Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Siwek (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant referent Patrycja Młynarczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2023 r. sprawy ze skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Finansów z dnia 30 listopada 2022 r. nr IF13.722.1.2022 w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oddala skargę.

Przedmiotem skargi [...] S.A. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca", "strona", "spółka", ,"strona skarżąca", "skarżąca spółka")", jest decyzja Ministra Finansów (dalej: "Minister", "organ odwoławczy") z dnia 30 listopada 2022 r. nr IF13.722.1.2022, którą organ, na podstawie 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, dalej jako "k.p.a.") oraz art. 10 ust. 1 pkt 1 i art. 151 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 130 ust. 1 i art. 150 ust. 1 pkt 5, a także art. 8 w związku z art. 147 pkt 1, art. 27 ust. 3 w związku z art. 147 pkt 2, art. 33 w związku z art. 147 pkt 4 lit. a, art. 43 w związku z art. 147 pkt 4 lit. b, art. 50 w związku z art. 147 pkt 7 oraz art. 74 w związku z art. 147 pkt 13 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2022 r. poz. 593, dalej jako "ustawa"), utrzymał w mocy decyzję Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (dalej "GIIF", "Generalny Inspektor", "organ I instancji"), nr IF6.721.9.2021 z dnia 14 stycznia 2022 r., nakładającą na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 2.950.000 zł za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Pracownicy Generalnego Inspektora Informacji Finansowej w terminie od 20 stycznia 2020 r. do 20 marca 2020 r., przeprowadzili kontrolę wypełniania przez Stronę - [...] Sp. z o. o. (obecnie: [...] S.A.), z siedzibą w [...] obowiązków z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu za okres od 13 lipca 2018 r. do 19 stycznia 2020 r.

Rezultatem kontroli było stwierdzenie przez kontrolerów w protokole kontroli z dnia 20 kwietnia 2020 r. oraz w wystąpieniu pokontrolnym z dnia 3 lipca 2020 r., że [...] S.A. (wcześniej [...] Sp. z o. o.) nie dopełniła obowiązków wynikających z art. 6, art. 7, art. 8, art. 50, art. 27, art. 33 ust. 2, art. 34 ust. 1 pkt 3, art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a) i b), art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4, art. 43, art. 74 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.

Pismem z dnia 4 maja 2020 r. strona przedłożyła zastrzeżenia do protokołu kontroli. Generalny Inspektor w odpowiedzi na zastrzeżenia strony, pismem z dnia 2 czerwca 2020 r. przedstawił swoją opinię do zastrzeżeń strony, wskazując, że nie zostały uwzględnione przez Generalnego Inspektora Informacji Finansowej. Pismem z dnia 3 lipca 2020 r., Generalny Inspektor skierował do skarżącej spółki wystąpienie pokontrolne, w którym przedłożył ustalenia pokontrolne - wyznaczając termin ich realizacji, ponadto GIIF dokonał kompleksowego podsumowania wyników kontroli oraz ocenił realizację obowiązków przez instytucję obowiązaną. Pismem z dnia 7 października 2020 r., skarżąca poinformowała organ I instancji o stanie wykonania zaleceń pokontrolnych.

Generalny Inspektor Informacji Finansowej pismem z dnia 6 września 2021 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne za niedopełnienie obowiązków wynikających z ww. ustawy..

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Generalny Inspektor Informacji Finansowej decyzją z dnia 14 stycznia 2022 r. nr IF6.721.9.2021, nałożył na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 2.950.000 zł za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu; tj.:

- wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 8 ustawy,

- sporządzenia oceny ryzyka, o którym mowa w art. 27 ust. 3 ustawy,

- stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 33 oraz art. 43 ustawy - w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,

- wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej, o którym mowa wart. 50 ustawy,

- przekazania zawiadomienia do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, o którym mowa w art. 74 ustawy.

Od wyżej wymienionej decyzji strona pismem z dnia 8 lutego 2022 r. złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania organu I instancji. W odwołaniu wskazała na następujące naruszenie dokonane przez GIlF:

1) naruszenie art. 150 ust. 4 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8, art. 27 ust. 3, art. 33 ust. 1 pkt 3) i 4), art. 43, art. 50 i art. 74 ustawy poprzez ich błędną wykładnię skutkującą dokonaniem błędnej oceny przesłanki wagi naruszenia przepisów ustawy przez spółkę.

2) naruszenie art. 150 ust. 2 ustawy w zw. żart. 150 ust. 4 pkt 4 ustawy poprzez błędną wykładnię wskazanych przepisów skutkującą błędnym określeniem maksymalnego wymiaru kary administracyjnej.

3) naruszenie art. 150 ust. 4 pkt 2, 5 i 7 ustawy poprzez błędną wykładnię wskazanych przepisów z przekroczeniem granic przyznanego organowi I instancji uznania administracyjnego skutkującego nałożeniem na spółkę rażąco wygórowanej kary pieniężnej.

4) naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w drodze niedostatecznie wnikliwego zbadania stanu faktycznego i prawnego sprawy, poprzez niewyczerpujące uzasadnienie oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie i nie podjęcie wszelkich koniecznych czynności, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieprzeprowadzenie oceny postępowania dowodowego odpowiadającego wymogom art. 7 i art. 77 k.p.a.

Decyzją z dnia 30 listopada 2022 r. nr IF13.722.1.2022 Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy, odnosząc się do kwestii naruszenia art. 8 ustawy (wyznaczenie osoby odpowiedzialnej za wykonywanie obowiązków określonych w ustawie) wskazał, że zgodnie z treścią protokołu kontroli z dnia 20 kwietnia 2020 r., kontrolerzy wskazali, że:

"osobą upoważnioną w myśl art. 8 ustawy, jest Pan T. W. Na potwierdzenie powyższego, kontrolerom przedłożono Zarządzenie Zarządu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] z dnia 26 kwietnia 2011 r. oraz pełnomocnictwo z dnia 26 kwietnia 2011 r.(...) jako podstawy prawne przywołano nieaktualne już przepisy ustawy z dnia 16 listopada 2000 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, dalej uchylona ustawa."

Ponadto, w protokole kontroli wskazano, że:

"Kontrolerom nie przedstawiono innych dokumentów świadczących o formalnym wyznaczeniu w Spółce [...] osób odpowiedzialnych w rozumieniu art. 6, 7 i 8 ustawy. Z wskazanego wyżej zarządzenia z dnia 26 kwietnia 2011 r. wynika, że Pan M. J., pełniący w 2011 r. funkcję Członka Zarządu został wskazany na podstawie art.10b ww. uchylonej ustawy jako osoba odpowiedzialna za wykonywanie obowiązków określonych w ustawie. Natomiast z ww. pełnomocnictwa z dnia 26 kwietnia 2011 r. wynika, że udzielono go Panu T. W. do działania w imieniu Członka Zarządu Spółki [...], w sprawach związanych z realizacją obowiązków przewidzianych w uchylonej ustawie".

Skarżąca spółka oświadczyła w piśmie z dnia 4 maja 2022 r. - tj. zastrzeżeniach i wyjaśnieniach do protokołu kontroli z dnia 2 kwietnia 2020, że osobą odpowiedzialną w myśl art. 8 ustawy jest T. W. Spółka w tym samym piśmie przekazała dodatkowe informacje na potwierdzenie powyższych okoliczności - w tym m.in.:

1. Aneks nr 3 z dnia 22.06.2012 r. z zakresem obowiązków wynikających z umowy o pracę Pana T. W.,

2. Zarządzenie z dnia 16.07.2012 r. dotyczące podziału obowiązków w ramach zarządu Spółki w stosunku do Pana M. J.

Zdaniem Ministra Finansów, żaden z ww. przedłożonych przez stronę dokumentów nie czyni zadość obowiązkowi zawartemu w art. 8 ustawy. Zgodnie z treścią "Aneksu nr 3 z dnia 22.06.2012 r." zakres czynności pracownika spółki – T. W. to: "realizacja obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu w imieniu Prezesa Zarządu, w szczególności realizacja obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu". Natomiast zgodnie z treścią "Zarządzenia z dnia 16.07.2012 r." zakres obowiązków Prezesa Zarządu to przede wszystkim zarządzanie całością spółki, a w szczególności: "(...) b) Wykonywanie obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz wydawanie stosownych zarządzeń i udzielanie pełnomocnicy w tym zakresie". Jednakże, w ocenie Ministra Finansów, art. 8 ustawy jednoznacznie wskazuje na obowiązek wyznaczania pracownika zajmującego kierownicze stanowisko odpowiedzialnego za zapewnienie zgodności działalności instytucji obowiązanej oraz jej pracowników i innych osób wykonujących czynności na rzecz tej instytucji obowiązanej z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. W myśl przepisu, pracownik jest również odpowiedzialny za przekazywanie w imieniu instytucji obowiązanej zawiadomień, o których mowa w art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 1 i art. 90 ustawy. Tym samym, żaden z wyżej przedłożonych przez stronę dokumentów nie poświadcza wypełnienia przez Spółkę obowiązków określonych w art. 8 ustawy. Z przedstawionych dokumentów nie wynika jakie konkretnie obowiązki z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu realizuje T. W. i za co jest odpowiedzialny.

W kwestii zarzutu naruszenia art. 27 ust. 3 ustawy (sporządzenie oceny ryzyka), Minister podkreślił, że Na stronie 9 protokołu kontroli z dnia 20 kwietnia 2020 r., kontrolerzy stwierdzili, że:

"W matrycy Oceny ryzyka w kolumnie identyfikacja, typ ryzyka transakcja, w poz. 13 "środki pochodzą z nielegalnych źródeł" (ryzyko ekstremalne) wprowadzono następujący środek kontroli "klient jest zobowiązany oświadczyć przy rejestracji, że środki pochodzą z legalnego źródła", powodujący zmianę ryzyka na wysokie ze wskazaniem, że ostatecznie ryzyko jest akceptowane. W ocenie kontrolerów prawdopodobieństwo oświadczenia przez klienta, że środki pochodzą z nielegalnego źródła jest znikome i taka też jest wartość założonego środka kontroli ponieważ klient, który dokonuje rejestracji z zamiarem udziału w grach wzajemnych oferowanych przez Spółkę, udzielając informacji, że środki, które przeznaczy na grę pochodzą z nielegalnego źródła uniemożliwiły sam sobie udział w grze, co sprzeczne jest z jego interesem. Powyższe oznacza, że efektywność środka kontroli, zgodnie z przedmiotowym dokumentem, jest na poziome 1 i oznacza, że jest nieistniejąca (wg. definicji: brak kontroli albo kontrola nie przynosi efektu) - zgodnie bowiem z przyjętymi przez Spółkę założeniami w dalszym ciągu nie zmienia się poziom ryzyka z ekstremalnego na wysokie (12-1=11). Zdaniem kontrolerów Spółka powinna zastosować taki środek kontroli, który w realny sposób pozwoli na obniżenie poziomu ryzyka transakcji w zakresie nielegalnego źródła pochodzenia środków.".

Zdaniem Ministra iż zaproponowana przez spółkę weryfikacja zaproponowanego wyżej środka kontroli - nie może być uznana za skuteczną z uwagi na brak przedstawienia konkretnych i pewnych informacji na temat źródła pochodzenia środków.

Ponadto w ocenie organu odwoławczego że analizowany dokument oceny ryzyka nie jest spójny z zatwierdzoną w spółce - procedurą wewnętrzną. W toku realizacji kontroli w siedzibie strony, kontrolerzy stwierdzili, że:

"W ocenie Przedstawiona Ocena ryzyka jest również niespójna z obowiązująca w Spółce Procedurą wewnętrzną. Uwagi te dotyczą następujących zapisów. 1/1/ matrycy Oceny ryzyka, w kolumnie identyfikacja, typ ryzyka klient, w poz. 6 "zarejestrowane dane nie pokrywają się z danymi na przesłanych dokumentach" (ryzyko ekstremalne) wprowadzono następujący środek kontroli "Dział weryfikacji - ręczna kontrola kont, w przypadku niezgodności konto+ zostaje w trybie tymczasowym", powodujący zmianę ryzyka na wysokie ze wskazaniem, że ostatecznie ryzyko jest akceptowane. Jednocześnie w części opisowej w pkt. 7 "Wnioski wynikające z oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu" w pkt. 4 Spółka wskazała, iż w "przypadku, gdy dane klienta się nie zgadzają, natychmiastowe zamknięcie konta i nie wykonywanie wypłaty" - tym samym zapisy w przedstawionych fragmentach oceny ryzyka zawiera rozbieżne środki kontroli ryzyka.

- W matrycy Oceny ryzyka, w kolumnie identyfikacja, typ ryzyka klient, w poz. 7 "przy rejestracji klient podoje nieprawdziwe dane" (ryzyko średnie) wprowadzono następujący środek kontroli "Dział weryfikacji - ręczna kontrola kont klientów, weryfikacja przy transakcji 2280 PLN" powodujący zmianę ryzyka na niskie ze wskazaniem, że ostatecznie ryzyko jest akceptowane. Jednocześnie w części opisowej w pkt. 7 "Wnioski wynikające z oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu" w ppkt. 4 Spółka wskazała, iż w "przypadku, gdy dane klienta się nie zgadzają, natychmiastowe zamknięcie konta i nie wykonywanie wypłaty".

W świetle powyższego, w ocenie Ministra zapisy w przedstawionych fragmentach oceny ryzyka odzwierciedlają rozbieżne środki kontroli ryzyka, prowadzą do dwuznacznych wniosków (wykluczających się) procedur postępowania, co w konsekwencji prowadzi do błędnego zapisu w treści oceny ryzyka.

Ponadto organ II instancji podkreślił, że kontrolerzy dostrzegli w dokumencie oceny ryzyka, iż nie wskazano definicji "czarnej listy" (a w tym kryteriów, w oparciu o które Dział Analiz Spółki kwalifikuje klientów na tzw. "czarną listę"), a także brakuje również jasno zdefiniowanych kryteriów kwalifikacyjnych klientów do pozostałych kategorii ryzyka.

Minister podzielił stanowisko organu I instancji, że ujawnione nieprawidłowości skutkują tym, że dokument z dnia 11 stycznia 2019 r. jest wadliwy, przez co nie spełnia obowiązków określonych w art. 27 ust. 1 i 3 ustawy.

Odnosząc się do kwestii stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy, Minister wskazał, że podziela zdanie organu I instancji który stwierdził, że spółka przyjęła domniemanie, zgodnie z którym cel stosunków gospodarczych wynika jedynie z przedmiotu realizowania jej działalności. Takie generalne założenie, zdaniem Ministra Finansów, nie świadczy o realizacji obowiązku z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy. Zgodnie z zasadą ratio legis ustawy o przeciwdziałaniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, informacje na temat celu i charakteru stosunków gospodarczych powinny być zdecydowanie szersze - nie powinny ograniczać się do ogólnego stwierdzenia, iż i celem stosunków gospodarczych jest udział w zakładach wzajemnych, a ich zamierzonym charakterem jest uzyskiwanie wygranych zakładów. W ocenie Ministra Finansów, powyższe stwierdzenie przedstawione przez stronę - jest powierzchowne, w niewystarczający sposób prowadzi do braku przez [...] S.A. realizacji ustawowego obowiązku z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy.

W kwestii stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy, Minister podtrzymał stanowisko GIIF, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje jednoznacznie na niedokonanie bieżącego monitorowanie stosunków gospodarczych klienta - analizy transakcji przeprowadzanych w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia, że transakcje te są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie, rodzaju i zakresie prowadzonej przez niego działalności oraz zgodne z ryzykiem prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanym z tym klientem. Z treści przekazanych przez spółkę dowodów nie wynika bowiem, aby strona ustaliła i zapisała informacje uzyskane w wyniku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego w zakresie obowiązku określonego w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy. Oznacza to, że spółka nie wypełniła obowiązku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy, w stosunku do 105 z 105 klientów objętych próbą kontrolną na potrzeby oceny realizacji przedmiotowego obowiązku.

