Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej, uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] r. nr [...] /-/E. Kręcichwost - Durchowska /-/P. Miładowski /-/E. Makosz - Frymus

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], działając na podstawie art. 104 §1-2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako kpa), art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j. Dz. U. z 2006 r. nr 122 poz. 851 ze zm., dalej jako ustawa o inspekcji sanitarnej), § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania, podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115, dalej jako rozporządzenie w sprawie wykazu chorób zawodowych), orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u S. A. choroby zawodowej obustronnego odbiorczego upośledzenia słuchu typu ślimakowego. W uzasadnieniu wskazano na orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...]r. wydane przez Wielkopolskie Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu, Ośrodek w [...], Poradnia [...] - jednostkę orzeczniczą I stopnia. W przywołanym orzeczeniu zapisano ustalenie: obustronny niedosłuch odbiorczy typu pozaślimakowego. Podstawą do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu jest stwierdzenie obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1,2,3 kHz. Lakonicznie uzasadniono, że przeprowadzone badania specjalistyczne nie potwierdziły u strony występowania wskazanych zmian. Stwierdzony ubytek słuchu, zarówno jego stopień jak i charakter, nie jest typowy dla objawów klinicznych przewlekłego urazu akustycznego (ucho prawe - 32dB, ucho lewe - 38 dB). Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (dalej jako organ I instancji) wskazał następnie w swoim uzasadnieniu na orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej nr [...] wydane przez lekarzy jednostki orzeczniczej II stopnia -Instytut Medycyny Pracy w Łodzi Przychodnia Chorób Zawodowych. W przywołanym orzeczeniu wskazano, że przeprowadzone kompleksowe badania audiologiczne zweryfikowane audiometrią obiektywną (tympanometria, ABR) z uwzględnieniem audiometrii słownej wykazały obustronny ubytek słuchu typu ślimakowego. Dodatni objaw wyrównania głośności, ubytek dyskryminacji w audiometrii mowy, o wielkości UP - 45 dB; UL - 38,3 dB. Wielkość stwierdzonego ubytku słuchu nie spełnia warunków wymaganego kryterium do rozpoznania choroby zawodowej. Ponadto, jak wynika ze zgromadzonej dokumentacji, od ustania narażenia na hałas upłynęły ponad trzy lata, a zgodnie z obowiązującymi przepisami okres od ustania narażenia zawodowego do rozpoznania choroby zawodowej w tym przypadku wynosi 2 lata. Organ I instancji wskazał też, że zainteresowany pracował w latach 1985-1991 jako monter-spawacz w [...] Od roku 1991 do roku 1999 pracował w ww. zakładzie jako monter remontu kotłów. W latach 2000-2003 pracował jako monter remontu kotłów-spawacz w [...] Sp. z o.o. Analizując wyniki pomiarów natężenia hałasu z okresu zatrudnienia zainteresowanego organ I instancji uznał natężenie hałasu za szkodliwe dla zdrowia pracownika.

