drukuj    zapisz    Powrót do listy

6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów, Stopnie i tytuły naukowe Administracyjne postępowanie Inne, Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji, III OSK 4576/21 - Wyrok NSA z 2022-11-29, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

III OSK 4576/21 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2022-11-29 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Kazimierz Bandarzewski /sprawozdawca/
Małgorzata Masternak - Kubiak
Piotr Korzeniowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne
Stopnie i tytuły naukowe
Administracyjne postępowanie
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 397/23 - Wyrok NSA z 2026-03-27
II SA/Wa 1681/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-11-12
Skarżony organ
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 65 poz 595 art. 13 ust. 1, art. 20 ust. 2, art. 29 ust. 1 i ust. 2
Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz stopniach i tytule w zakresie sztuki
Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 10 § 1, art. 16 § 1, art. 28, art. 73 § 1, art. 75, art. 78 § 1, art. 79, art. 80, art. 84 § 1, art. 87, art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329 art. 183 § 2 pkt 4, art. 17 § 1, art. 185 § 2, art. 16 § 1 § 2, art. 181 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2015 poz 1177 § 28 pkt 1
Rozporządzenie Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1681/20 w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nadania stopnia naukowego I. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...], II. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego w całości.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonym wyrokiem z dnia 12 listopada 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1681/20 oddalił skargę K.G. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów (dalej jako Centralna Komisja) z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymującą w mocy uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] (dalej jako Rada Wydziału) z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie uchylenia uchwały Rady Wydziału z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w sprawie nadania stopnia doktora mgr K.G. oraz odmowy nadania K.G. stopnia naukowego doktora.

W motywach orzeczenia Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że rozpoznając sprawę ponownie związany był, na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a., wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1719/19, którym uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1432/18.

Dokonując merytorycznej kontroli zaskarżonych rozstrzygnięć Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem organ bezspornie wykazał, że spełniona została przesłanka nadania skarżącemu stopnia doktora na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem dobrych obyczajów w nauce. Rada Wydziału miała podstawy do uchylenia uchwały Rady Wydziału w sprawie nadania stopnia doktora skarżącemu i jednocześnie do odmowy nadania mu stopnia naukowego doktora.

W sprawie niewątpliwie wykazano, iż rozprawa doktorska skarżącego nie spełnia wymogów art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2017 r. poz. 1798) dalej

w skrócie u.s.n., nie stanowiła oryginalnego rozwiązania problemu naukowego i nie wykazywała umiejętności samodzielnego prowadzenia pracy naukowej przez autora. Centralna Komisja jednoznacznie stwierdziła, iż potwierdzony został podstawowy zarzut, że przy korzystaniu z tzw. "źródeł pośrednich", autor nie ujawnił w stosownych wzmiankach takiego sposobu wykorzystania materiału wtórnego. Centralna Komisja podkreśliła, że nie jest to tylko przejaw naruszenia dobrych praktyk w badaniach naukowych, gdyż wpływa to na generalną ocenę braku oryginalnego rozwiązania problemu naukowego i wykazaniu braku umiejętności samodzielnego prowadzenia pracy naukowej. Organ wprost wskazał, że sposób wykorzystania źródeł naukowych prowadzi do wniosku, że K.G. prowadził badania naukowe w sposób niesamodzielny, skutkujący powieleniem toku myślenia innych autorów, w szczególności dr. hab. P. D.

Rada Wydziału posiłkując się opinią prof. J. W., do czego była uprawniona, albowiem przeprowadziła dowód z tej opinii i na jej podstawie jednoznacznie stwierdziła, że z uwagi na charakter oraz zakres stwierdzonych zbieżności rozprawy doktorskiej skarżącego z pracami innych autorów, przygotowana przez skarżącego rozprawa doktorska narusza art. 13 u.s.n., czym wyczerpuje znamiona przesłanki określonej w art. 29 ust. 2 u.s.n., tj. uzyskania stopnia naukowego doktora na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem dobrych obyczajów w nauce. Powołano się w tym zakresie m.in. na wskazanie w opinii biegłego, że skarżący w wymiarze wynoszącym ok. 20% objętości pracy wykorzystał do przygotowania rozprawy doktorskiej badania naukowe przeprowadzone przez innych autorów bez wskazania źródeł, z których pochodziły wykorzystane informacje. W szczególności dotyczy to monografii dr. hab. P. D.. W ocenie biegłego powyższa nierzetelność w prowadzeniu badań naukowych przez skarżącego przejawia się w sposobie konstrukcji przypisów, wychwyconych błędach, które nie zostałyby powielone przez skarżącego, gdyby dotarł

do źródeł bezpośrednich, jak również okolicznością formułowania w rozprawie doktorskiej takich samych lub istotnie zbliżonych wniosków, jakie poczynili P. D. i W. L. Nie bez znaczenia pozostaje przy tym okoliczność, że skarżący nie tylko nie posiada materiałów, które stanowiły źródła przygotowanej rozprawy doktorskiej, ale także w odróżnieniu od dr. hab. P. D. złożył on jedynie ogólnikowe wyjaśnienia co do sposobów i miejsc pozyskania tych źródeł.

