Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Chustecka po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 września 2017 r. sygn. akt I SA/Sz 379/17 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 27 lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I,II,III,IV kwartał 2013 r. postanawia oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, postanowieniem z dnia 8 września 2017 r. sygn. akt I SA/Sz 379/17, odmówił M. M. (dalej jako: "skarżący") wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 27 lutego 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za I,II,III, IV kwartał 2013 r.

W ocenie Sądu I instancji strona nie wykazała występowania w sprawie przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie przedstawił przekonujących argumentów i dokumentów, które można byłoby z urzędu ocenić, jako okoliczności będące ustawowymi przesłankami, skutkującymi uwzględnieniem wniosku. Takie okoliczności nie wynikają również ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, w tym przedłożonych w związku z ubieganiem się skarżącego o przyznanie prawa pomocy w sprawie.

Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej P.p.s.a.) poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie przez WSA w Szczecinie, iż skarżący nie wykazał że brak wstrzymania wykonania obowiązku o charakterze administracyjnym będzie skutkował dla skarżącego wyrządzeniem znacznej szkody, podczas gdy skarżący w treści wykazał, iż egzekucja świadczenia pieniężnego wynikającego z nałożonych na skarżącego decyzji w zakresie wymiaru podatku, przekraczająca łącznie kwotę 451.000,00 zł niewątpliwie spowoduje znaczną szkodę po stronie skarżącego; poprzez błędne uznanie przez Sąd, iż skarżący nie wykazał przesłanek niezbędnych do zastosowania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy skarżący w treści pisma złożył obszernie wyjaśnienia co do swojej aktualnej sytuacji materialnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący zgłaszając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności winny wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków jego wykonania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne.

Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. To strona - chcąc skorzystać z wyjątku od zasady, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu - powinna wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu przedstawić sądowi nie tylko argumenty, ale i stosowne dokumenty na ich poparcie, wskazujące że w sprawie istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd administracyjny nie ma natomiast instrumentów prawnych do samodzielnego ustalania sytuacji majątkowej strony, które to ustalenie jest niezbędne przy ocenie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może spowodować w danym przypadku skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. (tak też postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2015 r., II GZ 755/15).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd I instancji ocena wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. Dla zobrazowania swojej sytuacji finansowej skarżący ubiegając się o przyznanie prawa pomocy przedstawił m.in. zeznania podatkowe z których wynikało, że uzyskiwał w okresie 2015-2017 znaczne przychody. Wynosiły one w 2015 r. 1.895.474,26 zł (dochód 14.091,77 zł), a w 2016 r. 1.393.637,31 zł (dochód 3192,67 zł). Wysokość przychodów w okresie zimowym styczeń - marzec 2017 r. wyniosła 84.746 zł (84.296,96 zł). Jednocześnie skarżący nie przedstawił wyciągów bankowych, co uniemożliwia ocenę jakimi środkami dysponuje. Zgodzić się należało, z Sądem I instancji, że nie sposób określić czy ewentualna szkoda spowodowana wykonaniem decyzji tylko z uwagi na wysokość zobowiązania, wskazane wyżej wyniki finansowe prowadzonej działalności oraz stan zadłużenia z tytułu zobowiązań kredytowych (wg danych na dzień 10 kwietnia 2017 r. zadłużenie wynosiło 314.486,79 zł), byłaby znaczna oraz czy istnieje zagrożenie powstania trudnych do odwrócenia skutków.

Na podstawie wybiórczo przedstawionych twierdzeń skarżącego Sąd I instancji nie był w stanie ocenić, czy w sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a.

W dacie wydania orzeczenia Sądu I instancji w aktach niniejszej sprawy, nie przedstawiono takich okoliczności, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie tej decyzji przed rozpoznaniem skargi doprowadzi do utraty płynności finansowej skarżącego. W tym kontekście NSA zwraca jedynie uwagę, że zgodnie z art. 61 § 4 P.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Strona może zatem złożyć wniosek o zmianę zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji, jeśli wykaże, że doszło do zmiany okoliczności związanych z kwestią wstrzymania wykonania decyzji organu administracji.

Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.