Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F. V. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 3/18 w zakresie pozostawienia skargi bez rozpoznania w sprawie ze skargi F. V. w B. na pismo Zarządu Województwa K. z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu postanawia: odrzucić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 3/18 pozostawił skargę bez rozpoznania oraz zwrócił wpis od skargi wywiedzionej przez F. V. w B. na pismo Zarządu Województwa K. z dnia [...] grudnia 2017 r. [...] w przedmiocie wniosku o dofinansowanie projektu z europejskiego funduszu rozwoju regionalnego.

Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

Zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2018 r. strona skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia skargi bez rozpatrzenia (art. 61 ust. 7 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r., poz. 1460 ze zm., dalej: ustawa wdrożeniowa) poprzez przedłożenie oryginału lub uwierzytelnionej kopii kompletnej dokumentacji sprawy. Ponadto wezwano do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca uiściła wpis w kwocie 200 zł, jednakże nie uzupełniła braków formalnych skargi.

Wobec powyższego WSA na podstawie art. 61 ust. 7 ustawy wdrożeniowej pozostawił skargę bez rozpatrzenia.

Skarżąca, stosując się do pouczenia przesłanego wraz z postanowieniem o pozostawieniu skargi bez rozpatrzenia, wniosła zażalenie na postanowienie Sądu I instancji. Zażalenie zostało złożone na biurze podawczym WSA w Bydgoszczy w dniu [...] marca 2018 r. (prezentata biura podawczego – k. 42 akt sądowych). Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 64 u.z.p.r., w zakresie nieuregulowanym w ustawie, do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zatem u.z.p.r. reguluje postępowanie sądowoadministracyjne pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w p.p.s.a. Wprowadza, bowiem pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a., m.in. skrócone zostały terminy do wniesienia skargi i skargi kasacyjnej, wprowadzono termin do rozpatrzenia skargi kasacyjnej, a także przewidziano tryb jej wniesienia bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Modyfikacji uległa również forma rozstrzygnięć podejmowanych przez sąd administracyjny.

W myśl art. 61 ust. 6 u.z.p.r. wniesienie skargi po terminie 14 dni (pkt 1), bez kompletnej dokumentacji (pkt 2) lub bez uiszczenia wpisu stałego w terminie, o którym mowa w ust. 2 tego przepisu (pkt 3), powoduje pozostawienie takiej skargi bez rozpatrzenia, z tym jednak zastrzeżeniem, że w przypadku wniesienia skargi bez kompletnej dokumentacji lub bez uiszczenia wpisu stałego sąd wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia dokumentacji lub uiszczenia wpisu w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia skargi bez rozpatrzenia. Wezwanie wstrzymuje bieg terminu, o którym mowa w ust. 5.

Z powyższych regulacji wynika, zatem, że od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego pozostawiającego skargę bez rozpatrzenia z przyczyn wymienionych w art. 61 ust. 6 u.z.p.r. - przysługuje środek odwoławczy w formie skargi kasacyjnej, a nie zażalenia (por. postanowienie NSA z 28 września 2017 r. sygn. akt II GZ 716/17, dostępne w CBOSA). W orzecznictwie sądowym utrwalony jest zaś pogląd, że zażalenie wniesione od orzeczenia, od którego służy skarga kasacyjna, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne (por. postanowienia NSA z dnia 13 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 383/04, 21 czerwca 2007 r., sygn. akt I OZ 445/07 i z dnia 24 listopada 2006 r., sygn. akt I OSK 1777/06, dostępne w CBOSA).

Wobec powyższego zażalenie skarżącej na postanowienie Sądu I instancji o pozostawieniu skargi bez rozpatrzenia podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne.

Jednakże w rozpoznawanej nie sposób nie dostrzec, że w piśmie przewodnim o doręczeniu odpisu zaskarżonego postanowienia (k. 38 akt sądowych), Sąd I instancji zawarł błędne pouczenie o możliwości wniesienia przez skarżącą zażalenia w terminie 7 dni od daty doręczania postanowienia, za pośrednictwem WSA w Bydgoszczy. Zatem skarżąca działająca bez profesjonalnego pełnomocnika, miała prawo pozostawać w przekonaniu o tym, że uzyskana pisemna informacja jest prawidłowa. Natomiast Sąd I instancji miał obowiązek prawidłowo wskazać stronie właściwy tryb wniesienia środka odwoławczego od doręczanego postanowienia.

W tak zaistniałej sytuacji skarżąca może skorzystać z prawa do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu I instancji. Błędne pouczenie strony działającej samodzielnie w postępowaniu sądowym (bez fachowego pełnomocnika) stanowi, bowiem o braku zawinienia w dochowaniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OZ 409/17, dostępne w CBOSA). Wymaga podkreślenia, że wadliwe pouczenie strony w postępowaniu sądowym powoduje szereg nieodwracalnych konsekwencji, strona zaś działa w zaufaniu do Sądu, że informacje, które uzyskuje są wiarygodne.

W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosowanie zaś do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna powinna zostać wniesiona bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 62 ust. 1 zd. 1 u.z.p.r.). Zatem pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą kasacyjną należy wnieść bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przy czym moment ustania przyczyny uchybienia terminowi do wywiedzenia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. - powinien być liczony od dnia doręczenia skarżącej postanowienia NSA o odrzuceniu jej zażalenia. Wymaga także podkreślenia, że skarga kasacyjna zgodnie z art. 175 § 1 p.p.s.a. powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 i art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. oraz w zw. art. 64 u.z.p.r., postanowił jak w sentencji.