Sąd podzielił stanowisko organu, że kluczową kwestię w niniejszej sprawie stanowił nie sposób pozyskania źródeł, ale sposób ich wykorzystania. Analiza treści rozprawy doktorskiej K.G. oraz monografii dr. hab. P. D. doprowadziła Radę Wydziału do wniosku, że skarżący prowadził badania naukowe niesamodzielnie w związku z czym, rozprawa doktorska skarżącego nie spełnia wymogów art. 13 ust. 1 u.s.n.

W odniesieniu do zarzutów skargi wyjaśniono, że kwestia naruszenia praw autorskich była przedmiotem postępowania nieważnościowego, które zakończyło się uchwałą Rady Wydziału z dnia [...] listopada 2014 r. o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Zarzuty naruszenia art. 16 i art. 110 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) zwanej dalej K.p.a. są tym samym nietrafne. Umorzenie postępowania nieważnościowego nie stanowiło przeszkody do wydania przez Centralną Komisję postanowienia o wznowieniu postępowania w przedmiotowej sprawie i prowadzenia postępowania przez Radę Wydziału w tym nadzwyczajnym trybie.

Sąd nie znalazł także podstaw do zakwestionowania posiadania przez prof. J. W. – [...] - wiedzy specjalnej w dziedzinie etyki. Nie wykazano uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności biegłego. Kwestia sprostowania wyników głosowania Rady Wydziału w dniu [...] września 2016 r. była przedmiotem odrębnego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 marca 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1433/18 oddalił skargę K.G. na postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. Prawidłowe wyniki głosowania ujęte zostały zresztą w uzasadnieniu uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r.

Ustosunkowując się do wniosków skargi Sąd podniósł, iż w sprawie nie wystąpiły istotne wątpliwości, które wymagałyby wyjaśnienia w drodze uzupełniającego postępowania dowodowego wnioskowanego przez skarżącego. Materiał dowodowy zgromadzony przez organ pozwalał na dokonanie pełnej oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. a także postępowania, w ramach którego zostały one wydane na skutek prawidłowo wznowionego przez Centralną Komisję postępowania w niniejszej sprawie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł K.G., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie:

I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nierozpatrzenie części zarzutów podniesionych w skardze odnoszących się do oceny stanu faktycznego, co znalazło swój wyraz w niepełnej treści uzasadnienia wyroku, a w konsekwencji uniemożliwienie pełnej kontroli instancyjnej rozstrzygnięcia wobec braku możliwości ustalenia na czym sąd oparł swoje stanowisko;

2) art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 16 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. oraz art. 29 ust. 2 u.s.n. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. pomimo wydania tych aktów w sytuacji, w której nie zostały ujawnione żadne nowe dowody ani okoliczności istniejące w chwili wydania decyzji pozwalające na wznowienie postępowania w przedmiocie nadania stopnia doktora;

3) art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n. w związku z art. 16 § 1, art. 75 § 1, art. 80 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. w sytuacji, w której wydanie tych aktów poprzedzone było wytworzeniem nowych dowodów, nieistniejących w chwili wydania uchwały kończącej pierwotne postępowanie w przedmiocie nadania stopnia doktora;

4) art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n. oraz art. 10

i 20 ust. 2 u.s.n. w związku z art. 28 § 1, art. 84 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r.;

5) art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 i 2 u.s.n. oraz art.

7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. polegające na przyjęciu, że skarżący dopuścił się naruszenia dobrych obyczajów w nauce w sytuacji, w której postępowanie wznowieniowe tak w zakresie przyczyn wznowienia, jak i rozstrzygnięcia oparto na dowodach niedopuszczalnych w świetle przepisów o postępowaniu w sprawach nadawania stopni i tytułów;

6) art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n. w związku z art. 10 § 1 K.p.a., art. 73 § 1 K.p.a., art. 78 § 1 K.p.a. i art. 79 K.p.a. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. w sytuacji, w której strona nie miała możliwości wzięcia udziału w sprawie na etapie postępowania przed Radą Wydziału i Centralną Komisją i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów;

II. przepisów prawa materialnego, tj. art. 13 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 u.s.n. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że jakiekolwiek naruszenie zasad deontologicznych uznane powinno być za naruszenie dobrych obyczajów w nauce i wiązać się ze wznowieniem postępowania i uchyleniem uchwały w przedmiocie nadania stopnia naukowego.

W oparciu o wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, zaskarżonej decyzji Centralnej Komisji oraz uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r., a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Doskonałości Naukowej wniosła o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

Pismami z dnia 17 lutego 2022 r. i z dnia 8 września 2022 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie rozprawy zdalnej.

W związku z brakiem odpowiedzi pełnomocnika organu na pismo Sądu z dnia 14 lutego 2022 r. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącej Wydziału III z dnia 19 kwietnia 2002 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.).

Pismem z dnia 19 października 2022 r. skarżący podniósł zarzut nieważności postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym z uwagi na sprzeczność składu orzekającego z przepisami prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 P.p.s.a.

Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie w tej sprawie nie zaistniał przypadek nieważności postępowania objęty art. 183 § 2 pkt 4 P.p.s.a., tj. sytuacja, w której skład sądu orzekającego byłby sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy.

Skarżący kasacyjnie wskazuje na zaistnienie tego przypadku w sytuacji, w której po przeprowadzeniu, na podstawie § 28 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 sierpnia 2015 r. Regulaminu wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1177) w Sądzie pierwszej instancji losowania sędziów do rozpoznania sprawy, tak wylosowany skład został zmieniony zarządzeniem Wiceprzewodniczącego Wydziału w tym Sądzie.