W odwołaniu od decyzji zainteresowany wskazał, że decyzja jest dla Niego krzywdząca i nie przedstawia prawdziwego stanu Jego zdrowia - uszkodzenia słuchu. Uszkodzenie słuchu powstało w okresie pracy w latach 1985-2003 na stanowisku, na którym zawsze było narażenie na hałas przekraczający dopuszczalną normę. W chwili rozpoczęcia pracy słuch strony był dobry, czego dowodem jest audiogram z dnia [...] r., załączony do odwołania. W momencie zakończenia pracy w 2003 r. słuch był już mocno uszkodzony, czego dowodem jest audiogram z dnia 10 stycznia 2003 r. W dokumentacji sprawy znajdują się audiogramy z których wynika, jak co roku pogarszał się słuch. Przeprowadzone badania są niezrozumiałe, bowiem różnią się od siebie - są to dwie różne diagnozy.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu, działając na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy o inspekcji sanitarnej, w związku z § 8 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że podstawą rozstrzygnięcia organu I instancji były orzeczenia lekarskie obu jednostek orzeczniczych. Powtarzając ustalenia organu I instancji organ odwoławczy wskazał, że zainteresowany bezspornie pracował w warunkach narażenia na hałas. Za chorobę zawodową, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Organ II instancji, w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego, mając na uwadze rozbieżności w orzeczeniach lekarskich, pismem z dnia [...] r., zwrócił się do jednostki orzeczniczej I stopnia o zajęcie stanowiska i wydanie opinii bądź weryfikację orzeczenia lekarskiego z dnia [...] r. nr [...]. Orzeczeniem lekarskim z dnia [...] r. nr [...] jednostka orzecznicza I stopnia wskazała, że po przeprowadzonym ponownym badaniu audiologicznym stwierdzono u strony obustronny ubytek słuchu typu ślimakowego o wielkości: ucho prawe - 50 dB, ucho lewe - 55 dB. Rozbieżności z wynikami wcześniejszych badań wynikają ze specyfiki badania audiometrycznego, opierającego się na współpracy z pacjentem. Jednostka orzecznicza II stopnia dysponuje możliwością wykonania badań obiektywnych (ABR) nie wymagających udziału woli pacjenta przy badaniu. Ponieważ od ustania narażenia na hałas upłynęły ponad trzy lata, podtrzymano stanowisko o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, bowiem okres ten, zgodnie z przepisami, wynosi w tym przypadku 2 lata. Podkreślono też, że w ostatnim roku narażenia zawodowego na hałas, u strony stwierdzono ubytek słuchu wielkości: UP -32 dB, UL - 38 dB. Zatem progresja słuchu, mimo braku narażenia na hałas w środowisku pracy od 31 grudnia 2003 r. świadczy o jego pozazawodowej etiologii. Rozpoznany typ głuchoty nie spełnia wymogów, jakie narzuca przepis poz. 21 wykazu chorób stanowiący załącznik do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu. Dodał, że każde przeprowadzone badanie lekarskie kończy się innym rozpoznaniem i inną wielkością ubytku słuchu. Jest co najmniej dziwne, że w tak krótkim okresie czasu mogły zaistnieć tak różne rozpoznania i wyniki. Jedyną przyczyną utraty słuchu przez skarżącego jest praca w hałasie. Sugestia, że niedosłuch skarżącego ma charakter pozazawodowy jest krzywdząca i niesprawiedliwa.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumenty zawarte w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie mogą się ostać.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości, bądź zasad współżycia społecznego. Sąd obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję m.in. w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, jeżeli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określa art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako p.p.s.a.), który stanowi, że Sąd nie jest związany granicami skargi, czyli zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a to oznacza, że z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa o jakich nawet nie wspomniano w skardze.

W tym miejscu należy wskazać, iż wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) w zakresie, w jakim przepisy te nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia, a także wydane na ich podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. z 2002 r. Nr 132, poz. 1115) -są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny orzekł, że powyższe przepisy tracą moc z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.

W toku orzekania Sąd administracyjny jest związany Konstytucją i ustawami. Uprawniony jest zatem do oceny aktów wykonawczych i może odmówić ich stosowania, jeżeli uzna, że są niezgodne z aktami wyższego rzędu lub nie znajdują w nich umocowania. Nie oznacza to jednak bezwzględnego obowiązku pominięcia niekonstytucyjnego aktu wykonawczego, jeżeli mimo niespełnienia określonych wymagań konstytucyjnych, nie wyraża on norm sprzecznych z zasadami demokratycznego państwa prawa. W szczególności, Sąd bada, czy odmowa zastosowania aktu wykonawczego nie spowoduje powstania luki prawnej bądź nie wpłynie na prawa lub obowiązku obywateli. Z tych względów, jakkolwiek w świetle powołanego wyżej wyroku Trybunału niekonstytucyjność upoważnienia zawartego w art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy, oraz wydanego na ich podstawie rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP nie budzi już wątpliwości, to jednak nie skłoniło to Sądu do pominięcia tego rozporządzenia w całości, lecz jedynie z wyłączeniem regulacji zawartej w załączniku do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych (w formie tabelarycznej) kolumny drugiej, zatytułowanej: "Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego", a także w zakresie, w jakim określa wielkości podwyższonego progu słuchu, przesądzającego o uznaniu ubytku słuchu za chorobę zawodową. Sąd doszedł do przekonania, że pomimo niezgodności z Konstytucją, rozporządzenie w sprawie wykazu chorób zawodowych z wyżej wskazanym wyłączeniem mogło być podstawą orzekania w sprawach dotyczących chorób zawodowych. Ocena taka znajduje poparcie w zaprezentowanej w uzasadnieniu wyroku Trybunału ocenie konstytucyjności rozporządzenia.

Należy też podkreślić, że Trybunał - mimo orzeczenia niekonstytucyjności -zdecydował o utrzymaniu mocy obowiązującej rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych do dnia 2 lipca 2009 r. Sąd podziela stanowisko Trybunału, że sam fakt zamieszczenia katalogu chorób zawodowych w akcie podustawowym nie stoi w sprzeczności z art. 92 ust. 1 Konstytucji. Konieczne jest natomiast oparcie go o upoważnienie ustawowe uzupełnione o stosowne wytyczne. Trybunał nie zakwestionował również procedur zawartych w rozporządzeniu w sprawie wykazu chorób zawodowych uznając, że nie modyfikują one postępowania przewidzianego przez przepisy ustawy (kpa). Trybunał wyjaśnił, że te procedury stanowią jedynie uzupełnienie, uszczegółowienie i dostosowanie do specyfiki rozpatrywanych spraw. Natomiast, z uwagi na związanie Trybunału Konstytucyjnego granicami pytania prawnego (art. 66 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym - Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) nie mógł on ocenić całokształtu uregulowania rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych w tym regulacji zawartej w załączniku do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych.

