Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Sędziowie: Sędzia WSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi T. T. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę oddala skargę w całości.

W dniu 2 stycznia 2018 r. wpłynął do Wojewody D. wniosek z dnia 29 grudnia 2017 r. T. T. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Pełnomocnik strony złożył w dniu 22 sierpnia 2018 r wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z uwagi na niezałatwienie sprawy oraz w dniu 24 września 2018 r. ponaglenie.

W dniu 18 października 2018 r. organ wezwał stronę do osobistego stawiennictwa oraz do dostarczenia 4 aktualnych zdjęć, przedstawienie ważnego dokumentu podróży i dołączenie kopii stron paszportu, oryginału załącznika nr 1 do wniosku podpisanego przez upoważnioną osobę, informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy, uzupełnienia formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w części: A2 – nazwiska poprzednie, A5 – imiona poprzednie, A17 – rysopis-znaki szczególne, A18 – PESEL, część II – członkowie rodziny. Jednocześnie poinformowano stronę, że nieusunięcie powyższych braków w terminie 7 dni od daty odebrania wezwania skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

Powyższe wezwanie zostało odebrane przez pełnomocnika strony w dniu 25 października 2018 r.

W dniu [...] października 2018 r. strona stawiła się osobiście w organie. Pełnomocnik strony w piśmie z dnia 29 października 2018 r. wskazała, że we wniosku w części A2, A5, A17 i A18 pozostawiono puste miejsce, co należy traktować jako "brak". Co do części II pełnomocnik strony wskazała, że uzupełnia informacje o następujące dane: imię i nazwisko: O. T., płeć: mężczyzna, data urodzenia: [...] r., pokrewieństwo: brat, obywatelstwo: u., adres zamieszkania w Polsce: ul. [...] W., osoba ubiegająca się o zezwolenie na pobyt czasowy, nie pozostaje na utrzymaniu wnioskodawczyni. Do pisma załączono wymagane do wniosku dokumenty.

Następnie do pisma z dnia 5 czerwca 2019 r. (wpływ do organu w dniu 10 czerwca 2019 r.) pełnomocnik strony załączyła kolejne dokumenty do wniosku, w tym załącznik nr 1 do wniosku na obowiązującym formularzu.

Wojewoda D. zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096) w związku z art. 106 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2018 r., poz. 2094 ze zm.) pozostawił wniosek strony bez rozpoznania. Organ wyjaśnił, że załącznik nr 1 do wniosku został złożony po wyznaczonym terminie. Natomiast do dnia wydania zawiadomienia nie został uzupełniony formularz wniosku w części A18 oraz części C II. Organ uznał, że braki formalne wniosku nie zostały uzupełnione w terminie, tj. nie został uzupełniony formularz wniosku oraz nie dołączono załącznika nr 1 do wniosku na obowiązującym formularzu.

W piśmie z dnia 1 sierpnia 2019 r. pełnomocnik strony wniosła o "podjęcie pozostawionego bez rozpoznania wniosku" lub o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku. Pełnomocnik strony wyjaśniła, że uzupełnienie formularza znajduje się w treści pisma z dnia 29 października 2018 r., ponieważ pełnomocnik posiadała legitymację do uzupełniania dokumentów. Poza tym z treści wezwania nie wynikało, w jaki sposób należy dokonać jego uzupełnienia. Jednocześnie do pisma załączono strony formularza wniosku, wypełnione w brakujących miejscach przez wnioskodawczynię. Ponadto wnioskodawczyni osobiście złożyła w dniu [...] października 2018 r. załącznik nr 1 podpisany przez wspólnika spółki. Z wezwania nie wynikało, aby załącznik przedłożyć na aktualnie obowiązującym formularzu. Poza tym, na dzień pozostawienia wniosku bez rozpoznania, organ był już w posiadaniu załącznika nr 1, złożonego na aktualnie obowiązującym formularzu.