Natomiast co do zarzutu dotyczącego stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, Minister podkreślił, że prawdopodobieństwo, że klient będzie oświadczał wbrew własnym interesom, rozumianym jako udział w zakładach wzajemnych, jest znikome, a zatem wartość takiego oświadczenia również należy ocenić jako znikomą. Złożenie przez klienta jedynie przy nawiązaniu stosunku gospodarczego deklaracji o legalności źródła pochodzenia wartości majątkowych przeznaczonych na udział w grze jedynie podczas rejestracji przez Internet, zdaniem Ministra pozbawia spółkę aktualnych informacji na temat źródeł pochodzenia wartości majątkowych np. przy zawieraniu kolejnych zakładów. Zdaniem organu z całokształtu informacji zgromadzonych w sprawie wynika, że [...] S.A. nie przekazała żadnych dokumentów, które mogłyby świadczyć o spełnieniu obowiązków, które zawarte są w 34 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy. Spółka nie dokonywała badania źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta - w przypadkach uzasadnionych okolicznościami, tj. w stosunku do klientów, którzy byli nieobecni do celów identyfikacji.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, Minister wskazał, że spółka Minister Finansów wskazuje, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż że pismem z dnia 4 marca 2020 r kontrolerzy wystąpili o przekazanie kserokopii dokumentów (potwierdzonych za zgodność z oryginałem) lub wydruków z systemu, alertów elektronicznych, tzw. "zrzutów z ekranu" (oraz innych) zawierających informacje uzyskane w wyniku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego określonych w art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy, do których zastosowania instytucja jest zobowiązana, w przypadku obstawiania stawek oraz odbioru wygranych o równowartości 2000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się być ze sobą powiązane. W odpowiedzi na przedmiotowe pismo, spółka przekazała kontrolerom GIIF płytę CD na której zawarte były skany dokumentów, a także wydruki z systemu [...]. Kontrolerzy GIIF w protokole kontroli z dnia 20 kwietnia 2022 r. oświadczyli, że z zebrane dokumenty nie potwierdzają realizacji przez [...] SA obowiązków wynikających z art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy, do zastosowania których Spółka była zobligowana na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy, tj. - w przypadku obstawiania stawek oraz odbioru wygranych o równowartości 2000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się być ze sobą powiązane. Zdaniem Ministra powyższe okoliczności wskazują, iż na podstawie zebranych dowodów ustalono, nie przekazano żadnych dokumentów świadczących o realizacji obowiązku, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy w związku z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy.

W kwestii zarzutu naruszenia art. 43 ustawy (wzmożone środki bezpieczeństwa w przypadku wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu), Minister wskazał, że na gruncie art. 43 ustawy, a także na podstawie § 6 ust. 1 i 2 Procedury wewnętrznej [...] S.A., spółka jest zobligowana do stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowe, jeśli wystąpią ku temu odpowiednie przesłanki.

§ 6 ust. 1 i 2 Procedury wewnętrznej [...] S.A., stanowi, że:

"1. Spółka stosuje, na podstawie analizy ryzyka, wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego wobec klienta w przypadkach, które mogq wiqzać się z wyższym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzm, a w szczególności w przypadkach określonych w ustępach następnych niniejszego paragrafu.

2. W przypadku, gdy klient nie jest obecny, dla celów identyfikacji spółka stosuje w celu zmniejszenia ryzyka, co najmniej jeden z następujących środków:

a) Ustalenie tożsamości klienta na podstawie dodatkowych informacji lub dokumentów,

b) Dodatkową weryfikację autentyczności przedstawionych dokumentów lub poświadczenie ich za zgodność z oryginałem przez notariusza, organ administracji rządowej lub organ samorządu terytorialnego,

c) Zastosowaniu odpowiednich dodatkowych środków weryfikacji tożsamości beneficjenta rzeczywistego

d) Sprawdzeniu źródła pochodzenia majątku i środków finansowych klienta na podstawie informacji publicznie dostępnych oraz pozyskanych informacji bezpośrednio od klienta,

e) Pozyskaniu szczegółowych informacji na temat klienta bezpośrednio od niego lub z dodatkowych źródeł, np. Internetu."

Tym samym spółka wyróżniła w procedurze wewnętrznej przypadek nieobecności klienta dla celów identyfikacyjnych jako sytuację, która może być związana z wyższym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu. Innymi słowy spółka przyjęła a priori w swoich regulacjach wewnętrznych, że brak fizycznej obecności klienta wiąże się z wyższym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, co implikuje konieczność stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. Minister podkreślił, że w kontrolowanym okresie, pomimo zakwalifikowania zachowań klientów do wysokiego poziomu ryzyka (tj. wpisu na tzw. "czarną listę") spółka nie podjęła żadnych czynności celem zastosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. W przypadku wszystkich 105 ze 105 klientów objętych badaniem zaistniał obowiązek wynikający z dokumentu stanowiącego wewnętrzną procedurę [...] S.A., a także wynikający z art. 43 ustawy, ze względu na wyższe ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu. Natomiast W odniesieniu do badanej grupy 105 klientów, tylko 3 klientom spółka przypisała wysokie ryzyko związane z wpisaniem klientów na tzw. czarną listę, sporządzaną przez Dział Analiz Sportowych, wobec których - na podstawie § 6 Procedury wewnętrznej - zobowiązana była do stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. Zdaniem Ministra z treści przekazanych przez spółkę dowodów nie wynika aby strona ustaliła i zapisała informacje uzyskane w realizacji obowiązku określonego w art. 43 ustawy. Oznacza to, że spółka nie wypełniła obowiązku stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu., w stosunku do 105 z 105 klientów objętych próbą kontrolną na potrzeby oceny realizacji przedmiotowego obowiązku.

Następnie Minister odniósł się do kwestii wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej, o której mowa w art. 50 ustawy. Minister wskazał, że jak wynika z analiza przedłożonej kontrolerom Procedury wewnętrznej wykazała, że jej zapisy nie zostały dostosowane do wymogów ustawy. Procedura wewnętrzna nie zawiera dwóch obligatoryjnych elementów objętych dyspozycją art. 50 ust. 2 ustawy, a mianowicie zasad postępowania stosowanych w instytucji obowiązanej obejmujących:

• art. 50 ust. 2 pkt 1 ustawy - czynności lub działań podejmowanych w celu ograniczenia ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu i właściwego zarządzania zidentyfikowanym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,

• art. 50 ust. 2 pkt 9 ustawy - zasad kontroli wewnętrznej lub nadzoru zgodności działalności instytucji obowiązanej z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz zasadami postępowania określonymi w procedurze wewnętrznej

Podkreślono, że przedłożony przez stronę dokument mający stanowić procedurę wewnętrzną spółki zawiera odniesienia do tekstu uprzednio obowiązującej ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (nieaktualny stan prawny). Minister stwierdził, że pomimo, iż spółka podjęła w dniu 2 lipca 2018 r. uchwałę Zarządu nr 1 w sprawie zmiany wewnętrznej procedury w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wraz z przyjęciem tekstu jednolitego "Wewnętrznej procedury w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu", to dokument ten nie zapewniał prawidłowej realizacji obowiązków określonych w ustawie oraz był niedostosowany do obowiązującego stanu prawnego, tj. nie zawierał opisanych powyżej obligatoryjnych elementów. W konsekwencji przedmiotowy dokument jest na tyle wadliwy, że nie może być uznany za wewnętrzną procedurę, o której mowa w art. 50 ustawy.

Następnie Minister wskazał na brak przekazania zawiadomienia do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, o którym mowa w art. 74 ustawy. Organ wskazał, że wśród 105 klientów objętych badaniem kontrolnym, kontrolerzy wskazali na niedopełnienie obowiązku przekazania zawiadomienia w trybie art. 74 ustawy dotyczącego aktywności jednego klienta – D. G. W przypadku tego klienta pojawiły się okoliczności, które mogły wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy, co spółka powinna i była w stanie obiektywnie zidentyfikować oraz przekazać zawiadomienie do GIIF. Następnie przedstawiono szczegółową analizę transakcji realizowanych przez D. G.

Następnie organ II instancji dokonał szczegółowej analizy odnoszącej się do okoliczności wskazujących na wybór rodzaju kary oraz jej wysokości.

W skardze na powyższą decyzję [...] S.A. z siedzibą w [...] zarzuciła:

I. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego dotyczące wszystkich naruszeń objętych decyzją, mających Istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego wskutek:

a) dokonania błędnych ustaleń co do realizacji przez skarżącego obowiązków wynikających z art. 8 ustawy i uznanie, że z przedstawionych dokumentów, zwłaszcza: Zarządzenia Zarządu z 26 kwietnia 2011 r., pełnomocnictwa z 26 kwietnia 2011 r., Aneksu nr 3 z dnia 22 czerwca 2012 r., Zarządzenia z 16 lipca 2012 r., oraz wyjaśnień T. W., nie wynika, jakie konkretnie obowiązki z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (także jako [...]") realizuje T. W. i za co jest odpowiedzialny, podczas gdy informacje te wynikają wprost z dokumentów przedłożonych w toku postępowania administracyjnego (pkt II. 1. Uzasadnienia skargi);

b) uznania, że z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż spółka dopuściła się naruszenia ustawowego obowiązku określonego w art. 27 ust. 3 ustawy, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego jasno wynika, że spółka sporządziła ocenę ryzyka, o której mowa w tym przepisie (pkt 11.2. uzasadnienia skargi); 

c) błędnych ustaleń co do realizacji przez skarżącą obowiązku wynikającego z art. 50 ustawy, tj. wprowadzenia wewnętrznej procedury, poprzez nieuprawnione przyjęcie, że skarżąca nie wprowadziła wewnętrznej procedury, podczas ody procedura została wprowadzona (pkt 11.5. uzasadnienia skargi} ;

d) niewynikającego z zebranego materiału dowodowego ustalenia, że dokument Procedury wewnętrznej zawierał poważne błędy, oraz brak uzasadnienia ich rzekomego wpływu na skuteczność tej procedury (pkt 11.5. uzasadnienia skargi);

e) uznania z nieznanych przyczyn za niewiarygodne i niezasługujące na uwzględnienie wyjaśnień spółki oraz T. W., które miały świadczyć o realizacji przez [...] S.A. obowiązków wynikających z ustawy w zakresie opisanym w decyzji I instancji;

f) błędnego uznania, że spółka sklasyfikowała D. G. jako klienta o podwyższonym stopniu ryzyka, tj. klienta o ryzyku wyższym niż średnie, a to w związku z nieprawidłową oceną dowodu w postaci wyjaśnień T. W.;

g) uznania, że spółka jest bankiem (sic!), który "m/a/ i nadal ma wpływ na stworzenie takich warunków pracy (systemowych, osobowych), by adekwatnie dobrać środki zapewniające, że funkcjonujący w ramach instytucji obowiązanej system o którym mowa w ustawie będzie skuteczny", co pozostaje w oczywistej sprzeczności z sytuacją spółki, która ma znacznie ograniczone możliwości działania w porównaniu z instytucją finansową, zwłaszcza w zakresie weryfikacji legalności źródła dochodów klienta;

h) błędnego ustalenia kwoty korzyści osiągniętych przez skarżącego w związku z potencjalnymi naruszeniami przepisów ustawy i na tej podstawie - błędnego ustalenia maksymalnego wymiaru kary, podczas gdy z materiału dowodowego nie wynika, że spółka odnotowała zyski w wysokości wskazanej przez Organ (pkt 11.7 i 11.8.3. uzasadnienia skargi);

i) uznania za błędną i niezasadną argumentacji strony, iż nie posiadała informacji o stratach poniesionych przez osoby trzecie w wyniku działalności [...] S.A. w zakresie działalności objętej postępowaniem kontrolnym, podczas gdy [...] S.A. nie jest współsprawcą czynów dokonanych na szkodę Centralnego Biura Antykorupcyjnego przez K. i D. G., a rzekome naruszenia ustawy nie doprowadziły bezpośrednio ani pośrednio do przywłaszczenia mienia należącego do Centralnego Biura Antykorupcyjnego, gdyż odpowiedzialność za to ponoszą wyłącznie małżonkowie G. (pkt 11.8.4. uzasadnienia skargi);

j) skoncentrowania się przez organ na samym fakcie naruszenia przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy, przy jednoczesnym pominięciu okoliczności tego naruszenia, w tym w szczególności: braku wytycznych wskazujących, jak instytucje obowiązane mają wdrożyć system adekwatnie do swojej działalności, współpracy spółki z organami kontroli, a także wykonania wszystkich zaleceń pokontrolnych oraz braku dalszego naruszania obowiązków wynikających z ustawy;

k) błędnego uznania, iż nałożenie na spółkę kary administracyjnej w postaci kary pieniężnej stanowić będzie najbardziej adekwatną reakcją wobec stwierdzonych naruszeń i spełni cel, jakim jest terminowe i prawidłowe wykonywanie obowiązków z zakresu o którym mowa w ustawie, podczas gdy spółka wdrożyła z należytą starannością wszystkie zalecenia pokontrolne, co oznacza, że cel przeprowadzonej kontroli został osiągnięty na długo przed wydaniem decyzji I instancji, a nałożenie kary było w tym wypadku całkowicie zbędne i niecelowe;

2. art. 8 k.p.a. - poprzez lakoniczne i zdawkowe uzasadnienie decyzji oraz decyzji GIIF, zawierające sprzeczności, które uniemożliwiają ich pełną kontrolę sądowoadministracyjną, w tym brak rozważenia przez organ zasadności nałożenia kary innego rodzaju niż kara pieniężna, podczas gdy waga stwierdzonych naruszeń przepisów ustawy nie była poważna,

3. art. 8 i 9 k.p.a.- poprzez stwierdzenie, że decyzja GIIF zawierała liczne nieścisłości a mimo to - brak wskazania, jakie nieścisłości dostrzegł organ II instancji i w jaki sposób należy je sprostować, a przez to - brak należytego "skorygowania" decyzji I instancji, podczas gdy zgodnie z zasadą informowania stron organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz winny prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;

4. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 11 k.p.a. i wynikających z nich zasad pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej oraz zasady przekonywania, poprzez:

a) wszczęcie postępowania w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej około rok po wdrożeniu przez spółkę zaleceń pokontrolnych,

b) brak dokonania przez oba organy rzetelnej analizy możliwości odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej lub odstąpienia od nałożenia tej kary,

c) brak rozważenia zasadności nałożenia na spółkę innego rodzaju kary niż kara pieniężna, która spełniałaby funkcje i cel kary administracyjnej, w szczególności w sytuacji, w której spółka współpracowała z organem w toku prowadzonej kontroli, wykonała wszystkie zalecenia po-kontrolne i nie dopuszczała się kolejnych naruszeń obowiązków wynikających z przepisów ustawy;

5. art. 8 § 1 i 2 k.p.a. - poprzez brak kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania podmiotów rynku oraz odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym bez uzasadnionej przyczyny, tj. nałożenie kary surowszej niż w sprawach dotyczących analogicznych naruszeń, w zbliżonym stanie prawnym i faktycznym (pkt II. 11. uzasadnienia skargi);

6. art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. - polegające na braku szczegółowego wskazania kryteriów i przyczyn nałożenia sankcji w takim, a nie innym charakterze, oraz takiej, a nie innej wysokości, jak również niewskazaniu przyczyn, dla których niektóre istotne, przemawiające na korzyść strony okoliczności, nie zostały dostatecznie lub w ogóle wzięte pod uwagę przy ocenie sprawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i doprowadziło w konsekwencji do nałożenia na skarżącego niewspółmiernie dotkliwych sankcji;

7. art. 81a § 1 k.p.a. - poprzez nieuwzględnienie na korzyść strony niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, mających wpływ na wymiar kary, tj. braku możliwości ustalenia skali korzyści uzyskanych lub strat unikniętych przez stronę w związku z naruszeniem przez spółkę przepisów prawa, podczas ody jeżeli przedmiotem postępowania jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te winny być rozstrzygane na korzyść strony (pkt II. 7 i 11.8.3. uzasadnienia skargi);

8. art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz w zw. z art. 80 k.p.a. - poprzez przekroczenie przez organy ustawowych i orzeczniczych dyrektyw uznania administracyjnego, polegające na dokonywaniu przez organ dowolnej oceny istnienia przesłanek do nałożenia kary administracyjnej oraz bezpodstawnego jej zawyżenia.

