Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 lipca 2025 r. sprawy ze skargi M. R. i P. R. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Zamościu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.

M. R. i P. R. (dalej także jako: skarżący), reprezentowani przez adwokata [...], wnieśli w dniu 28 maja 2025 r. (data stempla pocztowego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Zamościu (dalej także jako: Inspektor, organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazali, że organ udzielił informacji w nikłym stopniu, odsyłając do publikacji. Przesłane przez Inspektora odpowiedzi są w ich ocenie niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji.

Wnioskiem z dnia 2 maja 2025 r. skarżący zwrócili się do Inspektora o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

"1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu?

2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie, to dlaczego?

3. Według informacji od prof. [...] ogniska odry w Polsce związane są migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

4. Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania Państwa urzędu na przestrzeni ostatniego roku?

5. Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania całego kraju urzędu przestrzeni ostatnich 5 lat?

6. Czy rozróżnia w statystykach Państwa urzędu jak całego kraju rozróżnia się przypadku gruźlicy poszczepiennej? Jeśli tak to ile takich było (w zakresie pytań 4 i 6), a jeśli nie to co jest przyczyną braku takiego rozróżnienia?

7. Z jakiego powodu Główny Inspektor Sanitarny w przypadku wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego po szczepieniu przeciwko gruźlicy nie zaleca wykonywać posiewu w kierunku prątka szczepionkowego BCG?

8. Czy prawdą jest, że większość przypadków gruźlicy wśród dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna?

9. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

10. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

11. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

12. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

13. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

14. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?

15. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

16. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

17. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?

18. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka?

19. Czy Minister Zdrowia wydając rozporządzenie w sprawie szczepień obowiązkowych zastępujące uchylony przez Trybunał Konstytucyjny komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dokonał analizy sytuacji epidemiologicznej zgodnie z treścią art. 17 ust. 10 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych?

20. Jeśli tak, to gdzie możemy zapoznać się z tą analizą?

21. Jeśli nie ma analizy zawartej w delegacji ustawowej upoważniającej Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, to czy takie rozporządzenie jest zgodne z Konstytucją RP?

22. Z czego wynika różnica w zakresie szczepień obowiązkowych w dwóch sąsiadujących ze sobą państwach z zapewnionym w ramach Unii Europejskiej prawem do swobodnego przepływu osób np. w Niemczech jedno szczepienie obowiązkowe od 2017 r., w Polsce dziecko otrzymuje ponad 40 dawek szczepień?"

Pismami z dnia 15 maja 2025 r. Inspektor udzielił skarżącym odpowiedzi w następujący sposób:

"Ad. 1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Zamościu nie prowadzi badań, które zweryfikowałyby czas utrzymywania się odporności po podaniu wymienionych szczepionek u osób szczepionych na terenie miasta Zamość i powiatu zamojskiego. Ponadto nie jest to informacja publiczna (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 marca 2019 r., II SAB/Gd 3/19). Wiedza z zakresu literatury naukowej, w tym literatury medycznej oraz wiedza medyczna nie stanowi informacji publicznej.

Ad. 2. PSSE w Zamościu nie posiada takiej listy. Na podstawie art. 17 ust. 9b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tj. Dz.0 z 2024 r., poz. 924 ze zm.), lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną nad osobą małoletnią przekazuje państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu, właściwemu dla miejsca udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, imienny wykaz osób małoletnich objętych obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi, które nie były poddane lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu albo u których nie zostały przeprowadzone obowiązkowe szczepienia ochronne, mimo niestwierdzenia u nich przeciwwskazań do szczepienia, a także wykaz osób sprawujących prawną pieczę nad osobą małoletnią.

Ponadto, osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę powstania obowiązku szczepień ochronnych określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077 ze zm.), z którego treści wynika, że szczepienie obowiązkowe przeciw: zakażeniom powodowanym przez rotawirusy — powinno być wykonane do ukończenia 32 tygodnia życia; inwazyjnym zakażeniom Haemophilue influenzae typu B, inwazyjnym zakażeniom Streptococcus Pneumoniae - powinno być wykonane do ukończenia 5. roku życia; gruźlicy - powinno być wykonane do ukończenia 15. roku życia; wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, odrze, śwince, różyczce, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), błonicy, tężcowi i krztuścowi - powinno być wykonane do ukończenia 19 roku życia.

Z powyższego wynika, że górna granica wieku, do której należy wykonać obowiązkowe szczepienie ochronne w Polsce przeciwko wymienionym w rozporządzeniu chorobom zakaźnym to ukończony 19 rok życia. Z tego też powodu, PSSE w Zamościu nie dysponuje listą osób powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień.

