Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Rzążewska (spr.) Sędziowie sędzia NSA Zofia Flasińska sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. .G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt II SA/Ol 11/08 w sprawie ze skargi J. G. na bezczynność Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 23 lipca 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę J. G. na bezczynność Marszałka Województwa Warmińsko - Mazurskiego, reprezentowanego przez Dyrektora Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Olsztynie, w przedmiocie przekazania wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na budowę małej elektrowni wodnej właściwemu organowi.

W uzasadnieniu wyroku Sąd ustalił, że z akt administracyjnych sprawy wynika bezspornie, że skarżący zamierzał wybudować i eksploatować małą elektrownię wodną na rzece Ł. w miejscowości K.. W tym celu zwrócił się w 1993 r. do Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Olsztynie o wydanie zezwolenia na budowę takiej elektrowni, jednak pismo skarżącego w tym przedmiocie nie zachowało się i skarżący nie posiada jego kopii.

Odtwarzając jego treść na potrzeby postępowania sądowego skarżący podał do protokołu, że zwrócił się z prośbą o "pozwolenie na budowę małej elektrowni wodnej ze wskazaniem rzeki, na której miałaby ona powstać". W odpowiedzi otrzymał pismo z dnia 12 października 1993 r., że wniosek może być załatwiony pozytywnie po opracowaniu i przedstawieniu temu organowi koncepcji budowy tej elektrowni, zawierającej wyszczególnione w piśmie dokumenty.

W ocenie Sądu z akt sprawy nie wynika, wbrew twierdzeniom skargi, aby skarżący złożył wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Zarówno treść dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, jak i treść wniosku przytoczona przez skarżącego pozwala uznać, że przedmiotowe pismo dotyczyło jedynie wydania wstępnych warunków piętrzenia wody na Ł., nie zaś pozwolenia wodnoprawnego. Nie zostało zatem wszczęte postępowanie w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego na budowę małej elektrowni wodnej wobec niespełnienia wymagań przewidzianych w art. 20 ust. 1 i art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne (Dz.U. Nr 38, poz. 230 ze zm.) i przepisów rozporządzenia Ministra rolnictwa z dnia 26 stycznia 1976 r. w sprawie wymagań, jakim powinien odpowiadać operat wodnoprawny (M.P. Nr 6, poz. 32).

Równocześnie Sąd podniósł, że skarżący domaga się, aby jego wniosek został przekazany przez Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w Olsztynie do organu właściwego rzeczowo do wydania pozwolenia wodnoprawnego na budowę elektrowni wodnej, co oznacza, że Sąd uznając skargę na bezczynność organu za zasadną zobligowany byłby do zobowiązania organu do dokonania czynności - przekazania pisma skarżącego z 1993 r., a pismo to fizycznie w dacie orzekania nie istnieje. Z uwagi na upływ czasu nie wiadomo co się z nim stało, czy zaginęło, czy - jako dokumentacja niearchiwalna podległo brakowaniu i zniszczeniu, czy też zostało nieformalnie przekazane innemu organowi. Z tego względu Sąd nie może zobligować organu do przekazania pisma, którego faktycznie nie ma.

Nawet gdyby jednak podanie skarżącego istniałoby i faktycznie żądanie w nim zawarte dotyczyłoby wydania pozwolenia wodnoprawnego na budowę elektrowni wodnej decyzji, to Sąd nie mógłby nakazać Zarządowi Melioracji i Urządzeń Wodnych w Olsztynie, reprezentującemu Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego, przekazania tego podania do organu właściwego, z niżej wskazanych względów.

Do dnia 31 grudnia 2007 r. organem właściwym w tej sprawie był wojewoda, obecnie zaś kompetencja ta należy do marszałka województwa (art. 140 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne w brzmieniu nadanym przez art. 21 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej, Dz.U. Nr 175, poz. 1462). Ponadto zarządy melioracji i urządzeń wodnych mające siedzibę na obszarze województwa, na mocy art. 25 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), z dniem 1 stycznia 1999 r. zostały przejęte przez samorząd województwa. Zatem Sąd nie może nakazać przekazania tego pisma organowi właściwemu, skoro to właśnie Marszałek Województwa jest aktualnie właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy z wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na budowę elektrowni wodnej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący J. G.. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

1) naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

a) art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., poprzez uchylenie się od przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów wnioskowanych przez pełnomocnika skarżącego, a tym samym nie wyjaśnienie istotnych wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy,

b) art. 101 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez niezawarcie w protokole z ostatniej rozprawy wszystkich twierdzeń stron i ich czynności;

2) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię, a szczególności przepisów ustawy - Prawo wodne w brzmieniu obowiązującym w 1993 r. poprzez przyjęcie, że wniosek złożony przez skarżącego jest wnioskiem o wydanie wstępnych warunków piętrzenia wody na rzece Ł., podczas gdy wyżej wymieniona ustawa nie przewidywała takiej instytucji prawnej

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji, iż nie przeprowadził dowodu uzupełniającego z dokumentów wskazanych (i doręczonych Sądowi) przez skarżącego w piśmie z dnia 27 maja 2008 r., a z dokumentów tych zdaniem skarżącego wynika bezsprzecznie, iż domagał się on wydania pozwolenia wodnoprawnego dla prowadzonej Małej Elektrowni Wodnej na rzece Ł. w miejscowości K.. Ponadto skarżący podniósł iż ustawa - Prawo wodne w brzmieniu obowiązującym w 1993 r. nie znała pojęcia "wstępnych warunków piętrzenia wody", które powołał w zaskarżonym rozstrzygnięciu Sąd I instancji. Błędnie również według skarżącego Sąd określił aktualne kompetencje organów w kwestii wydawania pozwoleń wodnoprawnych, ponieważ obecnie pozwoleń tych udzielają co do zasady starostowie.