Zgodnie z art. 185 § 2 P.p.s.a. w razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpoznaje ją w innym składzie. Sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku uchylonego przez Naczelny Sąd Administracyjny jest wyłączony od ponownego rozpoznania takiej sprawy. Zgodnie z art. 17 § 1 P.p.s.a. wyznaczanie składu orzekającego do rozpoznania sprawy na rozprawie lub na posiedzeniu niejawnym określają regulaminy wewnętrznego urzędowania sądów administracyjnych, wydane na podstawie odrębnej ustawy i takim regulaminem jest ww. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych.

Wprawdzie w tej sprawie zmiana składu Sądu pierwszej instancji, wyznaczonego pierwotnie do rozpoznania niniejszej sprawy w drodze losowania, została dokonana z naruszeniem § 28 ust. 1 ww. Regulaminu, to jednak nie prowadzi to do nieważności postępowania. Zachowana została zasada wynikająca z art. 185 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którą nie orzekał w sprawie żaden z sędziów, który wydał poprzedni wyrok uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny, a więc nie orzekał w sprawie sędzia wyłączony od jej rozpoznania. Przepisy P.p.s.a. odnoszące się do składu sądu stanowią o składzie w sensie ilości orzekających sędziów. Art. 16 § 1 § 2 P.p.s.a. stanowi o składzie sądu w tym sensie, że jest on albo trzyosobowy, albo jednoosobowy. Podobnie art. 181 § 1 P.p.s.a. wskazując na prawidłowy skład sądu określa go jako skład trzech sędziów. W tej sprawie nie została naruszona żadna z tych norm ustawowych.

W przypadku naruszenia norm wewnętrznego urzędowania wojewódzkiego sądu administracyjnego w zakresie obsady składu sędziowskiego nie powodujących naruszenia zasad ustawowych w tym zakresie, nie zachodzi przypadek nieważności postępowania. Takie stanowisko wielokrotnie prezentował Naczelny Sąd Administracyjny (np. wyrok NSA z 13 marca 2019 r. sygn. akt I FSK 2301/18; postanowienie NSA z 16 września 2008 r. sygn. akt II OZ 917/08; wyrok NSA z 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II OSK 1301/05; wyrok NSA z 17 października 2006 r. sygn. akt I GSK 3129/05). W tej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny pogląd ten podtrzymuje.

Nie stwierdzając wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania, ani też przesłanki uzasadniającej odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed Sądem pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).

Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych zasadach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842) rozpoznanie sprawy jest konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

Przede wszystkim należy wskazać, że w tej sprawie orzekał już Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1719/19 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/WA 1432/18, którym z kolei uchylono wydaną w sprawie decyzję Centralnej Komisji oraz poprzedzającą ją uchwałę Rady Wydziału i przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny w szczególności przesądził prawidłowość trybu postępowania administracyjnego w tej sprawie.

Skarga kasacyjna jest zasadna, aczkolwiek większość jej zarzutów nie jest uzasadnione.

Zasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z 13 ust. 1, art. 29 ust. 1 i 2 u.s.n. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. w takim zakresie, w jakim w uzasadnieniu skargi kasacyjnej eksponuje się konieczność ponowienia niektórych czynności w toku postępowania w sprawie nadania stopnia doktora. Jest to przy tym istotny zarzut, który wprawdzie nie został w pełni wyeksponowany w samym zarzucie skargi kasacyjnej, ale już jej uzasadnienie wskazuje wprost, że w ocenie strony skarżącej kasacyjnie po wszczęciu postępowania wznowieniowego koniecznym jest ponowne zgromadzenie materiału dowodowego niezbędnego do merytorycznego załatwienia sprawy, a więc oceny, czy przygotowana rozprawa doktorska spełnia kryteria określone w art. 13 ust. 1 u.s.n., tzn. czy stanowi oryginalne rozwiązanie problemu naukowego, czy pozwala na wykazanie się przez kandydata ogólną wiedzą teoretyczną w danej dyscyplinie naukowej oraz umiejętnością samodzielnego prowadzenia pracy naukowej lub artystycznej.

Jest to kluczowe zagadnienie w tej sprawie i w związku z tym mimo, że pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej nie są zasadne, to naruszenie istotnych wymogów prowadzenia postępowania wznowieniowego w tej sprawie uzasadnia tak uchylenie zaskarżonego wyroku, jak i poprzedzającej ją decyzji oraz uchwały.

Należy przy tym wskazać, że wprawdzie zarzut wadliwości przeprowadzenia postępowania wznowieniowego został sformułowany w skardze kasacyjnej w sposób rozproszony, tym niemniej nawet wadliwe przyporządkowanie danego zarzutu nie pozwala na jego pominięcie przy rozpoznawaniu sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, jeżeli poprzez odkodowanie jego treści z powołaniem się zarówno na zarzut skargi kasacyjnej, jak i jego uzasadnienie pozwala na jego ocenę w ramach podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z 24 września 2021 r. sygn. akt III OSK 434/21).

Trafnie podnosi strona skarżąca kasacyjnie, że w toku prowadzenia wznowionego postępowania w tej sprawie organy oparły się zasadniczo jedynie na ocenie, czy zaistniała przesłanka wznowieniowa, pominęły natomiast ocenę dorobku naukowego skarżącego kasacyjnie obejmującego przede wszystkim samą rozprawę doktorską.

