Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant referent Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2020 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Komisji Nadzoru Finansowego na rzecz skarżącej A. S.A. z siedzibą w [...] kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

VI SA/Wa 4/20

Uzasadnienie

Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...] cofnęła wydane decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] lipca 2015 r. zezwolenie na świadczenie przez W. S.A. z/s w W. (dalej także: "W." lub "spółka", "skarżąca") usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej.

Podstawą prawną zaskarżonej decyzji były art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 ustawy z dnia 19 sierpnia 201 1 r. o usługach płatniczych (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 659 z późn. zm. dalej: "ustawy o usługach płatniczych", "uup") oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej: "kpa") w związku z art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (jt. Dz. U. z 2019 r. poz. 298 z późn. zm.).

Do wydania niniejszych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Zezwolenie na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej zostało udzielone skarżącej decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] lipca 2015 r. Zakres usług płatniczych, do świadczenia których skarżąca została uprawniona obejmował świadczenie usług przekazu pieniężnego.

Pismem z 13 grudnia 2018 r. Komisja Nadzoru Finansowego (dalej: "KNF") poinformowała stronę o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia jej zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, w związku z podejrzeniem zaprzestania spełniania wymogów, od których uzależnione jest wydanie zezwolenia w związku z art. 64 ust. 1 uup. Podejrzenie zaistnienia przesłanek do cofnięcia zezwolenia wynikało z powziętych przez KNF informacji pozyskanych od Prokuratury Regionalnej w W. co do złożonego zawiadomienia Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (dalej: "GllF") z 26 lipca 2018 r. na podstawie art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego oraz art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2019 r. poz. 1115, z późn. zm.)- dalej "ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu". Wskazane w zawiadomieniu osoby są podejrzane o popełnienie przestępstwa polegającego na podejmowaniu w porozumieniu z innymi osobami czynności, które mogą udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie przestępczego pochodzenia środków pieniężnych znacznej wartości lub też miejsca ich umieszczenia, wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku. tj. czynu wyczerpującego dyspozycję art. 299 § 1 i 5 Kodeksu karnego. W uzasadnieniu o zawiadomienia GIIF poinformował, że wskazane w zawiadomieniu osoby dokonały za pośrednictwem spółki po kilkaset transakcji wpłat gotówkowych przez kilkudziesięciu stałych kontrahentów pochodzących m.in. z Chin, Hongkongu, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, a pewna ich część została zrealizowana na rzecz podmiotów z USA bądź krajów Afryki. GIIF opisał także model biznesowy spółki, wskazując na posiadanie wyłącznie jednego stacjonarnego punktu kasowego zlokalizowanego w W., który w żaden sposób nie jest oznaczony. Natomiast adres punktu przekazywany jest wyłącznie wybranym klientom z wąskiego kręgu dysponentów. Po przyjęciu środków pieniężnych, spółka transportuje gotówkę do jednego z banków prowadzącego dla niej rachunek płatniczy, wpłaca środki na ten rachunek i zleca dokonanie przelewu transgranicznego na rzecz beneficjenta wskazanego w zleceniu transakcji (np. na odbiorcę w Chinach). Zdarza się, iż zlecenie przekazu dokonywane jest przed przetransponowaniem środków do banku (w tej sytuacji rachunek bankowy spółki obciążany jest uprzednio). GIIF ustalił, że spółka nie prowadzi rachunków rozliczeniowych dla klientów, dla banku przeprowadzającego transakcję jest to transakcja instytucji płatniczej, a tym samym dane o faktycznym płatniku pozostają ograniczone do tych znajdujących się w tytule przelewu. Organ wskazał również, że transakcje zlecone zza pośrednictwem spółki transakcje zlecone były przez podmioty zajmujące się obrotem tekstyliami na terenie W. [...] i dotyczą środków pochodzić z przestępstw. Działania polegające na szybkim transferze środków pozyskanych z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł finansowania do krajów azjatyckich, europejskich, jak i afrykańskich, mają na celu utrudnienie odpowiednim służbom stwierdzenie przestępczego pochodzenia lub miejsca umieszczenia środków pochodzących z przestępstwa określonego w art. 299 § 1 Kodeksu karnego - polegającego na przyjmowaniu oraz przekazywaniu wartości majątkowych pochodzących z korzyści związanych z popełnianiem przestępstw karno-skarbowych. Wskazane w zawiadomieniu podmioty głównie prowadzą działalność w przedmiocie sprzedaży hurtowej, która zaliczana jest do tzw. branż ryzyka, z uwagi na niezrealizowanie zobowiązań podatkowych w pełnej wysokości, w związku z niewykazywaniem obrotu do opodatkowania. W ocenie GIIF analiza zawartych w zawiadomieniu informacji wskazuje na pranie pieniędzy m.in. poprzez:

1. transfery transgraniczne - metoda polegająca na transferowaniu środków przez granicę kraju w celu ich dalszego przekazywania lub inwestowania, której podstawowym celem jest jak najpełniejsze odseparowanie środków od ich przestępczego źródła przede wszystkim poprzez ich wyprowadzenie z jurysdykcji właściwej dla przestępstwa bazowego;

2. wykorzystanie przedsiębiorstw symulujących - metoda polegająca na stworzeniu pozorów prowadzenia działalności gospodarczej przez zwerbowaną osobę, zakup działającego przedsiębiorstwa przez podstawioną osobę, wykorzystanie podmiotów prowadzących działalność gospodarczą;

3. wykorzystanie tzw. "słupów" - jest to jedna z metod prania pieniędzy polegająca na angażowaniu osób trzecich do dokonywania transakcji nadających legalny charakter finansowym przepływom zysków z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł.

GIIF poinformował, że wszyscy wymienieni w zawiadomieniu, działając w ramach wskazanych podmiotów najprawdopodobniej brali udział w nielegalnym obrocie towarami, nie wykazując w całości obrotów z prowadzonej działalności gospodarczej. Z dużym prawdopodobieństwem spółki należą do sieci powiązanych i współpracujących ze sobą podmiotów, których celem jest czerpanie korzyści z unikania opodatkowania, co powoduje narażenia Skarbu Państwa na wysokie straty i zagraża legalnie działającym w tej branży podmiotom.

GIIF, biorąc pod uwagę omówione w zawiadomieniu transakcje, sformułował uzasadnione podejrzenie, że W. jest wykorzystywany do wytransferowania środków finansowych poza granice kraju, w naruszeniu art. 299 § 1 i 5 Kodeksu karnego. Zawiadomieniem objęte zostały 1 933 transakcje wykonane za pośrednictwem Spółki w I kwartale 2018 r. na łączną kwotę równowartości ok. 555 500 000 zł, co daje średnią ponad 287 000 PLN na jedną transakcję. Z danych sprawozdawczych Spółki, przekazywanych KNF na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 października 2014 r. w sprawie kwartalnych i dodatkowych rocznych sprawozdań finansowych i statystycznych krajowych instytucji płatniczych wynika, że spółka wykonała w analizowanym okresie (I kwartał 2018 r. - II kwartał 2019 r.) 26 588 transakcji o wartości 7 479 271 355 PLN. Oznacza to, że średnia wartość jednej transakcji wynosiła prawie 282 000 PLN. Są to ogromne kwoty, diametralnie wyższe od kwot transakcji realizowanych przez inne krajowe instytucje płatnicze świadczące wyłącznie usługę przekazu pieniężnego.

KNF uzyskała od spółki informacje o wypowiedzeniu jej przez banki umów o prowadzenie rachunków bankowych. Pismami z 20 grudnia 2018 r. zwróciła się do tych Banków, z prośbą o wskazanie przyczyn wypowiedzeń. W piśmie z 9 stycznia 2019 r. Bank M. S.A. wskazał, że spółka realizowała poprzez bank usługę transgranicznego przekazu pieniężnego. Począwszy od października 2018 r. odnotował znaczny wzrost liczby realizowanych przelewów transgranicznych, co zbiegło się ze wzrostem liczby zapytań od banków korespondentów. Zapytania dotyczyły transferów realizowanych przez spółkę w imieniu jednego podmiotu z branży tekstylnej do krajów azjatyckich, co znacznie podwyższyło ryzyko identyfikacji w zakresie rzeczywistego nadawcy i odbiorcy przekazów.

Bank P. S.A. wyjaśnił. iż powodem wypowiedzenia spółce umów rachunków bankowych był brak dostarczenia przez spółkę dokumentów potwierdzających strukturę jej akcjonariatu oraz pozwalających na identyfikację i weryfikację tożsamości beneficjentów rzeczywistych Spółki, zgodnie z wymogami art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. W kolejnym piśmie Bank P. S.A. poinformował, że dwukrotnie powziął uzasadnione podejrzenie, że transakcje przeprowadzane przez spółkę mogą mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu, stosownie do art. 86 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Schemat dokonywanych transakcji był analogiczny i polegał na przeprowadzaniu przez klientów Spółki transakcji, których celem było dokonanie uszczuplenia należności Skarbu Państwa z tytułu podatków (zarówno VAT, jak i CIT) oraz ukrycie, udaremnienie lub znaczne utrudnienie stwierdzenia przestępczego pochodzenia środków pieniężnych, które ci klienci wprowadzili do obrotu w systemie finansowym.