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, ti.:

1. art. 8 w zw. z art. 147 pkt 1) ustawy- poprzez uznanie, że spółka nie wyznaczyła osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 7 i art. 8 ustawy, oraz uznanie, że waga oraz czas trwania naruszenia obowiązku wynikającego z art. 8 Ustawy są istotne, a w konsekwencji - bezprawne nałożenie na skarżącą kary administracyjnej,

podczas gdy:

a) uznanie przez organ, że członek zarządu odpowiedzialny za [...] w spółce został wyznaczony prawidłowo, tj. zgodnie z art. 7 ustawy, a jego umocowanie nie wygasło mimo uchylenia ustawy z 2000 r., co oznacza, że analogicznie nie mogło wygasnąć pełnomocnictwo udzielone T. W.;

b) spółka przekazała stosowne dokumenty na potwierdzenie wyznaczenia T. W. do pełnienia funkcji osoby odpowiedzialnej za wykonywanie obowiązków wskazanych w art. 8 ustawy tj. przede wszystkim Zarządzenie Zarządu i pełnomocnictwo udzielone T. W. przez Członka Zarządu, Aneks nr do Umowy o pracę;

c) przepisy ustawy nie przewidują żadnej formy, w jakiej nastąpić ma wyznaczenie osoby odpowiedzialnej za zapewnienie zgodności i raportowanie, w szczególności nie zastrzeżono dla tej czynności formy pisemnej pod rygorem nieważności - oznacza to, że możliwym jest wyznaczenie także poprzez udzielenie właściwego pełnomocnictwa - w dowolnej formie;

d) kompetencja do udzielenia pełnomocnictwa nie wynika wprost z ustawy, w związku z tym zastosowanie winny znaleźć przepisy Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 ze zm.), zgodnie z którym wygaśnięcie pełnomocnictwa mogłoby być skutkiem jedynie zajścia przesłanek wskazanych w art. 101 k.c. - w katalogu tym nie zawarto natomiast uchylenia ustawy, która regulowała wykonywanie obowiązków objętych pełnomocnictwem; fakt uchylenia ustawy z 2000 r. nie wpłynął zatem na istniejący stosunek prawny między spółką a osobą odpowiedzialną za [...], a udzielone pełnomocnictwo nie wygasło;

e) wewnętrzne dokumenty spółki, w szczególności procedury wewnętrzne, powoływały się na nowe akty prawne, jak również osoby odpowiedzialne za realizację zadań wynikających ze znowelizowanych przepisów były świadome wskazanych w nich obowiązków;

(szczegółowe uzasadnienie ww. zarzutów znajduje się w pkt. lI. 1. skargi).

2. art, 147 pkt 1) w zw. z art. 7 i 8 ustawy- poprzez uznanie, że spółka nie wyznaczyła osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 7 i art. 8, a w konsekwencji - bezprawne nałożenie na skarżącego kary administracyjnej, podczas ody zgodnie z art. 147 pkt 1) ustawy "Instytucja obowiązana, która nie dopełnia obowiązku: 1) wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa wart. 7 i art. 8" - w przepisie mowa jest o wyznaczeniu, o którym mowa w art. 7 i 8 - co oznacza, że przepis ten penalizuje łącznie niewyznaczenie osób odpowiedzialnych z art. 7 i 8, a w niniejszej sprawie organ II instancji zakwestionował jedynie wyznaczenie T. W. na osobę odpowiedzialną z art. 8 - nie została zatem spełniona przesłanka do nałożenia kary na Spółkę z art. 147 pkt 1) ustawy

3. art. 27 ust. 1 i 3 w zw. z art. 147 pkt 2) ustawy - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że odpowiedzialnością objęte są nie tylko przypadki niedokonania (niesporządzenia) oceny ryzyka, ale również sporządzenie jej w sposób - zdaniem kontrolującego - niejednoznaczny lub wadliwy, a w związku z tym uznanie, że strona nie posiadała dokumentu oceny ryzyka;

podczas gdy:

- art. 147 pkt 2) ustawy penalizuje całkowity brak wprowadzenia oceny ryzyka oraz jej aktualizacji, nie zaś jej sporządzenie w sposób (zdaniem organu) niejasny lub wadliwy;

- spółka sporządziła Ocenę ryzyka, a od jej wprowadzenia do dnia rozpoczęcia kontroli nie upłynął okres dwóch łat, w czasie którego spółka powinna dokonać jej aktualizacji,

- przepis zawiera koniunkcję (sporządzenie oraz aktualizacja), co oznacza, że karalne jest jedynie niesporządzenie i brak aktualizacji oceny ryzyka łącznie - a, jak wskazano, na moment kontroli nie powstał jeszcze obowiązek aktualizacji Oceny ryzyka,

- a zatem nie została wypełniona hipoteza normy art. 147 pkt 2) ustawy, więc nałożenie na Spółkę kary za to naruszenie jest bezprawne i nieuzasadnione;

(szczegółowe uzasadnienie ww. zarzutów znajduje się w pkt. ll.2.skargi)

4. art. 27 ust. 1 i 3 w zw. z art. 147 pkt 2) ustawy- poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że Ocena ryzyka została sporządzona w sposób wadliwy, co w konsekwencji, w opinii Organu, oznaczało brak sporządzenia Oceny ryzyka w ogóle, podczas ody:

- Ocena ryzyka została sporządzona i stanowi część materiału dowodowego, znajdującego się w aktach sprawy,

- Ocena ryzyka spółki nie była wadliwa, o czym szerzej mowa w pkt. II.2. skargi,

- nawet ewentualne dokonanie oceny ryzyka w sposób wadliwy nie oznaczałoby, że nie sporządzono oceny ryzyka; w tym celu 0rgan nie powinien jednak uzasadniać skali wadliwości w dowolnym zakresie, a jedynie takim, który jest obligatoryjny z perspektywy ustawy; elementy niespełniające zdaniem 0rganu wymogów i tak nie uzasadniały wniosku o niedokonanie oceny ryzyka, ponieważ część wymogów dotyczy elementów niewyrażonych w ustawie, tj. środków zaradczych, a część elementów związanych z innymi obowiązkami wynikającymi z ustawy, tj. stosowania ŚBF czy oceny ryzyka stosunku gospodarczego z klientem, a nie sporządzenia oceny ryzyka instytucji obowiązanej;

- kontrolowana Ocena ryzyka zawiera wszystkie wymagane przepisem środki kontroli ryzyka i obszary ryzyka, a przy jej sporządzeniu został wzięty pod uwagę pełny katalog obszarów ryzyka z art. 27 ust. 1 i 3 ustawy;

- błędy, które wskazano, dotyczą (rzekomej) błędnej oceny ryzyka konkretnego stosunku gospodarczego. a nie oceny ryzyka instytucji obowiązanej, o której mowa w art. 27 ustawy; tym samym organ myli brak sporządzenia oceny ryzyka spółki (art. 27) z ewentualna błędna ocena ryzyka w odniesieniu do konkretnego klienta;

- ewentualne dokonanie niewłaściwej (zdaniem organu) oceny prawdopodobieństwa wystąpienia danego ryzyka nie niweczy faktu sporządzenia oceny ryzyka,

- zapisy w przytoczonych w decyzji fragmentach Oceny ryzyka nie odzwierciedlają rozbieżnych środków kontroli ryzyka i nie prowadzą do dwuznacznych wniosków (wykluczających się) procedur postępowania, co miałoby świadczyć o wadliwości zapisu, gdyż organ myli środki kontroli, stosowane w celu zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia ryzyka, ze środkami zaradczymi - działaniami podejmowanymi przez spółkę w przypadku, gdy to ryzyko się zmaterializuje;

- postanowienia oceny ryzyka o środkach kontroli i zaradczych, które zdaniem organu zostały sformułowane nieprawidłowo, nie są elementami wymaganymi przez Ustawę, więc nawet gdyby były błędne, nie miałoby to wpływu na prawidłowość (kompletność) oceny ryzyka;

5. art. 27 ust. 1 i 3 w zw. z art. 147 pkt 2) ustawy - poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że; zbyt niska, zdaniem organu, efektywność wskazanego w niej środka kontroli (badania źródła funduszy majątkowych klienta), oraz dokonanie rzekomo błędnej oceny prawdopodobieństwa wystąpienia ryzyka - świadczą o wadliwości Oceny ryzyka, co w konsekwencji oznacza, że spółka nie sporządziła w ogóle Oceny ryzyka, podczas gdy:

- przepis art. 27 ust. 1 i 3 ustawy dotyczy wyłącznie kwestii sporządzenia i aktualizacji Oceny ryzyka, nie zaś ewentualnej oceny skuteczności stosowanego ŚBF, która to ocena nie wpływa na fakt dokonania i sporządzenia Oceny ryzyka spółki;

- organy mylą pojęcie "oceny ryzyka instytucji obowiązanej’’ z "ocena ryzyka stosunku gospodarczego" - ŚBF w postaci badania źródła funduszy majątkowych danego klienta nie ma żadnego znaczenia dla realizacji obowiązku w postaci sporządzenia dokumentu "Ocena ryzyka" z art. 27 ustawy - gdyż stosowanie ŚBF jest powiązane z oceną ryzyka danego stosunku gospodarczego, a nie z oceną lub mitygowaniem ryzyka instytucji obowiązanej;

- dokument sporządzany na podstawie art. 27 ustawy nie musi, a wręcz nie powinien zawierać wskazówek, w jaki sposób powinno się stosować środek polegający na weryfikacji źródła pochodzenia majątku - w związku z tym, rzekome naruszenie polegające na nieskuteczności tego środka mogłoby być co najwyżej naruszeniem art. 34 ustawy (lecz nim nie jest, o czym mowa poniżej). a nie art. 27 ustawy

- a zatem nie została wypełniona hipoteza normy art. 147 pkt 2) ustawy więc nałożenie na spółkę kary za to naruszenie jest bezprawne i nieuzasadnione;

6. art. 34 ust. 1 pkt 3) w zw. z art. 33 w zw. z art. 147 pkt 4) lit. a) ustawy - poprzez uznanie, że spółka nie stosowała środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3) ustawy tj. nie dokonała oceny nawiązanych stosunków gospodarczych oraz nie uzyskała informacji na temat ich

celu i zamierzonego charakteru, podczas gdy:

- fakt obstawiania wyższych stawek nie świadczy perse o zmianie celu lub zamierzonego charakteru stosunku gospodarczego, gdyż w przypadku gier hazardowych zachowania nieracjonalne, takie jak inwestowanie 100% środków i podejmowanie dużego ryzyka straty, są zjawiskiem częstym i normalnym;

- stosunki gospodarcze z klientem byty oceniane z perspektywy parametrów istotnych dla branży bukmacherskiej - tzn. Dział Analiz Sportowych analizował zakłady klientów, oceniał ich nawyki bukmacherskie i styl gry, co stanowi ocenę stosunku gospodarczego z danym klientem, jeśli stosunek ten polega na zawieraniu zakładów,

- ustawodawca wymaga, aby instytucja obowiązana dokonała oceny stosunków gospodarczych z klientem i, stosownie do sytuacji, pogłębiła ją przez uzyskanie informacji na temat celu tych stosunków gospodarczych i ich zamierzonego charakteru; przepis ten nie nakłada na instytucje obowiązane wymogu każdorazowego badania celu i charakteru tych stosunków, lecz jedynie stosownie do sytuacji; obowiązek ten powstawałby zatem dopiero w przypadku powzięcia wątpliwości, czy cel stosunków gospodarczych i ich zamierzony charakter jest rzeczywiście zgodny z tym, który wynika wprost z przedmiotu działalności Spółki (tj. udział w zakładach wzajemnych i uzyskiwanie wygranych) - a taka okoliczność nie miała miejsca;

- charakter prowadzonej przez [...] S.A. działalności pozwalał domniemywać, że celem nawiązania stosunków jest rozrywka (stosunki mają charakter rekreacyjny) i obstawianie zakładów; gdyby zaś okoliczności wskazywały na inny charakter, wówczas spółka byłaby obowiązana ustalić, jaki jest faktyczny cel gry, by podjąć adekwatne środki - tym zajmował się bowiem wspomniany wyżej Dział Analiz Sportowych Spółki;

- przepisy ustawy nie wskazują sposobu, w jaki instytucja obowiązana miałaby realizować obowiązek wskazany w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy, ani sposobu dokumentowania jego realizacji;

- nawet gdyby spółka nie dokonywała udokumentowania obowiązku dokonywania oceny ryzyka to właściwą normą sankcjonującą w tym zakresie byłaby norma z art. 147 pkt 5) ustawy, gdyż nieudokumentowanie stosowania środków bezpieczeństwa finansowego stanowi odrębną i samoistną przesłankę do nałożenia kary administracyjnej;

7. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 4) lit. a) w zw. z art. 147 pkt 4) lit. a) ustawy poprzez uznanie, że spółka nie przeprowadzała bieżącej analizy transakcji w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia, że transakcje te są zgodne z jej wiedzą o kliencie, rodzaju i zakresie prowadzonej przez niego działalności oraz z ryzykiem [...] związanym z tym klientem zgodnie z art. 34 ust 1 pkt 4 lit. a) ustawy, gdyż z treści przekazanych przez spółkę dowodów nie wynika, aby strona ustaliła i zapisała informacje uzyskane w wyniku stosowania tego środka’,

podczas gdy;

- ustawodawca nie precyzuje, w jaki sposób instytucja obowiązana ma zapewnić ciągłość monitorowania, wskazując jedynie, że głównym celem jest posiadanie aktualnej informacji, czy transakcje klienta są zgodne z wiedzą o kliencie i o jego działalności, a także z przyznaną mu kategorią ryzyka, zaś spółka na bieżąco aktualizowała wiedzę w tym zakresie, adekwatnie i proporcjonalnie do zaistniałych okoliczności, zaś w przypadku tak szczególnej branży, jak zakłady bukmacherskie, inne okoliczności niż w innych instytucjach obowiązanych mogą prowadzić do rzetelnej oceny, czy występują okoliczności mogące świadczyć o praniu pieniędzy;

- do analizy transakcji w spółce zatrudnionych było ok. 1500 osób, podzielonych na kilka grup, z których każda analizowała transakcję pod innym kątem i na innym etapie zawierania zakładu, w zależności od sposobu dokonywania transakcji - jako pierwszy analizy transakcji dokonywał pracownik kasowy w punkcie stacjonarnym, a w przypadku zakładów internetowych - Dział Analiz Sportowych (DAS); po wstępnej weryfikacji przez DAS, przefiltrowane dane i wyniki weryfikacji dodatkowo analizował T. W. - z uwzględnieniem danych zebranych przez [...] oraz Dział Obsługi Klienta; dowodem na powyższe są zapisy i wyciągi z programu [...] oraz [...];

8. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 4) lit. b) w zw. z art. 147 pkt 4) lit. a) ustawy- poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że spółka nie dokonywała bieżącego monitorowania stosunków gospodarczych klienta w postaci badania źródła pochodzenia środków będących w dyspozycji klienta w przypadkach uzasadnionych okolicznościami,

podczas gdy:

- spółka dokładała należytej staranności, adekwatnie do każdego przypadku i proporcjonalnie do jej możliwości organizacyjnych i finansowych,

- zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. b) ustawy, instytucja obowiązana bada źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta jedynie w przypadkach uzasadnionych okolicznościami (np. atypowość zachowania klienta), które w przypadku spółki nie wystąpiły;

- w obowiązujących przepisach nie zostało wskazane, w jaki sposób powinno się dokonywać weryfikacji źródła pochodzenia wartości majątkowych klientów, pozostawiając tę kwestię do oceny instytucji obowiązanej;

- oświadczenie klienta (w postaci akceptacji regulaminu) było jedynym dostępnym dla spółki środkiem służącym potwierdzeniu legalności źródła pochodzenia środków, jako iż Spółka nie jest instytucją finansową i ma znacznie ograniczone możliwości weryfikacji pochodzenia środków; [...] weryfikował dodatkowo ogólnodostępne informacje o statusie finansowym klienta - CEIDG, KRS, portale społecznościowe;

- brak fizycznej obecności klienta przy nawiązywaniu stosunku gospodarczego nie wiąże się z wyższym ryzykiem prania pieniędzy, zatem nieuzasadnione byłoby każdorazowe stosowanie ww. środka, jeśli nie zachodziły "uzasadnione okoliczności";

9. art. 33 ust. 1 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4) w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 3) i 4) w zw. z art. 147 pkt 4) lit. a) ustawy- poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że spółka nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 34 ust. 1 pkt 3) i 4) (ocena i bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych klienta) w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 4) ustawy, podczas qdy:

- fakt zgłaszania przez T. W. transakcji ponadprogowych potwierdza, że ŚBF w postaci bieżącej analizy transakcji były stosowane - w przeciwnym razie nie byłoby możliwe zgłaszanie tych, które przekraczały próg 15 000 euro - tylko bowiem analiza wszystkich transakcji pozwalała "wyfiltrować" przekraczające ten próg kwotowy;

- fakt, że T. W. od sierpnia 2019 r. zgłaszał mniej transakcji powiązanych, wynikało zaś z przedstawionego Spółce podczas spotkania z przedstawicielami GIIF i branży hazardowej stanowiska organu, że:

• w zakresie działalności prowadzonej przez [...] SA nie występują transakcje powiązane, ponieważ każdy zawarty zakład stanowi oddzielna i osobna transakcje;

• jeden zakład (tj. obstawianie stawek oraz odbiór wygranych o równowartości 2.000 € lub większej) jest równoznaczny z jedną pojedynczą transakcją;

• z kolei transakcje dokonywane przez Internet mają charakter stosunków gospodarczych, co wyklucza przyjęcie transakcji powiązanych w takim stosunku;

- nie było to zaś efektem zaprzestania stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, gdyż były one stosowane nadal (wszak nadal zgłaszano transakcje ponadprogowe), jednak nie dokonywano już takiej liczby zgłoszeń transakcji powiązanych jako - zdaniem organu - bezzasadnych;

10. art. 43 ust. 2 pkt 7) w zw. z 147 pkt 4) lit. b) ustawy - poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie błędnych przesłanek uzasadniających stosowanie wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego w przypadkach wyższego ryzyka [...], tj. brak fizycznej obecności klienta;

podczas gdy:

- zgodnie z Komunikatem nr 4 GIIF ws. korekty komunikatu GIIF z dnia 22 sierpnia 2018 r. w sprawie identyfikacji klienta instytucji obowiązanej i weryfikacji jego tożsamości i rekomendacjami [...], brak fizycznej obecności klienta nie stanowi przesłanki świadczącej automatycznie o istnieniu wyższego ryzyka [...], a jedynie może wskazywać na wystąpienie takiego ryzyka, zatem nie jest to okoliczność będąca samoistną podstawą do stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego;

- zgodnie z § 6 ust, 1 i 2 Procedury wewnętrznej [...]:

" 1. Spółka stosuje, na podstawie analizy ryzyka, wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego wobec klienta w przypadkach, które mogą wiązać się z wyższym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, a w szczególności w przypadkach określonych w ustępach następnych niniejszego paragrafu.

2. W przypadku, gdy klient nie jest obecny, dla celów identyfikacji spółka stosuje w celu zmniejszenia ryzyka, co najmniej jeden z następujących środków:

(e) Pozyskanie szczegółowych informacji na temat klienta bezpośrednio od niego lub z dodatkowych źródeł, np. Internetu"

- a środek ten spółka zaś stosowała w praktyce, w przypadku nawiązania relacji gospodarczych online, np. w stosunku do D. G. weryfikowała go w social mediach, w Internecie, sprawdzała jego dowód osobisty, PESEL itp.;

- a niezależnie od powyższego, § 6 ust. 1 Procedury wewnętrznej [...] wyraźnie wskazuje, że spółka może, w wyniku przeprowadzonej analizy i badania, obniżyć nadane z góry wyższe ryzyko; § 6 ust. 2 był w praktyce stosowany w razie takiej konieczności, a nie automatycznie;

11. art. 43 ust. 2 pkt 7) w zw. z 147 pkt 4) lit. b) ustawy - poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że sposób działania spółki nie czynił zadość wymogom stosowania wzmożonych ŚBF, podczas gdy w przypadku wystąpienia szczególnych okoliczności, które uzasadniały zastosowanie wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego, takich jak np. obstawianie wyłącznie wydarzeń o niskich kursach, żądanie otrzymania zaświadczenia o wygranej, obstawianie wysokich kwot na bardzo niepopularne wydarzenia sportowe, spółka stosowała wzmożone środki, takie jak np.:

a) konieczność manualnego potwierdzenia transakcji przez pracownika np. DAS,

b) wpisanie klienta na listę klientów, których aktywność było śledzona z większą częstotliwością, 

c) zerwanie stosunku gospodarczego i uniemożliwienie klientowi założenie nowego konta gracza,

12. art. 50 w zw. z art. 147 pkt 7) ustawy w zw. z art. 48 ust. 6 Dyrektywy AML - poprzez przyjęcie, że odpowiedzialnością z tego przepisu objęte są nie tylko przypadki niewprowadzenia wewnętrznej procedury, ale również sporządzenie wewnętrznej procedury w sposób, zdaniem kontrolującego, wadliwy bądź niekompletny, a w związku z tym błędne uznanie, że w okresie objętym kontrolą Strona nie po-siadała w ogóle procedury wewnętrznej,

podczas gdy:

- po pierwsze, przepis art. 147 pkt 7) ustawy penalizuje całkowity brak wprowadzenia procedury wewnętrznej, nie zaś jej sporządzenie w sposób niejasny lub wadliwy;

- po drugie, w myśl art. 50 ustawy, instytucje obowiązane wprowadzają wewnętrzną procedurę, która - zgodnie z zasadą proporcjonalności - określa, z uwzględnieniem charakteru, rodzaju i rozmiaru prowadzonej działalności, zasady postępowania w instytucji obowiązanej,

- po trzecie, ustawa nie precyzuje, jak konkretnie powinna wyglądać wewnętrzna procedura - przepisy ustawy ani wytyczne sektorowe nie wskazują wzorcowej wewnętrznej procedury, gdyż to na instytucję obowiązaną przerzucony jest obowiązek i odpowiedzialność za samodzielne jej sporządzenie, z uwzględnieniem ryzyka lokalnego;

13. art. 50 ust. 2 w zw. z art. 147 pkt 7) ustawy- poprzez uznanie, że Procedura wewnętrzna STS nie zawiera wszystkich elementów wymaganych przez art. 50 ust. 2 ustawy tj.: czynności lub działań podejmowanych w celu ograniczenia ryzyka oraz zasad kontroli wewnętrznej lub nadzoru zgodności działalności instytucji obowiązanej z przepisami [...] oraz zasadami postępowania określonymi w procedurze wewnętrznej, co świadczyć by miało o wadliwości Procedury, a w konsekwencji - braku jej sporządzenia,

podczas gdy:

- w zakresie czynności i działań, o których mowa w art. 50 ust. 2 pkt 1 ustawy zgodnie z § 5 ust. 4 i 5 Procedury wewnętrznej [...] spółka podejmuje stosowne środki bezpieczeństwa finansowego, zaś w przypadku gdy spółka nie może wykonać obowiązków, o których mowa w § 5 ust. 1, nie przeprowadza transakcji oraz przekazuje GIIF informacje o danym kliencie wraz z posiadanymi informacjami o planowanej przez niego transakcji,

- środki mające wpływ na obniżenie wielkości ryzyka [...] zostały wymienione w Ocenie ryzyka [...]. która stanowi integralną część Procedury wewnętrznej,

- w § 10 ust. 7 Procedury wewnętrznej [...] przewidziano, że do kontroli wewnętrznej służy osobna procedura anonimowego zgłaszania naruszeń prawa w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, która jest integralną częścią Procedury wewnętrznej, toteż brak zawarcia regulacji dot. zasad kontroli wewnętrznej konkretnie w dokumencie o nazwie "Procedura wewnętrzna" nie oznacza, że kwestia ta nie została uregulowana w Procedurze,

- brak wpisania do Procedury wewnętrznej wprost przepisów ustawy byłoby niecelowe, gdyż spółka musi stosować wszelkie przepisy ustawowe, a ich powielanie przyczyniłoby się jedynie do nadmiernej rozbudowy dokumentu; Procedura wewnętrzna to dokument, który wyznacza, w jaki sposób mają się zachować pracownicy spółki, powinien być funkcjonalny, zrozumiały i łatwy do zastosowania; a pracownicy byli szkoleni pod kątem szczegółowych rozwiązań prawnych; organ nie powinien oceniać nomenklatury, która została użyta przez Spółkę z myślą o pracownikach, ale oceniać normy, jakie z niej wynikają;

- przyjęta w Procedurze nomenklatura nie ma znaczenia, gdyż instytucje obowiązane mają pewną swobodę w zakresie stosowanych rozwiązań wewnętrznych i dopóki rozwiązania te nie doprowadzają do naruszeń przepisów ustawy i zapewniają realizację obowiązków ustawowych, dopóty spółka ma prawo takie środki stosować i nazywać je wedle własnego uznania;

- nawet zakładając, z czym spółka oczywiście się nie zgadza, że wadliwość Procedury może oznaczać jej niesporządzenie, to organ powinien wykazać, dlaczego jego zdaniem skala wad jest tak duża, że zaburza funkcjonalność Procedury i sprawia, że nie może ona być efektywnie stosowana - czego jednak organ zaniechał;

14. art. 50 w zw. z art. 147 pkt 7) ustawy - poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że Procedura wewnętrzna STS:

- zawiera odniesienia do tekstu uprzednio obowiązującej ustawy z 2000 r.;

- nie określa sposobu dokonywania oceny ryzyka, o której mowa w art. 33 ust. 2 ustawy, ani nie wskazuje sposobu/formy dokumentowania tego obowiązku,

co świadczyć by miało o wadliwości Procedury, a w konsekwencji wadliwość taka w opinii Organu doprowadziła do konstatacji o braku jej sporządzenia,

podczas gdy :

- przyjęta w Procedurze nomenklatura nie ma znaczenia, gdyż instytucje obowiązane mają pewną swobodę w zakresie stosowanych rozwiązań wewnętrznych i dopóki rozwiązania te nie doprowadzają do naruszeń przepisów ustawy i zapewniają realizację obowiązków ustawowych, dopóty spółka ma prawo takie środki stosować i nazywać je wedle własnego uznania;

- spółka wykazała, że dla każdego klienta rozpoznaje ryzyko i jego poziom, a poziomy/grupy ryzyka związane ze stosunkami gospodarczymi wraz z przypisaną wagą przypisaną czynnikom oceny ryzyka tzn. jak dany czynnik/kryterium wpływa na końcowy wynik analizy, zostały zdefiniowane w Ocenie ryzyka [...], która stanowi integralną część Procedury, a biorąc pod uwagę złożoność obowiązków ustawy - procedura wewnętrzna z art. 50 ustawy może być podzielona na różne dokumenty/części -tak, aby zachowała operacyjną przydatność i była jak najlepiej dostosowana do realiów działania instytucji obowiązanej;

15. art. 50 w zw. z art. 147 pkt 7) ustawy - poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że Procedura wewnętrzna [...]:

- nie definiuje poziomów / grup ryzyka związanego ze stosunkami gospodarczymi nawiązanymi z poszczególnymi klientami spółki,

- nie wskazuje, jaka waga przypisana jest poszczególnym, wskazanym w ustawie czynnikom oceny ryzyka, tzn. jak dany czynnik/kryterium wpływa na końcowy wynik analizy,

- brak powyższych zapisów uniemożliwia praktyczne dokonywanie rzetelnej oceny ryzyka związanego ze stosunkami gospodarczymi lub transakcją okazjonalną,

co świadczyć by miało o wadliwości Procedury, a w konsekwencji - braku jej sporządzenia,

podczas gdy:

- spółka wykazała, że dla każdego klienta rozpoznaje ryzyko i jego poziom, a poziomy/grupy ryzyka związane ze stosunkami gospodarczymi wraz z przypisaną wagą przypisaną czynnikom oceny ryzyka tzn. jak dany czynnik/kryterium wpływa na końcowy wynik analizy, zostały zdefiniowane w Ocenie ryzyka [...], która stanowi integralną część Procedury;

- przyjęta w Procedurze nomenklatura nie ma znaczenia, gdyż instytucje obowiązane mają pewną swobodę w zakresie stosowanych rozwiązań wewnętrznych i dopóki rozwiązania te nie doprowadzają do naruszeń przepisów ustawy i zapewniają realizację obowiązków ustawowych, dopóty spółka ma prawo takie środki stosować i nazywać je wedle własnego uznania;

16. art. 74 w zw. z art. 147 pkt 13) ustawy - poprzez błędną wykładnię i uznanie, że już sama liczba i wysokość zakładów świadczyć mogą o praniu pieniędzy lub finansowania terroryzmu, a tym samym transakcje takie winny być każdorazowo zgłaszane do GlIF, zaś spółka tego obowiązku nie dopełniła, podczas gdy:

- w przypadku D. G. nie pojawiły się okoliczności, które mogły wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy, a sama wysokość zakładów nie była przesłanką do zawiadomienia GIIF w trybie art. 74 ustawy a jedynie - o transakcjach ponadprogowych, co też czynił wielokrotnie T. W.; GIIF nie zareagował na dokonane przez T. W. zgłoszenia transakcji ponadprogowych, ani w zakresie weryfikacji pojedynczych transakcji, ani też w kontekście całościowego obrazu działalności D. G.;

- Spółka przyjęła przesłanki pomocne w typowaniu transakcji podejrzanych, w tym m.in. zlecenie więcej niż 10 transakcji w ciągu dnia, jednak spełnienie którejkolwiek z przesłanek nie determinowało uznania danej transakcji za podejrzaną w rozumieniu Ustawy;

- w przypadku klienta D. G.:

• liczba zawieranych zakładów rzadko kiedy wynosiła mniej niż 10 dziennie: klient ten od początku obstawiał za podobne, wysokie stawki, na te sam rodzaj wydarzeń, był osobą znaną pracownikom spółki z uwagi na jego udział w różnych wydarzeniach sportowych sponsorowanych przez [...] S.A., co uwiarygodniło skutecznie jego postać i pozwoliło zaliczyć go do grupy normalnego (średniego) ryzyka;

