drukuj    zapisz    Powrót do listy

6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Inspektor Sanitarny, *Oddalono skargę w całości, IV SAB/Wr 1151/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2025-03-05, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

IV SAB/Wr 1151/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu

Data orzeczenia
2025-03-05 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Daria Gawlak-Nowakowska /przewodniczący/
Ewa Kamieniecka
Katarzyna Radom /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 1587/25 - Wyrok NSA z 2026-02-10
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902 art. 13 ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. B. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Środzie Śląskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 19 września 2024 r. oddala skargę w całości.

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi A. B. jest bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Środzie Śląskiej w zakresie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 19 września 2024 r.

Jak wynikało z akt sprawy pismem z dnia 19 września 2024 r. Skarżąca zwróciła się do organu m.in. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie 20 następujących pytań:

1. Skąd urząd pozyskuje informacje o braku realizacji przez rodziców szczepień obowiązkowych? Prosiła o wskazanie jakie instytucje przekazały informacje o braku realizacji obowiązku szczepień w bieżącym roku.

2. Czy każda partia szczepionek jest sprawdzana pod kątem zanieczyszczeń, które wiele przeprowadzonych badań wykazywało? Skąd Strona ma mieć pewność, że w danym preparacie nie są przekroczone normy obecności stężenia m.in. metali ciężkich?

3. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed zaszczepieniem? Prosiła o wymienienie konkretnych badań, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

4. W poradni szczepień Strona uzyskała informację, że jeśli nie zaszczepi dziecka przeciwko tężcowi, w wieku 6 miesięcy gdy zacznie raczkować i brać wszystko do buzi - umrze. Prosiła o informację, dane statystyczne, ile niemowląt (zaszczepionych i niezaszczepionych) zmarło z powodu tężca na terenie działania urzędu, w ciągu ostatnich 5 lat?

5. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od jakiekolwiek szczepienia na terenie działania urzędu, w ciągu ostatnich 5 lat?

6. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na ternie działania urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

7. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

8. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłaszania NOP-ów w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu?

9. Ile uchybień lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłaszania NOP-ów zgłoszono do Izb Lekarskich w ciągu 5 lat na ternie działania urzędu?

10. Przez ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po zaszczepieniu osobno przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób zaszczepionych na terenie działania urzędu?

11. Czy zdarzały się przypadki zachorowań na wyżej wymienione choroby pomimo zaszczepienia na terenie działania urzędu w przeciągu ostatnich 5 lat? Ile takich przypadków odnotowano?

12. Wg informacji od prof. I. P. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania urzędu?

13. Czy w związku z przeprowadzonym badaniem kwalifikacyjnym lekarz jest obowiązany wydać jakiś dokument?

14. Czy każdego lekarza obowiązują określone standardy i wytyczne przy przeprowadzaniu kwalifikacji do szczepień? Kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

15. Co możemy zrobić, jeśli stawimy się na badaniu kwalifikacyjnym, a lekarz nie będzie chciał wydać zaświadczenia o braku możliwości szczepień ani nie zaszczepi dziecka? Jakie kroki powinniśmy podjąć?

16. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak to w jakiej formie?

17. Czy na terenie urzędu zgłoszony został kiedykolwiek wniosek o wszczęcie postępowania przymuszającego do zaszczepienia dziecka, u którego wystąpił niepożądany odczyn poszczepienny? Czy przed wszczęciem postępowania tutejszy Organ weryfikuje rejestry niepożądanych odczynów poszczepiennych i bierze informacje tam zawarte pod uwagę przed decyzją o złożeniu wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego?

18. Jakie okoliczności wpływają na decyzję o wystosowanie lub nie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w urzędzie?

19. Ile osób pracuje w komórce tut. urzędu zajmującej się szczepieniami ochronnymi? Czy oprócz inicjowania postępowań egzekucyjnych podejmowane są inne działania w zakresie szczepień np. działalność edukacyjna i jakie to są działania?

20. Czy w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązujących szczepień, w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagane w stosunku do naszego dziecka?