Organ, że w kontekście prowadzonej przez spółkę działalności, jej modelu biznesowego i profilu obsługiwanych klientów wskazał, że należy wziąć pod uwagę, że zagadnienie nielegalnej działalności przedsiębiorców z państw azjatyckich, zwłaszcza prowadzących działalność w W [...] i jest powszechnie znane i poruszane w przestrzeni publicznej od wielu lat. Organ na tę okoliczność wskazał na ustalenia dziennikarskie opublikowane w:

1. F..pl z 2 grudnia 2014 r. (źródło: Dziennik Gazeta Prawna) — Azjatyckie państwo pod [...], czyli co tak naprawdę dzieje się W.[...],

2. R. z 23 kwietnia 2015 r. — Miliony wyjechały w torbach — nielegalnie wywiezione pieniądze: W.[...].

3. O. z 8 lipca 2015 r. — Afera w W.[...] — lewe faktury, podróbki, pieniądze w torbach.

4. T. W.z 25 stycznia 2018 r. — Oszustwa, pranie brudnych pieniędzy. CBA w W. [...],

5. POLICJA.PL z 25 maja 2018 r. — Kolejne Nadużycia w centrum w W.[...].

W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ rozszerzył postępowanie wyjaśniające na nie dawanie rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania krajową instytucją płatniczą przez członków zarządu skarżącej – R. M. P. i D. L.. Podkreślił, że brak takiej rękojmi, zgodnie z art. 69 ust. 1 pkt 6 uup stanowi przesłankę cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej. Przywołał bogate, wieloletnie doświadczenie tych osób w instytucjach finansowych, ich wysokie kwalifikacje oraz wykształcenie. Biorąc pod uwagę zarówno ich wykształcenie, jak i ich doświadczenie zawodowe wskazał, że nie sposób uznać, by nie mieli świadomości modelu biznesowego spółki, ryzyka związanego z tym modelem, a także faktu, że obsługiwane przez kierowaną przez nich spółkę transakcje z bardzo wysokim prawdopodobieństwem mogą mieć związek z procederem prania pieniędzy lub unikaniem opodatkowania. Organ mając na względzie ustalenia postępowania, pismem z 25 lutego 2019 r. poinformowała Spółkę o rozszerzeniu podstawy prawnej toczącego się wobec niej postępowania administracyjnego o przepis art. 69 ust. 1 pkt 6 uup dotyczący dawania rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania instytucją płatniczą przez osoby zarządzające tą instytucją.

KNF dokonując analizy stanu faktycznego doszła do przekonania, że w odniesieniu do skarżącej zachodzą przesłanki cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej określone w art. 69 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 64 ust. 1 pkt 3 uup oraz na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 uup, a w szczególność, że:

1. Spółka nie zapewniała ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością w zakresie usług płatniczych,

2. Spółka kontynuując działalność w zakresie usług płatniczych lub wydawania pieniądza elektronicznego, stanowiłaby zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu.

3. osoby zarządzające Spółką nie dają rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania krajową instytucją płatniczą.

Uznała, że poczynione w toku postępowania ustalenia wskazują niezbicie, że w związku z działalnością Spółki zachodzi bardzo wysokie ryzyko popełnienia przestępstwa, a także wystąpienia innych działań związanych z wprowadzaniem do obrotu środków finansowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł. Świadczy o tym model biznesowy Spółki, przewidujący transgraniczne transfery ogromnych, sześciocyfrowych a nierzadko też i siedmiocyfrowych kwot pieniędzy wpłacanych w gotówce, nastawiony na dyskretną obsługę ograniczonej grupy klientów - z reguły obywateli państw azjatyckich powiązanych z działalnością w branżach kojarzonych, według dostępnej powszechnie wiedzy, z oszustwami podatkowymi nielegalnym handlem i wprowadzaniem do obrotu środków pochodzących z tego typu przestępstw. Zdaniem KNF, bardzo wysokie ryzyko popełniania przestępstw i prania pieniędzy w związku działalnością spółki potwierdza pozyskane od Prokuratury i włączone do akt postępowania doniesienie Generalnego Inspektora Informacji Finansowej o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przez klientów spółki szeregu przestępstw związanych z realizowanymi przez Spółkę transakcjami. Potwierdzeniem tego ryzyka są także informacje uzyskane w toku postępowania od banków obsługujących Spółkę w zakresie wykonywanych przez nią transakcji. Informacje te wskazują na poważne zastrzeżenia co do prawidłowości tych transakcji w świetle przepisów dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy, które to zastrzeżenia skutkowały wypowiedzeniem spółce umów na prowadzenie przez te banki jej rachunków. O ogromnej skali działalności spółki świadczą otrzymywane przez KNF dane sprawozdawcze. Wynika z nich, że średnia wartość pojedynczych transakcji realizowanych przez spółkę wynosi blisko 282 tys. zł. a wolumen transakcji zrealizowanych w okresie od początku 2017 r. do końca II kwartału 20I9 r. opiewa na sumę prawie 7.5 miliarda zł. Wartości te są diametralnie wyższe od wartości transakcji płatniczych wykonywanych przy podobnej liczbie transakcji w tych samych okresach przez inne krajowe instytucje płatnicze, podobnie jak skarżąca posiadające zezwolenie na świadczenie wyłącznie usługi przekazu pieniężnego. Pomimo wspomnianych doniesień medialnych o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, sygnałów płynących z obsługujących spółkę banków, jak również wszczętego przez KNF postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, spółka kontynuowała swoją działalność w opisanym modelu biznesowym.

Mając na względzie powyższe okoliczności, KNF oceniła, że w związku z działalnością spółki istnieją bardzo poważne wątpliwości, czy spółka jako krajowa instytucja płatnicza będzie zarządzała działalnością w zakresie usług płatniczych w sposób ostrożny i stabilny, tj. działania podejmowane przez nią w ramach jej działalności w zakresie usług płatniczych będą prawidłowe, zgodne z normami prawa i dobrymi obyczajami, a przy tym rozsądne, podejmowane z należytą rozwagą i bez nadmiernego ryzyka, zaś efekty tych działań gwarantować będą stabilność spółki i nie będą wpływać negatywnie na jej reputację jako krajowej instytucji płatniczej. W ocenie organu, skala i natężenie ryzyka działań związanych z praniem pieniędzy, a wręcz ograniczony – związany z określonym zamysłem biznesowym charakter opisanych zastrzeżeń, nie pozwalają uznać tych wątpliwości za usuwalne. Dlatego też organ uznał, że spółka nie zapewnia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością w zakresie usług płatniczych, co zgodnie z art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3 uup stanowi przesłankę cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej.

Na podstawie oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego KNF uznała, że niedawanie rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania skarżącej występuje także po stronie osób zarządzających spółką. tj. R. M. P. - prezesa zarządu Spółki oraz D. L. — wiceprezesa zarządu Spółki. Osoby te, jako jedyni członkowie dwuosobowego zarządu bezpośrednio kierowały jej działalnością i miały decydujący wpływ na ustalenie modelu tej działalności, a także nadzorowanie i kontrolowanie jej przebiegu oraz rozstrzyganie wyłaniających się problemów i wątpliwości. Z zamieszczonej na stronie internetowej spółki struktury organizacyjnej W. wynika, że w ramach podziału kompetencji w zarządzie wiceprezes zarządu odpowiedzialny jest za Departament Usług Płatniczych. zaś prezes za relacje z GllF i raportowanie. Zdaniem KNF, okoliczności te wystarczą do poniesienia odpowiedzialności za działalność spółki, w tym za wdrożenie i funkcjonowanie opisanego wyżej jej modelu biznesowego sprzyjającego procederowi prania pieniędzy. Uznała fakt bardzo często nielegalnej, związanej z praniem pieniędzy i unikaniem opodatkowania działalności pochodzących z państw azjatyckich przedsiębiorców z podwarszawskiej W.ce [...]iej za powszechnie znany i poruszany w przestrzeni publicznej od wielu lat. Znane są ustalenia organów ścigania dotyczące bardzo zbliżonego do funkcjonującego przy wykorzystaniu działalności Spółki procederu wprowadzania do systemu finansowego i transferu za granicę środków pochodzących z działalności przestępczej tych przedsiębiorców. Z tych względów KNF uznała, że wskazani członkowie zarządu mieli choćby ogólne rozeznanie w specyfice procederu prania pieniędzy świadomość, że obsługiwane przez kierowaną przez nich spółkę transakcje z bardzo wysokim prawdopodobieństwem mają związek z przestępstwami i służą praniu pieniędzy lub uniknięciu opodatkowania. Mimo to nie podejmowali działań zmierzających do ograniczenia ryzykownej działalności spółki, a wręcz działalność tę ułatwiali i rozwijali, o czym świadczą zapewnianie dyskretnej (w nieoznakowanym znanym wybranym klientom punkcie kasowym) obsługi ograniczonej grupy klientów oraz rosnące wolumeny transakcji. Tym samym, w ocenie organu, istnieją niedające się usunąć obiektywne wątpliwości co do zapewnienia przez ww. członków zarządu zarządzania tą krajową instytucją płatniczą w sposób ostrożny i stabilny. Z powyższych względów KNF uznała, że R. M. P. i D. L., jako członkowie zarządu W., nie dają rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania krajową instytucją płatniczą, co zgodnie z an. 69 ust. 1 pkt 6 uup stanowi kolejną przesłankę cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej.