Ad. 3. Przepisy prawa nie nakładają na Państwowych Powiatowych Inspektorów Sanitarnych obowiązku gromadzenia danych dot. obowiązkowych szczepień ochronnych u osób narodowości ukraińskiej, czeczeńslciej czy romskiej. Tym samym PPIS w Zamościu nie posiada informacji w tym zakresie oraz nie prowadzi takowych statystyk.

Ad. 4. W 2024 r. na terenie miasta Zamość i powiatu zamojskiego odnotowano 25 przypadków gruźlicy.

Ad. 5. PPIS w Zamościu nie prowadzi statystyki przypadków gruźlicy na terenie całego kraju. Wnioskowane informacje można uzyskać na stronie internetowej htts://www.igichp.edu.pl/diagnostykalzakladepidemiologii-i-organizacji-walla-z-gruzlica/ w zakładce Gruźlica w Polsce. Biuletyn iGiChP.

Ad. 6. PSSE w Zamościu nie posiada takich informacji i danych.

Ad. 7. PSSE w Zamościu nie posiada takich informacji. Ponadto, nie jest to informacja publiczna (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 marca 2019 r., II SAB/Gd 3/19). Wiedza z zakresu literatury naukowej, w tym literatury medycznej oraz wiedza medyczna nie stanowi informacji publicznej.

Ad. 8. PSSE w Zamościu nie posiada takiej informacji. Ponadto nie jest to informacja publiczna (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 marca 2019 r., II SAB/Gd 3/19). Wiedza z zakresu literatury naukowej, w tym literatury medycznej oraz wiedza medyczna nie stanowi informacji publicznej.

Ad 9. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Zamościu nie ustala listy przeciwwskazań do szczepień wykonywanych w Polsce i nie prowadzi rejestru szczepień odroczonych przez lekarzy. Każdy producent produktu szczepionkowego w dołączonej do niego ulotce zawiera informację dotyczącą przeciwwskazań do podania szczepionki. Ponadto lekarz wykonujący badanie przed zaszczepieniem dziecka dokonuje kwalifikacji do szczepień. W przypadku gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej. Orzeczenia lekarskie stwierdzające przeciwwskazania do wykonania obowiązkowego szczepienia przechowywane są w dokumentacji medycznej pacjentów w podmiotach leczniczych.

Ad. 10. W ciągu ostatnich 5 lat na terenie miasta Zamość i powiatu zamojskiego nie odnotowano naruszenia art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 924 ze zm.).

Ad. 11. W ciągu ostatnich 5 lat na terenie miasta Zamość i powiatu zamojskiego nie odnotowano żadnego śmiertelnego przypadku niepożądanego odczynu poszczepiennego (NOP) u dziecka. PPIS w Zamościu nie prowadzi rejestru zgonów dzieci i dorosłych do 19 r. życia, które nastąpiły w okresie 4 tygodni od szczepienia.

Ad. 12. W ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania PSSE w Zamościu odnotowano 4 ciężkie niepożądane odczyny poszczepienne zgłoszone po szczepieniach przeciw COVID-19:

- silny ból żeber prawych przy wdechu, zatorowość płucna obwodowa z ogniskiem zawałowozapalnym w płucu prawym;

- obrzęk, poszerzenie żył, ból w ok. dołu pachowego kończyny górnej prawej; zakrzepica żyły podobojczykowej prawej;

- ucisk, dyskomfort w klatce piersiowej, zasłabnięcie z utratą przytomności, zgon;

- drgawki, trombocytopenia.

Ad. 13. PSSE w Zamościu nie posiada takich informacji.

Ad. 14. Pytanie nie dotyczy informacji publicznej. Informacyjnie należy wskazać, że przyjmuje się, iż norma konstytucyjna powinna być interpretowana z uwzględnieniem przepisów z zakresu prawa medycznego i ma to zastosowanie w polskim prawodawstwie.

Ad. 15. PPIS w Zamościu nie jest właściwy i uprawniony w kwestiach dot. uzyskania odszkodowania lub zadośćuczynienia w związku z niepożądanymi odczynami poszczepiennymi. Kwestię świadczeń kompensacyjnych wypłacanych z Funduszu Kompensacyjnego Szczepień oraz koszty świadczeń zdrowotnych związanych z leczeniem niepożądanych odczynów poszczepiennych regulują przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (art. 21 ust. 6 orz art. art. 17 a - i).

Ad. 16. Pytanie nie dotyczy informacji publicznej. Wiedza z zakresu literatury naukowej, w tym literatury medycznej oraz wiedza medyczna nie stanowi informacji publicznej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 marca 2019 r., II SAB/Gd 3/19).

Należy jednakże wskazać, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej. O zakresie badania kwalifikacyjnego i dalszych działaniach z nim związanych decyduje lekarz specjalista.