• nie zaistniały okoliczności świadczące o próbie ukrycia pochodzenia środków pieniężnych klienta lub o próbie potwierdzenia legalnego źródła środków finansowych oraz ukrycia tożsamości,

• nie zaistniały okoliczności świadczące o zmianie sposobu gry przez D. G. oraz podejmowaniu działań nieuzasadnionych ekonomicznie,

• nie zaistniały okoliczności świadczące o korzystaniu przez niego z niezweryfikowanych instytucji finansowych;

17. art. 150 ust. 2 w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 4) ustawy poprzez błędną ich wykładnię skutkującą błędnym określeniem maksymalnego wymiaru kary administracyjnej, podczas gdy organ II instancji w istocie nie ustalił, jakie straty zostały faktycznie, realnie uniknięte lub jakie korzyści zostały faktycznie, realnie osiągnięte dzięki naruszeniom, a jedynie - potencjalne, a samo to potencjalne ustalenie zawiera już prima facie wadliwości metodologiczne w zw. z nieuwzględnieniem wszystkich kosztów przypisanych do uzyskanych przychodów, co winno skutkować przyjęciem za górną granicę kary kwotę 1.000.000 euro;

18. art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 1) ustawy - poprzez jego błędną wykładnię skutkującą dokonaniem błędnej oceny przesłanki wagi naruszenia przepisów ustawy przez spółkę i wadliwe ustalenie, że waga naruszeń przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy była poważna, podczas gdy:

- naruszenia zarzucone Spółce miały de facto charakter techniczny bądź formalny;

- rzekome braki bądź niejasności w procedurach wynikają z niedostosowania ich treści do wymogów stawianych przez organy administracji publicznej, które to wytyczne były wydawane z dużym opóźnieniem i których spółka nie mogła antycypować, a ustawodawca polski i prawodawca unijny pozostawili podmiotom obowiązanym dużą dozę swobody w kwestii wprowadzania wewnętrznych regulacji: powyższe winno wpłynąć na ocenę wagi naruszeń i zakresu odpowiedzialności spółki, jako iż spółka nie mogła domniemywać lub przewidywać, jaki sposób realizacji obowiązków będzie uznany za prawidłowy, a nawet nie może odgadywać jaka będzie w przyszłości subiektywna interpretacja właściwej według organu praktyki rynkowej;

- organ nie wskazał, w jaki sposób naruszenia wpływały na niemożność realizacji celu, jaki przypisuje się realizacji poszczególnych obowiązków z ustawy, podobnie jak nie uzasadnił, z jakich względów przyjął taki, a nie inny wymiar kary za adekwatny, używając stwierdzeń ogólnikowych, pasujących do wszelkich naruszeń Ustawy, niezależnie od ich powagi i skali;

- spółka zgłaszała wielokrotnie transakcje ponadprogowe, co nie spotkało się z jakąkolwiek reakcją GIIF, a co mogło doprowadzić do wykrycia próby prania pieniędzy przez D. G., a organ w tym zakresie ma szerokie kompetencje i możliwości weryfikacji transakcji;

- spółka wykazała w sposób jasny, spójny i wiarygodny, z jakich względów nie uznawała transakcji D. G. za podejrzane ani powiązane i dlaczego zaniechała ich zgłoszenia jako takich;

- brak (zdaniem organów) wyznaczenia [...] sprowadzał się do nadmiernego formalizmu w postaci wymogu udzielenia nowego pełnomocnictwa (a w praktyce - zmiany nazwy ustawy w jego treści na nową), choć zarówno z przedłożonych dokumentów, jak i faktycznie dokonywanych przez T. W. obowiązków wynika, że tę funkcję sprawował niezmiennie od swojego wyznaczenia w 2011 r., co było dla wszystkich pracowników spółki kwestią jasną i oczywistą;

- zarzut rzekomego niesporządzenia Oceny ryzyka wiąże się de facto z polemiką organów z dokonaną oceną poszczególnych ryzyk, a to spółka posiada w tym zakresie największą znajomość własnej działalności, na co też zwraca uwagę prawodawca unijny, ponadto nawet nieadekwatna ocena konkretnego ryzyka nie świadczy o braku dokonania takiej oceny, a ponadto organ nie rozróżnia oceny ryzyka spółki jako instytucji obowiązanej od oceny ryzyka stosunku gospodarczego z danym klientem;

- część wymogów stawianych przez organy ma charakter zaleceń, wynikających z dobrych praktyk zaobserwowanych u innych podmiotów na rynku (zwłaszcza wyspecjalizowanych instytucji finansowych), które nie są prawem bezwzględnie obowiązującym, a więc absolutnie nie mogą stanowić podstawy do nałożenia jakiejkolwiek kary;

co przemawia za uznaniem, iż waga naruszenia przez Spółkę obowiązków wynikających z ustawy była znikoma, a z całą pewnością nie była poważna

19. art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 2) ustawy - poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że zakres odpowiedzialności Spółki jako instytucji obowiązanej jest całkowity, a przez to brak zbadania wpływu subiektywnej odpowiedzialności spółki jako instytucji obowiązanej na naruszenia przepisów ustawy, tj. nieprawidłowe zbadanie zakresu odpowiedzialności spółki za powstałe naruszenia i uznanie, że odpowiedzialność ta oderwana jest od winy spółki, skutkującego utrzymaniem w mocy decyzji nakładającej na spółkę rażąco wygórowaną karę pieniężną,

- podczas gdy spółka dochowała należytej staranności i uczyniła wszystko, czego można było od niej rozsądnie wymagać, aby do naruszenia przepisów nie dopuścić, a odpowiedzialność jej nie jest odpowiedzialnością absolutną - spółka przyjęła procedury lub inne dokumenty, które - nawet jeśli w oczach organów były niedoskonałe - spełniały wszelki wymogi ustawowe, stosowała środki bezpieczeństwa finansowego, zatrudniała odpowiednich, kompetentnych ludzi, zgłaszała transakcje ponadprogowe, uczestniczyła w szkoleniach i spotkaniach z GIIF i MF, zadawała pytania z prośbą o interpretację przepisów, organizowała szkolenia dla pracowników, współpracowała z organami w celu natychmiastowego dostosowania regulacji wewnętrznych do ich zaleceń, wdrożyła w pełni zalecenia pokontrolne, zaangażowała ogromne środki i zasoby ludzkie w celu uczynienia zadość wymogom ustawy i organów;

- ponadto wskazuję także, że całe niemal uzasadnienie nałożenia kary z uwagi na te przesłankę dotyczy banku, którym spółka nie jest ("Bank nie wykazał takiego zachowania. Nie wskazywały na to także inne dowody zgromadzone w sprawie. Bank miał i nadal ma wpływ na stworzenie takich warunków pracy (systemowych, osobowych), by adekwatnie dobrać środki zapewniające, że funkcjonujący w ramach instytucji obowiązanej system [...] będzie skuteczny") - co podważa wiarygodność argumentacji organu, który w zamyśle mógł ocenić należytą staranność instytucji finansowej, a nie spółki z branży bukmacherskiej, która takich narzędzi, infrastruktury osobowej i administracyjnej ani takiego zakresu odpowiedzialności, jak bank, nie posiada i przepisy prawa od spółki nie wymagają takiego wzorca staranności;

20. art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 4) ustawy- poprzez uznanie, że wysokość korzyści osiągniętych przez instytucję obowiązaną w wyniku naruszenia wyniosła aż 3.555.747,74 zł, a przez to - przyjęcie jako górnej granicy kary pieniężnej dwukrotności kwoty korzyści rzekomo osiągniętej przez spółkę na poziomie aż 7.111.495,48 zł, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji nakładającej na spółkę rażąco wygórowaną karę pieniężną; podczas gdy organ II instancji nie ustalił, jakie straty zostały faktycznie, realnie uniknięte lub jakie korzyści zostały faktycznie, realnie osiągnięte dzięki naruszeniom, a jedynie potencjalnie, na co wskazują określenia: "nie mniej niż...", "oszacował na...", które wyraźnie wskazują, że nie są to kwoty pewne, ostre, a jedynie domniemane, gdyż przepływy pieniężne między spółką a klientem nie przekładają się wprost na kwoty osiągniętych przez bukmachera korzyści, tak samo, jak przepływy pieniężne między kontrahentami w dowolnej innej branży,

- co winno skutkować przyjęciem, że kwoty tej nie można ustalić i ustaleniem za górną granicę kary kwoty 1.000.000 euro - zgodnie z art. 150 ust. 2 ustawy

21. art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 5) ustawy - poprzez utrzymanie w mocy decyzji nakładającej na spółkę rażąco wygórowaną karę pieniężną i niewzięcie pod uwagę na korzyść strony przy wymiarze kary braku stwierdzonych strat poniesionych w wyniku naruszenia przez osoby trzecie;

22. art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 1 pkt 5) w zw. z art. 150 ust. 4 pkt 6) ustawy poprzez utrzymanie w mocy decyzji nakładającej na spółkę rażąco wygórowaną karę pieniężną i niewzięcie pod uwagę na korzyść strony przy wymiarze kary stopnia współpracy spółki z organami w toku postępowania oraz sposobu wykonania dalszych zaleceń;

23. art. 150 ust. 5 pkt 1 ustawy - poprzez jego błędne niezastosowanie i brak wydania decyzji o odstąpieniu od nałożenia kary administracyjnej, podczas gdy waga naruszeń przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy była znikoma, a spółka zaprzestała naruszeń przepisów ustawy;

24. art. 150 ust. 1 pkt 5) i ust. 4 ustawy - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nałożenie na spółkę kary administracyjnej w postaci kary pieniężnej, podczas gdy zarówno charakter i okoliczności naruszenia przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy, jak i współpraca spółki z organami kontroli, wykonanie wszystkich zaleceń pokontrolnych, brak dalszych naruszeń przepisów ustawy nie uzasadniały nałożenia kary administracyjnej w postaci kary pieniężnej;

25. art. 151 ust. 4 ustawy - poprzez jego błędne niezastosowanie i brak odstąpienia od wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary administracyjnej, podczas gdy naruszenie przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy nie miało charakteru poważnego, a spółka wypełniła wszystkie zalecenia pokontrolne; a ponadto okres objęty kontrolą stanowił okres, w którym GIIF powstrzymywał się od kontroli w związku z wdrożeniem ustawy - oznacza to, że choć organ I instancji sam założył, że II połowa 2018 r. to czas na dostosowanie swojej działalności przez instytucje obowiązane do obowiązków ustawowych, to następnie właśnie za ten okres "przejściowy" i naruszenia w jego trakcie nałożył na spółkę karę

26. art. 150 ust. 5 pkt 2 ustawy - poprzez jego błędne niezastosowanie i brak odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej, podczas gdy rzekome naruszenia przez spółkę obowiązków wynikających z ustawy miały charakter znikomy, a spółka zaprzestała naruszeń prawa.

Ponadto skarżąca wniosła o:dopuszczenie - dowodów z dokumentów:

a) wydruku fragmentów raportów i analiz z 2018 r. sporządzonych przez T. W. (załącznik nr 6) - na okoliczność wykazania, że spółka dokonywała bieżącej analizy ryzyka oraz monitorowała aktywność graczy oraz stosowała środki bezpieczeństwa finansowego;

b) wydruku obejmującego zrzuty ekranu z systemów technicznych wykorzystywanych przez spółkę przedstawiający komentarze i zakres analiz Działu Analiz Sportowych - plik przygotowany na potrzeby skargi (załącznik nr 7) - na okoliczność: wykazania, że spółka monitorowała aktywność graczy, dokonywała bieżącej analizy transakcji i oceny stosunków z klientami: przeprowadzania kontroli przez DAS, roli i zadań tego działu w zakresie [...]; stosowania przez spółkę środków bezpieczeństwa finansowego;

c) dokumentu zawierającego przykładowe wydatki z systemów [...] oraz [...] dotyczące klientów zarejestrowanych i grających w okresie objętym kontrolą - plik przygotowany na potrzeby skargi (załącznik nr 8) - na okoliczność: wykazania, że spółka monitorowała aktywność graczy, dokonywała bieżącej analizy transakcji i oceny stosunków z klientami; przeprowadzania kontroli przez DAS, roli i zadań tego działu w zakresie [...]; stosowania środków bezpieczeństwa finansowego;

d) kart przygotowanych przez T. W. dot. najbardziej aktywnych klientów [...] (załącznik nr 9) - na okoliczność: wykazania, że spółka monitorowała aktywność graczy, dokonywała bieżącej analizy transakcji i oceny stosunków z klientami; przeprowadzania kontroli przez DAS, roli i zadań tego działu w zakresie [...]; stosowania środków bezpieczeństwa finansowego;

e) dokumentu Ocena ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu w [...] Sp. z o.o. z dnia 11 stycznia 2019 r. wraz z matrycą oceny ryzyka (załącznik nr 10, także w aktach sprawy) - na okoliczność: sporządzenia przez Spółkę oceny ryzyka, posiadania odpowiednich narzędzi kontrolnych i zaradczych do minimalizacji ryzyka, przeprowadzania w Spółce okresowych audytów zgodności z przepisami ustawy;

f) Sprawozdania z audytu [...] w [...] z dnia 15 stycznia 2018 roku (załącznik nr 11);

g) Sprawozdania z audytu [...] w [...] z dnia 15 lutego 2021 roku (załącznik nr 12).

- lit. f) i g) na okoliczność: przeprowadzania w Spółce okresowych audytów zgodności z przepisami ustawy, uzyskiwania potwierdzenia od kancelarii prawnych o prawidłowości sporządzonych procedur i stosowanych środków bezpieczeństwa finansowego;

h) Vademecum Pracownika z dnia 14 października 2019 r. (załącznik nr 13);

i) Vademecum Pracownika z dnia 18 września 2017 r. (załącznik nr 14);

j) dokumentu zawierającego zrzuty ekranu z systemów technicznych wykorzystywanych przez Spółkę z komentarzami zamieszczanymi w przypadku zerwania stosunku gospodarczego z klientem (załącznik nr 15),

- lit. h), i), j) na okoliczność: wykazania, że spółka stosowała wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego w postaci manualnego zatwierdzania transakcji oraz zrywania stosunku gospodarczego z klientami w razie uzasadnionych przypadkach;

- jednocześnie wskazując, iż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości sprawy i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie:

Skarżąca spółka wniosła o uchylenie decyzji obydwu instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto powyższe zarzuty skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Skarżąca spółka pismem z dnia 18 października 2023 r. złożyła replikę na odpowiedź na skargę

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, że w sprawie naruszono przepisy - czy to prawa materialnego, czy postępowania - sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Jednocześnie, stosownie do treści przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd, kierując się tymi przesłankami uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest decyzja Ministra Finansów utrzymująca w mocy decyzję Generalnego Inspektora Informacji Finansowej nr IF6.721.9.2021 z dnia 14 stycznia 2022 r., nakładającą na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 2.950.000 zł za niedopełnienie obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu; tj.:

- wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 8 ustawy,

- sporządzenia oceny ryzyka, o którym mowa w art. 27 ust. 3 ustawy,

- stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 33 oraz art. 43 ustawy - w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,

- wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej, o którym mowa wart. 50 ustawy,

- przekazania zawiadomienia do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, o którym mowa w art. 74 ustawy.