Skład orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, iż Sąd może odmówić zastosowania części przepisów rozporządzenia niezgodnego z Konstytucją również w okresie odroczenia utraty mocy obowiązującej tych przepisów orzeczonej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 1403/05, Wokanda 2006/5/35, LEX nr 214402).

W przypadkach gdy Trybunał odroczył utratę mocy obowiązującej przepisu podustawowego Sąd powinien brać pod uwagę przedmiot regulacji objętej niekonstytucyjnym przepisem, przyczyny naruszenia i znaczenie wartości konstytucyjnych naruszonych takim przepisem, powody, dla których Trybunał odroczył termin utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu, a także okoliczności rozpoznawanej przez sąd sprawy i konsekwencje stosowania lub odmowy zastosowania niekonstytucyjnego przepisu. Odraczając termin utraty mocy niekonstytucyjnych przepisów Trybunał wskazał, że zakwestionowane przepisy są niezbędnym elementem porządku prawnego i służą realizacji istotnych uprawnień pracowniczych. Sąd badając okoliczności sprawy i biorąc pod uwagę, przyczyny odroczenia terminu utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów oraz fakt, iż Trybunał był związany granicami pytania prawnego uznał, że przepisy niekonstytucyjnego rozporządzenia znajdują zastosowanie, o ile przepisy omawianego rozporządzenia nie uniemożliwiają wydawania decyzji realizujących uprawnienia pracownicze, ani nie stoją w sprzeczności z porządkiem prawnym. O ile jak wskazano wyżej umieszczenie wykazu chorób zawodowych w akcie podustawowym nie stoi w sprzeczności z art. 92 ust. 1 Konstytucji to wprowadzenie ograniczenia czasowego możliwości dochodzenia uprawnień pracowniczych w akcie podustawowym bez wyraźnego upoważnienia nie daje się pogodzić z zasadą demokratycznego państwa prawa.

Z powyższych względów Sąd uznał, iż przepisy rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych z wyłączeniem regulacji wskazanych wyżej znajdują zastosowanie w niniejszej sprawie. Tak więc Sąd w sprawie niniejszej, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, odmówił zastosowania części przepisów aktu rangi podustawowej.

Ponadto Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2007 r. II OSK 1614/06, l_ex nr 344599, iż rozporządzenie w sprawie wykazu chorób zawodowych nie wskazuje okresu, w jakim po zakończeniu pracy w narażeniu winno nastąpić zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie, a więc regulacji do jakiej odsyła § 2 ust. 2 rozporządzenia. Tym samym ocena czy strona zachowała termin do wystąpienia ze zgłoszeniem choroby, czy nie staje się bezprzedmiotowa.

Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. Natomiast w sporządzonym w formie tabelarycznej wykazie stanowiącym załącznik przedmiotowego rozporządzenia dla chorób zawodowych zamieszczono kolumnę drugą, w której określono nie okres, w jakim może nastąpić zgłoszenie oraz rozpoznanie choroby po zakończeniu pracy w narażeniu, ale okres, w którym mają wystąpić udokumentowane objawy chorobowe.

W konsekwencji więc, skoro w dacie orzekania przez Sąd omawiane unormowania z wyżej wskazanym wyłączeniem zachowują moc obowiązującą, ocenę legalności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia należało przeprowadzić uwzględniając ich treść.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej -obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz - pozycja 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych. Pojęcie choroby zawodowej definiuje art. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem za chorobę zawodową uważa się chorobę określoną w wykazie chorób zawodowych, o którym mowa w art. 237 §1 pkt 2 Kodeksu pracy, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. Wykaz chorób zawodowych zawarty został w załączniku do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia, przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zatem właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej, gdy zostają spełnione łącznie następujące przesłanki:

- ocena narażenia zawodowego przeprowadzona przez organy państwowej inspekcji sanitarnej musi wykazać ścisły związek przyczynowy rozpoznanej choroby zawodowej z warunkami lub sposobem wykonywanej pracy (§2 ust. 4 i §2 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych),

- choroba zawodowa jest rozpoznana przez zakład służby zdrowia upoważniony do ich rozpoznawania (§5 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych),

- rozpoznanie schorzenia jako choroby zawodowej musi być objęte wykazem chorób zawodowych stanowiącym załącznik do ww. rozporządzenia.