Ad. 17. Pytanie nie dotyczy informacji publicznej. Informacja w zakresie działalności światowej Organizacja Zdrowia (WHO) nie stanowi informacji publicznej (zobacz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 marca 2019 r., II SAB/Gd 3/19).

Ad. 18., 19., 20., 21. Pytania nie stanowią informacji publicznej. Ponadto ocena zgodności przepisów z Konstytucją RP oraz stosowania przez inne organy państwowe przepisów prawa nie należy do właściwości i kompetencji PPIS w Zamościu.

Odnośnie powyższej kwestii wskazuję, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 stycznia 2024 r. (sygn. akt II GSK 1140/23), nie uznał za zasadne zarzuty odnoszące się do przepisów Konstytucji RP w zakresie podważania obowiązku szczepień ochronnych. Jak wskazał NSA obowiązek szczepienia jest obowiązkiem znajdującym swoje umocowanie w przepisach prawa, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) oraz art. 17 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, których to Trybunał Konstytucyjny nie zakwestionował. Obowiązująca regulacja prawna nakłada na oznaczone osoby obowiązek poddania się szczepieniu i nie ma podstaw do przyjęcia nieistnienia tego obowiązku. Obowiązek ten wynika z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP i z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (por. wyrok NSA z dnia 15 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2925/17).

W związku z wyrokiem TK z dnia 9 maja 2023 r. (SK 81/19) zostały podjęte przez ustawodawcę działania legislacyjne w wyniku których zostało ogłoszone w Dzienniku Ustaw Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077 ze zm.), które zawiera w Załączniku nr 1 schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży.

Natomiast Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 2172 ze zm.), zostało uchylone z dniem 1 października 2023 r.

Ad. 22. Pytanie nie dotyczy informacji publicznej. PPIS w Zamościu nie dysponuje danymi o zasadach wykonywania szczepień ochronnych w państwach Unii Europejskiej oraz nie jest uprawniony do oceny rozwiązań prawnych w Polsce, jak i w innych państwach."

W odpowiedzi na skargę, Inspektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone we wskazanej powyżej odpowiedzi na wniosek.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako: p.p.s.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r., poz.902, dalej jako: u.d.i.p.) informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 u.d.i.p.), do których należy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny.

Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, gdy podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach tej ustawy: nie udostępni więc informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.) bądź nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a także w przypadku, gdy organ jej nie posiada, organ powinien poinformować o tym wnioskodawcę. (zob. wyroki NSA z 23 czerwca 2022 r., III OSK 4955/21; z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06; z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10.). Wbrew zarzutom skarżącej, ustawa nie nakłada na podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej obowiązku wskazywania, gdzie można taką informację uzyskać, a więc nie można zarzucić temu podmiotowi bezczynności tylko z tego powodu, że nie poinformował wnioskodawcy, jaki inny organ/podmiot jest w posiadaniu danej informacji.

W świetle art. 13 ust. 1 u.d.i.p, organ ma obowiązek rozpatrzeć złożony w trybie u.d.i.p. wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni, a w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku - art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Skarga podlega oddaleniu, ponieważ organ załatwił wniosek skarżących zgodnie z powyższymi przepisami.

Z pism Inspektora z 15 maja 2025 r. skierowanych do obojga wnioskodawców wynika, że organ na część z pytań udzielił skarżącym odpowiedzi merytorycznej (dotyczy to pytań nr 4, 10-12), zaś w pozostałej części wskazał, że nie posiada żądanych informacji – w tym ostatnim przypadku chodzi o pytania nr 1-3, 5-9, 13 i 15, przy czym w odniesieniu do pytania nr 5 organ wskazał adres strony internetowej, na której informacje się znajdują. W odpowiedzi na pozostałe pytania organ prawidłowo wyjaśnił, że nie stanowią one informacji publicznej – chodzi o pytania nr 14-22, dodać należy, że charakteru informacji publicznej nie mają także informacje objęte pytaniami nr 1 i 9, a zatem na organie nie ciążył obowiązek ich udostępnienia. W związku z tym, organowi nie można zarzucić bezczynności.

Należy wyjaśnić, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca zdefiniował w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Stosownie do pierwszego z tych przepisów, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 u.d.i.p., pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym.

Zgodnie z art. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2024 r., poz. 416, dalej jako: u.p.i.s.), została ona powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego. Wykonywanie zadań określonych w art. 1 u.p.i.s. polega na sprawowaniu zapobiegawczego (art. 3 u.p.i.s.) i bieżącego (art. 4 u.p.i.s.) nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska (art. 5 u.p.i.s.), a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej (art. 6 u.p.i.s.). W orzecznictwie wskazuje się, że informację publiczną stanowią informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., czyli w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie. Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. 2024 r., poz. 924, dalej jako: u.z.z.c.z.), państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, prowadzą rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Źródłami danych do rejestru są m. in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze (por. m. in. wyrok NSA z 12 stycznia 2023 r., III OSK 6176/21 i cyt. tam orzecznictwo).