Na wstępie podkreślenia wymaga, iż materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 147 oraz art. 150 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

Zgodnie z art. 147 ustawy instytucja obowiązana, która nie dopełnia obowiązku:

1) wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonych w ustawie, o którym mowa w art. 7 i art. 8,

2) sporządzania oceny ryzyka oraz jej aktualizacji, o którym mowa w art. 27 ust. 3,

3) przekazania na żądanie Generalnego Inspektora oceny ryzyka oraz innych informacji mogących mieć wpływ na krajową ocenę ryzyka, o którym mowa w art. 28,

4) stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w:

a) art. 33,

b) art. 43 - w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu oraz w przypadkach, o których mowa w art. 44-46,

5) dokumentowania zastosowanych środków bezpieczeństwa finansowego oraz wyników bieżącej analizy przeprowadzanych transakcji oraz wykazania na żądanie organów, o których mowa w art. 130, zastosowania odpowiednich środków bezpieczeństwa, o których mowa w art. 34 ust. 3,

6) przechowywania dokumentacji, o którym mowa w art. 49 ust. 1 i 2,

7) wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej, o którym mowa w art. 50,

8) wprowadzenia procedury grupowej, o którym mowa w art. 51,

9) zapewnienia udziału osób wykonujących obowiązki związane z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w programach szkoleniowych, o którym mowa w art. 52,

10) wdrożenia wewnętrznej procedury anonimowego zgłaszania naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, o którym mowa w art. 53,

11) zachowania w tajemnicy faktu przekazania Generalnemu Inspektorowi lub innym właściwym organom informacji, o którym mowa w art. 54 ust. 1,

12) przekazania lub udostępnienia informacji, o którym mowa w art. 72 lub art. 76,

13) przekazania zawiadomień, o którym mowa w art. 74, art. 86 ust. 1 lub art. 90 ust. 1,

14) zachowania w tajemnicy informacji o planowanym wszczęciu oraz o prowadzeniu analiz dotyczących prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, o którym mowa w art. 54 ust. 1,

15) wykonania zaleceń pokontrolnych wydanych przez Generalnego Inspektora,

16) uzyskania zezwolenia na utworzenie oddziału lub przedstawicielstwa w państwie trzecim wysokiego ryzyka, zidentyfikowanym przez Komisję Europejską w akcie delegowanym przyjętym na podstawie art. 9 dyrektywy 2015/849, o którym mowa w art. 44b ust. 1,

17) zastosowania się do decyzji Generalnego Inspektora albo KNF, o której mowa w art. 44b ust. 4 i 5 oraz art. 44c ust. 1,

18) nieprzeprowadzania transakcji, rozwiązania stosunków gospodarczych lub nienawiązywania stosunków gospodarczych, o którym mowa w art. 41 ust. 1,

19) nieprzeprowadzania transakcji, o którym mowa w art. 86 ust. 4 lub art. 89 ust. 3,

20) wstrzymania transakcji lub blokady rachunku, o którym mowa w art. 86 ust. 5 lub art. 87 ust. 2

- podlega karze administracyjnej.

Natomiast zgodnie z art. 150 ustawy:

"1. Karami administracyjnymi są:

1) publikacja informacji o instytucji obowiązanej oraz zakresie naruszenia przepisów ustawy przez tę instytucję w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych;

2) nakaz zaprzestania podejmowania przez instytucję obowiązaną określonych czynności;

3) cofnięcie koncesji lub zezwolenia albo wykreślenie z rejestru działalności regulowanej;

4) zakaz pełnienia obowiązków na stanowisku kierowniczym przez osobę odpowiedzialną za naruszenie przez instytucję obowiązaną przepisów ustawy, przez okres nie dłuższy niż rok;

5) kara pieniężna.

2. Karę pieniężną nakłada się do wysokości dwukrotności kwoty korzyści osiągniętej lub straty unikniętej przez instytucję obowiązaną w wyniku naruszenia albo - w przypadku gdy nie jest możliwe ustalenie kwoty tej korzyści lub straty - do wysokości równowartości kwoty 1 000 000 euro.

3. Karę pieniężną nakłada się na instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1-5, 7-11, 24 i 25:

1) w przypadku osoby fizycznej - do wysokości 20 868 500 zł;

2) w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej - do wysokości równowartości kwoty 5 000 000 euro albo do wysokości 10% obrotu wykazanego w ostatnim zatwierdzonym sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy lub w ostatnim skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za rok obrotowy - w przypadku instytucji objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym grupy kapitałowej.

4. Ustalając rodzaj kary administracyjnej oraz wysokość kary, uwzględnia się:

1) wagę naruszenia i czas jego trwania;

2) zakres odpowiedzialności instytucji obowiązanej;

3) możliwości finansowe instytucji obowiązanej;

4) skalę korzyści osiągniętych lub strat unikniętych przez instytucję obowiązaną, jeżeli można te korzyści lub straty ustalić;

5) straty poniesione przez osoby trzecie w związku z naruszeniem, jeżeli można je ustalić;

6) stopień współpracy instytucji obowiązanej z organami właściwymi w sprawach przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;

7) uprzednie naruszenia przepisów ustawy przez instytucję obowiązaną.

5. W szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy:

1) waga naruszenia przepisów ustawy jest znikoma, a instytucja obowiązana zaprzestała naruszania przepisów ustawy lub

2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na instytucję obowiązaną została uprzednio nałożona kara administracyjna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub instytucja obowiązana została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona kara administracyjna

- organy, o których mowa w art. 151 ust. 1, mogą, w drodze decyzji, odstąpić od nałożenia kary administracyjnej."

Przede wszystkim wskazać należy, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej Sąd uznał, że materiał dowodowy zebrany przez Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, który był podstawą do wydania decyzji obydwu organów został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący, a uzasadnienia faktyczne decyzji zawierały fakty, które organy uznał za udowodnione, dowody na których oparł się organ oraz przyczyny, z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, z kolei uzasadnienia prawne kompleksowo wyjaśniło podstawy prawne decyzji wraz z przytoczeniem podstawy prawnej.

Organy prawidłowo ustaliły, że naruszono art. 8 ustawy. W myśl tego przepisu instytucje obowiązane wyznaczają pracownika zajmującego kierownicze stanowisko odpowiedzialnego za zapewnienie zgodności działalności instytucji obowiązanej oraz jej pracowników i innych osób wykonujących czynności na rzecz tej instytucji obowiązanej z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Wyznaczony pracownik jest również odpowiedzialny za przekazywanie w imieniu instytucji obowiązanej zawiadomień, o których mowa w art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1, art. 89 ust. 1 i art. 90. Podkreślić należy, że uszło uwagi strony skarżącej, że w zakresie wyznaczania osoby/osób odpowiedzialnych przedmiotowa ustawa z 1 marca 2018 r., w porównaniu do uprzednio obowiązującej ustawy z 16 listopada 2000 r. 0 przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wprowadziła istotne zmiany jednoznacznie rozgraniczając odpowiedzialność na: odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków określonych w ustawie (art. 6), odpowiedzialność za wdrażanie obowiązków określonych w ustawie (art. 7) oraz odpowiedzialność za zapewnienie zgodności działalności instytucji obowiązanej oraz jej pracowników z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (art. 8). Zdaniem Sądu mają rację organy, że spółka nie wyznaczyła osoby odpowiedzialnej zgodnie z art. 8 ustawy, nie potwierdzają tego dokumenty dotyczące T. W. I M. J. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, po wejściu w życie obecnie obowiązującej ustawy winna ona zastosować się do jej przepisów, które dokonały rozróżnienia osób odpowiedzialnych za realizację obowiązków wynikających z tej ustawy na kilka kategorii, wyraźnie wskazując na to w art. 6, 7 i 8 ustawy. Wyznaczenie osoby obowiązanej w myśl art. 8 ustawy powinno nastąpić w sposób jednoznaczny, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Zdaniem Sądu całkowicie błędne jest także stanowisko organu, jakoby przepis art. 147 pkt 1 ustawy penalizował łączne niewyznaczenie osób odpowiedzialnych z art., 7 i art. 8. Ma rację organ odwoławczy, że zamiarem ustawodawcy była dodatkowa penalizacja zachowania, w którym instytucja obowiązana uchybia obowiązkowi określonemu w art. 7.

Tym samym organ prawidłowo uznał, że skarżąca nie dopełniła ustawowego obowiązku wyznaczenia osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązków określonego w art. 8 ustawy, którego naruszenie wyczerpuje znamiona czynu określonego w art. 147 pkt 1 ustawy. Strona była zobowiązana do wykonania przedmiotowego obowiązku z uwagi na posiadanie statusu instytucji obowiązanej. Zdaniem Sądu niezasadne są zarzuty naruszenia art. 8, art. 7 w zw. z art. 147 pkt 1 ustawy oraz zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 §1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. odnośnie ustalenia stan faktycznego dotyczącego powyższego uchybienia.

Odnosząc się do naruszenia art. 27 ust 3 ustawy, wskazać należy, że w myśl art. 27 ust. 1 ustawy instytucje obowiązane identyfikują i oceniają ryzyko związane z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu odnoszące się do ich działalności, z uwzględnieniem czynników ryzyka dotyczących klientów, państw lub obszarów geograficznych, produktów, usług, transakcji lub kanałów ich dostaw. Działania te są proporcjonalne do charakteru i wielkości instytucji obowiązanej. Natomiast w myśl art. 27 ust. 3 ustawy oceny ryzyka, o których mowa w ust. 1, instytucje obowiązane sporządzają w postaci papierowej lub elektronicznej i w razie potrzeby, nie rzadziej jednak niż co 2 lata, aktualizują, w szczególności w związku ze zmianami czynników ryzyka dotyczących klientów, państw lub obszarów geograficznych, produktów, usług, transakcji lub kanałów ich dostaw albo dokumentów, o których mowa w ust. 2.

W niniejszej sprawie W trakcie realizowanej kontroli, [...] S.A. przekazała Generalnemu Inspektorowi Informacji Finansowej dokument z dnia 11 stycznia 2019 r., zatytułowany "Ocena ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu w [...]". Bezsporne jest, że w ww. dokumencie w matrycy Oceny ryzyka w kolumnie identyfikacja, typ ryzyka transakcja, w poz. 13 "środki pochodzą z nielegalnych źródeł" (ryzyko ekstremalne) wprowadzono następujący środek kontroli "klient jest zobowiązany oświadczyć przy rejestracji, że środki pochodzą z legalnego źródła", powodujący zmianę ryzyka na wysokie ze wskazaniem, że ostatecznie ryzyko jest akceptowane. Sąd w pełni podziela stanowisko zarówno kontrolujących jak i organów, że prawdopodobieństwo oświadczenia przez klienta, że środki pochodzą z nielegalnego źródła jest znikome i taka też jest wartość założonego środka kontroli ponieważ klient, który dokonuje rejestracji z zamiarem udziału w grach wzajemnych oferowanych przez Spółkę, udzielając informacji, że środki, które przeznaczy na grę pochodzą z nielegalnego źródła uniemożliwiły sam sobie udział w grze, co sprzeczne jest z jego interesem. Spółka winna zastosować taki środek kontroli, która w realny sposób pozwoli na obniżenie poziomu ryzyka transakcji e zakresie nielegalnego źródła pochodzenia środków.

Sąd podziela także stanowisko organów, że skarżąca dokonała za niskiej oceny prawdopodobieństwa wystąpienia opisywanego ryzyka jak też nie zdefiniowała pojęcia "czarnej listy". Wskazać należy, że w dokumencie Oceny ryzyka sporządzony przez [...] SA, podzielono ryzyko klientów - zgodnie z przyjętymi normami - na trzy grupy, które są następujące:

• "klienci niskiego ryzyka - przy czym nie podano wprost sposobu zdefiniowania tego poziomu ryzyka, jedynie wskazano (odnosząc się do szacowania liczby tych klientów), że klienci niskiego ryzyka to klienci, których liczba na dzień sporządzenia oceny ryzyka jest niedookreślona z uwagi na charakter prowadzonej działalności w naziemnych punktach przyjmowania zakładów wzajemnych oraz okoliczność, iż kupon potwierdzający zawarcie zakładu wzajemnego w punkcie przyjmowania zakładów wzajemnych jest kuponem na okaziciela,

• klienci średniego ryzyka - klienci, którzy nie zostali zweryfikowani z różnych przyczyn (np. wskazano złe dane przy rejestracji, przesłano niewłaściwy dokument, bądź których weryfikacji odmówiono); w tej grupie znajdują się również klienci, co do których dokonano zgłoszenia transakcji o wartości 15 000 euro lub do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej

• klienci wysokiego ryzyka - klienci znajdują się na tzw. czarnej liście sporządzonej przez Dział Analiz Sportowych, zarówno dla działu prematch, jak i działu live."

Oprócz tego, że iż nie wskazano definicji "czarnej listy" (a w tym kryteriów, w oparciu o które Dział Analiz Spółki kwalifikuje klientów na tzw. "czarną listę"), ma rację organ odwoławczy, że brakuje również jasno zdefiniowanych kryteriów kwalifikacyjnych klientów do pozostałych kategorii ryzyka.

Sąd nie podziela także stanowiska skarżącej spółki, która stara się błędy w sporządzonej ocenie ryzyka usprawiedliwić brakiem, w jego ocenie jednoznacznych wytycznych i stanowisk ułatwiających podmiotom z branży hazardowej wdrożenie odpowiednich procedur i dokonanie oceny ryzyka, jak też podnosiła, że nie jest instytucją finansową (jak banki), stąd nie powinno się od niej oczekiwać szczególnie skomplikowanej oceny czy podejmowania szczególnie wyszukanych środków mitygujących ryzyko. Podkreślić należy, że bezsporne jest, że skarżąca jako instytucja obowiązana jest zobligowana stosować przepisy omawianej ustawy. Bez znaczenia jest, iż skarżąca nie jest instytucją finansową (czyli, jak twierdzi skarżąca bankiem), a konieczność zastosowania się do obowiązków wynikających z ustawy wynika m. in. z konieczności uniknięcia opisanego w dalszej części uzasadnienia przypadku "wyprania" pieniędzy pochodzących z przestępstwa.

Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem strony skarżącej, że w ustawie spenalizowany jest jedynie całkowity brak oceny ryzyka ewentualnie niesporządzenie i brak aktualizacji łącznie. Zdaniem Sądu wskazane przez organy błędy wskazują na pewną iluzoryczność zapisów oceny ryzyka, co wskazuje, że skarżąca uchybiła obowiązkowi z art. 27 ust. 3 ustawy. Przedstawiony przez stronę dokument nie wypełnia ustawowych przesłanek dokumentu oceny ryzyka. Odnosząc się do przytaczanego przez skarżącą wyroku WSA w Warszawie z dnia 10 sierpnia 2021 r. sygn.. akt V SA/Wa 2574/21, to wskazać należy, że w przywoływanym wyroku instytucją zobowiązaną była niewielka kancelaria prawna, stąd też zupełnie inne wymogi można było stawiać sporządzonej przez tą kancelarię ocenie ryzyka. Także oczywistym dla Sądu jest, że penalizowane jest zarówno niesporządzenie oceny ryzyka jak i (jeśli została sporządzona taka ocena), sam fakt braku aktualizacji oceny ryzyka.

Tym samym niezasadne są zarzuty naruszenia art. 27 ust. 1 i ust. 3 w zw. z art. 147 pkt 2 ustawy oraz zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 §1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. odnośnie ustalenia stan faktycznego dotyczącego powyższego uchybienia.

W tym miejscu wskazać należy, że Sąd podziela stanowisko Ministra Finansów, iż regulacja zawarta w art. 33 ustawy wprowadza kluczowy obowiązek z punktu widzenia systemu przeciwdziałania prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu - obowiązek stosowania przez instytucje obowiązane środków bezpieczeństwa finansowego. Tenże obowiązek ma charakter ściśle prewencyjny w stosunku do ryzyka, jakim jest wystąpienie prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu.

W myśl art. 33 ustawy:

"1. Instytucje obowiązane stosują wobec swoich klientów środki bezpieczeństwa finansowego.

2. Instytucje obowiązane rozpoznają ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz oceniają poziom rozpoznanego ryzyka.

