisu pismo strony powinno także zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną. Numer PESEL jest więc obligatoryjnym elementem skargi jako pierwszego pisma w sprawie, co wynika wprost z przepisów p.p.s.a. Kolejnym z wymagań pisma procesowego jest dołączenie jego odpisów i odpisów załączników w celu doręczenia ich stronom (art. 47 § 1 p.p.s.a.). Z kolei w sytuacji, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, między innymi poprzez brak jednego z elementów pisma wymienionych w art. 46 p.p.s.a., czy też niedołączenia odpowiedniej liczby odpisów, obowiązkiem sądu, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jest wezwanie strony do uzupełnienia lub poprawienia pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią, sąd odrzuca skargę, jeżeli w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych.

Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi. Również w uchwale z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników - choćby jednego - zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że bezsporne jest, że skarga złożona przez skarżącego dotknięta była brakami formalnymi, tj. nie zawierała numeru PESEL skarżącego, jak też do skargi nie dołączono odpowiedniej liczby odpisów dla doręczenia ich stronom. Dlatego też wykonując zarządzenie Przewodniczącego Wydziału, pismem z 19 października 2022 r. wezwano skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych skargi z 16 września 2022 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] sierpnia 2022 r., nr [...] przez: wskazanie numeru PESEL skarżącego; nadesłanie siedmiu egzemplarzy odpisów skargi. W piśmie tym wskazano również, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie spowoduje odrzucenie skargi.

Jak wynika z akt sprawy wezwanie to wraz z odpisem odpowiedzi na skargę, wnioskiem o tryb uproszczony oraz zarządzeniem o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 21 października 2022 r. (z.p.o. - k. 17). W zakreślonym w wezwaniu terminie skarżący uiścił wpis od skargi oraz podał nr PESEL, przez przesłanie kserokopii dowodu osobistego. Nie nadesłał natomiast żądanych odpisów skargi.

W związku z powyższym trafnie przyjął Sąd pierwszej instancji, że skarżący w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braku formalnego skargi, co uzasadniało odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

W złożonym zażaleniu skarżący również nie wykazał, że brak formalny skargi został uzupełniony w terminie. Skarżący wręcz wprost stwierdza, że nie nadesłał żądanych odpisów skargi bo nie dysponował oryginałem skargi. Tym samym w sprawie bezsporne jest, że skarżący w wyznaczonym terminie nie usunął braku formalnego skargi. Tymczasem znajdujące się w aktach sprawy wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało sformułowane precyzyjnie, jasno i jednoznacznie, a jego treść nie wzbudza wątpliwości interpretacyjnych. W wezwaniu wskazano bowiem dokładnie jakie braki podlegają uzupełnieniu i skutki niewykonania wezwania. Zauważyć także należy, że skarżący po otrzymaniu wezwania nie poczynił jakichkolwiek starań w celu wykonania wezwania w zakresie nadesłania odpisów skargi w terminie. Tak więc nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi uniemożliwiało merytoryczne rozpoznanie przez Sąd złożonej skargi. Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi jest bowiem terminem ustawowym i jako taki nie może zostać przedłużony, czy też ponownie wyznaczony. Bezskuteczny upływ terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi obligował Sąd do jej odrzucenia.

Podkreślić należy, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym może złożyć jedynie wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do jej dokonania, uzasadniając jednocześnie, że niedokonanie tej czynności w terminie nastąpiło bez jej winy (por. art. 86 i art. 87 p.p.s.a.). A zatem dopiero w tym odrębnym postępowaniu mogą być analizowane podnoszone przez skarżącego w zażaleniu przyczyny nienadesłania odpisów skargi. Wniosek taki, jak wynika z akt sprawy, nie został jednak złożony przez skarżącego.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał okoliczności zaprezentowanych w uzasadnieniu zażalenia za wystarczające do podważenia stanowiska Sądu pierwszej instancji.

Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.