II SA/Ol 218/13 - Wyrok

Data orzeczenia	2013-05-16	
Data wpływu	2013-03-15	
Sąd	Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie	
Sędziowie	Hanna Raszkowska /sprawozdawca/
Katarzyna Matczak
Tadeusz Lipiński /przewodniczący/	
Symbol z opisem	6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
6412 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące powiatu; skargi organów powiatu na czynności nadzorcze	
Hasła tematyczne	Ruch drogowy	
Sygn. powiązane	I OSK 1908/13	
Skarżony organ	Wojewoda	
Treść wyniku	Oddalono skargę	
Powołane przepisy	Dz.U. 2005 nr 108 poz 908; art. 79b, art. 98a;  Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 142 poz 1592; art. 79 ust. 1; ustawa z dnia 5 czerwca 1998  r. o samorządzie powiatowym - tekst jednolity
Dz.U. 2012 nr 0 poz 270; art. 151; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.	
Sentencja
Dnia 16 maja 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie sędzia WSA Hanna Raszkowska (spr.) sędzia WSA Katarzyna Matczak Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2013 roku sprawy ze skargi Rady Powiatu w Elblągu na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 18 kwietnia 2012 roku nr PN.4131.108.2012 w przedmiocie odmowy zwolnienia lub zmniejszenia uiszczenia opłaty z tytułu wymiany dokumentów komunikacyjnych - oddala skargę.	
Uzasadnienie
W dniu 30 marca 2012 r. Rada Powiatu w Elblągu, powołując się na art. 79b

i art. 98a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) a contrario w zw. z art. 12 pkt 11 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z późn. zm.) podjęła uchwałę nr XIV/28/2012 w sprawie odmowy zwolnienia lub zmniejszenia uiszczenia opłaty z tytułu wymiany dokumentów komunikacyjnych. Powyższą uchwałą Rada odmówiła zwolnienia lub zmniejszenia opłaty za wymianę dokumentów komunikacyjnych, osobom zamieszkałym przy ulicy "[...]", zobowiązanym do ubiegania się o wydanie takich dokumentów z powodu zmiany adresu właściciela lub posiadacza pojazdu, spowodowanych zmianami administracyjnymi. W uzasadnieniu podano, że I.T., K.T. i A.T. zwrócili się do Rady Powiatu z pismem o zwolnienie lub obniżenie opłaty w łącznej kwocie 682 zł za wymianę trzech praw jazdy i pięciu dowodów rejestracyjnych. Konieczność wymiany powyższych dokumentów wynikała ze zmiany nazwy ulicy, przy której znajduje się posesja wnioskodawców. Uchwałą Rady Miejskiej w P. nr III/44/11 z dnia 29 kwietnia 2011 r. zniesiono bowiem nazwę urzędową ulicy J. i nadano nową nazwę J. Rada Powiatu wywiodła z treści art. 79b i art. 98a ustawy Prawo o ruchu drogowym, że skoro ustawodawca pozostawił radzie powiatu możliwość podjęcia uchwały pozytywnej, to jednocześnie przewidział możliwość podjęcia rozstrzygnięcia negatywnego. Organ powiatu podniósł, że o zmianie nazwy ulicy decyduje właściwa rada miasta lub gminy, nie rada powiatu, natomiast przedmiotowe opłaty stanowią dochód powiatu, tak więc konsekwencje finansowe decyzji gmin w tym zakresie ponosiłby powiat. Rada Powiatu stwierdziła ponadto, że istotne jest również ustalenie przyczyn zmiany nazwy ulicy. Jeżeli bowiem zmiana była podyktowana okolicznościami, na które gmina nie miała żadnego wpływu, np. centralne ustalenie zmiany określonej pisowni wyrazów, wówczas należałoby wnioski mieszkańców uwzględniać w miarę finansowych możliwości powiatu. Mieszkańcy nie powinni bowiem ponosić negatywnych konsekwencji działania organów administracji publicznej. Jednak, w sytuacji gdy zmiana nazwy ulicy nie była obowiązkiem gminy, Rada Powiatu w Elblągu nie może ponosić finansowych konsekwencji takich wyborów.

Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 19 kwietnia 2012 r. Wojewoda Warmińsko – Mazurski, na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym, stwierdził nieważność uchwały nr XIV/28/2012 Rady Powiatu w Elblągu z dnia 30 marca 2012 r. Wojewoda uznał bowiem, że została ona podjęta bez podstawy. Wskazał, że rada powiatu może w drodze uchwały zmniejszyć opłatę za wydanie nowego dowodu rejestracyjnego pojazdu lub zwolnić od jej uiszczenia osoby obowiązane do ubiegania się o jego wydanie, w przypadku gdy zmiana stanu faktycznego w zakresie adresu właściciela lub posiadacza pojazdu, spowodowana została zmianami administracyjnymi (art. 79b) oraz zmniejszyć opłatę za wydanie nowego prawa pojazdu lub zwolnić od jej uiszczenia osoby obowiązane do ubiegania się o wydanie tego dokumentu, w przypadku gdy zmiana stanu faktycznego w zakresie adresu kierowcy wymagająca wydania nowego prawa jazdy, spowodowana została zmianami administracyjnymi (art. 98a). Żaden przepis cytowanej ustawy nie przewiduje natomiast kompetencji dla rady powiatu do podejmowania uchwały o odmowie zwolnienia lub zmniejszenia z przedmiotowych opłat. Powyższe upoważnienie uprawnia Radę jedynie do podjęcia uchwały, która załatwia sprawę pozytywnie, tj. kreuje uprawnienie wskazanego w niej podmiotu do uzyskania ulgi w postaci zwolnienia w całości lub w części wymienionych powyżej opłat.