3. Instytucje obowiązane dokumentują rozpoznane ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz jego ocenę, uwzględniając w szczególności czynniki dotyczące:

1) rodzaju klienta;

2) obszaru geograficznego;

3) przeznaczenia rachunku;

4) rodzaju produktów, usług i sposobów ich dystrybucji;

5) poziomu wartości majątkowych deponowanych przez klienta lub wartości przeprowadzonych transakcji;

6) celu, regularności lub czasu trwania stosunków gospodarczych.

4. Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego w zakresie i z intensywnością uwzględniającymi rozpoznane ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz jego ocenę."

Z kolei przepisy zawarte w art. 34 ust. 1 ustawy zawierają katalog czterech środków bezpieczeństwa finansowego, na które składają się:

"1) identyfikację klienta oraz weryfikację jego tożsamości;

2) identyfikację beneficjenta rzeczywistego oraz podejmowanie uzasadnionych czynności w celu:

a) weryfikacji jego tożsamości,

b) ustalenia struktury własności i kontroli - w przypadku klienta będącego osobą prawną, jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej lub trustem;

3) ocenę stosunków gospodarczych i stosownie do sytuacji, uzyskanie informacji na temat ich celu i zamierzonego charakteru;

4) bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych klienta, w tym:

a) analizę transakcji przeprowadzonych w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia, że transakcje te są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie, rodzaju i zakresie prowadzonej przez niego działalności oraz zgodne z ryzykiem prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanym

z tym klientem,

b) badanie źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta - w przypadkach uzasadnionych okolicznościami".

Natomiast regulacja art. 35 ustawy wskazuje moment (okoliczności) w których instytucje obowiązane mają obowiązek zastosowania środków bezpieczeństwa finansowego. Zgodnie ze wskazanym przepisem:

"Art. 35 ust. 1. Instytucje obowiązane stosują środki bezpieczeństwa finansowego w przypadku:

1) nawiązywania stosunków gospodarczych;

2) przeprowadzania transakcji okazjonalnej:

a) o równowartości 15 000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane, lub

b) która stanowi transfer środków pieniężnych na kwotę przekraczającą równowartość 1000 euro,

c) z wykorzystaniem waluty wirtualnej o równowartości 1000 euro lub większej - w' przypadku instytucji obowiązanych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 12;

3) przeprowadzania gotówkowej transakcji okazjonalnej o równowartości 10 000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane - w przypadku instytucji obowiązanych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 21-23;

4) obstawiania stawek oraz odbioru wygranych o równowartości 2000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane - w przypadku instytucji obowiązanych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20;

5) podejrzenia prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu;

6) wątpliwości co do prawdziwości lub kompletności dotychczas uzyskanych danych identyfikacyjnych klienta."

Odnosząc się do kwestii stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy , tj. oceny stosunków gospodarczych i stosownie do sytuacji, uzyskania informacji na temat ich celu, w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu, wskazać należy, że Sąd w pełni podziela stanowisko organów, że charakter stosunków gospodarczych może być związany z charakterem relacji klienta do instytucji obowiązanej i zakładów. Okoliczności związane z obstawianiem nadwyżki wybranej konkretnej części dochodów klienta -w sposób obiektywny - mogą rzutować na charakter stosunków gospodarczych. W przypadku gdy charakter stosunków zostanie określony jako rekreacyjny (związany z obstawianiem nadwyżki finansowej w wysokości do 10% dochodów), to instytucja obowiązana uzyskuje wiedzę, która pozwoli ustalić, iż przy wzroście wysokości stawek charakter transakcji uległ zmianie, albo dochód klienta uległ zmianie, bądź udział procentowy dochodów przeznaczonych na zakłady uległ zmianie. Powyższe okoliczności mogłyby świadczyć o zmianie charakteru stosunków gospodarczych, a także wpływać na ocenę ryzyka związaną z konkretnym stosunkiem gospodarczym. Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, że powyższe nie ma znaczenia, bo zachowania klientów są nieracjonalne, albowiem klient może bowiem przeznaczyć na zakłady nawet 100% dochodów, pozostaje bez wpływu na założony cel stosunków gospodarczych i niekoniecznie będzie mieć wpływ na ocenę ryzyka związaną z konkretnym stosunkiem gospodarczym. Zdaniem Sądu tak duży zakres środków majątkowych zaangażowanych przez klienta w zakłady wzajemne może mieć wpływ na ocenę ryzyka prania pieniędzy i finansowania terroryzmu w szczególności w kontekście źródła pochodzenia tych środków. W materiale dowodowym przedmiotowego postępowania nie stwierdzono żadnych dokumentów złożonych przez stronę świadczących o realizacji obowiązku zawartego w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy. Tym samym niezasadne są zarzuty naruszenia art. 34 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 33 w zw. z art. 147 pkt 4 ustawy.

Odnośnie stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy, tj. bieżące monitorowanie stosunków gospodarczych klienta, w tym: analizę transakcji przeprowadzonych w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia, że transakcje te są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie, rodzaju i zakresie prowadzonej przez niego działalności oraz zgodne z ryzykiem prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanym z tym klientem, wskazać należy, że Sąd podziela także stanowisko organów, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje jednoznacznie na niedokonanie bieżącego monitorowanie stosunków gospodarczych klienta - analizy transakcji przeprowadzanych w ramach stosunków gospodarczych w celu zapewnienia, że transakcje te są zgodne z wiedzą instytucji obowiązanej o kliencie, rodzaju i zakresie prowadzonej przez niego działalności oraz zgodne z ryzykiem prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanym z tym klientem. Z treści przekazanych przez spółkę dowodów nie wynika bowiem, aby strona ustaliła i zapisała informacje uzyskane w wyniku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego w zakresie obowiązku określonego w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy. Oznacza to, że spółka nie wypełniła obowiązku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego, o którym mowa w powyższym przepisie, w stosunku do 105 z 105 klientów objętych próbą kontrolną na potrzeby oceny realizacji przedmiotowego obowiązku. Zdaniem Sądu wskazywane przez skarżącą przeglądanie przestawień transakcji klientów i ich ocena miały na celu wyłącznie ochronę interesów biznesowych spółki, a nie realizację ustawowych obowiązków. Jeszcze raz wskazać należy, że przekazane w trakcie kontroli wydruki systemowe [...] nie zawierały żadnego wyniku analizy, podsumowania, czy wniosków dotyczących analizy w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu. Tym samym niezasadne są zarzuty naruszenia art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. a w zw. z art. 33 w zw. z art. 147 pkt 4 ustawy.

Odnośnie stosowania środków bezpieczeństwa finansowego, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy, tj. bieżącego monitorowania stosunków gospodarczych klienta, w tym badanie źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta - w przypadkach uzasadnionych okolicznościami, wskazać należy, że w piśmie z dnia 12 lutego 2020 r. skarżąca spółka poinformowała organ I instancji, że na etapie rejestracji konta w serwisie [...].pl składane jest przez klienta oświadczenie o pochodzeniu środków na grę z legalnego źródła. Zgodnie z art. 1.4 Regulaminu Internetowych Zakładów Bukmacherskich, zaakceptowanym przez Ministra Finansów: "Klienci [...] powinni zapoznać się, zrozumieć i zaakceptować poniższy Regulamin w momencie otwierania konta (profilu Informacyjnego gracza). Z kolei zgodnie z art. 1.5 ww. Regulaminu: każdy klient [...] może skonsultować się na temat niniejszych zasad oraz interesującej go oferty bukmacherskiej przed zawarciem zakładu. Posiadanie dowodu zawarcia zakładu, wydanego przez [...] oznacza, iż uczestnik gry przyjął do wiadomości i zaakceptował zasady Regulaminu oraz przedmiot zawartego zakładu, bez względu na fakt, czy je zrozumiał i jest ich świadomy, czy też nie". Spółka wskazała również, że w czasie trwania stosunków gospodarczych klient ma szereg możliwości, aby zgłosić zmianę źródła pochodzenia środków do Spółki, min. poprzez kontakt z konsultantem [...] za pośrednictwem czatu. Dlatego też, zdaniem spółki "należy uznać, że zawarcie zakładu stanowi potwierdzenie znajomości Regulaminu, zobowiązanie do jego przestrzegania, a także potwierdzenie okoliczności, że środki pochodzą z legalnego źródła".

Sąd podziela stanowisko organu, że skarżąca nie przekazała żadnych dokumentów, które mogłyby świadczyć o spełnieniu obowiązków, które zawarte są w 34 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy. Spółka nie dokonywała badania źródła pochodzenia wartości majątkowych będących w dyspozycji klienta - w przypadkach uzasadnionych okolicznościami, tj. w stosunku do klientów, którzy byli nieobecni do celów identyfikacji. Ponownie należy podzielić pogląd organów o znikomej wartości oświadczenia klienta o pochodzeniu środków pieniężnych podczas rejestracji przez internet. Wadliwe jest przyjęcie rozwiązania, że klient jedynie przy nawiązaniu stosunku gospodarczego deklaruje legalność źródła pochodzenia wartości majątkowych przeznaczonych na udział w grze. Tym samym złożenie przez klienta przedmiotowego oświadczenia podczas rejestracji przez Internet, pozbawia spółkę aktualnych informacji na temat źródeł pochodzenia wartości majątkowych np. przy zwieraniu kolejnych zakładów. Tym samym niezasadne są zarzuty naruszenia art. 34 ust. 1 pkt 4 lit. b w zw. z art. 33 w zw. z art. 147 pkt 4 lit. a) ustawy.

Odnosząc się do kwestii obowiązku stosowania środków bezpieczeństwa finansowego na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy, wskazać należy, że w myśl tego przepisu podmioty prowadzące działalność w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach w rozumieniu ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych stosują środki bezpieczeństwa finansowego m.in. w przypadkach obstawiania stawek oraz odbioru wygranych o równowartości 2000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzana jako pojedyncza operacja, czy kilka operacji, które wydają się ze sobą powiązane. Na kanwie sprawy D. G., który wykonał 1560 operacji, organ podkreślał, że skarżący nigdy nie informował o transakcjach powiązanych. Wskazać jednak przede wszystkim należy, że treści przekazanych przez Spółkę dowodów nie wynika aby strona ustaliła i zapisała informacje uzyskane w realizacji obowiązku określonego o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy w związku z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy. Oznacza to, że Spółka nie wypełniła obowiązku stosowania środka bezpieczeństwa finansowego o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy w związku z art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy, w stosunku do 105 z 105 klientów objętych próbą kontrolną na potrzeby oceny realizacji przedmiotowego obowiązku. Podkreślić należy, że bez znaczenia dla powyższego są przytaczane przez skarżącą spółkę wypowiedzi urzędników Ministerstwa Finansów podczas spotkania z 23 sierpnia 2019 r., które nie są normami prawa.

Ustosunkowując się do natomiast kwestii wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego w przypadkach wyższego ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu wynikającego z art. 43 ustawy, wskazać należy, iż z uwagi na treść § 6 procedury wewnętrznej, spółka w przypadku, gdy klient nie był obecny dla celów identyfikacji, przesądziła o wystąpieniu wyższego ryzyku prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu oraz o obowiązku stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. Jednakże w kontrolowanym okresie, pomimo zakwalifikowania zachowań klientów do wysokiego poziomu ryzyka (tj. wpisu na tzw. "czarną listę") spółka nie podjęła żadnych czynności celem zastosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. W odniesieniu do badanej grupy 105 klientów, tylko 3 klientom spółka przypisała wysokie ryzyko związane z wpisaniem klientów na tzw. czarną listę, sporządzaną przez Dział Analiz Sportowych, wobec których - na podstawie § 6 Procedury wewnętrznej - zobowiązana była do stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego. Jednakże Spółka nie załączyła do zastrzeżeń żadnych dowodów świadczących o tym, że w sytuacji obstawiania przez klientów stawki oraz odbioru wygranej o równowartości 2.000 euro lub większej, bez względu na to, czy transakcja jest przeprowadzona jako pojedyncza operacja, stosowała przewidziane przez ustawę środki bezpieczeństwa finansowego. Podkreślić należy, że skarżąca kwestionuje występowanie transakcji powiązanych w ramach stosunków gospodarczych. Tym samym z jednej strony spółka deklaruje stosowanie środków bezpieczeństwa finansowego w przypadkach określonych w art. 35 ust. 1 pkt 4 ustawy, z drugiej zaś strony wyklucza możliwość powiązania transakcji w ramach stosunku gospodarczego. Podkreślić należy, że spółka nie dołączyła do materiału dowodowego żadnych informacji uzyskanych w ramach stosowania wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego.

Ponadto wskazać należy, art. 50 ust. 1 ustawy stanowi, iż cyt. "Instytucje obowiązane wprowadzają wewnętrzną procedurę w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, zwaną dalej "wewnętrzną procedurą instytucji obowiązanej". Wewnętrzna procedura instytucji obowiązanej podlega bieżącej weryfikacji oraz w razie potrzeby aktualizacji." Natomiast Ustęp 2 art. 50 wskazuje podstawowy zakres przedmiotowy, który powinna zawierać wewnętrzna procedura instytucji obowiązanej. Określa ona, z uwzględnieniem charakteru, rodzaju i rozmiaru prowadzonej działalności, zasady postępowania stosowane w instytucji obowiązanej i obejmuje w szczególności:

"1) czynności lub działań podejmowanych w celu ograniczenia ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu i właściwego zarządzania zidentyfikowanym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu;

2) zasad rozpoznawania i oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związanego z danymi stosunkami gospodarczymi lub transakcją okazjonalną, w tym zasad weryfikacji i aktualizacji uprzednio dokonanej oceny ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu;

3) środków stosowanych w celu właściwego zarządzania rozpoznanym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu związanym z danymi stosunkami gospodarczymi lub transakcją okazjonalną;

4) zasad stosowania środków bezpieczeństwa finansowego;

5) zasad przechowywania dokumentów oraz informacji;

6) zasad wykonywania obowiązków obejmujących przekazywanie Generalnemu Inspektorowi informacji o transakcjach oraz zawiadomieniach;

7) zasad upowszechniania wśród pracowników instytucji obowiązanej wiedzy z zakresu przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;

8) zasad zgłaszania przez pracowników rzeczywistych lub potencjalnych naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu;

9) zasad kontroli wewnętrznej lub nadzoru zgodności działalności instytucji obowiązanej z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu oraz zasadami postępowania określonymi w wewnętrznej procedurze;

10) zasad odnotowywania rozbieżności między informacjami zgromadzonymi w' Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych a informacjami o beneficjentach rzeczywistych klienta ustalonymi w związku ze stosowaniem ustawy;

11) zasad dokumentowania utrudnień stwierdzonych w związku z weryfikacją tożsamości beneficjenta rzeczywistego oraz czynności podejmowanych w związku z identyfikacją jako beneficjenta rzeczywistego osoby fizycznej zajmującej wyższe stanowisko kierownicze".

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie prawidłowo ustalono, iż procedura wewnętrzna jest wadliwa, albowiem nie zawiera dwóch obligatoryjnych elementów objętych dyspozycją art. 50 ust. 2 ustawy, a mianowicie zasad postępowania stosowanych w instytucji obowiązanej obejmujących:

• art. 50 ust. 2 pkt 1 ustawy - czynności lub działań podejmowanych w celu ograniczenia ryzyka prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu i właściwego zarządzania zidentyfikowanym ryzykiem prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,

• art. 50 ust. 2 pkt 9 ustawy - zasad kontroli wewnętrznej lub nadzoru zgodności działalności instytucji obowiązanej z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz zasadami postępowania określonymi w procedurze wewnętrznej.