Pismem z dnia 2 października 2024 r. organ powiadomił Skarżącą o braku możliwości udzielenia informacji w terminie 14 dni. Powołał się na liczbę i złożoność pytań oraz liczbę i złożoność innych wniosków o udostępnienie informacji publicznej, które wpłynęły w tym samym czasie. Powołując się na art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.) organ poinformował, że informacji udzieli w terminie dwóch miesięcy od daty złożenia wniosku czyli do dnia 18 listopada 2024 r.

W dniu 31 października 2024 r. (data wpływu do organu) Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 19 września 2024 r.

Skarżąca domagała się zobowiązania organu do rozpoznania jej wniosku z dnia "9 września 2024 r.", orzeczenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: u.p.p.s.a.) w maksymalnej wysokości wskazanej w art. 154 § 6 p.p.s.a., zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu opisała okoliczności faktyczne stwierdzając, że po złożeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, doręczonego organowi w dniu 18 listopada 2024 r. otrzymała jedynie pismo z dnia 2 października 2024 r. informujące o przedłużeniu terminu rozpoznania wniosku. Do dnia sporządzenia skargi nie uzyskała odpowiedzi na wniosek. Skarżąca stwierdzała, że nie istniały przyczyny przedłużenia terminu. Odwołując się do poglądów orzecznictwa wywodziła, że organ nie może w sposób dowolny i ogólny uzasadniać niedotrzymania terminu, przyczyny muszą odnosić się do konkretnej informacji. Udzielenie niepełnej, niejasnej odpowiedzi wyczerpuje znamiona bezczynności i uznania, że ma ona charakter rażącego naruszenia prawa. Skarżąca podkreślała konstytucyjne umocowanie prawa do informacji publicznej i obowiązki sądu uwzględniania z urzędu przewlekłości postępowania. Ponownie odwołując się do poglądów judykatury wywodziła, że bezczynność wystąpi także, gdy po wniesieniu skargi organ wyda akt lub podejmie czynność.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Uzasadniając wniosek wskazał, że jest wierzycielem obowiązku szczepień ochronnych, którym Skarżąca i jej mąż winni poddać piątkę swoich dzieci. Wobec tego w dniu 11 września 2024 r. organ wystosował do Skarżącej i jej męża wezwanie do realizacji tego obowiązku, co udokumentował w aktach sprawy. W odpowiedzi oboje małżonkowie złożyli 10 wniosków o udostępnienie informacji publicznej, z których każdy zawierał 20 pytań odnoszących się do problematyki farmacji, składu szczepionek, prawodawstwa, kompetencji organu, prowadzonych statystyk, postępowań egzekucyjnych, podziału osób szczepionych wg kryterium narodowości, etyki lekarskiej, odpowiedzialności odszkodowawczej, dyscyplinarnej lekarzy, przepisów prawa, roli radcy prawnego w podejmowanych decyzjach i innych. Pytania w wielu przypadkach się powtarzały, jednakże zmianie ulegała ich kolejność lub częściowo zmieniono ich brzmienie. Organ stwierdzał, że identyczne pytania są rozsyłanej do organów w całej Polsce przez rodziców niezaszczepionych dzieci jako forma rewanżu bądź za prowadzenie egzekucji administracyjnej w zakresie obowiązku szczepień, bądź zapowiedzi jej prowadzenia. Do akt sprawy organ włączył wnioski Skarżącej i jej męża. Poza tymi wnioskami w tym samym czasie do organu wpłynął jeszcze jeden wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Wobec tego organ na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. zawiadomił Skarżącą o przedłużeniu terminu na udostępnienie informacji publicznej do dnia 18 listopada 2024 r. Pismem z dnia 15 listopada 2024 r. Stronie udzielono odpowiedzi na jej wniosek.

