Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie sędzia NSA Piotr Korzeniowski (sprawozdawca) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant asystent sędziego Marita Sukiennik-Sikora po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 grudnia 2022 r. sygn. akt II SA/Wr 409/22 w sprawie ze skargi H.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 29 marca 2022 r. nr SKO 4136/37/21/22 w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z 22 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: Sąd I instancji), sygn. akt II SA/Wr 409/22 po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi H.R. (dalej: skarżący, skarżący kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu (dalej: SKO we Wrocławiu, Kolegium) z 29 marca 2022 r. nr SKO 4136/37/21/22 w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, oddalił skargę w całości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją z 29 marca 2022 r. nr SKO 4136/37/21/22, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od decyzji Burmistrza Gminy W. (dalej: Burmistrz) z 3 września 2021 r. nr OR.6220.4.17.2021 ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przez C. spółkę z o.o. z siedzibą we W. (dalej: spółka) przedsięwzięcia pod nazwą: "Rozbudowa instalacji do biologicznego suszenia, biologicznego przetwarzania w warunkach tlenowych i kompostowania odpadów z modernizacją instalacji do mechanicznego przetwarzania odpadów w nowobudowanej hali sortowniczej Zakładu Zagospodarowania Odpadów R.", na działce nr [...], obręb [...] oraz na działkach o nr. [...], obręb [...], gmina W., SKO we Wrocławiu, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej zwana "k.p.a.") oraz art. 71 ust. 1 i ust. 2, art. 72 ust. 1 pkt 1, art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 1, art. 83 ust. 1 oraz art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 2373 ze zm.; dalej: u.u.i.ś.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na powyższą decyzję wniósł skarżący, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.

Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przyznanie od organu należnych kosztów niniejszego postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

SKO we Wrocławiu w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.

Sąd I instancji oddalając skargę w uzasadnieniu wyroku wskazał, że w niniejszej sprawie wnioskodawca przedłożył raport z 8 marca 2021 r., który następnie został w kwietniu i w maju 2021 r. czterokrotnie uzupełniony. W ocenie Sądu I instancji, przedłożony raport spełnia wszystkie wymagania, co zostało bardzo szczegółowo omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd I instancji nie podziela stanowiska strony skarżącej, że organy otrzymały wybiórczy materiał do analizy oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i tym samym wydały decyzje w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny (z pominięciem wpływu przedsięwzięcia na wymienione w skardze elementy środowiska). Według Sądu I instancji, raport przedłożony przez inwestora w niniejszej sprawie spełnia wszelkie wymogi określone w przepisach ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej: u.u.i.ś.), w szczególności art. 66 u.u.i.ś.

W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowany przez adw., na podstawie "art. 173 i nast. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.)", zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 oraz 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 2-2b, u.u.i.ś., przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie uwzględniły przy przeprowadzanej ocenie oddziaływania na środowisko, bytowania chronionych gatunków zwierząt i roślin na obszarze oddziaływania inwestycji, opierając się na niepełnym i niekompletnym raporcie oddziaływania na środowisko;

2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie dokonały niezbędnej i rzeczywistej analizy ryzyka i możliwości zanieczyszczenia wód oraz gruntów w obszarze oddziaływania inwestycji, w szczególności nie uwzględniły przy przeprowadzanej ocenie oddziaływania na środowisko niezinwentaryzowanego źródliska, które zaopatruje w wodę ludność na terenie, opierając się na niepełnym i niekompletnym raporcie oddziaływania na środowisko;

3. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 oraz 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z 66 ust. 1 pkt 5-7 u.u.i.ś. przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że inwestor dokonał nieprawidłowego wariantowania przedsięwzięcia, czym naruszył art. 66 ust. 1 pkt 5-7 u.u.i.ś.;

4. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 oraz 77 § 1, 80 k.p.a. w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 3b, u.u.i.ś. przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie dokonały należytej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie oddziaływania skumulowanego oraz dopuściły do niedopuszczalnego podziału inwestycji na części (zabieg salami slicing);

5. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 oraz 77 § 1, 80 k.p.a., w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 3a, pkt 6a lit. c, pkt 15 u.u.i.ś. przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie dokonały należytej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie wpływu przedsięwzięcia na bioróżnorodność, krajobraz; dobra materialne, możliwość wystąpienia konfliktów społecznych.

