Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Ewa Marcinkowska Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2011 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie aktu mianowania w Służbie Celnej 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości

W dniu [...] listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w W., działając na podstawie art. 223 ust. 1 i 5 oraz art. 115 ust. 1 pkt 2 lit. e) ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323), mianował S. M. z dniem [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy [...] w korpusie podofocerów Służby Celnej (k-17 akt administracyjnych).

Po blisko roku od daty otrzymania powyższego aktu mianowania funkcjonariusz pismem z dnia [...] listopada 2010 r. (k-10 akt administracyjnych), złożył odwołanie od ww. aktu, domagając się uchylenia aktu mianowania na stopień [...] w korpusie podoficerów Służby Celnej i orzeczenie o mianowaniu go na właściwy stopień w korpusie oficerów młodszych Służby Celnej, stosownie do art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy o Służbie Celnej. Jednocześnie wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odwołania (k- 11 akt adm.).

Dyrektor Izby Celnej w W. przesłał odwołanie do rozpatrzenia przez Szefa Służby Celnej, który pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. poinformował odwołującego o rozpatrzeniu odwołania w trybie administracyjnym do dnia [...] czerwca 2011 r.

Szef Służby Celnej decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpoznaniu odwołania S. M. z dnia [...] listopada 2010 r. od aktu mianowania Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. na stopień służbowy [...] w korpusie podoficerów Służby Celnej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w zakresie określenia korpusu.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał między innymi, iż zgodnie z treścią art. 223 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej, funkcjonariuszowi celnemu, który przed dniem wejścia w życie ustawy pełnił służbę w stopniu młodszego dyspozytora, starszego rewidenta, rewidenta celnego, albo młodszego rewidenta, określa się stopień w korpusie podoficerów Służby Celnej. Jednakże przepis ten nie dotyczy odwołującego się, albowiem w okresie bezpośrednio poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, tj. w dniu 31 października 2009 r., S. M. zajmował stanowisko [...] i posiadał stopień służbowy [...]. Stanowisko starszego kontrolera nie zostało zaliczone do kategorii stanowisk, o których mowa w art. 17 ust. 13 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej. Organ wyjaśnił, że przepis, art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., nie mógł znależć zastosowania, allbowiem żródłem podporządkowania służbowego jest zajmowane stanowisko bzpośrednio przed wejściem w życie nowej ustawy.

Organ stwierdził również, że z uwagi na fakt, iż akt mianowania nie zawierał pouczenia do co przysługującego środka zaskarżenianie nie doszlo do uchybienia terminu do wniesienia odwołania, dlatego brak jest podstaw do rozpoznania wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

S. M. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Szefa Służby Celnej, wskazując na naruszenie przez organ art. 223 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, poprzez błędne rozumienie zawartego w tym przepisie sformułowania "przed dniem wejścia w życie ustawy". W jego ocenie sformułowanie to odnosi się do całego okresu jego służby przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie jedynie okresu bezpośrednio poprzedzającego ten dzień. Zarzucał także naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 8, art. 12, art.77 i art. 138 § 1 Kpa.

W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej wniósł o jej oddalenie, argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż podniesione w skardze.

Należy wskazać, że utrwalona w orzecznictwie sądowym zasada potwierdzająca możliwość kontroli przez organ II instancji w postępowaniu administracyjnym aktów mianowania funkcjonariuszy celnych, wydanych na podstawie przepisów art. 223 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej w zakresie prawidłowości przypisania danego funkcjonariusza do określonego korpusu Służby Celnej, zakłada stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie wykonywania tej kontroli (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2010 r. o sygn. akt II PZP 5/10; orzeczenia sądów administracyjnych, to jest: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 1813/10 oraz między innymi wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygnaturach akt: II SAB/Wa 164/10 z dnia 30 września 2010 r. oraz II SAB/Wa 175/10 z dnia 10 listopada 2010 r.).