Odnosząc się do zarzutów skargi organ, podzielając stanowisko wyrażane w orzecznictwie, wskazał, że w rozpoznawanej sprawie istniały podstawy do przedłużenia terminu rozpoznania sprawy, ujawniono je Skarżącej, a wynikają głównie z postępowania Strony. Uzasadniając formułowane tezy organ zawracał uwagę na ilość wniosków złożonych w tym samym czasie przez Skarżącą i jej męża (łącznie 10), oraz ich szeroki zakres, każdy obejmował 20 pytań, z których cześć się powtarzała ale w rożnych konfiguracjach, przy zmienności sposobu ich formułowania. Pytania te pochodzą z puli pytań rozsyłanych do organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w całej Polsce, co potwierdza liczne w tym względzie orzecznictwo. W tym samym okresie organ otrzymał jeszcze jeden wniosek o informację publiczną. Organ nie posiada wyodrębnionej komórki obsługującej sprawy z zakresu informacji publicznej, zadania te leżą w zakresie obowiązków pracowników merytorycznych, którzy łączą je z obowiązkami wynikającymi z powierzonych zadań. Organ od kilku miesięcy wdraża system Elektronicznego Zarządzania Dokumentami (EZD), co na początkowym etapie przysparza dodatkowych utrudnień. Organ podkreślał, że informował Stronę o przyczynach przedłużenia terminu rozpoznania wniosku. Stwierdził także, że działanie Skarżącej i jej męża stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej, co potwierdza treść, sposób i okoliczności złożenia wniosków.

Odwołując się do poglądów orzecznictwa organ wyjaśniał, że powody przedłużenia terminu rozpoznania wniosku winny być obiektywne, związane ze złożonością lub obszernością wniosku, czy też ich ilością. Organ ponownie wskazał na rozległość i różnorodność zgłoszonej we wniosku tematyki, która wymagała analizy, także w zakresie oceny, czy zagadnienie odnosi się do informacji publicznej oraz liczbę wniosków, które otrzymał w tym samym czasie. One także cechowały się obszernością i różnorodnością. Podkreślał także sposób formułowania wniosków przez małżonków, część pytań dotyczyła tych samych zagadnień była jednak sformułowana w nieco odmienny sposób, część zupełnie odrębnych, przy zmiennej kolejności. Zatem w tym samym czasie organ otrzymał wnioski zawierające 200 zapytań, nie licząc wniosku innego podmiotu, który w pływną w tym samym czasie. W tej sytuacji organ nie miał możliwości odpowiedzi w terminie 14 dni.

Organ szeroko uzasadniał także okoliczności związane z brakiem wydzielonej komórki do rozpoznawania spraw z zakresu informacji publicznej. Przywołał w tym zakresie zadania jakie wykonują pracownicy organu zawracając uwagę, że zazwyczaj nie wpływają wnioski o udostępnienie informacji publicznej. Wskazał także na trudności związane z wdrażaniem EZD. Okoliczności te istniały w chwili wpływu wniosku, a fakt, że organ szczegółowo ich nie opisał w piśmie kierowanym do Strony nie może stanowić o bezpodstawności zastosowania art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Także w tym zakresie odwołał się do poglądów orzecznictwa. Wystarczające było wskazanie na obszerność, złożoność i ilość wniosków, o czym Stronę poinformowano. Końcowo organ powielił tezę o nadużywania przez Skarżącą prawa do informacji publicznej odwołując się do przesłanek jakimi Strona kierowała się domagając się udostępnienia informacji publicznej. Wskazał, że na sprawę można spojrzeć szerzej jako dzianie szkodliwe dla wymiaru sprawiedliwości, o czym przekonują liczne powołane przez organ orzeczenia sądów administracyjnych odnoszące się do spraw wszczętych wnioskami o takie same zapytania rozsyłane do organów przez rodziców niezaszczepionych dzieci.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez nie nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Na wstępie wyjaśnić należy, iż pomimo wskazania przez Stronę w skardze na datę 9 września 2024 r. jako datę wniosku wszczynającego postępowanie, którego bezczynność zaskarżono, niewątpliwe skarga dotyczy wniosku z dnia 19 września 2024 r., o czym przekonuje dalsza treść skargi oraz akta sprawy. Przechodząc do oceny spornych w sprawie okoliczności wskazać trzeba, że procedurę dostępu do informacji publicznej reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Wskazuje na podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej, określa, co stanowi informację publiczną, terminy jej udostępnienia oraz formę w jakiej winno to nastąpić.