Uwzględniając bardzo wysokie ryzyko wykorzystywania tej działalności do procederu prania pieniędzy na ogromną skalę, KNF uznała również, że spółka kontynuując swoją działalność w zakresie usług płatniczych, stanowiłaby zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu. Prawidłowe funkcjonowanie systemu płatniczego (w rozumieniu systemu płatności, w tym zwłaszcza płatności detalicznych obsługiwanych przez dostawców usług płatniczych) ma kluczowe znaczenie dla sprawnego i efektywnego regulowania zobowiązań pieniężnych oraz funkcjonowania rynku sprzedaży towarów i usług, co z kolei znajduje bezpośrednie przełożenie na stan gospodarki realnej. Aby płatnicy i odbiorcy płatności masowo skłonni byli do korzystania z tego typu usług niezbędne jest by byli oni przekonani, że transakcje których dokonują przy użyciu tych usług, świadczone są przez podmioty o nieposzlakowanej opinii i dobrej reputacji, a powierzone usługodawcom środki nie będą zagrożone na skutek nieprawidłowych działań tych usługodawców. Powinni zatem mieć zaufanie do tych usług i do systemu w jakim są one świadczone.

Wobec powyższego, organ uznał, że działalność skarżącej w zakresie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej wpływałoby negatywnie na rynkową, społeczną i państwową percepcję prawidłowości i bezpieczeństwa usług płatniczych. Stanowiłoby zagrożenie dla ogólnego zaufania do systemu płatniczego, w tym jego rozwiązań prawnych przewidzianych w szczególności w ustawie o usługach pieniężnych, jak i instytucjach w postaci nadzoru nad działalnością instytucji płatniczych.

Reasumując KNF ustaliła, że W. nie zapewnia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością w zakresie usług płatniczych, osoby zarządzające tą krajową instytucją płatniczą, nie dają rękojmi ostrożnego i stabilnego nią zarządzania, a kontynuacja przez spółkę jej działalności stanowiłaby zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu. Tym samym w oparciu o określone w art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3 uup oraz w art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 uup przesłanki, KNF cofnęła udzielone W. zezwolenie na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej.

Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła decyzji KNF:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, w sposób mający wpływ na wynik sprawy, to jest:

a) art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3; art. 69 ust. 1 pkt 4 i art. 69 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 11 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 659 ze zm.), poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na tym, że KNF nieprawidłowo zinterpretowała treść wyżej wymienionych przepisów i wadliwie ustaliła wynikającą z nich normę prawną, a także podciągnęła okoliczności opisane w uzasadnieniu do decyzji pod hipotezę powyższych przepisów, co doprowadziło do błędnego uznania. że znajdują one w niniejszej sprawie zastosowanie, a skarżąca nie zapewnia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością usług płatniczych, że kontynuowanie działalności przez skarżącą w zakresie świadczenia usług płatniczych "stanowiłby zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu", a osoby zarządzające Spółką nie dają rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania krajową instytucją płatniczą - co w konsekwencji doprowadziło do cofnięcia jej uprzednio udzielonego zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej:

b) art. 25h ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. ]. Dz. U. z 2018 r., poz. 2181 ze zm., dalej jako: "Prawo bankowe"), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na tym, że KNF podciągnął okoliczności opisane w uzasadnieniu decyzji pod hipotezę powyższego przepisu, co doprowadziło do błędnego uznania. że obowiązuje on w niniejszej sprawie, podczas gdy ma on wyłącznie odpowiednie zastosowanie do sprzeciwu KNF co do nabycia lub objęcia znacznego pakietu akcji lub udziałów krajowej instytucji płatniczej, a nie do postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego cofnięcia skarżącej przez KNF uprzednio udzielonego zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej.

2. naruszenie przepisów postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

a) art. 10 § 1, w zw. z art. 85 § 1, w zw. z art. 67 § 2 pkt 3, w zw. z art. 80 kpa polegające na:

• nieujawnieniu spółce przed wydaniem decyzji materiałów prasowych i nagrań audiowizualnych, które stanowiły podstawę ustalonego w postępowaniu stanu faktycznego decyzji;

oraz

• poprzez oparcie przez KNF ustaleń faktycznych na dowodach z oględzin stron

internetowych, które nie zostały udokumentowane protokolarnie i zastąpione odesłaniem spółki do źródeł dowodowych znajdujących poza aktami prowadzonego postępowania;

co skutkowało naruszeniem prawa skarżącej do wypowiedzenia się o zebranych dowodach w toku postępowania oraz przekroczeniem przez KNF granic swobodnej oceny dowodów, poprzez uznanie za pełnoprawne i wiarygodne, nieujawnionych w toku postępowania administracyjnego dowodów;

b) art. 84 § 1, w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 7a § 1, w zw. z art. 7 kpa w zw. z art. 69 § 1 pkt 2, pkt 4, pkt 6 uup, poprzez nieprzeprowadzenie przez KNF we wszczętym z urzędu postępowaniu administracyjnym, dowodu z opinii biegłego z zakresu oceny i szacowania ryzyka pomimo wystąpienia materialnoprawnej przesłanki do ustalenia okoliczności, których ocena wymaga posiadania wiadomości specjalnych. w celu oceny, czy w odniesieniu do działalności skarżącej jako krajowej instytucji płatniczej w okresie, którego dotyczyło prowadzone postępowanie, wystąpiły konkretne zdarzenia, dowodzące. że skarżąca nieostrożnie i niestabilnie zarządzała działalnością w charakterze krajowej instytucji płatniczej, co skutkowało poczynieniem ustaleń faktycznych na podstawie uznania administracyjnego, zastępującego opinię osoby lub instytucji posiadającej wiadomości specjalne dotyczące oceny jednej z przesłanek warunkujących cofnięcie skarżącej zezwolenia na świadczenie usług w charakterze krajowej instytucji płatniczej;

c) art. 78 § 1, w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 80 oraz w zw. art. 10 § 1, w zw. z art. 7 kpa, poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych spółki, których przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy przedłożonych organowi w pismach: z 20 marca 2019 roku, z 9 maja 2019 roku oraz z 4 lipca 2019 roku, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy oraz oparciem decyzji tylko na częściowo zgromadzonym materialne dowodowym dotyczącym przedmiotu postępowania;

d) art. 69 ust. 1 pkt 6 uup, art. 8 § 1- 2, w zw. z art. 77 § 1 - § 4, art. 8 § 1- § 2 kpa oraz w zw. z art. 80 kpa, poprzez przekroczenie przez KNF ustawowych i orzeczniczych dyrektyw uznania administracyjnego, polegające na dokonywaniu przez organ wzajemnie wykluczających się ocen tych samych dowodów w prowadzonych przez organ różnych postępowaniach: w postępowaniu o wydanie spółce zezwolenia na świadczenie usług płatniczych, postępowaniu z zakresu przestrzegania przez Spółkę obowiązków przeciwdziałania prania pieniędzy i finansowania terroryzmu, oraz w postępowaniu o cofnięcie zezwolenia na świadczenie przez Spółkę usług płatniczych;

e) art. 77 § 1, w zw. z art. 80, w zw. z art. 10 § 1, w zw. z art. 8 § 1, art. 7 oraz art. 7a § 1 kpa, poprzez:

• oparciu ustaleń faktycznych na informacjach nie dotyczących spółki;

• rozstrzygnięcie nieusuniętych przez KNF obiektywnych wątpliwości co do ustalonego stanu faktycznego sprawy na niekorzyść spółki;

• dokonanie oceny stanu faktycznego z naruszeniem zasad obiektywizmu, polegające na w nieprzeprowadzeniu dowodów mogących przemawiać na korzyść Spółki;

f) art. 77 § 1, w zw. z art. 80, w zw. z art. 7 kpa, poprzez dokonanie oceny ustalonego stanu faktycznego w sposób dowolny a nie swobodny, a polegające na oparciu rozstrzygnięcia na publikacjach prasowych z dnia 2 grudnia 2014 r., 23 kwietnia 2015 r. 8 lipca 2015 r., odnoszących się do zdarzeń sprzed uzyskania przez spółkę zezwolenia na świadczenie usług płatniczych, oraz poprzez wyprowadzenie przez KNF z poczynionych ustaleń faktycznych wniosków logicznie nie wynikających z ustaleń i oparcie ustaleń na nieuprawnionych domniemaniach faktycznych;

g) art. 107 § 1 pkt 6) i § 3, w zw. z art. 11 kpa, poprzez uzasadnienie decyzji w sposób sprzeczny z ustawowymi przesłankami uzasadniania decyzji administracyjnych, a polegające w szczególności na niewyjaśnieniu w uzasadnieniu decyzji powodów, dla których organ uznał za nie mające znaczenia dla sprawy dowody zgłaszanym przez spółkę, oraz niewyjaśnieniu zasadności przesłanek wydanej decyzji, co skutkuje utrudnieniem kontroli sądowej decyzji.

