Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Teresa Kobylecka, po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 190/15 w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu J. J. i J. J. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 2 września 2016 r. o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi J. J., J. J., W. K. i T. Ż. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia 28 stycznia 2015 r. znak ... w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 190/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił sprzeciw J. J. i J. J. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 2 września 2016 r. o umorzeniu postępowania o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi J. J., J. J., W. K. i T. Ż. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia 28 stycznia 2015 r., znak ... w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 2 września 2016 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie z wniosku J. J. i J. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, wskazując, że postępowanie zostało prawomocnie zakończone i nie istnieje już "tok" postępowania, który uzasadniałby merytoryczne rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy.

W ustawowym terminie złożono sprzeciw na postanowienie referendarza sądowego, pod którego treścią widnieje jeden nieczytelny podpis, zaś w nagłówku pisma wskazano obydwoje skarżących oraz adwokata M. H. Z uwagi na to, że skarżący nie byli w toku postępowania reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, jak też nie dołączyli do sprzeciwu pełnomocnictwa – zarządzeniem z dnia 31 października 2016 r. zostali wezwani do uzupełnienia braku formalnego sprzeciwu przez nadesłanie oświadczenia, czyj podpis widnieje pod sprzeciwem, w terminie siedmiu dni pod rygorem jego odrzucenia. Wezwania doręczono skarżącym w dniach 8 i 10 listopada 2016 r. Termin uzupełnienia braku upłynął odpowiednio 15 i 17 listopada 2016 r. W dniu 16 listopada 2016 r. na adres Sądu zostało nadane pismo zatytułowane "Zażalenie na postanowienie w związku z brakiem wykładni orzeczenia sygn. akt II OZ 602/16".

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że sprzeciw od postanowienie referendarza sądowego z dnia 2 września 2016 r. podlega odrzuceniu, gdyż nie zawierał czytelnego podpisu identyfikującego osobę podpisaną.

Sąd wskazał, że w nagłówku sprzeciwu byli wskazani obydwoje skarżący wnioskujący o prawo pomocy oraz profesjonalny pełnomocnik, który nie reprezentował ich w toku postępowania. Do sprzeciwu nie dołączono żadnego pełnomocnictwa. Zatem w ocenie Sądu, uzasadnione było wezwanie skarżących do wypowiedzenia się co do tożsamości osoby podpisanej pod sprzeciwem, gdyż jest to niezbędne dla właściwego zakwalifikowania pisma procesowego – jako sprzeciwu konkretnej osoby i ustalenia w jakim ewentualnie zakresie uprawomacnia lub nie uprawomacnia się postanowienie referendarza sądowego. Sąd wskazał również, że sprzeciw jest pismem procesowym podlegającym ogólnym regułom przewidzianym dla pism procesowych, a więc konieczne jest jego podpisanie przez wnoszącego (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Do dnia upływu siedmiodniowego terminu wyznaczonego do uzupełnienia powyższego braku formalnego wyjaśnienia w tym zakresie nie zostały złożone. Nadesłane w tym terminie pismo zatytułowane "Zażalenie" takiego wyjaśnienia w żaden sposób nie stanowi, a zatem nie jest uzupełnieniem braku formalnego sprzeciwu.

Stąd też, w ocenie Sądu I instancji, sprzeciw podlegał odrzuceniu jako dotknięty brakami formalnymi, o czym orzeczono na podstawie art. 259 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a."

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył J. J., wskazując, że pismo z dnia 16 listopada 2016r. stanowiło odpowiedz na wezwanie sądu. Skarżący wskazał również, że "Wniesiony sprzeciw był w pełni spełniony pod kątem formalnym bowiem, przed Bożym Narodzeniem – w grudniu 2014r. (chyba 21) było przekazane pełnomocnictwo (...), Pani inspektor w budynku PWINB przyjęła te dokumenty z odnotowaniem do ew. postępowania sądowego." Nadto skarżący wskazał, że "Sprzeciw parafowany być może w sposób nieczytelny był pomylony z kopią jaka powinna pozostać w aktach wnioskodawcy. Nie zmienia to faktu, że pismo zostało parafowane."

Skarżący wniósł o "przekazanie sprawy do organu I instancji, tj. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 259 § 1 p.p.s.a., od postanowień referendarzy sądowych, wydanych na posiedzeniu niejawnym co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy, strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia tego postanowienia. Stosownie do dyspozycji art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z treścią art. 259 § 2 p.p.s.a. sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.

W sprawie niniejszej sprzeciw z dnia 21 września 2016r. wniesiony został przez J. J. i J. J., jednak podpisany został przez jednego z nich, przy czym podpis jest nieczytelny i jak stwierdza sam skarżący w zażaleniu dokument ten był "parafowany". W związku z tym wyjaśnienia wymagało, przez którego ze skarżących został złożony, a następnie wezwania drugiego ze skarżących do uzupełnienia sprzeciwu poprzez jego podpisanie. Słusznie zatem WSA zarządzeniem z dnia 31 października 2016r. wezwał skarżących do wyjaśnienia, czyj podpis widnieje pod sprzeciwem określając termin oraz rygor (odrzucenie sprzeciwu).

Należy zatem podkreślić, że skarżący byli pouczeni o skutkach niedopełnienia obowiązku, mieli świadomość obowiązków i skutków nie wypełnienia wezwania.

Nieuzupełnienie braku formalnego sprzeciwu uniemożliwiało nadanie złożonemu sprzeciwowi właściwego biegu. W piśmie nadanym do Sądu dnia 16 listopada 2016r., będącym w ocenie skarżącego jego odpowiedzią na wezwanie nie została wskazana osoba, która podpisała (parafowała) sprzeciw. Uniemożliwiło to wystosowanie kolejnego wezwania do uzupełnienia braku sprzeciwu do tego ze skarżących, który tego sprzeciwu nie podpisał.

W związku z powyższym należy uznać, że spełniona została przesłanka obligująca Sąd I instancji do odrzucenia sprzeciwu, określona w art. 259 § 2 p.p.s.a. zgodnie z którym, wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym m.in. sprzeciw, którego braków formalnych strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego zawartych w zażaleniu a wskazujących, że pełnomocnictwo (Sąd przyjmuje, że chodzi tutaj o pełnomocnictwo dla adw. M. H.) znajduje się w posiadaniu organu (w bliżej nie określonych aktach administracyjnych), wskazać należy, że nawet gdyby pełnomocnictwo zostało złożone do organu administracji publicznej, to zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym dołączyć do akt sprawy dokument pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Nie ulega więc wątpliwości, że skoro do sprzeciwu nie został dołączony dokument pełnomocnictwa, to skarżący nie miał należycie umocowanego pełnomocnika.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 stycznia 2017r. odpowiada prawu, w związku z czym zażalenie na to postanowienie, wniesione przez skarżącego należało oddalić na podstawie art. 184 w zw. z 197 § 2 p.p.s.a.

-----------------------

4