W odpowiedzi na powyższą skargę kasacyjną pełnomocnik Dyrektora Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Olsztynie reprezentujący Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc jedynie z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie występują enumeratywnie ujęte w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Sprawowana przez Sąd kontrola prawidłowości zaskarżonego orzeczenia Sądu I instancji ograniczona została z tego względu do rozważenia zasadności zarzutów powołanych w skardze kasacyjnej.

Nie jest uzasadniony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. przez uchylenie się od przeprowadzenia dowodów uzupełniających z dokumentów "wnioskowanych przez pełnomocnika skarżącego, a tym samym nie wyjaśnienie istotnych wątpliwości c do stanu faktycznego sprawy". Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, iż wnoszący skargę kasacyjną uważa, iż Sąd I instancji nie przeprowadził dowodu z dokumentów, które skarżący złożył do akt przy piśmie z dnia 27 maja 2008 r., bowiem czynność złożenia tego pisma nie została odzwierciedlona w protokole rozprawy, a również uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odwołuje się do treści tych dokumentów.

Kserokopie dokumentów, które pełnomocnik skarżącego dołączył jako załączniki do pisma z dnia 29 maja 2008 r. zostały włączone do akt sprawy. Pismo to nie zostało złożone podczas rozprawy przed Sądem I instancji stąd w protokole rozprawy nie mogła znaleźć się wzmianka o jego złożeniu. W szczególności podnieść należy, iż w zakresie postępowania przed sądem administracyjnym nie ma wymogu rejestracji w protokole z rozprawy jakie dokumenty złożone w toku postępowania sądowoadministracyjnego Sąd zalicza do materiału dowodowego (por. art. 101 § 1 p.p.s.a. Dokumenty zawarte w przedstawionych przez organ aktach postępowania administracyjnego łącznie z dokumentami, które strony złożyły w postępowaniu sądowoadministracyjnym, które Sąd włączył do akt sprawy czy to przed rozprawą czy na rozprawie stanowią materiał będący podstawą ustalenia stanu faktycznego sprawy, a rzeczą Sądu stosownie do wymagań art. 141 § 1 p.p.s.a. jest przedstawienie w uzasadnieniu orzeczenia ustalonego stanu sprawy z powołaniem na zgromadzony w postępowaniu sądowoadministracyjnym materiał sprawy. W rozpoznawanej sprawie złożone przez pełnomocnika skarżącego kserokopie dokumentów, które wymienia w skardze kasacyjnej jako materiał sprawy, zostały włączone do akt sprawy sądowej, stąd zarzut naruszenia art. 106 § 2 p.p.s.a. nie jest uzasadniony. Natomiast istotnie Sąd I instancji ustalając stan sprawy nie odniósł się szczegółowo do poszczególnych kserokopii pism, które przedłożył przy wymienionym piśmie pełnomocnik skarżącego, stwierdzając tylko ogólnikowo, że "zarówno treść dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy jak i treść wniosku przytoczona przez skarżącego pozwala uznać, że przedmiotowe pismo dotyczyło jedynie wydania wstępnych warunków piętrzenia wody na Ł., nie zaś pozwolenia wodnoprawnego" (s. 5 i 6 uzasadnienia wyroku). Sąd I instancji co do zasadności skargi na bezczynność organu miał na względzie treść wszystkich zgromadzonych dokumentów a zatem i tych, które zostały złożone jako załącznik do pisma z dnia 28 maja 2008 r. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. nie jest trafny. Natomiast skarga kasacyjna nie sformułowała zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. i wobec tego zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentacja kwestionująca prawidłowość dokonanych przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych nie może odnieść zamierzonego skutku.

Nawiasem zauważyć należy, że kserokopie dokumentów, na które powołuje się skarga kasacyjna nie podważają ustaleń Sądu I instancji, iż zamiarem skarżącego była budowa małej elektrowni wodnej na Ł. w miejscowości K., jednak nie zostało wykazane, że zostało złożone przez skarżącego podanie wszczynające postępowanie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w sprawie budowy małej elektrowni.

Nie może odnieść zamierzonego skutku zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 101 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stronie, która uważa, iż sporządzony z przebiegu rozprawy protokół nie odpowiada treści składanych oświadczeń służy prawo złożenia żądania sprostowania bądź uzupełnienia protokołu z rozprawy (art. 103 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie wniosek o sprostowanie protokołu z rozprawy z dnia 23 lipca 2008 r. został wniesiony i rozpoznany zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 23 września 2008 r. oddalającym żądanie sprostowania. Od tego orzeczenia strona nie odwołała się do Sądu.

Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny może na wniosek strony dokonać kontroli tych postanowień sądu wojewódzkiego, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia a miały wpływ na treść rozstrzygnięcia sprawy (art. 191 p.p.s.a.).

Skarga kasacyjna stawiając zarzut naruszenia art. 101 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nie zgłosiła takiego wniosku, a nadto nie wyczerpała trybu odwoławczego i w sprawie sprostowania i uzupełnienia protokołu z rozprawy nie orzekał Sąd. W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną nie może dokonywać oceny prawidłowości sporządzonego protokołu z rozprawy ani wydanego zarządzenia przez Przewodniczącego w przedmiocie odmowy sprostowania protokołu z rozprawy z dnia 23 lipca 2008 r.

Podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego skarga kasacyjna nie wskazała przepisu, który w jej ocenie został naruszony przez błędną jego wykładnię czy zastosowanie i w związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny nie może oceniać trafności tak sformułowanego zarzutu.

Z przyczyn wymienionych, wobec tego, iż zarzuty skargi kasacyjnej są nieusprawiedliwione na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono o jej oddaleniu.