Mając na uwadze powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w całości, wnosząc o przeprowadzenie szeregu dowodów uzupełniających z dokumentów, szczegółowo wskazanych w treści skargi oraz o zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) - określanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, to jest kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Niezależnie, Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Podstawą rozstrzygnięcia Sądu w niniejszej sprawie jest "inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), przy uwzględnieniu faktu, że strona bezpośrednio do Sądu zaskarżyła decyzję nie korzystając z administracyjnego toku instancji.

Na wstępie należy wskazać, że poza sporem jest, że skarżąca na mocy decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z [...] lipca 2015 r. posiadała zezwolenie na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej. Zgodnie z regulaminem świadczenia usług, zakres usług płatniczych do świadczenia których skarżąca została uprawniona, obejmował świadczenie usług przekazu pieniężnego przedsiębiorcom.

Zaskarżoną obecnie decyzją z 29 października 2019r. KNF cofnął skarżącej posiadane zezwolenie.

Tymczasem, jak trafnie zarzuca skarżąca, decyzja o cofnięciu zezwolenia, wydawana na gruncie przesłanek wymienionych w art. 69 ust. 1 uup. posiada charakter uznaniowy, na co jednoznacznie wskazuje zwrot zawarty w tym ustępie "KNF może cofnąć zezwolenie". Co do zasady, rozstrzygnięcie o charakterze uznaniowym musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego pod subsumpcję norm prawa materialnego, z konsekwencji czego wynikać ma ich naruszenie.

Na gruncie niniejszej sprawy, granice uznania administracyjnego w sprawie cofnięcia zezwolenia do świadczenia usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, wyznaczają przepisy określone w podstawie materialnoprawnej decyzji: art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 ustawy z dnia 19 sierpnia 201 1 r. o usługach płatniczych (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 659 z późn. zm.).

Należy dodać, że możliwość wydawania aktów uznaniowych jest jedną z metod działania organów administracji i polega na podejmowaniu rozstrzygnięć w sprawach, w których ustawodawca nie wiąże organu administracji w zakresie orzekania, pozwalając na wybór jednego z kilku rozwiązań bez skrępowania konkretnymi przepisami prawa. Ten sposób podejmowania decyzji podlega jednak specjalnym obostrzeniom, bowiem zgodnie z wymogami demokratycznego państwa prawnego nie może być mowy o jakimkolwiek "swobodnym" bądź niekontrolowanym działaniu administracji. Tym samym uznaniowe rozstrzyganie sprawy to jedynie forma pewnego uelastycznienia administracji, która umożliwia i zobowiązuje organy do zbadania wszystkich okoliczności danego przypadku w celu wyszukania najbardziej właściwego, odpowiadającego prawdzie obiektywnej i swemu celowi rozstrzygnięcia (zob. wyrok TK z dnia 29 września 1993 r. sygn. akt K 17/92, OTK z 1993/II/33; W. Jakimowicz, Zewnętrzne granice uznania administracyjnego, PiP 2010, nr 5 s. 42-54). Poszukiwanie przez organ w ramach uznania administracyjnego najbardziej właściwego rozstrzygnięcia sprawy wiąże się ze zwiększoną kontrolą tego rodzaju rozstrzygnięć, a zakres swobody organu, wynikający z przepisów prawa materialnego, jest ograniczony ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego (zob. wyrok SN z dnia 24 czerwca 1993 r., sygn. akt. III ARN 33/93, z glosą M. Wierzbowskiego, PiP 1994 r., nr 9, s. 111; wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1981 r., sygn. akt SA 820/81).

Stąd też istotny dla oceny legalności działalności uznaniowej organów jest przepis art. 7 kpa, uprawniający do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Przepis ten statuuje dwie zasady, które szczególnie w postępowaniu zwianym z wydaniem decyzji uznaniowej powinny być wzięte pod uwagę: zasadę prawdy materialnej oraz zasadę uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

Zasadę prawdy materialnej należy rozumieć jako wymóg oparcia rozstrzygnięcia jedynie na okolicznościach faktycznie istniejących, a nie wyprowadzanych w drodze domniemań, czy prawd przyznanych przez stronę (M. Wierzbowski, Zasady ogólne [w:] M. Szubiakowski, M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Postepowanie administracyjne -ogólne, podatkowe i egzekucyjne, Warszawa 2000, s. 19) Organ zatem przed rozstrzygnięciem sprawy powinien przeprowadzić wszelkie możliwe dowody, aby wyjaśnić jej okoliczności, tak aby być pewnym, iż ustalenia dokonane na podstawie zebranych dowodów są zgodne z rzeczywistym stanem faktycznym. Zasada ta jest wzmacniania przez treść przepisów o postępowaniu dowodowym, tj. art. 77 § 1 i 80 kpa, wedle których organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a ocena stanu faktycznego w danej sprawie powinna odbywać się na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona.

Z kolei zasada uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli również zakłada, że organ administracji w toku postępowania powinien uwzględniać dwie wartości: interes społeczny i słuszny indywidualny interes obywatela, przy czym, nie powinno się ich traktować jako wartości przeciwstawne. Zasada ta uprawnia administrację do wydawania tylko takich decyzji uznaniowych, których źródłem będzie wyważenie tych dwóch interesów. W niniejszej sprawie decyzja uznaniowa została wydana z naruszeniem art. 7 kpa

Powyższe oznacza, że ustalony stan faktyczny musi znaleźć oparcie w cytowanych normach prawa materialnego: art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 uup, stanowić ich subsumpcję, bowiem uznanie administracyjne nie powinno i nie może oznaczać dowolności.

Innymi słowy, wybór kierunku rozstrzygnięcia może być swobodny, ale winien wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Konsekwencją takiego stanowiska jest obowiązek organu administracji publicznej szczególnie starannego prowadzenia postępowania, tak aby czyniło ono zadość obowiązkom płynącym z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. (v. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 marca 2014 r. III SA/Łd 532/13, LEX nr 1523026).

Na tle spraw związanych z wydawaniem decyzji uznaniowych na podstawie art.. 69 ust. 1 uup. interes społeczny związany jest z koniecznością zapewnienia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością objętą wnioskiem o wydanie zezwolenia, w szczególności przez posiadanie systemu zarządzania ryzykiem i kontroli wewnętrznej odpowiedniego do rodzaju, skali i stopnia złożoności świadczonych usług płatniczych, zapewniającego należyte wypełnianie między innymi obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz obejmującego rozwiązania organizacyjne mające służyć ochronie środków pieniężnych użytkowników zgodnie z art. 78 uup.

Słuszny interes strony wynika z prawa: do swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej wyrażonej w art. 22 Konstytucji RP (zob. wyrok NSA z dnia 25 lipca 2019 r., sygn. akt I OSK 2603/19), uwzględniając specyfikę i ograniczenia spowodowane jej regulowanym charakterem. Dlatego wymagania prawne kształtujące odpowiedzialność przedsiębiorcy, utratę zaufania i rękojmi mają istotną wagę dla rozstrzygnięcia.

W niniejszej sprawie decyzja uznaniowa została wydana w istocie na ogólnych zarzutach organu nadzoru, któremu znana była działalność skarżącej właśnie z tytułu nadzoru, a który wszystkie swoje zarzuty oparł na akcie oskarżenia skierowanym przez inny organ administracji przeciwko nieznanym (w sprawie administracyjnej) osobom, którego losy i przebieg postępowania, ewentualność zakończenia - nie są znane.

Zdaniem Sądu, postępowanie administracyjne w wyniku którego została wydana zaskarżona decyzja uznaniowa całkowicie pominęło interes strony, jej wnioski dowodowe, ocenę przedstawionego, a nie uwzględnionego materiału dowodowego na okoliczności, którym przeczyła. W istocie strona została pozbawiona możliwości obrony swoich praw procesowych w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dlatego nie można odmówić słuszności zarzutom procesowym skargi naruszenia art. 10 § 1, w zw. z art. 85 § 1, w zw. z art. 67 § 2 pkt 3, w zw. z art. 80 kpa polegającego na nieujawnieniu spółce przed wydaniem decyzji materiałów prasowych i nagrań audiowizualnych, oględzin stron internetowych, które nie zostały udokumentowane, a stanowiły powołane w sprawie dowody i podstawę ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji.

