Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 25 stycznia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. K., M. K. i M. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1338/19 o odrzuceniu skargi B. K., M. K. i M. K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2016 r., Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić skargę kasacyjną.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 lipca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 280 § 1 w zw. z art. 277 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16.

Sąd wskazał, że skarga o wznowienie została oparta na przesłance z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., że wskutek naruszenia przypisów prawa pozbawiono skarżących możności działania w sprawie. Skarżący wskazali, że określony w art. 277 p.p.s.a. termin należy liczyć od doręczenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 listopada 2019 r. odrzucającego wniosek B. K. i M. K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16.

Skarżąca M. K. brała udział w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, w szczególności była obecna na rozprawie w dniu 7 września 2016 r., po zamknięciu której przedmiotowy wyrok został ogłoszony. Dla skarżącej M. K. termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania upłynął zatem z dniem 7 grudnia 2016 r.

Skarżący B. K. i M. K. dowiedzieli się o wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16, najpóźniej w dniu 13 czerwca 2019 r. W tym bowiem dniu skarżący sporządzili i wysłali wnioski o uzasadnienie tegoż wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do ich złożenia. Termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania upłynął zatem dla skarżących najpóźniej z dniem 13 września 2019 r.

W świetle powyższego Sąd stwierdził, że skarga o wznowienie postępowania – wniesiona w dniu 16 października 2019 r. – jest spóźniona. Sąd nie podzielił stanowiska skarżących, jakoby w okolicznościach niniejszej sprawy określony w art. 277 p.p.s.a. termin należało liczyć od dnia doręczenia skarżącym postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 listopada 2019 r. odrzucającego ich wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16. "Orzeczeniem" w rozumieniu art. 277 p.p.s.a. jest orzeczenie kończące postępowanie, którego wznowienia skarżący się domagają.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyli skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uchylenie wyroku WSA w Krakowie z 7 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 715/16; a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 277 p.p.s.a. przez przyjęcie, iż termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie dla B. K. i M. K. winien być liczony od dnia 13 czerwca 2019 r., w sytuacji gdy B. K. i M. K. złożyli wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego ww. wyrokiem WSA w Krakowie w terminie, a Sąd, badając termin do złożenia skargi o wznowienie, winien przede wszystkim wziąć pod uwagę fakt odrzucenia wniosku B. K. i M. K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 września 2016 r., wydanego do sprawy o sygn. akt II SA/Kr 715/16.

Ponadto wskazano, że skarżąca M. K. jeszcze przed wydaniem ww. wyroku sygnalizowała, że jej mąż M. K. zmarł, a w jego miejsce powinni wstąpić jego następcy prawni.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie podlega uwzględnieniu.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną orzeczenia Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego orzeczenia jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadny uznał zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego, tj. art. 277 p.p.s.a.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że, co najmniej w dniu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku (tj. w dniu 13 czerwca 2019 r.), B. K. i M. K. dowiedzieli się o wyroku WSA w Krakowie o sygn. akt II SA/Kr 715/16. Natomiast za taki moment dowiedzenia się o wyroku nie można uznać datę doręczenia im postanowienia WSA w Krakowie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Należy bowiem uwzględnić, że art. 277 p.p.s.a. określa początek biegu terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania – gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji, jak w niniejszej sprawie – datę, w której strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy dowiedzieli się o wyroku. W tej sprawie zaś zasadniczo nie jest kwestionowane, że co najmniej w dniu 13 czerwca 2019 r. ww. skarżący dowiedzieli się o ww. wyroku skoro w związku z tym wyrokiem sformułowali określony wniosek procesowy. Natomiast argumentacja skargi kasacyjnej wskazuje, że taka ocena Sądu I instancji "pozbawia skarżących właściwie prawa do Sądu zagwarantowanego ustawą zasadniczą. Skoro bowiem skarżący nie mieli interesu prawnego do wystąpienia z wnioskiem o uzasadnienie, albowiem z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia może wystąpić jedynie strona postępowania zakończonego wydaniem wyroku (...)" i upłynął im termin do wznowienia postępowania, w zasadzie zostali pozbawieni prawa do Sądu i zajęcia stanowiska w sprawie. Jednak w skardze kasacyjnej nie uwzględniono, że to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1229/17, przesądził o braku statusu B. K. i M. K. jako stron czy uczestników na prawach strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w którym został wydany przez WSA w Krakowie wyrok o sygn. akt II SA/Kr 715/16. Dlatego w okolicznościach tej sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia na aktualnym etapie postępowania, że zaskarżonym postanowieniem naruszono przysługujące skarżącym konstytucyjne prawo do sądu, tym bardziej, że negatywna ocena terminowości wniesienia skargi o wznowienie postępowania sama w sobie nie oznacza, że doszło do naruszenia prawa strony do sądu. Tylko w przypadku wadliwej oceny w tym zakresie można by uznać trafność takiej argumentacji – jednak w tej sprawie takie podstawy nie zaistniały.

W konsekwencji należy stwierdzić, że wniesioną w dniu 16 października 2019 r. przez B. K. i M. K. skargę o wznowienie postępowania Sąd I instancji prawidłowo ocenił jako złożoną po terminie, o jakim mowa w art. 277 p.p.s.a., co uprawniało ten Sąd do zastosowania art. 280 § 1 p.p.s.a. i odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. W przypadku bowiem podstawy wznowienia postępowania polegającej na pozbawieniu możliwości działania, treść przepis art. 277 p.p.s.a. nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż termin ten należy liczyć od dnia w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (por postanowienie NSA z 25 listopada 2011 r., II OSK 2356/11). Dlatego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 277 p.p.s.a. pozbawiony jest usprawiedliwionych podstaw.

W tym miejscu należy jedynie na marginesie wskazać, że w skardze kasacyjnej nie kwestionowano stwierdzonej "nieterminowości" wniesienia skargi o wznowienie postępowania przez M. K., co oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na zakres wyznaczony podstawami skargi kasacyjnej, nie mógł dokonać instancyjnej kontroli tej części zaskarżonego postanowienia.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. art. 182 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.