Sąd podziela stanowisko Ministra, że analiza całego zgromadzonego w tym zakresie materiału dowodowego prowadzi do wyniku, że - pomimo, iż spółka podjęła w dniu 2 lipca 2018 r. uchwałę Zarządu nr 1 w sprawie zmiany wewnętrznej procedury w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu wraz z przyjęciem tekstu jednolitego "Wewnętrznej procedury w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu", to dokument ten nie zapewniał prawidłowej realizacji obowiązków określonych w ustawie oraz był niedostosowany do obowiązującego stanu prawnego, tj. nie zawierał opisanych powyżej obligatoryjnych elementów. Dokument okazany kontrolującym okazał się dotknięty wadą do tego stopnia, iż nie mógł być uznany za wewnętrzną procedurę, wskazaną w art. 50 ustawy. Tym samym niezsadne są zarzuty naruszenia art. 50 ust. 2 w związku z art. 147 pkt 7 ustawy.

W ocenie Sądu najważniejszym jednak uchybieniem jest brak przekazania przez skarżącą spółkę zawiadomienia do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, o którym mowa w art. 74 ustawy, które dotyczyłoby D. G. W myśl art. 74 ust. 1 instytucja obowiązana zawiadamia Generalnego Inspektora o okolicznościach, które mogą wskazywać na podejrzenie popełnienia przestępstwa prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu. Zawiadomienie jest przekazywane niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 2 dni roboczych od dnia potwierdzenia przez instytucję obowiązaną podejrzenia, o którym mowa w ust. 1 (ust. 2 tego przepisu).

Wskazać należy, że bezsporne jest, że okresie objętym kontrolą klient D.G. obstawiał zakłady przez 528 dni, z tego w ciągu 495 dni obstawiał więcej niż 10 zakładów dziennie (z czego w ciągu 118 dni obstawiał więcej niż 100 zakładów dziennie). Ma rację organ, że okoliczności te, zgodnie z wewnętrznymi przepisami Spółki powinny zostać uwzględnione w toku typowania transakcji podejrzanych, nie zostały nie w jakikolwiek sposób rozpatrzone przez Spółkę, nie zastosowano również w stosunku do ww. klienta odpowiednich środków bezpieczeństwa finansowego. W toku kontroli ustalono, że transakcje klienta D.G. znacząco wyróżniały się na tle transakcji innych klientów spółki. D. G. wyróżniał się wysokością zaangażowanych w zakłady środków, które w okresie objętym kontrolą wynosiły 23 min PLN. Drugi co do wielkości zaangażowanych środków klient przeznaczył ok. 7,5 min PLN, tj. ok. trzykrotnie mniej niż D. G. Okolicznością wyjątkową na tle pozostałych klientów, jest zdecydowanie ilość wpłat gotówkowych dokonywanych w punktach stacjonarnych. Klient D. G. dokonał wpłat na kwotę ponad 5,5 mln PLN. Z kolei drugi klient co do wielości wpłaconych w punktach środków (dokonał wpłat w wysokości ok. 235 tys. PLN, co stanowi kwotę ponad 23 razy niższą. Większość klientów realizujących transakcje o wolumenie powyżej 100 000 PLN dokonywała wpłat poprzez instytucje płatnicze, nie zaś dokonując transakcji gotówkowych w punktach stacjonarnych spółki.

W tym mie4jscu wskazać należy, że skarżąca spółka sama podnosi, iż określono w § 5 pkt 9 Procedury wewnętrznej [...] przesłanki pomocne w typowaniu transakcji podejrzanych:

- wysokość transakcji znacznie odbiega od typowych wartości transakcji przeprowadzanych przez klienta;

- Klient zlecił przeprowadzenie więcej niż 10 transakcji w ciągu dnia;

- ogólne tytuły transakcji nie pozwalają zidentyfikować ich celu i znaczenia gospodarczego;

- Klient wycofuje/transferuje środki niezwłocznie po ich wpłaceniu/zaksięgowaniu na rachunku;

- wysokość otrzymanej wpłaty, przy uwzględnieniu innych okoliczności, znacznie odbiega od kwot wpłat realizowanych dotychczas;

- Klient zleca przeprowadzenie transakcji w nietypowych okolicznościach.

Ilość transakcji zlecanych do przeprowadzenia w ciągu jednego dnia przez D. G., przekraczała 10 zleceń dziennie, a zatem wielokrotnie - a praktycznie każdego dnia, w którym D. G. zlecił przeprowadzanie transakcji - stanowiła przesłankę (zgodnie z § 5 ust. 9 pkt 2 Procedury wewnętrznej) uzasadniającą uznanie powyższych transakcji za podejrzane.

Mimo to skarżąca nigdy nie sklasyfikowała D. G. jako klienta o podwyższonym ryzyku. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącą okoliczności zgłaszania transakcji D. G. jako nadprogowych, wskazać należy, że są to transakcje zgłaszane w trybie art. 72 ustawy, ich skala jest duża, a skarżąca powinna wystosować zawiadomienie na podstawie art. 74 ustawy. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącą okoliczności zgłaszania transakcji D. G. jako nadprogowych, wskazać należy, że są to transakcje zgłaszane w trybie art. 72 ustawy, ich skala jest duża, a skarżąca powinna wystosować zawiadomienie na podstawie art. 74 ustawy. Sąd też nie podziela obszernej argumentacji strony skarżącej, która stara się argumentować, że pomimo powyższych oczywistych faktów nie można było przyjąć, że transakcje skarżącego mają podejrzany charakter.

W tym miejscu wskazać należy, że w wyroku z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt. [...] Sąd Okręgowy w [...] [...] Wydział [...], przy udziale oskarżyciela posiłkowego Centralnego Biura Antykorupcyjnego orzekł, że K. G. i D. G., oskarżeni o to, że:

"1. w bliżej nieustalonych dniach, w okresie od 1 czerwca 2017 r. do 30 grudnia 2019 r. przy [...] w [...], działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu, przywłaszczyli należące do Centralnego Biura Antykorupcyjnego powierzone K. G. — zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na stanowisku głównego specjalisty, a później eksperta w Wydziale Finansowo- Księgowym Biura Finansów Centralnego Biura Antykorupcyjnego - mienie ruchome znacznej wartości w postaci pieniędzy w łącznej kwocie nie mniejszej niż 9.230.194,09 zł, czym z popełnienia przestępstwa uczynili sobie stałe źródło dochodu, tj. o czyn z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 §1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k.,

2. w okresie od 1 czerwca 2017 r. do 30 grudnia 2019 r. w ustalonych miejscach na terenie [...], działając wspólnie i w porozumieniu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, podejmowali czynności mające na celu udaremnienie stwierdzenia przestępnego pochodzenia środków pieniężnych i ich legalizację, przy wykorzystaniu platformy internetowej prowadzonej przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (obecnie [...] SA) dla uczestników gier hazardowych, ukryli je w ten sposób, że K. G. przekazywała D. G. wynoszone z kasy Centralnego Biura Antykorupcyjnego pieniądze, a ten użytkując w Internecie rzeczoną platformę i posługując się na niej pseudonimem "[...]", dokonał ich transferu na dedykowany mu rachunek w łącznej kwocie nie mniejszej niż 10.288.573 zł - stanowiącej korzyść majątkową wysokości 9.230.194,09 zł pochodzącą z popełnienia na szkodę CBA występku z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. oraz pożytków uzyskanych w związku z obracaniem w grach hazardowych przywłaszczonymi pieniędzmi, a następnie obracając tymi środkami, uczestniczył w grach hazardowych oraz wypłacił z tegoż rachunku kwotę 2.008.875 zł i tak osiągnęli znaczną korzyść majątkową w kwocie nie mniejszej niż 29.197.079 zł, czym z popełnienia przestępstwa uczynili sobie stałe źródło dochodu, tj. o czyn z art. 299 § li 6 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 65 §1 k.k.

I. D. G. i K. G. uznaje za winnych czynu z pkt. 1. z tym, że z opisu czynu eliminuje słowa "nie mniejszej niż" i za to na podstawie art. 284, § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. D. G. o skazuje na karę 7 (siedmiu) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, a K. G. na karę 5 (pięciu) lat i 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności;

(...)

VI. D. G. i K. G. uznaje za winnych czynu z pkt. 2. i za to na podstawie art. 299 § 1 i 6 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. D. G. skazuje na karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności, a K. G. na karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;"

Ponadto, w pkt 1.1 uzasadnienia do wyżej wskazanego wyroku, sąd uznał za udowodniony fakt, iż K. G. oraz D. G.i:

" W okresie objętym zarzutem D. G. dokonał na dedykowany mu rachunek łącznie 1590 wpłat w kwocie nie mniejszej niż 10.288.573 zł -w tym stanowiącej korzyść majątkową wysokości 9.230.194,09 zł pochodzącą z popełnienia na szkodę CBA. Użytkując platformę do gier hazardowych, oskarżony zawarł zakłady na łączną kwotę 32.241.546,74 zł - z czego suma wygranych wyniosła 29.197.079 zł-3.316.690,55 zł w 2017 r, 11.959.396,90 zł w 2018 r. oraz 13.920.991,55 zł w 2019 r. Z internetowego konta gracza D. G. wypłacił natomiast wygrane w łącznej wysokości 2.008.875,80 zł-z czego kwotę 119.019,66 zł w 2017 r., kwotę 887.070.61 zł w 2018 r. oraz kwotę 1.002.785,33 zł w 2019 r. Uzyskane pieniądze wypłacone zostały na rachunek bankowy Z. G. prowadzony w [...] SA. Część z tej kwoty - nie mniejsza niż 1.058.378,91 zł została przez oskarżonego ponownie przeznaczona na gry hazardowe. Niewielką część pieniędzy K. G. i D. G. spożytkowali natomiast na cele własne, w tym zakup samochodu m-ki [...] o wartości ok. 80.000 zł. Spłatę prywatnych długów, a także niektóre bieżące wydatki dnia codziennego".

Wyrok Sądu Okręgowego w [...] [...] Wydział [...] z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt. [...] został zaskarżony. W dniu 1 czerwca 2022 r. sygn. [...]zapadło prawomocne orzeczenie sądowe kończące postępowanie odwoławcze, wydane przez - Sąd Apelacyjny w [...] [...] Wydział [...], utrzymujące w mocy wyrok Sądu Okręgowego.

Podkreślić należy, że z powyższego wynika, iż mają rację organy, iż niedopełnienie przez skarżącą spółkę szeregu obowiązków wynikających z ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzm doprowadziło do powyższego, tj. "wyprania" przez D. G. za pośrednictwem zakładów wzajemnych zawieranych w skarżącej spółce, pieniędzy pochodzących z przestępstwa.

Prawidłowo przeanalizowano również przesłanki odnoszące się do ustalenia wysokości określone w art. 150 ust. 4 ustawy, tj.:

> wagę naruszenia i czas jego trwania,

> zakres odpowiedzialności instytucji obowiązanej,

> możliwości finansowe instytucji obowiązanej,

> skalę korzyści osiągniętych lub strat unikniętych przez instytucję obowiązaną, jeżeli można te korzyści lub straty ustalić,

> straty poniesione przez osoby trzecie w związku z naruszeniem, jeżeli można je ustalić,

> stopień współpracy instytucji obowiązanej z organami właściwymi w sprawach przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu,

> uprzednie naruszenie przepisów ustawy przez instytucje obowiązaną.

Wskazać należy, że przy każdym naruszeniu prawidłowo organy ustaliły wagę naruszenia (duża) i czas trwania. Prawidłowo ustalono też pełny zakres skarżącej jako odpowiedzialności instytucji obowiązanej. Jeszcze raz podkreślić, że ta odpowiedzialność nie może być pomniejszona ze względu na fakt, że skarżąca nie jest instytucją bankową. Przepisy omawianej ustawy nie różnicują zakresu odpowiedzialności instytucji obowiązanych ze względu na charakter ich działalności. Prawidłowe są też ustalenia dotyczące możliwości finansowych instytucji obowiązanej. Organ uzyskał szczegółowe informacje dotyczące dochodu skarżącej spółki.

W ocenie Sądu organ I prawidłowo oszacował także wysokość korzyści osiągniętych przez instytucję obowiązaną na poziomie 3.555.747,74 zł. Powyższa kwota wyliczona została na podstawie przepływów pieniężnych pomiędzy instytucją obowiązaną, tj. [...] SA, a D. G. Kwota 3 555 647,74 zł wyliczona została zgodnie z równaniem, gdzie od kwoty 10.288.573,00 zł (środki przetransferowane przez D. G. na rachunek [...] SA) odjęto kwotę 4 723 949,46 zł (łączna kwota odprowadzonego podatku przez [...] SA w związku z wygranymi D. G.), a także odjęto kwotę 2.008.875,80 zł (środki wypłacone przez D. G. z internetowego konta gracza).Minister prawidłowo, szacując skalę korzyści osiągniętych lub strat unikniętych przez instytucję obowiązaną - [...] S.A., dokonał podsumowania przepływów pieniężnych, które wystąpiły pomiędzy instytucja obowiązaną ([...] S.A.), a klientem, który zgodnie z powyższym wyrokiem dokonywał przekazów środków pieniężnych w celu znacznego udaremnienia lub znacznego utrudnienia stwierdzenia ich przestępnego pochodzenia lub miejsca umieszczenia, ich wykrycie, zajęcie albo orzeczenie przepadku, tj. w celu realizacji czynu zabronionego z art. 299 kodeksu karnego.

Odnoście przesłanki strat poniesionych przez osoby trzecie w związku z naruszeniem, zdaniem Sądu Minister prawidłowo ustalił, na podstawie powyżej przytoczonych wyroków karnych, że K. G. wraz z D. G. dokonali zaboru w celu przywłaszczenia mienia ruchomego należącego do poszkodowanego - Centralnego Biura Antykorupcyjnego, który osiągnął straty znacznej wartości - tj. 9.230.194,09 zł. Sąd podziela stanowisko organu, że w przypadku gdyby skarżąca spółka efektywnie i proporcjonalnie do swoich możliwości wypełniała obowiązki ustawy, przedmiotowe przestępstwo prania pieniędzy, które zgodnie z wyrokiem sądu karnego realizowane było przez skazanych w okresie od 1 czerwca 2017 r. do 30 grudnia 2019 r. - nie osiągnęłoby tak znacznego zasięgu, a tym samym pozwoliłoby uniknąć strat znacznej wartości, które były konsekwencją zaboru - przywłaszczenie mienia ruchomego należącego do poszkodowanego - Centralnego Biura Antykorupcyjnego (osoby trzeciej) - w kwocie 9.230.194,09 zł.

Wskazać należy, że same organy przyznały, iż z całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że strona udzielała na żądanie organu wyjaśnień, a współpraca ze stroną podczas postępowania administracyjnego przebiegała bez zastrzeżeń, z a wskazana wskazana przesłanka pozytywnie wpłynęła na wybór rodzaju kary administracyjnej oraz na ustalenie jej wysokości. Podkreślić należy, że przedmiotowa kara stanowi 41 % maksymalnej kary, jak mogła być na skarżącą nałożona.

W świetle powyższych wywodów Sąd nie podziela w żaden sposób argumentacji strony skarżącej, że naruszenia miały charakter znikomy, dlatego należało odstąpić od nałożenia kary pieniężnej.

Bez znaczenia dla wydanych rozstrzygnięć są podnoszone przez stronę skarżącą działania naprawcze, jakie spółka podjęła już po przeprowadzeniu kontroli i zgodnie z zaleceniami pokontrolnymi.

Sąd odmówił przeprowadzenia wnioskowanego dowodu na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., gdyż wnioskowany dowód nie przyczyni się do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, albowiem większość dokumentów, które skarżący dołączył do skargi, znajdowało się w aktach administracyjnych sprawy i było przedmiotem kontroli.

W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.