Zgodnie z treścią art. 129 § 2 Kpa odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się za pośrednictwem tegoż organu do organu II instancji w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji organu I instancji. Natomiast zgodnie z treścią art. 16 § 1 Kpa decyzja organu I instancji, od której nie wniesiono w zakreślonym terminie odwołania, staje się ostateczna.

W niniejszej sprawie S. M. wniósł odwołanie po upływie blisko roku od dnia doręczenia mu aktu mianowania, co jest w sprawie bezsporne. Nadto zainteresowany funkcjonariusz w dniu [...] listopada 2010 r. złożył wniosek o przywrócenie mu terminu do złożenia odwołania, wskazując w tym piśmie na przyczyny, które w jego ocenie, usprawiedliwiały uchybienie przez niego terminowi do wniesienia odwołania.

Zatem obowiązkiem organu było w pierwszej kolejności rozpatrzenie tego wniosku w trybie art. 58 i art. 59 Kpa, czego organ nie uczynił i co stanowi podstawowe uchybienie proceduralne w niniejszej sprawie, skutkujące wadliwością wydanej w trybie odwoławczym decyzji.

Należy stwierdzić, że Szef Służby Celnej przystąpił do rozpatrzenia odwołania i wydał w tym zakresie decyzję, mimo iż bezsporne było wniesienie tego odwołania przez skarżącego z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zatem samo procedowanie przez organ II instancji w przedmiocie rozpatrywania odwołania od aktu mianowania, jak i wydanie decyzji w tym przedmiocie bez prawidłowego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania było co najmniej przedwczesne.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia terminu do złożenia odwołania od aktu mianowania, z uwagi na to, że akt ten nie zawierał pouczenia o środku zaskarżenia, bowiem zgodnie z art. 112 Kpa brak taki nie może szkodzić stronie, nie jest wystarczające. Organ myli tu pojęcia "złożenie odwołania w terminie" z pojęciem "uchybienie terminu do złożenia odwołania" oraz instytucją przywrócenia terminu.

Przypomnieć należy, iż uchybienie terminu do złożenia odwołania jest w niniejszej sprawie bezsporne, a skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu. W takiej sytuacji organ był zobligowany do rozpatrzenia wniosku strony i wydanie stosownego postanowienia. Natomiast twierdzenie organu, iż z uwagi na brak stosownego pouczenia w akcie mianowania do uchybienia terminu nie doszło, jest nieprawidłowe i narusza wprost dyspozycję art. 129 § 2 Kpa. Przepis ten z mocy prawa ustanawia czternastodniowy termin do złożenia odwołania. Brak stosownego pouczenia o odwołaniu nie spowodował ustania mocy powyższej normy, a jedynie otworzył skarżącemu drogę do przywrócenia mu na jego wniosek terminu, który został uchybiony. Brak stosownego pouczenia o środkach odwoławczych nie stwarza możliwości złożenia przez stronę odwołania w każdym czasie, ale jedynie z zachowaniem zasad określonych w art. 58 i art. 59 Kpa.

Z tego względu należy uznać, że zaskarżona decyzja Szefa Służby Celnej ostać się nie mogła, albowiem rozstrzygnięto w niej materię rozstrzygniętą wcześniej decyzją ostateczną (tu aktem mianowania Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2009 r.), co skutkuje nieważnością zaskarżonej decyzji, zgodnie z treścią art. 156 § 1 pkt 3 Kpa.

Ponownie rozpatrując niniejszą sprawę organ w pierwszej kolejności zbada zasadność wniosku S. M. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a w szczególności - kiedy skarżący dowiedział się o możliwości wniesienia odwołania od aktu mianowania i czy bezpośrednio po uzyskaniu tej wiadomości sporządził i złożył odwołanie. Dopiero po ewentualnym pozytywnym rozstrzygnięciu tego wniosku organ winien dokonać rozpatrzenia odwołania od aktu mianowania.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.