Podobnie uzasadnione są zarzuty naruszenia art. 78 § 1, w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 80 oraz w zw. art. 10 § 1, w zw. z art. 7 kpa, poprzez nieuwzględnienie tych wniosków dowodowych spółki, których przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, a które zostały przedłożone organowi w pismach: z 20 marca 2019 roku, z 9 maja 2019 roku oraz z 4 lipca 2019 roku, bez oceny przyczyn pominięcia tych wniosków, oceny stanu faktycznego z naruszeniem prawa strony do przedstawienia swoich racji, przeprowadzenia dowodów mogących przemawiać na jej korzyść, co skutkowało niepełnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy z pominięciem interesu uprawnionego do zezwolenia.

W rezultacie powyższego, trafny jest także zarzut naruszenia art. 77 § 1, w zw. z art. 80, w zw. z art. 7 kpa, poprzez dokonanie oceny ustalonego stanu faktycznego w sposób dowolny, a nie swobodny, skoro rozstrzygnięcie oparto na publikacjach prasowych z [...] grudnia 2014 r., z [...] kwietnia 2015 r. i [...] lipca 2015 r. w sytuacji, kiedy odnosiły się do zdarzeń sprzed uzyskania przez spółkę zezwolenia na świadczenie usług płatniczych, zatem nie mogły być oceniane jako dowody na okoliczność działalności skarżącej.

W konsekwencji, ma rację skarżąca, że mankamenty procesowe naruszają art. 8 § 1- 2, w zw. z art. 77 § 1 - § 4, art. 8 § 1- § 2 kpa oraz w zw. z art. 80 kpa, poprzez przekroczenie przez KNF ustawowych i orzeczniczych dyrektyw uznania administracyjnego, a dodatkowo dokonywanie przez organ wzajemnie wykluczających się ocen tych samych dowodów w prowadzonych przez organ różnych postępowaniach. Podkreślić należy, że w państwie prawa nie może być miejsca dla automatycznie stosowanej zasady nadrzędności interesu społecznego nad interesem indywidualnym. W każdym przypadku organ winien precyzyjnie określić konkretny interes publiczny przemawiający za takim, a nie innym rozstrzygnięciem i uzasadnić, że interes ten jest na tyle doniosły, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych strony. Co więcej, jeśli interes społeczny nie stoi temu na przeszkodzie i leży to w możliwości organu administracji, organ administracji ma obowiązek załatwić sprawę w sposób pozytywny dla strony (zob. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 777/05; wyrok NSA z dnia 9 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 459/09 – publ. CBOIS).

Tak więc w sprawach związanych z wydaniem decyzji uznaniowych sąd administracyjny zobowiązany jest do kontroli, czy organ przestrzegał ww. zasad postępowania administracyjnego, a to oznacza przede wszystkim szczegółową analizę przeprowadzonego postępowania dowodowego, który powinien wypełniać stan faktyczny opisany w normach prawa materialnego. Za określeniem konkretnego interesu publicznego nie stoi bowiem sam przepis ustawy, ale stan faktyczny, jaki w danej sprawie został ustalony i świadczący o okolicznościach naruszenia wymagań i obowiązków ustawowych, jakie spoczywały na skarżącej jako instytucji świadczącej usługi przekazu pieniężnego.

Zdaniem Sądu, oznacza to, że na gruncie rozpoznawanej sprawy, ustalenia organu, a w konsekwencji ich ocena, budzą zasadnicze wątpliwości. By materiał dowodowy w sprawie był kompletny i miarodajny – przy podjęciu decyzji konieczne było wskazanie konkretnych obowiązków jakie ustawowo, bądź z mocy upoważnień ustawowych przewidzianych w rozporządzeniach były wymagane od przedsiębiorcy, a które przestał spełniać przy prowadzeniu działalności regulowanej i ich nie dochował.

Tymczasem, kwestie te z zaskarżonej decyzji nie wynikają.

Podstawę materialnoprawną wydanej przez organ decyzji stanowiły przepisy art. 69 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 69 ust. 1 pkt 4 i 6 ustawy z dnia 19 sierpnia 201 1 r. o usługach płatniczych (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 659 z późn. zm.). To te normy wyznaczają granice uznania administracyjnego w sprawie cofnięcia zezwolenia do świadczenia usług płatniczych.

Przesłanka cofnięcia zezwolenia, o której mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2 uup powiązana została z wymogami wskazanymi w art. 64 ust. 1 pkt 3 uup - czyli utrzymania cechy dającej przedsiębiorcy możliwość uzyskania zezwolenia - tj., gdy zostanie wykazane, że instytucja płatnicza przestała spełniać wymogi od których jest uzależnione wydanie zezwolenia, lub nie powiadomiła KNF o istotnych okolicznościach. które wskazują na zaprzestanie spełniania tych wymogów (art. 69 ust. 1 pkt 2 uup) w związku z brakiem zapewnienia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością objętą wnioskiem o wydanie zezwolenia, w szczególności przez posiadanie systemu zarządzania ryzykiem i kontroli wewnętrznej odpowiedniego do rodzaju, skali i stopnia złożoności świadczonych usług płatniczych, zapewniającego należyte wypełnianie między innymi obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz obejmującego rozwiązania organizacyjne mające służyć ochronie środków pieniężnych użytkowników zgodnie z art. 78 uup (art. 64 ust. 1 pkt 3 uup).

Drugą podstawę dającą KNF możliwość cofnięcia zezwolenie na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej byłby stan faktyczny, gdy instytucja płatnicza kontynuując działalność w zakresie usług płatniczych lub wydawania pieniądza elektronicznego, stanowią ustalenia faktyczne wykazujące zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu (art. 69 ust. 1 pkt 4).

Trzecią zaś podstawę stanowią ustalenia faktyczne wskazujące, że osoba zarządzająca nie daje rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania instytucją płatniczą (art. 69 ust. 1 pkt 6 uup).

Oznacza to, że dopiero udowodnienie przedsiębiorcy braku dochowania tych konkretnych obowiązków, uwiarygodniało ocenę, że skarżący nie zapewnia ostrożnego i stabilnego zarządzania działalnością w zakresie usług płatniczych, a osoby zarządzające tą krajową instytucją płatniczą, nie dają rękojmi ostrożnego i stabilnego nią zarządzania, a także, że kontynuacja przez spółkę jej działalności stanowiłaby zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu.

Tymczasem, Komisja Nadzoru Finansowego jako pierwszy, kluczowy argument swojej uznaniowej decyzji powołuje okoliczność wszczęcia z urzędu przedmiotowego postępowania w związku z podejrzeniem zaistnienia przesłanek cofnięcia zezwolenia określonych w 69 ust. 1 uup, z uwagi na powzięcie informacji o toczącym się postępowaniu karnym w Prokuraturze Regionalnej w W. na skutek zawiadomienia Generalnego Inspektora Informacji Finansowej ("GllF") z 26 lipca 2018 r. o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego oraz art. 103 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu przez osoby wskazane w tym zawiadomieniu, które nie są znane w postępowaniu administracyjnym wobec ochrony danych osobowych.

Nie ulega wątpliwości, że zarzuty względem skarżącej, jako instytucji świadczącej usługi przekazu pieniężnego, przedstawiane były w zawiadomieniu bardzo poważnie, skoro GIIF zarzucał jej przestępstwo polegające na podejmowaniu w porozumieniu z innymi osobami czynności, które mogły udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie przestępczego pochodzenia środków pieniężnych znacznej wartości lub też miejsca ich umieszczenia, wykrycia, zajęcia albo orzeczenia przepadku. tj. czynu wyczerpującego dyspozycję art. 299 § 1 i 5 Kodeksu karnego. GIIF, jak wynika z ustaleń KNF-u informował Prokuraturę o dokonaniu za pośrednictwem skarżącej spółki po kilkaset transakcji wpłat gotówkowych, które były realizowane do kilkudziesięciu stałych kontrahentów pochodzących m.in. z Chin, Hongkongu, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, a także na rzecz podmiotów z USA bądź krajów Afryki. Tymczasem skarżąca była przedsiębiorcą świadczącym usługi przekazu pieniężnego, a jej transakcje podlegały nieustannej kontroli, w tym na mocy upoważnienia ustawowego – organu nadzoru, który znał doskonale wartość i skalę tych transakcji.

