Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Leszek Kamiński, po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Starosty M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 573/15 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Starosty M. na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r., nr ... w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 573/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r., nr ... w przedmiocie nakazu rozbiórki.

W zaskarżonym postanowieniu Sąd Wojewódzki wskazał, że w piśmie z dnia 16 lutego 2015 r. Starosta M., zw. dalej skarżącym, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2015 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że podmiotem wydanej decyzji nie powinien być Starosta M. lecz Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę M. Podniósł również, że organy nie zbadały wnikliwie sprawy i nie została ustalona osoba inwestora przedmiotowych obiektów, a także, że na podstawie zaskarżonej decyzji nie jest możliwe dokładne zlokalizowanie przedmiotu rozbiórki. W uzasadnieniu wniosku podniósł, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje powstanie po jego stronie "stosunkowo wysokich kosztów", których odzyskanie, w przypadku ewentualnego uchylenia zaskarżonej decyzji, byłoby obwarowane długą procedurą ich odzyskania. Nadto, podniósł, że wykonanie decyzji skutkowałoby nieuzasadnionym zwolnieniem od tego obowiązku inwestora.

Rozpatrując sprawę Sąd Wojewódzki stwierdził, że skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji co prawda wskazał, w sposób lakoniczny, na konieczność poniesienia "stosunkowo wysokich kosztów" w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji oraz na trudności związane z długą procedurą ich odzyskania w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji oraz podniósł, że wykonanie decyzji skutkowałoby nieuzasadnionym zwolnieniem od tego obowiązku inwestora. Jednakże ograniczył on uzasadnienie swojego wniosku o wstrzymanie wykonania jedynie do przedstawienia powyższych twierdzeń, nie popierając ich również jakimikolwiek dowodami. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, skarżący nie uzasadnił w wystarczający sposób, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby dla niego zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody bądź wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę

Sygn. akt II OZ 601/15

prowizoryczny charakter przedmiotowych budowli i adekwatne koszty rozbiórki, należy uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji nie narazi skarżącego na wyrządzenie znacznej szkody.

Sąd Wojewódzki wskazał, że dla niniejszego rozstrzygnięcia argumenty skarżącego dotyczące potencjalnego uwolnieniu inwestora od rzekomego ciążącego na nim obowiązku, jak również braku możliwości lokalizacji przedmiotu rozbiórki nie mają znaczenia przy rozpoznaniu przedmiotowego wniosku. Zauważył również, że kwestia prawidłowości nakazania skarżącemu dokonania rozbiórki będzie badana na etapie rozpoznawania skargi.

W tym stanie rzeczy, Sąd stanął na stanowisku, że skarżący nie uzasadnił w należyty sposób wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji poprzez nienależyte udowodnienie wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 61 §3p.p.s.a.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji administracyjnej. Skarżący powtórzył argumentację z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Wskazał, że swoją argumentacją co najmniej uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz, że w jego ocenie nie zachodzi potrzeba przedkładania dowodów na okoliczność, że rozbiórka obiektu spowodowałaby po stronie skarżącego wysokie koszty i w konsekwencji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia w majątku skarżącego znacznej szkody. Zdaniem skarżącego, przepisy p.p.s.a. nie nakładają na skarżącego obowiązku uprawdopodobnienia, a tym bardziej udowodnienia określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające

Sygn. akt II OZ 601/15

normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12). Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14 (publ. na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl), wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że przytoczenie okoliczności pozwalających sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności dopiero w zażaleniu na postanowienie sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej, nie uzasadnia uwzględnienia zażalenia. Zażalenie nie jest środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku. Jest to jeden z dwóch środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, co wynika z treści art. 194 p.p.s.a. Jego istotą jest kontrola legalności wymienionych w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnych postanowień i zarządzeń wydanych w toku postępowania, z reguły o charakterze wpadkowym. W konsekwencji, rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie ogranicza się jedynie do kontroli pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (por. post. NSA z 23 kwietnia 2009 r., I OZ 375/09). Przytoczenie okoliczności pozwalających sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności dopiero w zażaleniu

Sygn. akt II OZ 601/15

na postanowienie sądu pierwszej instancji oddalające wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej, nie będzie więc prowadzić do uwzględnienia zażalenia (por. postanowienie NSA z 29 listopada 2011 r., II OZ 1240/11)

W świetle powyższego, trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący w złożonym wniosku nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W zażaleniu skarżący podniósł, że wykonanie rozbiórki z reguły wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody bądź trudnych do odwrócenia skutków. Pogląd ten jest prawidłowy i powszechnie przyjmowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Nie oznacza to jednak, że w każdym przypadku decyzja o nakazie rozbiórki podlega wstrzymaniu. Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z Sądem Wojewódzkim, że w niniejszej sprawie zabrakło prawidłowego uzasadnienia wniosku, bowiem uzasadnienia takiego w żadnym wypadku nie może stanowić argument dotyczący tego, że obowiązek wykonania nakazu rozbiórki powinien zostać nałożony na inwestora, a nie na właściciela działek, czy też argument braku możliwości lokalizacji przedmiotu rozbiórki. Jak słusznie zauważył Sąd Wojewódzki argumenty te podlegać będą ocenie na etapie rozpoznania skargi i w żadnym przypadku nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Ponadto, w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest o takiej szkodzie, która nie będzie mogła być zrekompensowana, skarżący natomiast nie powołuje się na brak możliwości rekompensaty wyegzekwowanej rozbiórki wskazuje jedynie na stosunkowo wysokie koszty i długą procedurę ich odzyskiwania, co nie może stanowić przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Natomiast odnosząc się do możliwości przywrócenia rzeczy do stanu pierwotnego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że z doświadczenia życiowego wynika, iż w interesie skarżącego nie będzie leżało przywracanie do stanu pierwotnego obiektów znajdujących się w tak złym stanie technicznym, których przeznaczenie nie jest określone. Naczelny Sąd Administracyjny stanął wiec wobec faktu, że ani we wniosku skarżącego, ani w aktach sprawy nie ma stosownych argumentów czy dokumentów potwierdzających/wskazujących na grożące skarżącemu konsekwencje.

Sygn. akt II OZ 601/15

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, że obawy skarżącego dotyczące niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie zostały uprawdopodobnione, a co za tym idzie nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.

W świetle powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie wykonał ciążącego na nim z mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. obowiązku wykazania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Z przytoczonych powyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, mając na uwadze art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.