Okoliczność, że art. 29 ust. 2 u.s.n. wprowadził dodatkową przesłankę wznowieniową nie zmienia samej istoty wznowienia postępowania administracyjnego. Skuteczne wznowienie postępowania nakłada na organ je prowadzący obowiązek ponownego rozstrzygnięcia sprawy i ustalenia, czy konieczne jest uchylenie wcześniejszej decyzji i zastąpienie jej nowym rozstrzygnięciem, czy też wynik ponownie przeprowadzonego (wznowionego) postępowania jest zbieżny z dotychczasową decyzją

i w konsekwencji nie daje podstaw do jej uchylenia.

Tym samym ten etap postępowania, jakim jest ustalenie zaistnienia przyczyny wszczęcia postępowania wznowieniowego nie może zastąpić etapu merytorycznego rozstrzygania w danej sprawie.

Oznacza to, że ujawnienie stosownie do art. 29 ust. 2 u.s.n. zaistnienia okoliczności wskazujących na to, że stopień doktora został nadany z naruszeniem dobrych obyczajów w nauce skutkowało jedynie wznowieniem postępowania, ale w żadnej mierze nie zwalniało Rady Wydziału i Centralnej Komisji od zbadania, czy w świetle przesłanek nadania stopnia doktora wskazanych w art. 13 ust. 1 u.s.n. istniały podstawy do odmowy nadania tego stopnia skarżącemu kasacyjnie.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 u.s.n. w przewodzie doktorskim wyznacza się recenzentów zobowiązanych do sporządzenia recenzji w zakresie spełnienia wymagań stawianych rozprawom doktorskim. Ponieważ zostało wszczęte w tej sprawie postępowanie wznowieniowe, to obowiązkiem tak Rady Wydziału, jak i Centralnej Komisji była ocena, czy przygotowana przez skarżącego kasacyjnie rozprawa doktorska pod tytułem "[...]" spełnia wymagania wynikające z art. 13 ust. 1 ww. ustawy, a więc czy stanowi ona oryginalne rozwiązanie problemu naukowego, w pracy tej wykazano ogólną wiedzę teoretyczną kandydata w danej dyscyplinie naukowej oraz wykazuje posiadanie przez kandydata umiejętności samodzielnego prowadzenia pracy naukowej.

Tymczasem z akt sprawy oraz z uzasadnienia tak uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. jak i zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji decyzji Centralnej Komisji wynika, że zgromadzono w tym zakresie opinię prawną prof. J. B. z dnia [...] sierpnia 2014 r. na okoliczność ustalenia, czy rozprawa doktorska autorstwa skarżącego kasacyjnie pt. "[...]" narusza prawa autorskie do utworów innych autorów. Jak przy tym wprost wynika z treści tejże opinii (jej strona 2), jej przedmiotem nie była merytoryczna ocena samej rozprawy doktorskiej lub też ocena, czy rozprawa ta spełnia wymagania stawiane rozprawom doktorskim. Ponadto w aktach sprawy znajduje się opinia prof. B. Z. z dnia [...] maja 2015 r. w sprawie zasadności nadania skarżącemu kasacyjnie stopnia doktora nauk [...], która również nie zawiera oceny merytorycznej samej ww. rozprawy, a jedynie wskazuje na możliwość zaistnienia przesłanki naruszenia dobrych obyczajów w nauce wskazując na zasadność powołania biegłego w zakresie oceny, czy skarżący kasacyjnie naruszył zasady etyki w nauce. Dodatkowa, a przy tym bardzo krótka opinia prof. B. Z. z dnia [...] czerwca 2015 r. jest zasadniczo oparta nie tyle o analizę samej rozprawy, co o ustalenia dokonane przez Radę Wydziału i wprawdzie zawiera ogólną konkluzję, że przedmiotowa rozprawa doktorska nie spełnia wymagań stawianych takim dysertacjom, ale nie jest to recenzja samej pracy, a ocena części zebranego przez Radę Wydziału materiału dowodowego.

Kolejna recenzja prof. J. C. [...] czerwca 2015 r. jedynie wskazuje na konieczność oceny, czy osoba sporządzająca przedmiotową rozprawę doktorską spełnia przesłankę naruszenia dobrych obyczajów w nauce, bez jakiejkolwiek oceny samej rozprawy. Ponadto w aktach sprawy znajduje się opinia prof. J. W. z [...] kwietnia 2016 r. Jednakże także i z tej opinii wynika, że jej przedmiotem było jedynie wskazanie, czy zaistniała przesłanka naruszenia dobrych obyczajów w nauce bez jakiejkolwiek oceny merytorycznej samej rozprawy (strona 4 tej opinii).

Tym samym mając na uwadze ww. opinie i recenzje przedwczesnym było wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia przez Radę Wydziału poprzez podjęcie uchwały w przedmiocie odmowy nadania stopnia doktora skarżącemu kasacyjnie z powodu naruszenia przesłanek z art. 13 ust. 1 u.s.n.

Zgromadzone w sprawie opinie nie dokonywały oceny merytorycznej rozprawy doktorskiej, a jedynie w jednej z nich w sposób pośredni, poprzez ocenę innych materiałów dowodowych zgromadzonych przez Radę Wydziału, zostało wyrażone ogólne stanowisko co do braku spełnienia przesłanek pozwalających na nadanie stopnia doktora.