W pismach z dnia 5 sierpnia 2019 r. i 12 sierpnia 2019 r. pełnomocnicy strony złożyli ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie.

W skardze z dnia 20 sierpnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Wojewody D. strona zarzuciła naruszenie art. 12 § 1 w związku z art. 35 § 3 k.p.a., art. 8 § 1 k.p.a. i wniosła o:

- zobowiązanie organu do wydania decyzji,

- stwierdzenie przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ, a przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

- przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł,

- zwrot kosztów postępowania,

- rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Strona argumentowała, że załącznik nr 1 został przedłożony przed pozostawieniem wniosku bez rozpoznania, więc nie ma przeszkód do rozpoznania sprawy. Natomiast braki formularza zostały uzupełnione w piśmie z dnia 29 października 2018 r. Dopuszczalne jest wypełnienie wniosku na dodatkowym arkuszu papieru A4. Niezrozumiałe jest też nieuwzględnienie uzupełnienia tylko w części A18 i CII. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania było nieuzasadnione. Skarżąca została zmuszona do opuszczenia kraju i wydano decyzję deportacyjną, co skomplikowało plany osiedlenia się w Polsce.

Wojewoda D. postanowieniem z dnia [...] września 2019 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Organ zwróci uwagę, że w załączonym do pisma z dnia 1 sierpnia 2019 r. formularzu wniosku, wypełniono brakujące miejsca przez wnioskodawczynię, w tym wpisano numer PESEL, a więc strona poświadczyła wcześniej nieprawdę. Ponadto strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do uzupełnienia wniosku nastąpiło bez jej winy.

W odpowiedzi na skargę z dnia 20 września 2019 r. Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że dopuszczalne jest wypełnienie wniosku na dodatkowym arkuszu papieru A4, ale tylko gdy w formularzu jest za mało miejsca na wpisanie wymaganych danych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiuje pojęcia "bezczynności", podobnie jak Kodeks postępowania administracyjnego. Jednakże, zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy - w ustalonym przepisami terminie - organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinionym albo też niezawinionym opóźnieniem organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać wydane/dokonane.

Nie można zapominać, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie, ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że art. 35 § 1-3 k.p.a. stanowi rozwinięcie w/w zasady, zobowiązując organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wymaga podkreślenia, że - zgodnie z powołanym przepisem - niezwłocznie winny być załatwione sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego winno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

W ocenie Sądu - w realiach rozpoznawanej sprawy – nie mamy do czynienia z tak rozumianą bezczynnością. Mianowicie, organ zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2019 r. na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. w związku z art. 106 ust. 1 i ust. 1a ustawy o cudzoziemcach pozostawił wniosek strony bez rozpoznania.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemiec składa na formularzu zawierającym dane wymienione w ustawie. Stosownie do art. 106 ust. 1a ustawy, cudzoziemiec ubiegający się o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, składając wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, dołącza do niego wypełniony przez podmiot powierzający mu wykonywanie pracy załącznik zawierający dane wymienione w ustawie.

Natomiast zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Stosownie do art. 64 § 2 k.p.a. organ w dniu 18 października 2018 r. wezwał stronę do dostarczenia m. in. oryginału załącznika nr 1 do wniosku podpisanego przez upoważnioną osobę oraz do uzupełnienia formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w części: A2 – nazwiska poprzednie, A5 – imiona poprzednie, A17 – rysopis-znaki szczególne, A18 – PESEL, część II – członkowie rodziny. Jednocześnie poinformowano stronę, że nieusunięcie powyższych braków w terminie 7 dni od daty odebrania wezwania skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało odebrane przez pełnomocnika strony w dniu 25 października 2018 r., więc termin do uzupełnienia braków upływał w dniu 2 listopada 2018 r.

