Wyrokiem z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wr 1593/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1356, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", oddalił skargę Syndyka masy upadłości P. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z 4 października 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2011 r.
Od powyższego wyroku Syndyk masy upadłości P. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej wniósł skargę kasacyjną.
W toku postępowania kasacyjnego na podstawie treści wpisów w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej "KRS") ustalono, że prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie, IX Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych, z 4 listopada 2020 r. zakończyło się postępowanie upadłościowe prowadzone wobec P. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej (dalej "spółka), a ponadto postanowieniem Sądu Rejonowego dla Wrocławia Fabrycznej we Wrocławiu, VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z 10 czerwca 2021 r. (data uprawomocnienia — 26 czerwca 2021 r.) spółka została wykreślona z Rejestru Przedsiębiorców KRS. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na rozprawie 29 listopada 2022 r. na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. zawiesił postępowanie w sprawie wobec utraty przez stronę skarżącą zdolności sądowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 130 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd umarza zawieszone postępowanie w razie stwierdzenia braku następcy prawnego strony, która utraciła zdolność sądową, a w każdym razie po upływie trzech lat od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu z tej przyczyny. Przepis ten, na mocy art. 193 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Przywołana regulacja normuje sposób zakończenia postępowania sądowego w przypadku utraty zdolności sądowej przez stronę tego postępowania. Umorzenie zawieszonego postępowania na podstawie powołanego przepisu możliwe jest w przypadku braku następcy prawnego strony.
Sytuacja taka ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Na skutek bowiem prawomocnego zakończenia postępowania upadłościowego, a następnie wykreślenia spółki z Rejestru Przedsiębiorców KRS nastąpiła utrata zdolności sądowej przez podmiot prawa, który zainicjował postępowanie kasacyjne. Wykreślenie z Rejestru Przedsiębiorców KRS oznacza w istocie zakończenie bytu prawnego spółki, jako osoby prawnej, skutkujące następczą utratą zdolności sądowej, tj. zdolności do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze strony. W wypadku bowiem wykreślenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z KRS nie ma innego podmiotu (następcy prawnego), który mógłby przejąć aktywa i pasywa spółki, która utraciła swój byt prawny, a tym samym utraciła zdolność sądową (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 października 2010 r., sygn. akt II GSK 737/09; CBOSA).
W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 130 § 1 pkt 2 w zw. z art. 131 i art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