Zastrzeżenia GIIFu budził także model biznesowy spółki poprzez to, że posiadała wyłącznie jeden stacjonarny, nieoznaczony punkt kasowy zlokalizowany w W., którego adres przekazywany jest wyłącznie wybranym klientom z wąskiego kręgu dysponentów. Tymczasem KNF w zaskarżonej decyzji nie wskazuje jakie normy prawa materialnego, bądź obowiązujące procedury zostały przez skarżącą tym naruszone.

GIIF w zawiadomieniu do Prokuratury zarzucał, że po przyjęciu środków pieniężnych, spółka transportuje gotówkę do jednego z banków prowadzącego dla niej rachunek płatniczy, wpłaca środki na ten rachunek i zleca dokonanie przelewu transgranicznego na rzecz beneficjenta wskazanego w zleceniu transakcji (np. na odbiorcę w Chinach). Zdarza się, iż zlecenie przekazu dokonywane jest przed przetransponowaniem środków do banku (w tej sytuacji rachunek bankowy Spółki obciążany jest uprzednio). Spółka nie prowadzi rachunków rozliczeniowych dla klientów, a dla banku przeprowadzającego transakcję jest to transakcja instytucji płatniczej, a dane o faktycznym płatniku pozostają ograniczone do tych znajdujących się w tytule przelewu. Wszak jest oczywiste, że skarżąca w ramach zezwolenia nie miała uprawnienia do prowadzenia rachunków rozliczeniowych, swiadczyła usługi przekazu pieniężnego.

GIIF wskazał również, że za pośrednictwem spółki transakcje zlecone były przez podmioty zajmujące się obrotem tekstyliami na terenie W. i [...] i dotyczą środków pochodzących z przestępstw. To GIIF uznał, że działania polegające na szybkim transferze środków pozyskanych z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł finansowania do krajów azjatyckich, europejskich, jak i afrykańskich, mają na celu utrudnienie odpowiednim służbom stwierdzenie przestępczego pochodzenia lub miejsca umieszczenia środków pochodzących z przestępstwa określonego w art. 299 § 1 Kodeksu karnego - polegającego na przyjmowaniu oraz przekazywaniu wartości majątkowych pochodzących z korzyści związanych z popełnianiem przestępstw karno-skarbowych podmiotów prowadzących głównie działalność sprzedaży hurtowej, zaliczanej do tzw. branż ryzyka, nie realizujących zobowiązań podatkowych w pełnej wysokości w związku z niewykazywaniem obrotu do opodatkowania. Według GIIF zawarte przez niego w zawiadomieniu informacje wskazują na pranie pieniędzy m.in. poprzez: transfery transgraniczne, wykorzystanie przedsiębiorstw symulujących, wykorzystanie tzw. "słupów", na braniu udziału w nielegalnym obrocie towarami, przynależności do sieci powiązanych i współpracujących ze sobą podmiotów, których celem jest czerpanie korzyści z unikania opodatkowania i narażenia Skarbu Państwa na wysokie straty, zagrażania legalnie działającym w tej branży podmiotom. Okoliczności te potwierdzające udział skarżącego w takiej działalności nie zostały w niniejszej sprawie udowodnione.

GIIF, biorąc pod uwagę omówione w zawiadomieniu transakcje sformułował podejrzenie, że spółka W. jest wykorzystywana do wytransferowania środków finansowych poza granice kraju z naruszeniem art. 299 § 1 i 5 Kodeksu karnego, co uzasadnił przykładem 1 933 transakcji wykonanych za jej pośrednictwem w I kwartale 2018 r. na łączną kwotę równowartości ok. 555 500 000 zł, co daje średnią ponad 287 000 PLN na jedną transakcję. Jednocześnie GIIF powoływał się na dane sprawozdawcze spółki, przekazywane KNF na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 października 2014 r. w sprawie kwartalnych i dodatkowych rocznych sprawozdań finansowych i statystycznych krajowych instytucji płatniczych potwierdzające bardzo wysoką wartość wykonanych transakcji, w kwotach diametralnie wyższych od transakcji realizowanych przez inne krajowe instytucje płatnicze świadczące wyłącznie usługę przekazu pieniężnego.

Jednocześnie okoliczność ta nie ma, zdaniem Sądu, przy tym szczątkowym postępowaniu dowodowym, związku przyczynowego z twierdzeniem organu, że sama działalność skarżącej w zakresie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, wpływała negatywnie na rynkową i społeczną percepcję prawidłowości i bezpieczeństwa usług płatniczych. Przeciwnie, płatnicy i odbiorcy płatności – abstrahując od ich narodowości i sektorów działalności gospodarczej (ponieważ w sprawie nie ma konkretnych dowodów) masowo i w zaufaniu korzystali z usług skarżącej, o czym świadczy skala jej działalności. Organ nie wskazał w istocie na żadne dowody utraty przez skarżącą nieposzlakowanej opinii i dobrej reputacji, zagrożenia powierzonych usługodawcom środków na skutek nieprawidłowych działań spółki, utraty zaufania do jej usług i do systemu w jakim były – legalnie - świadczone. Zupełnie inną kwestią, zdaniem Sądu, jest sprawa prawno- podatkowych zabezpieczeń przed uchylaniem się od płacenia podatków i ich egzekwowania oraz uniemożliwianie prania pieniędzy i finansowania terroryzmu. Należy zwrócić uwagę, że spośród opisanych szczegółowo artykułów prasowych żaden nie wiąże opisanych tam przestępstw z działalnością skarżącej. Opisane przestępstwa w W. [...]. to nielegalny handel papierosami i alkoholem oraz podróbkami markowych firm: odzieżowych i elektronicznych, narkotyki, handel fałszywymi fakturami, przemyt gotówki wywożonej w workach i torbach do R., czy przestępstwa skarbowe.

Organ nie wykazał w tym postępowaniu administracyjnym, by skarżąca spółka naruszyła obowiązujące prawo. Dopiero na skutek wszczęcia postępowania karnego wobec złożonego zawiadomienia GIIFu do Prokuratury Regionalnej było wpisanie skarżącej spółki przez KNF na listę ostrzeżeń publicznych, co automatycznie spowodowało wypowiedzenie jej umów prowadzenia rachunków przez dwa banki : P. SA i Bank M..

W toku postępowania administracyjnego, organ nie odwoływał się do jakichkolwiek negatywnych wyników kontroli nadzorczej.

Natomiast należy podnieść, że to ze złożonych przez skarżącą przed Sądem dokumentów wynika, że 22 czerwca 2018r. zostały skarżącej przesłane kopie protokołu kontroli w ramach nadzoru KNF, przeprowadzonej od 26 kwietnia do 11 maja 2018r. za okres od 1 lipca 2016r. do 11 maja 2018r., której zakresem było objęte przestrzeganie obowiązków w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Wyniki tej kontroli nie są wykorzystane do niniejszej sprawy przez organ, a na fragmentach protokołu złożonego przez skarżącą figuruje zapis "wyłącznie do użytku służbowego". Z tego protokołu wynika jednak (str. 3), że w badanym okresie nie był realizowany ten zakres. Dopiero na skutek kontroli GIIFu przeprowadzonej u skarżącej od 22-do 29 maja 2017r., którą objęto okres od 1 stycznia 2015r. do 28 kwietnia 2017r., zostały wydane przez GIIF zalecenia pokontrolne z 30 sierpnia 2017r. Ustalono, że kontrolowany dokonał wymaganych zmian regulacji wewnętrznych i wykonał zalecenie w dostosowaniu Procedury, o której mowa w art. 10a ust. 1 ustawy i "Wytyczne analizy transakcji pod względem ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu". Inspektorzy UKNF uznali zalecenie za wykonane, ale wnieśli uwagi do obszaru rejestracji transakcji i rejestru transakcji. Ustalono, że kontrolowany dokonał wymaganych zmian i potwierdził, że analizie podlegały wszystkie transakcje zrealizowane w badanym okresie i nie wskazano nieprawidłowości w realizacji powyższych zaleceń.

Co więcej, fragment protokołu złożony przez wnioskodawców (str.4 ) potwierdza, że członek zarządu odpowiedziały za realizację obowiązków określonych w ustawie – R. P., spełnia te wymogi.

Należy zatem wskazać, że ani protokół kontroli GIIF u skarżącej spółki, ani protokół wykonania zaleceń pokontrolnych nie były przedmiotem oceny w zaskarżonej decyzji.

Powyższe oznacza, że KNF wydała 29 października 2019r. zaskarżoną decyzję uznaniową zasadniczo opartą na informacji o zawiadomieniu GIIF do Prokuratury Regionalnej w W. o popełnieniu przestępstwa, mimo że powołane w zawiadomieniu dane sprawozdawcze: kwartalne i roczne skarżącej spółki były Komisji Nadzoru Finansowego znane i przekazywane na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 października 2014 r. w sprawie kwartalnych i dodatkowych rocznych sprawozdań finansowych i statystycznych krajowych instytucji płatniczych. Komisja miała zatem z urzędu wiedzę o wysokiej wartości wykonywanych transakcji, nie czyniąc z tego faktu zarzutów krajowej instytucji płatniczej świadczącej wyłącznie usługę przekazu pieniężnego. Co więcej, znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy kopia ww. zawiadomienia została anonimizowana i w istocie nie wiadomo, czy skarżąca znajduje się na liście podejrzanych o popełnienie przestępstwa.

