Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 218/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 19 października 2022 r. nr SKO/I/I/1562/2022 w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 lutego 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 218/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę A.M. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 19 października 2022 r. w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

Skarżący pismem z dnia 15 grudnia 2022 r. wniósł skargę na decyzję SKO z dnia 19 października 2022 r. zawierając w niej wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.

Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2023 r., o sygn. akt VI SPP/Wa 44/23 WSA w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 19 października 2023 r. odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy.

W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzeń z dnia 8 stycznia 2024 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie numeru PESEL, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzeń, pod rygorem odrzucenia skargi.

Uzasadniając odrzucenie skargi Sąd I instancji wskazał, iż wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz do uiszczenia wpisu zostały skutecznie doręczone skarżącemu 24 stycznia 2024 r., w związku z czym ostatnim dniem na uzupełnienie braków był 31 stycznia 2024 r. Wobec nieuzupełniania wymaganych braków WSA odrzucił skargę.

Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę oraz rozpoznanie wniosku o przyznanie pomocy prawnej i wniosku o zwolnienie od kosztów oraz rozpatrzenie skargi na nieprzyznanie pomocy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Z treści art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym od skargi, pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Oznacza to, że w chwili wniesienia pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (m.in. skargi) powstaje obowiązek uiszczenia wpisu sądowego. Strona wnosząca skargę ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (art. 239 § 1 pkt 1 - 3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.

A.M. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w pełnym zakresie. Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2023 r., o sygn. akt VI SPP/Wa 44/23 WSA w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 19 października 2023 r. odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy. Sprawa ze skargi na decyzję SKO w Ciechanownie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy nie zalicza się również do żadnej z kategorii podmiotowych zwolnień przewidzianych w art. 239 § 1 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie nie wystąpiła więc żadna z okoliczności zwalniających skarżącego z obowiązku poniesienia kosztów sądowych.

Stosownie do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie powinno ono zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną (art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a.). Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.

Skarżący w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie nie podał swojego numeru PESEL, w konsekwencji czego został wezwany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniami z dnia 8 stycznia 2024 r. do uzupełnienia tego braku formalnego jak również do uiszczenia wpisu od skargi. Nie ulega wątpliwości, że wezwania zostały skutecznie doręczone skarżącemu 24 stycznia 2024 r., a ten nie uzupełnił braku formalnego i fiskalnego skargi w wyznaczonym do tego terminie. Zasadnie więc Sąd I instancji odrzucił skargę.

Odnosząc się do zawartego w zażaleniu "wniosku o wznowienie terminu na usunięcie braków formalnych" należy zauważyć i podkreślić istniejącą kolizję środków prawnych składanych na podstawie art. 87 § 1 p.p.s.a. (wniosek o przywrócenie terminu) i art. 194 § 1 pkt 1a p.p.s.a. (zażalenie na odrzucenie skargi), która wynika z tego, że wykluczają się one wzajemnie. Przywrócenie terminu do dokonania danej czynności procesowej możliwe jest dopiero wtedy, gdy czynność ta nie została w terminie dokonana lub była bezskuteczna, ponieważ termin na jej wykonanie upłynął. W takiej sytuacji, wniosek o przywrócenie terminu, złożony na podstawie art. 87 § 1 p.p.s.a., podlega rozpoznaniu po uprawomocnieniu się orzeczenia stwierdzającego uchybienie terminu do dokonania czynności procesowej (por. np. postanowienie NSA z 22 sierpnia 2023 r., sygn. akt II OZ 460/23 i przywołane tam orzecznictwo). W pierwszej kolejności ustalenia bowiem wymaga, czy rzeczywiście doszło do uchybienia terminu, co powinno być przesądzone przez sąd drugiej instancji przy rozpoznaniu zażalenia. Wskazany zatem w zażaleniu "wniosek o wznowienie terminu" nie mógł na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego podlegać analizie i odnieść oczekiwanego przez stronę skutku w postaci przywrócenia terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.