Przechodząc do stanu faktycznego sprawy należy wskazać, że narażenie zawodowe skarżącego jest bezsporne, sporna jest natomiast kwestia zakwalifikowania choroby skarżącego jako choroby zawodowej. Ponadto jednostki orzecznicze oraz organy administracji wskazują na zbyt duży upływ czasu od ustania narażenia na hałas.

W ocenie Sądu, wobec rażących rozbieżności wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich, organ II instancji postąpił trafnie, naprawiając błędy organu I instancji i podejmując próbę jednoznacznego ustalenia stanu zdrowia skarżącego. Ponowne orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej I stopnia potwierdziło ubytek słuchu typu ślimakowego u skarżącego. Sporządzający orzeczenie lekarze podkreślili jednak, że od ustania narażenia na hałas upłynęły ponad 3 lata co uniemożliwia rozpoznanie u skarżącego choroby zawodowej. Z uwagi jednak na wyżej wskazane przez Sąd argumenty, ten pogląd jednostki orzeczniczej, w świetle powyższych rozważań, nie stanowi przeszkody dla rozpoznania choroby zawodowej.

Sąd zarazem podkreśla, że orzeczenie lekarskie jest dowodem, o którym mówi art. 84 § 1 kpa i w związku z tym musi być szczegółowo uzasadnione, a zgodnie z art. 80 kpa podlega ocenie organu administracji, który wydaje na jego podstawie decyzję administracyjną. Sama ocena stanu zdrowia wymaga specjalistycznej wiedzy, którą nie dysponują ani orzekające w sprawie organy państwowej inspekcji sanitarnej ani sąd administracyjny. Kontrolujący zgodność z prawem rozstrzygnięć podjętych przez te organy, jednostki orzecznicze pełnią funkcję biegłych, orzeczenia zatem winny być przekonywające i czytelne, pozostawać w zgodności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a przede wszystkim uzasadnione w taki sposób, aby wyjaśnić wszelkie medyczne wątpliwości z odniesieniem się nie tylko do wyników badań przeprowadzonych przez daną jednostkę, ale również do innych zebranych dowodów, zwłaszcza gdy wynikają z nich odmienne oceny. W związku z tym Sąd wskazuje na lakoniczność orzeczeń lekarskich. Naruszeniem ww. przepisów kpa jest skupienie się niemal wyłącznie na wskazaniu wyników badań oraz podkreśleniu, że z uwagi na upływ czasu brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (jednostka orzecznicza I stopnia). Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje właściwy państwowy inspektor sanitarny. Rolą jednostki orzeczniczej jest przeprowadzenie stosownych badań lekarskich oraz wydanie orzeczenia lekarskiego na podstawie wyników tych badań, wyników badań pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Jedynym praktycznie sposobem udowodnienia, że orzeczenie lekarskie zostało wydane na podstawie ww. elementów, jest przywołanie ich w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego oraz wymienienie, jakie specjalistyczne badania zostały wykonane. Ostatecznie nie budzi wątpliwości jednostek orzeczniczych, że skarżący cierpi na ubytek słuchu typu ślimakowego, a więc odpowiadający opisowi w pkt 21 załącznika do rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych. Jednakże organy administracji, powołując się na orzeczenia lekarskie, nie stwierdziły choroby zawodowej. O ile organ I instancji napisał w uzasadnieniu, że wielkość stwierdzonego ubytku nie spełnia warunków wymaganego kryterium do rozpoznania choroby zawodowej, to organ II instancji, obszernie cytując wszystkie orzeczenia lekarskie wydane w sprawie wskazał, że progresja niedosłuchu u skarżącego, mimo braku narażenia na hałas w środowisku pracy od 31 grudnia 2003 r., świadczy o pozazawodowej etiologii. Nie wskazano jednak, na jakiej podstawie wyciągnięto taki wniosek, ani też jakie pozazawodowe okoliczności, dotyczące skarżącego, mogłyby doprowadzić do takiego wniosku. Nie może bowiem potwierdzać tego stanowiska cyt. przez organ II instancji opracowanie " Śliwińska-Kowalska M, Kotyło P, Fiszer M - Zawodowe uszkodzenie słuchu spowodowane hałasem - patogeneza, diagnostyka i zapobieganie. Otolaryngologia, 2003, 2(4), 151-160 ". skoro opracowanie to nie wyklucza możliwości znacznego wzrostu pogorszenia słuchu powyżej 15 lat narażenia na hałas. Stanowisko to wydaje się tym bardziej trafne skoro orzeczenia lekarskie nie wskazały innych, pozazawodowych przyczyn wystąpienia u S. A. choroby obustronnego odbiorczego upośledzenia słuchu typu ślimakowego.

Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji ponownie ocenią dowody w sprawie, uwzględniając wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku.

Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.

/-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/P. Miładowski /-/E. Makosz-Frymus

MZ