W złożonej skardze Rada Powiatu w Elblągu wniosła o uchylenie powyższego rozstrzygnięcia nadzorczego z uwagi na jego niezgodność z prawem. W ocenie skarżącej wykładnia językowa art. 79b i art. 98a ustawy - Prawo o ruchu drogowym wskazuje, że rada powiatu może, w drodze uchwały, zwolnić z przedmiotowych opłaty lub ich wysokość zmniejszyć. Wobec takiego brzmienia przepisów, organ powiatu stosując wnioskowanie

a contrario, może odmówić zastosowania jednej z ulg lub obu równocześnie, jak miało to miejsce w tej sprawie. Zdaniem Rady Powiatu, jeżeli racjonalny ustawodawca chciałby uniemożliwić radzie powiatu podejmowanie uchwał negatywnych, to użyłby innego sformułowania. Ponadto podniosła, że o zmianie nazwy ulicy decyduje właściwa rada miasta lub gminy, nie zaś rada powiatu, a przedmiotowe opłaty stanowią dochód powiatu, tak więc gdyby stanowisko organu nadzoru było prawidłowe, konsekwencje finansowe decyzji gmin w zakresie zmiany nazw ulic bezwarunkowo ponosiłby powiat.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Warmińsko - Mazurski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym. Wojewoda dodał, że na mocy art. 125 pkt 10 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r.

o kierujących pojazdami (Dz. U. nr 30, poz. 151), z dniem 19 stycznia 2013 r. uchylony został art. 98a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie sporne jest czy art. 79b i art. 98a ustawy z dnia

20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia przez Radę Powiatu w Elblągu uchwały nr XIV/28/2012, mogły stanowić podstawę prawną do podjęcia uchwały o odmowie zwolnienia lub zmniejszenia opłaty za wymianę dokumentów komunikacyjnych, osobom zobowiązanym do wymiany takich dokumentów z powodu zmian w zakresie adresu właściciela lub posiadacza pojazdu, spowodowanych zmianami administracyjnymi.

Stosownie do art. 79b tej ustawy, w przypadku gdy zmiana stanu faktycznego

w zakresie adresu właściciela lub posiadacza pojazdu, wymagająca wydania nowego dowodu rejestracyjnego pojazdu, spowodowana została zmianami administracyjnymi, rada powiatu może, w drodze uchwały, zmniejszyć opłatę lub zwolnić od jej uiszczenia osoby obowiązane do ubiegania się o wydanie tego dokumentu. Zgodnie zaś z art. 98a,

w przypadku gdy zmiana stanu faktycznego w zakresie adresu kierowcy wymagająca wydania nowego prawa jazdy, spowodowana została zmianami administracyjnymi, rada powiatu może, w drodze uchwały, zmniejszyć opłatę lub zwolnić od jej uiszczenia osoby obowiązane do ubiegania się o wydanie tego dokumentu.

Należy podzielić stanowisko organu nadzoru, że z treści cytowanych przepisów nie można wywieść kompetencji do podjęcia uchwały o odmowie zwolnienia lub zmniejszenia opłat, o których mowa w tych przepisach. Gramatyczna wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że w sytuacjach opisanych w hipotezach powołanych norm prawa, rada powiatu może podjąć jedynie uchwałę o zmniejszeniu opłaty lub zwolnieniu od jej uiszczenia osoby obowiązane do ubiegania się o wydanie nowego prawa jazdy lub dowodu rejestracyjnego pojazdu. Skoro ustawodawca w powołanych wyżej przepisach ograniczył uprawnienia gminy do podjęcia uchwały o zmniejszeniu opłat lub zwolnieniu od ich uiszczenia bądź powstrzymaniu się od podjęcia uchwały w tym przedmiocie, to tej delegacji ustawowej nie można swobodnie rozszerzać. Naczelną zasadą prawa administracyjnego jest bowiem zakaz domniemania kompetencji. Normy kompetencyjne powinny być zatem interpretowane w sposób ścisły, literalny. Jednocześnie zakazuje się dokonywania wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych i wyprowadzania kompetencji w drodze analogii. Rada powiatu nie jest zatem władana podjąć uchwały

o odmowie zmniejszenia lub odmowie zwolnienia od uiszczenia opłat, o których mowa w art. 79b i art. 98a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Powyższe nie oznacza jednocześnie, że rada powiatu jest zobligowana do podjęcia pozytywnej uchwały, gdyż ustawodawca pozostawił uznaniu organu powiatu kwestię zwolnienia i zmniejszenia przedmiotowych opłat.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze odpowiada prawu, gdyż zasadnie organ nadzoru stwierdził nieważność przedmiotowej uchwały.

W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego z prawem, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2012 r. Nr 270 ze zm.), skargę należało oddalić.