Trafnie podnosi strona skarżąca kasacyjnie, że został naruszony także art. 80 K.p.a. przez organy w tej sprawie, ponieważ Rada Wydziału i Centralna Komisja dokonywały ponownej oceny przygotowanej rozprawy doktorskiej nie na podstawie recenzji merytorycznych rozprawy, ale całokształtu materiału dowodowego z pominięciem obowiązku ponownego sporządzenia takich recenzji.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w prowadzonym postępowaniu wznowieniowym z samej istoty procedury przewodu doktorskiego ocena recenzentów co do merytorycznej zawartości rozprawy doktorskiej i spełnienia przez nią przesłanek z art. 13 ust. 1 u.s.n. stanowi jeden z podstawowych dowodów pozwalających na prawidłowe podjęcie przez Radę Wydziału uchwały w przedmiocie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora.

W postępowaniu prowadzonym w tej sprawie koniecznym było sporządzenie przez recenzentów kolejnych recenzji przedmiotowej rozprawy doktorskiej co do tego, czy rozprawa ta, mając na uwadze także ujawnione po jej napisaniu dodatkowe informacje, spełnia przesłanki pozwalające na ocenę, czy osoba ją sporządzająca wykazała ogólną wiedzę teoretyczną z danej dziedziny naukowej, czy zaproponowana dysertacja stanowi oryginalne rozwiązanie problemu naukowego oraz czy kandydat do uzyskania stopnia naukowego doktora nabył umiejętności samodzielnego prowadzenia pracy naukowej. Wymagało to sporządzenia szczegółowych merytorycznych ponownych recenzji rozprawy doktorskiej. Skoro w istocie żadna z zebranych w sprawie opinii lub recenzji nie obejmowała ponowną ocenę merytoryczną samej dysertacji, to trafnie strona skarżąca kasacyjnie podnosi istotne naruszenie postępowania wznowieniowego, w którym poprzez ustalenie, że zaistniała przesłanka wznowieniowa starano się ową przesłankę uznać jednocześnie za ocenę merytoryczną samej rozprawy bez wymaganych opinii recenzentów.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że tak podjęta w tej sprawie uchwała Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. jak i decyzja Centralnej Komisji z [...] kwietnia 2018 r. także zawierają ocenę rozprawy doktorskiej, jednakże została ona wyrażona nie na podstawie recenzji recenzentów, ale wiadomości własnych tych organów. Sąd nie neguje wiedzy członków Rady Wydziału lub Centralnej Komisji co do merytorycznych zagadnień dotyczących tematyki zawartej w przedmiotowej rozprawie, tym niemniej w sytuacji, w której ustawodawca nakłada obowiązek sporządzenia recenzji będących podstawą merytorycznej oceny samej dysertacji, przyjęcie odmiennego stanowiska niż tego, które zostało wyrażone we wcześniejszych pozytywnych recenzjach (z dnia 16 lipca 2012 r. i z dnia 25 października 2012 r.) wymagało sporządzenia kolejnych merytorycznych recenzji, których w tej sprawie zabrakło.

W związku z powyższym należy uznać za trafne stanowisko strony skarżącej kasacyjnie wyartykułowane w ramach omawianych zarzutów, że Sąd pierwszej instancji oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a. nie dostrzegł, że zaskarżona decyzja zapadła na skutek niewłaściwego zastosowania przepisów wskazanych w treści omawianych zarzutów, w tym z pominięciem merytorycznych recenzji oceniających rozprawę doktorską wymaganych do ustalenia spełnienia lub braku spełnienia przesłanek wynikających z art. 13 ust. 1 u.s.n.

Nie może natomiast odnieść zamierzonego przez stronę skarżącą kasacyjnie skutku zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie obejmującym art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 16 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. oraz art. 29 ust. 2 u.s.n. poprzez brak uchylenia lub niestwierdzenia nieważności decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. mimo wydania tych aktów w sytuacji, w której nie zostały ujawnione żadne nowe dowody ani okoliczności istniejące w chwili wydania decyzji pozwalające na wznowienie postępowania w przedmiocie nadania stopnia doktora.

Przystępując do wyjaśnienia przesłanek nieuwzględnienia zarzutu polegającego na naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 P.p.s.a. należy stwierdzić, że zgodnie z tym przepisem sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie przekroczył granic rozpoznawania sprawy, ponieważ skarga dotyczyła decyzji Centralnej Komisji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymującej w mocy uchwałę Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie uchylenia uchwały Rady Wydziału z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] nadającej stopień doktora magistrowi K.G. oraz odmawiającej nadania K.G. stopnia naukowego doktora. Przedmiot tej sprawy został rozpoznany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

Z art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny nie jest związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to jednak jest związany granicami danej sprawy, ponieważ rozstrzyga w granicach danej sprawy (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 1142/15). Oznacza to, że sąd nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 2633/15; wyrok NSA z 8 maja 2019 r. sygn. akt II OSK 1488/17). W tej sprawie Sąd pierwszej instancji rozstrzygał sprawę w jej granicach bez naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a.

Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 16 § 1 K.p.a. i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. oraz art. 29 ust. 2 u.s.n. poprzez oddalenie skargi mimo braku zaistnienia podstaw do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania wznowieniowego.

