Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Łd 14/23 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej M. O. w sprawie ze skargi R. O. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 15 listopada 2022 r. nr KO.420.268.2022 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 30 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Łd 14/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę kasacyjną M. O. (dalej "skarżąca") od wyroku Sądu z dnia 23 marca 2023 r. w sprawie ze skargi R. O. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 15 listopada 2022 r. w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 23 marca 2023 r. wystąpił tylko jeden ze skarżących, tj. R. O. Takiego wniosku nie złożył drugi ze skarżących czyli M. O. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczony został zatem, zgodnie z art. 142 § 2 p.p.s.a, tylko R. O. Skoro odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem nie doręczono M. O., to nie była ona uprawniona do wniesienia skargi kasacyjnej od tegoż wyroku, z uwagi na treść art. 173 § 2 w związku z art. 177 § 1 p.p.s.a.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła M. O., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, nadanie sprawie dalszego biegu oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik, powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych podniósł, że każdy z małżonków ma prawo do reprezentowania siebie nawzajem i złożenie wniosku o uzasadnienie wyroku przez jednego z małżonków winno skutkować możliwością złożenia środka odwoławczego przez drugiego z nich.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Stosownie zaś do art. 173 § 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną może wnieść strona po doręczeniu jej odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem (art. 177 § 1 p.p.s.a.).

Z przepisów tych wynika jednoznacznie, że skarga kasacyjna nie może zostać skutecznie wniesiona bez uprzedniego złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę, bowiem termin do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczyna bieg od dnia doręczenia stronie, która złożyła taki wniosek, odpisu wyroku z uzasadnieniem. Oznacza to, że strona, która nie wystąpiła z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienie wyroku, nie może skutecznie wnieść skargi kasacyjnej. Skoro strona wniosła o sporządzenie uzasadnienia, doręczono jej uzasadnienie, przyjmuje się, że strona mogła się zapoznać z pisemnym uzasadnieniem wyroku i może – dostrzegając nieprawidłowości – wnieść środek odwoławczy. Zapoznanie się z pisemnym uzasadnieniem wyroku nie może być natomiast domniemane.

Zgodnie z art. 34 p.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Natomiast w myśl art. 35 § 1 p.p.s.a. pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia (...). Ustawa wskazuje w art. 37, że pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy.

Między małżonkami nie ma dorozumianego pełnomocnictwa. Można ustanowić pełnomocnikiem współmałżonka. Pełnomocnictwo powinno zostać sporządzone na piśmie, zostać przedłożone przy pierwszej czynności i znajdować się w aktach (zob. postanowienie NSA z dnia 6 maja 2020 r. sygn. akt. II FZ 925/19).

Skoro ustawa stanowi, że skargę kasacyjną może wnieść strona po doręczeniu jej odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, a w niniejszej sprawie skarżąca o sporządzenie uzasadnienia nie wystąpiła, zatem nie doręczono jej sporządzonego na jej wniosek uzasadnienia – jej skarga kasacyjna jest niedopuszczalna.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę nie podziela wykładni zaprezentowanej w orzeczeniach wskazanych w zażaleniu.

Na marginesie należy wskazać, że odrzucenie skargi kasacyjnej jednego z małżonków nie przesądza o utracie możliwości wzruszenia orzeczenia Sądu I instancji, bowiem skarga kasacyjna prawidłowo wniesiona przez drugiego małżonka może być dalej procedowana, a jej rezultat dotyczy wspólnego interesu małżonków.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.