Objęte spornym wnioskiem informacje, o których mowa w pytaniach nr: 1, 9, 14-22 leżą poza obszarem publicznej działalności inspektora sanitarnego. Pytania nr 1, 9 i 16 stanowią zagadnienia z zakresu wiedzy medycznej (specjalistycznej), metod postępowania leczniczego, farmakologii dotyczącej szczepień ochronnych, a zatem nie stanowią informacji publicznej. Informacji publicznej nie stanowią bowiem dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych, wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres wyznacza art. 17 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. 2024 r. poz. 924; dalej jako: u.z.z.c.z.) w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. 2011 r., nr 182, poz. 1086). Z tego względu nie stanowi informacji publicznej wiedza na temat utrzymywania się odporności po podaniu szczepionki, której dotyczy pytanie 1 zawarte we wniosku (por. wyrok WSA w Łodzi z 20 lutego 2024 r., II SAB/Łd 129/23 i cyt. tam orzecznictwo). Ponadto Inspektor wprost wskazał, że nie prowadzi badań w kierunku okresu utrzymywania się odporności u osób zaszczepionych. Podobny charakter ma pytanie numer 9, które dotyczy "listy przeciwskazań do szczepień w Polsce" i tego, kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia. Pytanie jest dość niejasne, ale sprowadza się do wiedzy medycznej, a częściowo także prawniczej – ale niewątpliwie są to informacje z zakresu wiedzy specjalistycznej. Wypada także zauważyć, że przeciwskazania do podania leku są wskazywane w Charakterystyce Produktu Leczniczego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. 2024 r., poz. 686). Również odpowiedź na pytanie, w jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem (pytanie numer 16) niewątpliwie stanowi element wiedzy medycznej (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 czerwca 2024 r., IV SAB/Po 69/24). Organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do udzielania porady prawnej lub dokonania przez organ wykładni przepisów. Nie stanowią one informacji publicznej. Taki charakter mają zapytania o zgodność obowiązku poddania się szczepieniu z Konstytucją RP (pytanie numer 14), a także o tryb dochodzenia odszkodowania w związku z negatywnymi następstwami szczepienia (pytanie numer 15); dotyczy to także pytań nr 18 – 22. Odpowiedź na te pytania sprowadza się do znajomości przepisów prawa, których treść nie stanowi informacji publicznej, a ponadto należy stwierdzić, że Inspektor nie ma kompetencji do badania konstytucyjności przepisów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 kwietnia 2024 r., II SAB/Bd 16/24). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że nie jest także informacją publiczną zagadnienie dotyczące działalności Światowej Organizacji Zdrowia - pytanie nr 17 (por. m. in. wyroki WSA w Lublinie: z 16 marca 2023 r., II SAB/Lu 9/23 i II SAB/Lu 10/23, z 24 stycznia 2023r., II SAB/Lu 161/22 oraz cyt. tam orzecznictwo). Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym.

Z kolei w odniesieniu do pytania nr 13 należy stwierdzić, że Inspektor nie zajmuje się kwestią wypłaty odszkodowań z tytułu wystąpienia niepożądanych odczynów poszczepiennych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.c.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych – jako dotyczące majątku publicznego – mają walor informacji publicznej, nie sposób przyjąć, aby informacje te pozostawały w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej.

Dodać należy, że skuteczne zarzucenie organowi udzielenia niewyczerpujących informacji publicznych wymagało sprecyzowania, które odpowiedzi są niepełne (niejasne) oraz w jakim zakresie wymagają uzupełnienia. Ogólne wskazanie, że organ udzielił niewystarczającej odpowiedzi na pytania zawarte we wniosku nie pozwala na zweryfikowanie stanowiska strony (por. wyroki WSA w Poznaniu z 24 listopada 2022 r., II SAB/Po 162/22 i II SAB/Po 163/22). Skarżący – reprezentowani przez zawodowego pełnomocnika – nie sprecyzowali, w jakim zakresie odpowiedź organu jest dla nich niesatysfakcjonująca, a nie jest rolą sądu doprecyzowanie wniosku o dostęp do informacji publicznej.

Odnosząc się do wniosku Inspektora o zwrot kosztów postepowania, należy stwierdzić, że zgodnie z wprowadzoną w art. 199 p.p.s.a. zasadą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepisy wskazanej ustawy nie przewidują zwrotu kosztów postępowania od strony skarżącej na rzecz organu w przypadku oddalenia skargi przez sąd pierwszej instancji. Z tego względu wniosek organu nie mógł zostać uwzględniony.

Mając powyższe na względzie, Sąd orzekł jak w sentencji.