Art. 16 § 1 K.p.a. zawiera zasadę trwałości decyzji administracyjnych, zgodnie z którą ostateczne decyzje podlegają uchyleniu lub zmianie tylko wówczas, gdy następuje m.in. wznowienie postępowania w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego lub ustawach szczególnych. Tym samym ustalenie, że zaistniała przesłanka wznowieniowa umożliwia wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją i nie stanowi to naruszenia art. 16 § 1 K.p.a.

Z kolei art.145 § 1 pkt 5 K.p.a. stanowi, że przesłanką wznowieniową jest sytuacja, w której zostają ujawnione istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi wydającemu decyzję.

Przesłanka ta nie stanowiła podstawy do wszczęcia postępowania wznowieniowego w tej sprawie. Taką podstawę stanowiła okoliczność objęta art. 29 ust. 2 u.s.n., zgodnie z którym poza okolicznościami wymienionymi w Kodeksie postępowania administracyjnego dodatkowymi przesłankami wszczęcia postępowania stanowią ujawnione okoliczności wskazujące na to, że stopień m.in. doktora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich lub dobrych obyczajów w nauce. W tej sprawie organy ustaliły, ze zaistniała przesłanka naruszenia dobrych obyczajów w nauce przez skarżącego kasacyjnie.

Mając powyższe należy stwierdzić, że zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 16 § 1 i art. 29 ust. 2 u.s.n. poprzez brak ujawnienia przesłanki wznowieniowej wynikającej z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i wskazującej na zaistnienie nowych dowodów lub okoliczności istniejących w chwili wydania decyzji, nie jest zasadny.

Nie jest uzasadnionym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotnym wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie art. 134 § 1 w związku z art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n. z art. 16 § 1, art. 75 § 1, art. 80 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. polegający na nieuchyleniu lub niestwierdzeniu nieważności decyzji Centralnej Komisji oraz utrzymanej przez nią w mocy uchwały Rady Wydziału w sytuacji, w której wydanie tych aktów poprzedzone było wytworzeniem nowych dowodów nieistniejących w chwili wydania uchwały kończącej pierwotne postępowanie w przedmiocie nadania stopnia doktora.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 u.s.n. w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a przy tym do zaskarżania decyzji wydanych w tych postępowaniach stosuje się przepisy o zaskarżaniu decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego.

Także w tym zakresie niezasadnie strona skarżąca kasacyjnie upatruje zaistnienia podstawy wznowieniowej w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., a więc ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji i nieznanych organowi, który ją wydał.

Podstawą wznowieniową była przesłanka naruszenia dobrych obyczajów w nauce. Nie można podzielić zasadności argumentacji strony skarżącej kasacyjnie, że dowody wskazujące na naruszenie dobrych obyczajów w nauce przez osobę, która przygotowała rozprawę doktorską, powinny istnieć już przed podjęciem uchwały w przedmiocie nadania stopnia doktora. Gdyby taki pogląd był zasadnym, to wówczas ustawodawca nie objąłby art. 29 ust. 2 u.s.n. nowej przesłanki wznowieniowej innej, niż zawarte w art. 145 § 1 K.p.a. Tym samym okoliczność ujawnienia już po nadaniu stopnia doktora, że dysertacja doktorska będąca podstawą do nadania tego stopnia została przygotowana z naruszeniem dobrych obyczajów w nauce, nie stanowi w świetle art. 29 ust. 2 u.s.n. naruszenia prawa uniemożliwiającego wszczęcie postępowania wznowieniowego.

Zarzuty naruszenia przez organy art. 75 i 80 K.p.a. wskazywane są w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w zakresie dopuszczenia jako dowód opinii biegłego prof. J. W. na okoliczność zaistnienia przesłanki naruszenia dobrych obyczajów w nauce. Zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a w szczególności takim dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowym jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, który uznał, że dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w osobie prof. J. W. na okoliczność zaistnienia przesłanki naruszenia dobrych obyczajów w nauce było nie tylko w pełni dopuszczalne, ale i uzasadnione. Organy orzekając w graniach tej sprawy miały obowiązek ustalenia, czy zaistniała przesłanka naruszenia dobrych obyczajów w nauce w zakresie obejmującym przygotowaną przez skarżącego kasacyjnie rozprawę doktorską pod tytułem "[...]". Był to bowiem warunek skutecznego prowadzenia postępowania wznowieniowego.

Nie można przyznać racji stronie skarżącej kasacyjnie, jakoby poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłego prof. J. W. naruszono przepisy postępowania w sprawie nadania stopnia naukowego doktora, a tym samym również art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Jak już zostało to wskazane, z art. 29 ust. 1 u.s.n. wprost wynika, że w postępowaniu dotyczącym nadania stopnia doktora w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym okoliczność, że postępowanie w sprawie nadania stopnia naukowego doktora regulowane było w art. 10-15 u.s.n. nie oznacza, że w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Nie może odnieść zamierzonego skutku także zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w stopniu mającym mieć istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie obejmującym art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 29 ust. 1 u.s.n.

w związku z art. 10 § 1 K.p.a., art. 73 § 1 K.p.a., art. 78 § 1 K.p.a. i art. 79 K.p.a. poprzez nieuchylenie ani niestwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją uchwały w sytuacji pozbawienia strony skarżącej kasacyjnie prawa do wzięcia udziału w postępowaniu przed organami obu instancji i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.