Niewątpliwie skarżąca jest wymienioną w uzasadnieniu instytucją płatniczą, poprzez którą niezidentyfikowane z nazwiska osoby dokonały kilkuset transakcji wpłat gotówkowych i przekazanie do kilkudziesięciu "stałych kontrahentów" pochodzących z wymienionych krajów.

Jak wskazują wyroki TSUE w sprawach C-419/14 i C-310/16 co do możliwości wykorzystania dowodów z postepowania karnego: organ administracji może wykorzystać dowody uzyskane w ramach prowadzonego równolegle i niezakończonego postepowania karnego bez wiedzy podatnika poprzez na przykład przechwycenie przekazów telekomunikacyjnych oraz przejecie korespondencji elektronicznej, pod warunkiem, ze uzyskanie tych dowodów w ramach rzeczonego postepowania karnego i wykorzystanie ich w ramach postepowania administracyjnego nie narusza praw zagwarantowanych prawem Unii. W okolicznościach takich jak w postepowaniu głównym, na mocy art. 7, 47 i art. 52 ust. 1 karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Co więcej, sąd krajowy ma obowiązek zbadania, z ogólna zasada prawa do obrony, czy strona miała w ramach postepowania administracyjnego możliwość uzyskania dostępu do tych dowodów i wyrażenia stanowiska w tym przedmiocie. Jeżeli dowody wykorzystane w ramach postepowania administracyjnego zostały uzyskane z naruszeniem art. 7 karty praw podstawowych UE, to Sąd powinien pominąć te dowody.

Drugim zarzutem uzasadniającym cofniecie zezwolenia było zamieszczenie skarżącej spółki przez KNF na liście ostrzeżeń publicznych z powodu zawiadomienia skierowanego przez KNF do Prokuratury Okręgowej w W. z zarzutem naruszenia z art. 178 w zw. z art. 69 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi z zarzutem zbywania instrumentów finansowych w postaci kontraktów terminowych opartych na walucie oraz na oferowaniu instrumentów finansowych poprzez pośrednictwo w zbywaniu i nabywaniu instrumentów pochodnych opartych na walucie, a także na świadczeniu usług doradztwa inwestycyjnego poprzez dostarczanie spersonalizowanych rekomendacji nabycia lub zbycia instrumentów pochodnych opartych na walucie, bez wymaganego zezwolenia lub upoważnienia oraz nie będąc do tego uprawnionym.

Co więcej, w aktach administracyjnych znajduje się Analiza Urzędu KNF dotycząca działalności krajowej instytucji płatniczej W. (k.42-46) – pod kątem możliwości naruszenia art. 178 ustawy obrocie instrumentami finansowymi i ustawy o kredycie konsumenckim i ustawy o kredycie hipotecznym.

Także szereg dokumentów zgromadzonych przed wszczęciem postępowania: administracyjnego np. "Sprawozdanie niezależnego biegłego rewidenta z badania rocznego sprawozdania finansowego" z 10.04.2018r.(k.104-106 a.s.), Sprawozdanie finansowe W. S.A. za rok obrotowy od 1 stycznia do 31grudnia 2017r. (k. 107-113), Bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2017(k.114-134), "Sprawozdanie Zarządu z działalności W. S.A. za okres 1.01.2017 do dnia 31.12.2017’ (k.135-148) – nie zostało ocenionych.

Trzecim powodem uznaniowego cofnięcia zezwolenia było wypowiedzenie przez Banki M. i P. S.A.. umów prowadzenia rachunków bankowych skarżącej, które było przedmiotem postępowania wyjaśniającego przyczyny wypowiedzenia, w korespondencji z ww. bankami.

Należy zauważyć, że z pisma Banku M. z 9 stycznia 2019r. wynika, że skarżąca realizowała przez ten Bank usługę transgranicznego przekazu pieniężnego. We wrześniu 2018r. Bank pozyskał od spółki raport z kontroli KNF w zakresie organizacji procesu związanego z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowania terroryzmu i nie zawierał on wniosków dotyczących naruszanie tej ustawy, które uniemożliwiałyby współpracę. Dopiero wpisanie przez KNF skarżącej spółki 10 grudnia 2018r. na listę ostrzeżeń publicznych KNF, związany z podejrzeniem prowadzenia nielicencjonowanej działalności, oznaczał możliwość wykorzystywania rachunków bankowych niezgodnie z przeznaczeniem, dlatego Bank M. uznał, że ustały możliwości współpracy rozwiązując umowę 11 grudnia 2018r, w trybie natychmiastowym (k.168-169 akt adm.).

Z kolei Bank P. S.A., w odpowiedzi z 8 stycznia 2019r. na pismo organu wyjaśniał (k.173-175), że powodem wypowiedzenia umów rachunków bankowych był brak dostarczenia przez spółkę W.pl S.A. dokumentów potwierdzających strukturę własności klienta pozwalających identyfikację i weryfikację tożsamości rzeczywistych beneficjentów spółki. Z tego powodu Bank 8 października 2018r. wysłał wypowiedzenie umowy, którego termin upłynął 30 listopada 2018r. Z dniem tym, na skutek postanowienia Sądu Rejonowego dla W. [...] Wydział Gospodarczy zabezpieczone zostało roszczenie spółki o ustalenie istnienia ww. umowy z Bankiem P.. Należy nadmienić, że skarżąca złożyła do akt administracyjnych kopię pisma z 27 września 2018r., jakie skierowała do Banku P. ze wskazaniem aktualnej struktury własnościowej spółki i zaprzeczała braku wykonania wezwania o podanie struktury własnościowej.

Należy nadmienić, że w toku prowadzonego postępowania, organ rozszerzył podstawę odpowiedzialności skarżącej podważając m.in. rękojmię członków zarządu, ale jednocześnie odmówił stronie dopuszczenia zgłoszonych dowodów, jak i zawieszenia postępowania z uwagi na toczące się postępowanie karne.(m.in. pisma z 20 marca 2019r.k.221-228 i k. 230-235). W piśmie z 9 maja 2019r. (k.242-252) skarżąca powoływała się także na umorzone postępowanie karne i ponawiała przeprowadzenie zgłoszonych dowodów. Przedłożyła także prywatną opinię prawną na okoliczność oceny jej działalności w zakresie zarzucanego jej naruszenia prawa. (k.256-278), do której argumentów organ także się nie odniósł.

Natomiast z urzędu Komisja ponownie zwróciła się do Banku P. S.A. o szczegółowe informacje dotyczące współpracy ze skarżącą, informując jednocześnie o możliwości ich wykorzystania do celów nadzorczych.(pismo z 5.06.2019r. k.280).

Ze złożonej odpowiedzi Banku P. S.A. z 11.06.2019r. wynikają już informacje o dwukrotnym uzasadnionym podejrzeniu Banku, że transakcje spółki mogły mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu, ponieważ schemat transakcji polegał, "zgodnie z opinią Prokuratury na przeprowadzaniu przez klientów Spółki transakcji, których celem było dokonanie uszczuplenia należności Skarbu Państwa z tytułu podatków (zarówno VAT jak i CIT) oraz ukrycie udaremnienie lub znaczne utrudnienie stwierdzenia przestępczego pochodzenia środków pieniężnych, które ci klienci wprowadzili do obrotu w systemie finansowym. W obu przypadkach uzasadnione podejrzenie banku zostało potwierdzone działaniami Prokuratury Okręgowej w W., która dokonała stosownych blokad środków należących do klientów Spółki". W dalszej części bank powołuje się na uzasadnienie Prokuratury, która "potwierdziła podejrzenia Banku".(pismo k. 282-284 akt adm).

W ocenie Sądu, dowód w postaci ww. pisma Banku P. S.A. z 11.06.2019r, po uprzedzeniu wykorzystania go "do celów nadzorczych" – czyli możliwego nadzoru także nad tym Bankiem – nie jest trafionym wiarygodnym dowodem. Jak wynika z obu pism Banku P.: z 8 stycznia 2019 r. (. 173-175) i 11 czerwca 2019r. (k. 282-284) pozostaje on w sporze ze skarżącą spółką. Różnica podanych informacji, wiedzy Banku jest zasadnicza, skoro pół roku wcześniej nie informował on organu nadzoru o podejrzeniach dotyczących schematu nielegalnych transakcji, mimo takiego obowiązku. Należy uznać, że zagrożony wykorzystaniem swojej odpowiedzi do celów nadzorczych, Bank P. bez oporów posiłkuje się uzasadnieniem Prokuratury i na nie powołuje. O ile bowiem posiadałby własną wiedzę, podałby ją w pierwszym piśmie z 8 stycznia 2019 r. kierowanym na wezwanie organu nadzoru.