Należy zgodzić się ze stroną skarżąca, że przedłożenie załącznika nr 1 do wniosku na aktualnie obowiązującym formularzu przy piśmie z dnia 5 czerwca 2019 r. (wpływ do organu w dniu 10 czerwca 2019 r.), a więc przed wydaniem zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania w dniu [...] lipca 2019 r. nie stanowiło przeszkody w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Jeśli uzupełnienie wniosku nastąpiło po upływie terminu do uzupełnienia braku formalnego, jednakże przed wysłaniem stronie postępowania zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to nie ma żadnych przeszkód do rozpoznania tak uzupełnionego wniosku. Jeśli strona nałożony na nią obowiązek wykonała, nawet jeśli nastąpiło to z opóźnieniem, ale przed wystosowaniem do niej informacji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to brak jest podstaw do stosowania takiej sankcji, gdyż nie ma to w takim przypadku racjonalnego uzasadnienia (wyroki NSA z 14 września 2018 r., IIOSK 629/18 i II OSK 1914/18).

Zasadne jest natomiast twierdzenie organu, że skarżąca do dnia wydania zawiadomienia nie uzupełniła formularza wniosku w części A18 - PESEL oraz części C II – członkowie rodziny. Skoro zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemiec składa na formularzu zawierającym dane wymienione w ustawie, to również uzupełnienie brakujących we wniosku danych winno nastąpić na formularzu. Wezwanie do uzupełnienia wniosku jest w tym zakresie jasne i precyzyjne, bowiem organ wyraźnie wezwał stronę do uzupełnienia formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w części: A2 – nazwiska poprzednie, A5 – imiona poprzednie, A17 – rysopis-znaki szczególne, A18 – PESEL, część II – członkowie rodziny. Zatem niezgodne z wymogami z art. 106 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach oraz wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wniosku było uzupełnienie tych danych w odrębnym piśmie sporządzonym przez pełnomocnika strony. Należy też zauważyć, ze prawdziwość danych podanych we wniosku cudzoziemiec potwierdza własnoręcznie złożonym podpisem na formularzu wniosku. Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 16 ustawy o cudzoziemcach formularz wniosku zawiera pisemne oświadczenie cudzoziemca pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, że dane zawarte we wniosku są prawdziwe. Nie jest więc możliwe uzupełnienie brakujących danych we wniosku w odrębnym piśmie, sporządzonym i podpisanym przez pełnomocnika strony. Prawidłowo organ pozostawił wniosek skarżącej bez rozpoznania, skoro skarżąca do dnia wydania zawiadomienia nie uzupełniła formularza wniosku w części A18 - PESEL oraz części C II – członkowie rodziny. Oczywiste jest również, ze skarżąca nie uzupełniła formularza wniosku w części: A2 – nazwiska poprzednie, A5 – imiona poprzednie, A17 – rysopis-znaki szczególne.

Organ słusznie również zauważył, że w uzupełnieniu wybranych stron formularza, załączonych do pisma z dnia 1 sierpnia 2019 r. podano numer PESEL skarżącej [...]. Natomiast w piśmie z dnia 29 października 2018 r. pełnomocnik skarżącej wskazał, że "w części A18 – pesel pozostawiono puste miejsce, które należy traktować jako "brak". W tym zakresie pismo z dnia 29 października 2018 r, nie zawiera rzetelnej informacji.

Organ słusznie wskazuje też, że zgodnie z pkt 7 pouczeniem na formularzu wniosku, jeżeli w jakiejkolwiek rubryce formularza jest zbyt mało miejsca na wpisanie wymaganych informacji, dalsze informacje, wraz ze wskazaniem rubryki/rubryk, których dotyczą, należy podać na osobnym arkuszu formatu A4 i dołączyć do wniosku jako załącznik. Pouczenie to nie odnosi się do sposobu uzupełniania w ogóle niewypełnionych rubryk formularza wniosku.

Słusznie organ pozostawił wniosek strony bez rozpoznania zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2019 r., a więc nie można zarzucić organowi pozostawania w bezczynności.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.