Przede wszystkim z akt sprawy wynika, że skarżący kasacyjnie aktywnie uczestniczył w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, składał liczne wnioski dowodowe, zadawał pisemnie pytania, w tym także do powołanego biegłego prof. J. W.. Do skarżącego kasacyjnie zwracano się także o udzielenie wyjaśnień. Po zakończeniu postępowania pierwszoinstancyjnego skarżącemu kasacyjnie wyznaczono w trybie art. 10 § 1 K.p.a. termin do zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wyjaśnień. Z tego prawa skarżący kasacyjnie skorzystał. Wprawdzie tak wyznaczony termin wynosił 5 dni, tym niemniej jak wynika z oświadczenia Rady Wydziału sam skarżący kasacyjnie wielokrotnie przeglądał zgromadzony materiał dowodowy sprawy oraz sporządzał fotokopie z akt sprawy.

Natomiast organ drugiej instancji nie prowadził odrębnego postępowania dowodowego i oparł swoje stanowisko na już zebranym materiale dowodowym. Tym samym pominięcie zawiadomienia skarżącego kasacyjnie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym przez organ odwoławczy nie stanowi w okolicznościach tej sprawy istotnego uchybienia proceduralnego, ponieważ organ ten nie gromadził materiału dowodowego.

W orzecznictwie sądowym podnosi się, że dla skuteczności zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 9 czerwca 2022 r. sygn. akt I OSK 841/19; wyrok NSA z 14 stycznia 2022

r. sygn. akt I OSK 536/21).

Skoro w tej sprawie nie nastąpiło pozbawienie skarżącego kasacyjnie prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, a co najwyżej jego nieznaczne ograniczenie poprzez brak zawiadomienia o możliwości zapoznania się z aktami sprawy prowadzonej przez Centralną Komisję, to nie było to uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sama strona skarżąca kasacyjnie nie wskazuje przy tym, jakie

to wnioski dowodowe nie mogła złożyć w toku postępowania administracyjnego w związku z naruszeniem art. 10 § 1 K.p.a.

Poprzez umożliwienie dostępu skarżącemu kasacyjnie jako stronie w toku pierwszoinstancyjnego postępowania administracyjnego nie został naruszony art. 73 § 1 K.p.a., zgodnie z którym gwarantuje się każdej stronie prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów nawet po zakończeniu postępowania.

Zarzut naruszenia w toku postępowania przed Radą Wydziału art. 79 K.p.a. nie może być uznany za mający istotne znaczenie w sprawie. Zgodnie z tym przepisem strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem (art. 79 § 1 K.p.a.), a ponadto strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia (art. 79 § 2 K.p.a.). Specyfika postępowania przed Radą Wydziału w zakresie nadania stopnia naukowego nie przewiduje udziału w pracach samej rady wydziału (np. w jej obradach) osoby, która taki stopień ma otrzymać. Ponadto na pytania zadanie przez skarżącego kasacyjnie osoba sporządzająca opinię (prof. J. W.) ustosunkowała się w tej opinii.

Nie można uznać za zasadny zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, polegający na oddaleniu skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. mimo zaistnienia naruszenia w toku postępowania administracyjnego art. 29 ust. 1 u.s.n. oraz art. 10 i 20 ust. 2 u.s.n. w związku z art. 28, art. 84 § 1 i art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Jak wynika z uzasadnienia tego zarzutu, jego naruszenie strona skarżąca kasacyjnie upatruje w udziale dra. M. T. [...] [...] Uniwersytetu [...] w postępowaniu mimo braku tytułu profesora lub stopnia naukowego doktora habilitowanego. Zarzut ten nie jest zasadny, ponieważ z akt sprawy, a w szczególności z protokołu posiedzenia Rady Wydziału z 20 września 2016 r. nie wynika, aby brał udział w posiedzeniu tej Rady dr M. T. jako jej członek. Tym samym zarzut naruszenia art. 20 ust. 2 u.s.n. nie jest zasadny, ponieważ zgodnie z tym przepisem w głosowaniu rady jednostki (Rady Wydziału) brali udział jej członkowie posiadający tytuł profesora lub stopień doktora habilitowanego.

Okoliczność, że Rada Wydziału prowadząc postępowanie dowodowe zobowiązała jednego z pracowników Wydziału [...] do sporządzenia części materiału dowodowego nie stanowiło naruszenia prawa. Zgodnie z art. 87 K.p.a. organ kolegialny właściwy do wydania decyzji w sprawie może zlecić przeprowadzenie postępowania dowodowego lub jego części jednemu ze swych członków lub pracownikom, jeżeli szczególne przepisy temu się nie sprzeciwiają. Skoro Rada Wydziału zleciła przeprowadzenie czynności dowodowych dwóm członkom samej Rady (prof.

M. O. i prof. S. C.) oraz drowi M. T., to takie działanie tego organu nie naruszało art. 87 K.p.a., ani też innych przepisów. Argumentacja skarżącego kasacyjnie, jakoby dr M. T. faktycznie kierował postępowaniem w sprawie stanowi tylko opinię skarżącego, nie popartą dowodami.