Mimo ww. okoliczności, informacje Banku P. z pisma 11 czerwca 2019r., jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji na k.5 i 6, zostały wykorzystane do budowania stanu faktycznego bez jakiejkolwiek refleksji i oceny tak uzyskanego dowodu, w celu zakwestionowania poprawności działalności skarżącej, jej modelu biznesowego i profilu obsługiwanych klientów. Co więcej, zagadnienie nielegalnej działalności przedsiębiorców z państw azjatyckich, zwłaszcza prowadzących działalność w W. [...], organ ocenia jako powszechnie znane z uwagi na poruszane od wielu lat w publikacjach prasowych, internetowych, które szeroko opisuje i na które się powołuje.

Zdaniem Sądu, tak dokonana ocena dowodów uchybia przepisom procedury administracyjnej art, 7, 77 i 80 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Powszechnie znane i poruszane w przestrzeni publicznej od wielu lat kwestie przestępczości gospodarczej, czy to w W. [...], czy historycznych mafii kryminalnych w Pruszkowie, czy Wołominie nie dotyczą bowiem wszystkich obywateli i przedsiębiorców z tych miejscowości pochodzących. Tak wyrażona ocena jest nieudowodniona, skoro toczą się postępowania i brak jest informacji, by jakiekolwiek z nich się zakończyło i realnie miało związek z działalnością skarżącej.

Organ administracji w uzasadnieniu swoich argumentów w decyzji uznaniowej nie może powoływać się na nie zindywidualizowane informacje medialne, skoro nie dowodzi, że zakończyły się postępowaniem karnym, czy karno-skarbowym mającym związek przyczynowo=skutkowy z indywidualną sprawa administracyjną. Wszak państwo posiada instrumenty do wyjaśnienia i zbadania opisanych w tych informacjach przestępstw i to czyni. Oznacza to, że 3 strony uzasadnienia zaskarżonej decyzji, opisujące na k. 7, 8 i 9 wydarzenia jakie zostały wymienione w mediach, że miały miejsce w W. [...], nie dowodzą w niniejszej sprawie żadnego związku ze spółką skarżącą.

Tymczasem Prokuratura Okręgowa w W. 17 kwietnia 2019r. umorzyła dochodzenie w sprawie zarzutu prowadzenia przez nią, w okresie od 11 sierpnia 20f4 r. do 10 grudnia 2018 r., w W., działalności w zakresie obrotu instrumentami finansowymi, przez osoby działające w imieniu spółki, polegającej na zbywaniu instrumentów finansowych w postaci kontraktów terminowych opartych na walucie oraz na oferowaniu instrumentów finansowych poprzez pośrednictwo w zbywaniu i nabywaniu instrumentów pochodnych opartych na walucie, a także na świadczeniu usług doradztwa inwestycyjnego poprzez dostarczanie spersonalizowanych rekomendacji nabycia lub zbycia instrumentów pochodnych opartych na walucie, bez wymaganego zezwolenia lub upoważnienia oraz nie będąc do tego uprawnionym w inny sposób określony w ustawie, tj. o czyn z art. 178 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z roku 2018, poz.2286 ze zm.). Jak wskazała Prokuratura, "w żadnym aspekcie działalności spółki W. S.A. nie dopatrzono się znamion działalności w zakresie obrotu instrumentami finansowymi w rozumieniu przepisów u.o.i.f. Pomimo że pierwotnie zgromadzone w sprawie informacje sugerowały, że spółka istotnie może prowadzić tego rodzaju działania, to przeprowadzone w sprawie postępowanie doprowadziło do odmiennych wniosków. W szczególności zostały one oparte na zeznaniach kontrahentów W. S.A., z których wynika, że spółka nie prowadziła doradztwa inwestycyjnego ani nie oferowała instrumentów finansowych, a także na analizie danych o transakcjach rezerwacji kursu, wydanych przez spółkę na żądanie prokuratora i ocenionych w kontekście artykułu 10 rozporządzenia 2017/565". Zażalenie na to postanowienie nie zostało uwzględnione i Sąd Rejonowy dla W. w W. [...] Wydział Karny postanowieniem z 30 sierpnia 2019r. w sprawie [...] utrzymał je w mocy.

Zdaniem Sadu, także nieudowodniona została kwestia braku dawania rękojmi ostrożnego i stabilnego zarządzania krajową instytucją płatniczą przez członków zarządu skarżącej – R. M. P. i D. L.. Brak takiej rękojmi, zgodnie z art. 69 ust. 1 pkt 6 uup stanowi wprawdzie przesłankę cofnięcia zezwolenia na świadczenie usług płatniczych w charakterze krajowej instytucji płatniczej, ale brak jest wskazania norm prawa, jakie były wymagane od członków zarządu, a nie zostały dochowane. Organ przywołał bogate, wieloletnie doświadczenie w instytucjach finansowych R. M. P. (prezes skarżącej) i D. L. (wiceprezes skarżącej), ich kwalifikacje oraz wykształcenie, co do których nie miał zastrzeżeń. Zdaniem Sadu. nie jest wystarczający zarzut odnoszący się do przyjętego modelu biznesowego, skoro spółka z urzędu składała kwartalne i roczne sprawozdania, bez zastrzeżeń organu nadzoru, skoro organ nadzoru prowadził bieżącą korespondencję w przypadku istnienia wątpliwości. O ile organ ma uzasadnione zastrzeżenia co do modelu biznesowego spółki i ryzyka związanego z tym modelem, a dotychczas nie kwestionował jej poczynań w ramach posiadanego zezwolenia, to powinien wskazać jakie przepisy regulowały te kwestie i w jakim zakresie zostały naruszone.

Powyższe oznacza, że zaskarżona decyzja opiera się na domniemaniach nie wskazuje konkretnych norm jakie obowiązywały spółkę i jej zarząd przy prowadzeniu działalności gospodarczej, które nie zostały dochowane W konsekwencji należy uznać, że nie opiera się na konkretnym stanie faktycznym znajdującym oparcie w przepisach prawa.

Okoliczność, że skarżąca obsługiwała przedsiębiorców z Azji i miała znacznie większe obroty niż inne firmy prowadzące podobną działalność, co do zasady sama w sobie nie stanowi naruszenia prawa, skoro organ nie kwestionował wysokich kwalifikacji członków zarządu.

Do uznaniowego cofnięcia uprawnienia nie wystarczy także domniemanie, że obsługiwane przez spółkę transakcje "z bardzo wysokim prawdopodobieństwem mogą mieć związek z procederem prania pieniędzy lub unikaniem opodatkowania". Takie okoliczności muszą wynikać ze stanu faktycznego ustalonego w kontekście obowiązującego prawa, a następnie ustalonego stanu faktycznego wskazującego na jego naruszenie.

Przyjęcie przez organ, że w związku z działalnością spółki w zakresie usług płatniczych zachodzi bardzo wysokie ryzyko popełnienia przestępstwa, a także wystąpienia innych działań związanych z wprowadzaniem do obrotu środków finansowych pochodzących z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł oznaczałoby, że ustawodawca dopuścił prowadzenie legalnej działalności umożliwiając naruszenie prawa. Zarówno instrumenty kontroli nadzorczej poprzez kwartalne i roczne sprawozdania jakie składała spółka organowi nadzoru, jak i nieustannie uszczelniany system kontroli celno-skarbowej przedsiębiorców prowadzących działalność w Polsce, umożliwiają prowadzenie działalności w granicach prawa.

W ocenie Sądu, zarzut braku zapewnienia ostrożnego i stabilnego zarządzenia działalnością w zakresie usług płatniczych, a tym bardziej zarzut, że działalność stanowi zagrożenie dla stabilności systemu płatniczego lub dla zaufania do tego systemu – muszą wskazywać jakie konkretnie normy prawa zostały dotychczas naruszone i przez jakie konkretnie działania.

Powyższe mankamenty oznaczają, że zaskarżona decyzja nie spełnia także wymogów art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ jej uzasadnienie w szczególności nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Sprawa wymaga zatem ponownego, uzupełnionego postępowania we wskazanym powyżej zakresie.

Naruszenie norm procesowych oznacza, że wypowiadanie się w przedmiocie naruszenia prawa materialnego jest przedwczesne.

Mając na uwadze powyższe, Sąd w składzie orzekającym uznał, że mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie procedury administracyjnej, we wskazanym wyżej zakresie uzasadnia, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylenie zaskarżonej decyzji.

Rozstrzygnięcie w kwestii kosztów postępowania w wysokości 997 zł zostało oparte o art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie płat za czynności radców prawnych (Dz,U. 2018, poz.265 t.j.), które wynosi 480 zł oraz § 2 ust.2 pkt 27 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2003,Nr 221, poz. 2193), który wynosi 500 zł oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.