Jeśli chodzi o podmioty zobowiązane to istotny jest art. 4 u.d.i.p. określający adresatów wniosków obowiązanych do udostępnienia informacji publicznej. W ust. 1 pkt 1 wskazuje na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Nie ulega wątpliwości, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny jest organem władzy publicznej wykonującym zadania publiczne (art. 1 i art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2024 r., poz. 416 ze zm., dalej: u.p.i.s.).

Pojęcie informacji publicznej, jak słusznie podkreśla Skarżąca, mającej swoje konstytucyjne umocowanie, opisuje art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowiąc, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Rozwinięcie tej definicji zawarto w art. 6 ww. ustawy, poprzez wskazanie konkretnych informacji stanowiących informację publiczną, przy czym nie jest to katalog zamknięty. Ustalenie jakie informacje będą posiadały cechy informacji publicznej winno być dokonywane z uwzględnieniem konstytucyjnych uwarunkowań. Przyjmując to wskazanie orzecznictwo sądów administracyjnych jednolicie podaje, że są to wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Za informację publiczną uznaje się zatem każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 2352/13; z dnia 6 września 2022 r., sygn. akt III OSK 1563/21 oraz powoływane tam dalsze orzecznictwo, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA).

Analiza zapisów ustawy o dostępie do informacji publicznej pozwala na dookreślenie form w jakich następuje udostępnienie informacji na wniosek zainteresowanego. W takim przypadku organ zobowiązany, w zależności od okoliczności faktycznych i prawnych, może: 1) udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; podmiot dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (pisemnej odpowiedzi); 2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie może być rozpoznany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż: nie dotyczy takiej informacji, lub też adresat nie jest podmiotem zobowiązanym w rozumieniu ustawy, bądź też mając taki status nie dysponuje taką informacją (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), wreszcie, gdy istnieje odrębny tryb udostępnienia żądanej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); 3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wystąpienie okoliczności opisanych w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.. Właściwą formą wypowiedzi organu w takim przypadku jest decyzja administracyjna (art. 16 i art. 17 u.d.i.p.), 4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez wnioskodawcę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., tj. po bezskutecznym wezwaniu wnioskodawcy do wskazania, że żądana informacja przetworzona jest szczególnie istotna dla interesu publicznego – formą rozpoznania wniosku jest decyzja administracyjna.

Przepisy ustawy dostępowej określają również termin na udostępnienie wnioskowanej informacji. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Ust. 2 ww zapisu, będący wyjątkiem od już przywołanego, wskazuje, że jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Przywołane regulacje stanowią z gwarancję szybkiego udostępnienia informacji publicznej wnioskodawcy. Ustawa wskazuje bowiem, że zasadniczo winna być ona udostępniania niezwłocznie, nie później niż w terminie do dwóch miesięcy – w przypadkach wskazanych w art. 13 ust. 2 u.d.i.p.