Również nie jest zasadnym argumentacja strony skarżącej kasacyjnie, jakoby stroną w postępowaniu administracyjnym był prof. P. D.. Osoba ta zawiadomiła Radę Wydziału w możliwym zaistnieniu podstawy do wznowienia postępowania w sprawie nadania drowi K.G. stopnia doktora, jak również przedkładała informacje o sposobie gromadzenia materiałów źródłowych w trakcie pisania swojej rozprawy habilitacyjnej, co stanowiło istotne w sprawie okoliczności, ale same nie uzasadniały uznania prof. P. D. za stronę. Okoliczność, że dana osoba posiadająca wiadomości istotne dla danej sprawy i przedstawia je organowi, nie czyni z niej jeszcze stronę postępowania.

Tym samym nie można w tej sprawie stwierdzić ani naruszenia art. 28 K.p.a. poprzez uznanie, że prof. P. D. był stroną, ani też art. 84 § 1 K.p.a. poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłego co do zaistnienia przesłanki naruszenia dobrych obyczajów w nauce.

Zarzut naruszenia art. 10 u.s.n., zgodnie z którym w przypadku braku w kraju jednostki organizacyjnej właściwej do przeprowadzenia określonego przewodu doktorskiego lub postępowania habilitacyjnego Centralna Komisja, na wniosek jednostki organizacyjnej lub z urzędu, zarządza uzupełnienie składu rady wskazanej przez siebie jednostki o osoby niebędące członkami tej rady, jest niezasadny i strona skarżąca kasacyjnie nie wskazała, na czym miałoby polegać naruszenie tego przepisu.

Nie może odnieść zamierzonego przez skarżącego kasacyjnie skutku także zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji poprzez nierozpatrzenie części zarzutów podniesionych w skardze odnoszących się do oceny stanu faktycznego

i uniemożliwienie pełnej kontroli instancyjnej rozstrzygnięcia.

Przepis ten może być naruszony wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku było pozbawione przedstawionego zwięźle stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia lub jej wyjaśnienia. Ponadto naruszenie tego przepisu ma miejsce także wtedy, gdy sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wprawdzie wszystkie elementy wynikające z art. 141 § 4 P.p.s.a., ale jest ono wewnętrznie niespójne lub zawiera nie dające się wyjaśnić sprzeczności, innymi słowy nie pozwala na kontrolę zaskarżonego wyroku. Zarzucając naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. nie może skutecznie strona skarżąca kasacyjnie zwalczać prawidłowości przyjętego przez Sąd stanu faktycznego sprawy lub wykładni prawa materialnego dokonanej przez Sąd. Zaskarżony wyrok zawiera wszystkie elementy objęte powołanym art. 141 § 4 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze jeszcze raz należy podnieść, że Naczelny Sąd Administracyjny uznał niezasadność większości zarzutów skargi kasacyjnej, tym niemniej zarzut naruszenia prawa polegający na braku oparcia rozstrzygnięć zawartych zarówno w uchwale Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie uchylenia uchwały Rady Wydziału z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w sprawie nadania stopnia doktora mgr K.G. oraz odmowy nadania K.G. stopnia naukowego doktora jak i w decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymującej w mocy ww. uchwałę na podstawie sporządzonych recenzji merytorycznych samej rozprawy doktorskiej jest zasadny.

W tej sprawie po wszczęciu postępowania wznowieniowego Rada Wydziału miała obowiązek ponownego dokonania merytorycznego rozstrzygania sprawy co oznacza, że w przedmiocie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora koniecznym jest sporządzenie kolejnych merytorycznych recenzji. W oparciu o te recenzje

dopuszczalnym było ustalanie spełnienia przesłanek wynikających z art. 13 ust. 1 u.s.n. W tej jednak sprawie takich recenzji nie sporządzono, uznając na podstawie innych dowodów zaistnienie przesłanek wynikających z art. 13 ust. 1 u.s.n. Skoro jednak ustawodawca wprowadził wymóg sporządzenia merytorycznych recenzji rozpraw doktorskich, to przeprowadzenie postępowania mającego na celu rozstrzygniecie w przedmiocie nadania lub odmowy nadania stopnia doktora wymaga sporządzenia szczegółowych i merytorycznych recenzji i nie można ich zastąpić innymi dowodami. Zasadność tych zarzutów przesądziła o konieczności zarówno uchylenia zaskarżonego wyroku jak i zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją uchwały Rady Wydziału.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, rozpoznał skargę i uchylił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. oraz art. 13 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 u.s.n. w związku z art. 149 § 2 K.p.a. oraz w związku z związku 193 P.p.s.a. zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją uchwałę Rady Wydziału z dnia [...] września 2016 r. nr [...].

Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] rozpoznając ponownie sprawę i będąc związana przedstawioną wyżej wykładnią przepisów ma obowiązek na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 153 P.p.s.a., do uzupełnienia materiału dowodowego w tej sprawie poprzez w szczególności zwrócenie się do wcześniej wyznaczonych recenzentów lub wyznaczenie nowych recenzentów celem ponownego sporządzenia merytorycznych recenzji rozprawy doktorskiej przygotowanej przez skarżącego kasacyjnie pod tytułem "[...]" uwzględniających ocenę zaistnienia przesłanek wynikających z art. 13 ust. 1 u.s.n. Dopiero na tej podstawie Rada Wydziału powinna podjąć w tym przedmiocie uchwałę załatwiając sprawę w postępowaniu wznowieniowym.

W punkcie drugim Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.207 § 2 P.p.s.a. odstąpił w całości od zasądzenia na rzecz strony skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.



Powered by SoftProdukt