Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2012 r. - w zakresie wniosku T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. o zmianę wskutek zmiany okoliczności prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 636/17 odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: odmówić zmiany prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 636/17 odmawiającego T. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełnomocnik strony skarżącej wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 28 lutego 2018 r. w sprawie I SA/Lu 636/11. W związku z powyższym, zarządzeniem z dnia 22 maja 2018 r. wezwano stronę do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej w kwocie [...] zł. W odpowiedzi strona skarżąca w dniu 18 czerwca 2018 r., złożyła na urzędowym formularzu "PPPr" wniosek o przyznanie prawa pomocy zakreślając w nim, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie referendarza strona nadesłała dodatkowe dokumenty źródłowe.

Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:

Wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 18 czerwca 2018 r. jest kolejnym wnioskiem o przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy. Pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w dniu 26 września 2017 r. i również obejmował żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. odmówiono stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. Od postanowienia referendarza strona wniosła sprzeciw, który rozpoznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2017 r. sąd utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, w związku z czym postanowienie referendarza sądowego z dnia 6 listopada 2017 r. stało się prawomocne. W wyniku powyższego skarżąca spółka uiściła wymagany wpis od wniesionej skargi w wysokości [...] zł.

Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Postanowienie w przedmiocie prawa pomocy jest postanowieniem niekończącym postępowania w sprawie, które może być zmienione wskutek zmiany okoliczności sprawy. Stąd kolejny wniosek skarżącej spółki z dnia 18 czerwca 2018 r. o przyznanie prawa pomocy obejmujący takie samo żądanie jak w poprzednim wniosku, należy potraktować jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 listopada 2017 r.

Pod pojęciem "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie, jednakże muszą to być takie zmiany okoliczności, które uzasadniają zmianę rozstrzygnięcia wydanego w sprawie. Jeżeli brak jest podstaw do stwierdzenia, iż okoliczności sprawy uległy zmianie, kolejny wniosek tej samej strony, dotyczący przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie, nie może zostać uwzględniony.

Skarżąca spółka zarówno w pierwszym, jak i drugim wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zakres żądania ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest zatem tożsamy z żądaniem zawartym w pierwszym wniosku o prawo pomocy z dnia 26 września 2017 r. z tym, że na obecnym etapie postępowania do kosztów sądowych należy jedynie wpis sądowy od skargi kasacyjnej. Stwierdzić natomiast należy, że strona skarżąca nie wykazała, aby okoliczności sprawy uległy zmianie, tj. by kondycja finansowa spółki uległa pogorszeniu w takim stopniu, by nie miała dostatecznych środków na sfinansowanie kosztów sądowych.

Uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy zawarte na urzędowym formularzu "PPPr" dnia 18 czerwca 2018 r. jest identyczne jak w poprzednim wniosku o prawo pomocy. Spółka powołała się na trudną sytuację finansową, brak jakichkolwiek dochodów, okoliczność, że w pierwszej połowie 2017 r. poniosła stratę na działalności. Jednakże dalej spółka ponosi koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w postaci zakupu energii, oleju grzewczego, opłat dzierżawy, zakupu nasion i środków ochrony roślin, opakowań, koszty wynagrodzeń pracowników, obsługi księgowej i kadrowej oraz opłaty serwisowe. Spółka nadal podnosi, że głównym powodem złej kondycji finansowej firmy jest brak zwrotu należnego podatku od towarów i usług oraz że posiada zobowiązania wobec kontrahentów na kwotę [...] zł. W dalszym ciągu spółka twierdzi, że nie posiada żadnych nieruchomości, a jedyny majątek ruchomy firmy to samochód marki [...]. Kapitał zakładowy skarżącej spółki wynosi [...] zł, ponadto spółka nadal wykazuje brak środków pieniężnych na rachunkach bankowych. Spółka podała natomiast we wniosku o prawo pomocy z dnia 18 czerwca 2018 r. zwiększenie środków trwałych za ostatni rok obrotowy do kwoty [...] zł (poprzednio [...] zł).

Z nadesłanych na wezwanie referendarza z dnia 25 czerwca 2018 r. dokumentów źródłowych wynika, że spółka kontynuuje prowadzenie działalności gospodarczej i uzyskuje znaczne obroty (w ostatnich miesiącach przed złożeniem wniosku o prawo pomocy (maj i kwiecień 2018 r.) spółka dokonała dostawy towarów i świadczenia usług na kwoty (deklaracje VAT-7) odpowiednio: [...] zł i [...] zł. Uzyskiwanie przychodów potwierdzają również nadesłane raporty kasowe za okres marzec – maj 2018 r. (przykładowo na 30 kwietnia 2018 r. odnotowana jest kwota [...] zł /stan kasy obecny/, a na 31 maja 2018 r. [...] zł /stan kasy obecny/). Spółka posiada kapitał rezerwowy w kwocie [...] zł, rzeczowe aktywa trwałe na kwotę [...] zł, aktywa obrotowe w wysokości [...] zł, a stan środków pieniężnych w kasie wyniósł [...] zł (według bilansu na dzień 31 grudnia 2017 r.). Przychody spółki za 2017 r. wyniosły [...] zł (rachunek zysków i strat). W świetle przytoczonych faktów, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca spółka wykazała, iż jej sytuacja finansowa uległa tak istotnej zmianie, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w postaci wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.

Podkreślenia wymaga, że w świetle art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Taka sytuacja nie zachodzi w sprawie niniejszej. Spółka nadal osiąga znaczne przychody, posiada majątek w postaci aktywów rzeczowych, obrotowych i środków pieniężnych w kasie co wskazuje, że ma dostateczne środki na pokrycie wymaganych w sprawie kosztów sądowych. Z kolei fakt poniesienia straty w działalności gospodarczej za 2017 r. nie stanowi sam w sobie przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania przychodu nad tym przychodem, co skutkuje brakiem dochodu do opodatkowania i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych.

Powyższe prowadzi do wniosku, że strona skarżąca nie wykazała, iż sytuacja finansowa spółki uległa istotnemu pogorszeniu w stosunku do tej, która była przedmiotem badania w związku z pierwszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W świetle powyższego nie ma podstaw do uznania, że nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca zmianę wydanego w sprawie prawomocnego postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 listopada 2017 r.

Z tych względów oraz na podstawie art. 165 w związku z art. 167a § 1 i art. 258 § 1 p.p.s.a. należało orzec, jak na wstępie.