Jednocześnie norma ta nie precyzuje, nie powołuje żadnych kryteriów stanowiących jakie powody leżą u podstaw braku możności udostępnienia informacji w terminie 14 dni, jakie okoliczności należy uznać za dopuszczalne, a jakie nie. Ustawodawca wskazuje wyłącznie na brak możliwości udostępnienia informacji przez podmiot zobowiązany oraz obowiązek powiadomienia wnioskującego o powodach opóźnienia i terminie w jakim nastąpi udostępnienie informacji, przy czym nie może być on dłuższy niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Kierując się poglądami wyrażanymi w orzecznictwie – mimo wskazanego braku wskazania przez ustawę konkretnych powodów przedłużenia terminu na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. należy przyjąć, że muszą to być powody bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej, powiązane z rodzajem żądanej informacji (jej zakresem, przedmiotem, formą), a nie inne przyczyny (natury ogólnej) leżące po stronie podmiotu zobowiązanego. Przedłużenie terminu możliwe jest jedynie w uzasadnionych sytuacjach. Przykładowo ze wskazanego uprawnienia organ może skorzystać wówczas, gdy zachodzą uzasadnione wątpliwości co do zakresu wniosku np. wniosek jest nieprecyzyjny, wielowątkowy lub zachodzi wątpliwość, czy dotyczy on informacji publicznej (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2024r., sygn. akt III OSK 370/23, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 118/24, w Rzeszowie z dnia 21 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SAB/Rz 60/24, dostępne w CBOSA). Przesłanką uzasadniającą wydłużenie terminu realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej mogą być zarówno szczególne uwarunkowania sprawy indywidualnej - charakter danego wniosku (złożona struktura, potrzeba identyfikacji danych itp.), jak i okoliczności faktyczne, pozostające w związku z realiami pracy danego organu, jak np. znaczny równoczesny wpływ wniosków, bądź szczególne, okresowe obciążenie personelu - wynikające z realizacji podstawowych zadań (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 642/23, dostępny w: CBOSA). Niedopuszczalne jest stosowanie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jedynie w celu "odroczenia" na okres do dwóch miesięcy obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej (tak np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 października 2024 r., sygn. akt II SAB/Ol 105/24 dostępny w CBOSA). Co do zasady przewidziany prawem termin udostępnienia informacji publicznej na wniosek wynosi 14 dni od daty złożenia wniosku. Innymi słowy wydłużony dwumiesięczny termin na udzielenie informacji publicznej obowiązuje organ jedynie w uzasadnionych sytuacjach i to po uprzednim poinformowaniu podmiotu składającego wniosek o przyczynach opóźnienia organu w udzielaniu odpowiedzi. Należy jednak mieć na uwadze, że wątpliwości organu, co do zakresu informacji publicznej objętej wnioskiem, muszą być zasadne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 listopada 2018 r., sygn. akt II SAB/Łd 99/18, dostępny w: CBOSA). Brak uzasadnionych powodów przedłużenia terminu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie daje podstawy do przyjęcia, że powiadomienie o wydłużeniu rozpoznania sprawy jest skuteczne i zwalnia organ z zarzutu bezczynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt III OSK 4230/21, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 stycznia 2023 r., sygn. akt II SAB/Ol 201/22, dostępne w: CBOSA).

Jednocześnie odnotowania wymaga, że na tle ustawy o dostępie do informacji publicznej z bezczynnością organu administracji mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownych czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1467/18; z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I FSK 1238/16, orzeczenia dostępne w CBOSA). Celem skargi na bezczynność jest bowiem zobligowanie organu do wydania aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem strony. Przy czym badanie zasadności skargi na bezczynność organu dokonywane jest przez sąd na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Podstawą do czynienia ustaleń faktycznych na wskazany moment pozostają akta administracyjne sprawy (art. 133 p.p.s.a.).

Przenosząc opisane uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że w terminie zakreślonym do udostępnienia informacji organ pismem z dnia 2 października 2024 r. poinformował Stronę o przedłużeniu terminu udostępnienia informacji. W piśmie tym powołał się na liczbę i złożoność pytań oraz liczbę wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Organ wyznaczył nowy termin na udostępnienie informacji publicznej, który nie przekracza granicy wskazanej w ustawie. Odnosząc się do podanych przyczyn przedłużenia terminu to mieszczą się one w opisanych powodach wskazywanych w orzecznictwie sądów administracyjnych, podane w piśmie okoliczności odnoszą się bowiem do konkretnej – rozpoznawanej - sprawy. Pogląd organu ma nadto uzasadnienie w okoliczności sprawy przedstawionych Sądowi wraz z materiałem aktowym. Jak podał organ, wykazując to przedłożonymi dokumentami, wniosek Skarżącej była obszerny, dotyczył złożonej i różnorodnej problematyki. Nadto w tym samym czasie do organu wpłynęło 11 wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Dziesięć wniosków (łącznie z wnioskiem Skarżącej będącym przedmiotem analizy w niniejszej sprawie) zawierało po 20 pytań z różnych dziedzin działalności organu, część z nich wykraczało poza jego kompetencje. Niektóre z pytań się powtarzały ale ich porządek i sposób formułowania uniemożliwiał ich łączne potraktowanie. Każdy z wniosków wymagał odrębnej szczegółowej analizy, o czym pisze organ w odpowiedzi na skargę. Kolejny wniosek zawiał sześć pytań. Łącznie zatem w tym samym czasie organ otrzymał 212 zapytań dotyczących informacji publicznej. Jak wskazano w odpowiedzi na skargę w tym czasie poza obowiązkiem rozpoznania wniosków pracownicy wykonywali czynności wynikające z bieżącej działalności organu, w tym czynności kontrolne w placówkach służby zdrowia, salonach kosmetycznych, nadzoru nad szczepieniami, prowadzeniem dochodzeń epidemiologicznych oraz postępowań administracyjnych. Organ wskazał, że liczba pytań, ich złożoność – także w zakresie ustalenia ich charakteru jako informacji publicznej wskazywały na konieczność szerszej i dłuższej analizy niż termin 14 dni.

Te okoliczności, mające uzasadnienie w przedłożonych Sądowi dokumentach, uzasadniały przedłużenie 14 dniowego terminu na udostępnienie informacji publicznej. Organ powołał się i wykazał przesłanki usprawiedliwiające dłuższy termin procedowania wniosku. Sąd zgadza się z poglądem organu, że ilość formułowanych przez Skarżącą pytań, ich zakres tematycznych, a także ilość wniosków o dostęp do informacji publicznej, które w tym samym czasie wpłynęły do organu uzasadniały odroczenie terminu udostępnienia informacji publicznej.

Dokonując oceny bezczynności Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny sprawy istniejący w dacie wniesienia skargi. Jak wynika z akt sprawy organ, w reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 19 września 2024 r., podjął wymagane przez ustawę dostępową czynności. Słusznie uznając, że w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie zdoła ustosunkować się do wniosku Skarżącej, przesłał do niej pismo z dnia 2 października 2024 r., w którym poinformował o nowym terminie załatwienia sprawy. Pismo to zawierało uzasadnienie uzasadnienie przedłużenia terminu do załatwienia wniosku, ponadto wskazywało ustawo dopuszczalny termin na rozpoznanie wniosku (do dwóch miesięcy liczonych od daty wpływu wniosku). Z nadesłanych akt wynika, że termin ten został dochowany. Istotne jest jednak to, że skarga na bezczynność organu została wniesiona do Sądu przed upływem terminu wyznaczonego pismem z dnia 2 października 2024 r., tj. w dniu 31 października 2024 r. Termin zaś wyznaczony przez organ upływał z dniem 18 listopada 2024 r.

Uznając prawidłowość działania organu w przedmiocie przedłużenia terminu do rozpoznania wniosku Strony skutkuje przyjęciem, że w dacie wniesienia skargi na bezczynność organu nie upłynął jeszcze termin rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a tym samym na dzień wniesienia skargi, tj. 31 października 2023 r. organ nie pozostawał w bezczynności. Organ podjął w terminie czynności prawem przewidziane (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), jak też nie minął jeszcze termin na załatwienie sprawy wyznaczony w piśmie organu z dnia 2 października 2024 r.

Końcowo wskazać trzeba, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a.), jako że jej przedmiotem jest bezczynność organu.

Mając na uwadze wniosek organu o przyznanie kosztów postępowania Sąd informuje, że stosownie art. 200 p.p.s.a. zwrot kosztów postępowania przed sądem pierwszej instancji przysługuje wyłącznie w razie uwzględnienia skargi skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Przepisy nie przewidują w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu, co wyklucza możliwość uwzględnienia wniosku zawartego w odpowiedzi na skargę o zwrot takich kosztów.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił w całości uznając brak podstaw do wywodzenia bezczynności organu w tej sprawie.



Powered by SoftProdukt