W skardze kasacyjnej wniesiono o:

1. orzeczenie merytoryczne na podstawie art. 188 p.p.s.a., przez uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Sądu I instancji wraz z równoczesnym uchyleniem w całości zaskarżonej decyzji SKO we Wrocławiu z 29 marca 2022 r. i poprzedzającej decyzji Burmistrza z 3 września 2021 r.;

2. ewentualnie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał zaskarżone orzeczenie.

Niezależnie od powyższego:

1. wniesiono o zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów sądowych oraz zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

2. stosownie do art. 176 § 2 p.p.s.a. wniesiono o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Jednocześnie wniesiono o wyznaczenie terminu rozprawy w formie zdalnej online (za pomocą środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość).

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie jej zarzutów.

Uczestnik postępowania, reprezentowany przez r.pr. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.

W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zarzuty przedstawione w skardze kasacyjnej stanowią proste powtórzenie (z nieznacznymi i nieistotnymi zmianami redakcyjnymi) zarzutów zawartych w skardze na decyzję SKO we Wrocławiu z 29 marca 2022 r. nr SKO 4136/37/21/22 w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań, podczas gdy przedmiotem zaskarżenia skargą kasacyjną jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w którym do tych zarzutów już się odniesiono.

Przed przystąpieniem do oceny trafności zarzutów kasacyjnych, ze względu na sposób ich sformułowania, konieczne jest przypomnienie, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę związany jest podstawami skargi kasacyjnej. To wnoszący skargę kasacyjną określa granice kontroli orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przechodząc do oceny zarzutów natury procesowej, należy podkreślić należy, że konieczne jest wykazanie, że zarzucane naruszenie, miało bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W wyroku NSA z dnia 24 stycznia 2024 r., sygn. akt I GSK 2064/22 wskazano na sposób rozumienia skuteczności zarzutów dotyczących naruszenia przepisów formułowanych w ramach tej podstawy kasacyjnej stwierdzając, że o skuteczności tej nie decyduje każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, wskazane uchybienia w pkt: 1.,2.,3.,4.,5. petitum skargi kasacyjnej nie spełniają wymogu odnoszącego się do możliwości istotnego wpływu na wynik sprawy.

Dla spełnienia wymogu wykazania, że zarzucane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy nie wystarczy przytoczenie formuły o naruszeniu przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy.

We wszystkich zarzutach przedstawionych w petitum skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie zarzuca niewłaściwe zastosowanie przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, który podziela Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tym składzie, że "Niewłaściwe zastosowanie polega na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Przy czym, nie można w skardze kasacyjnej skutecznie stawiać zarzutu naruszenia prawa materialnego, polegającego na jego niewłaściwym zastosowaniu, gdy z jego uzasadnienia wynika, że skarżący zarzuca wadliwe ustalenie okoliczności stanu faktycznego, bez wskazania przy tym, jakie normy postępowania naruszył Sąd I instancji. Zwalczanie ustaleń faktycznych nie może nastąpić wyłącznie przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Konieczne jest w takiej sytuacji wykazanie, że błędne ustalenia są wynikiem naruszenia przez Sąd przepisów prawa procesowego" (zob. wyrok NSA z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt II OSK 1971/20).

Niewłaściwe zastosowanie przepisu polega na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej (tzw. błąd subsumpcji). Dlatego, aby zarzuty kwestionujące zastosowanie przepisów prawa materialnego mogły zostać uznane za usprawiedliwione, konieczne jest podważenie w sposób skuteczny ustaleń dotyczących stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego wyroku (zob. wyrok NSA z 5 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 948/13). Skarga kasacyjna wniesiona w rozpoznawanej sprawie nie podważyła w sposób skuteczny ustaleń stanu faktycznego.

Wobec tego nie można uznać zarzutów niewłaściwego zastosowania: art. 66 ust. 1 pkt 2-2b, ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 2373 ze zm.; dalej: u.u.i.ś.); art. 66 ust. 1 pkt 5-7 u.u.i.ś.; art. 66 ust. 1 pkt 3b, u.u.i.ś., art. 66 ust. 1 pkt 3a, pkt 6a, lit. c, pkt 15 u.u.i.ś. Wynika to bowiem z okoliczności, że błędne zastosowanie (niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych zasadniczo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego obalenia tych ustaleń czy też dowiedzenia ich wadliwości (np. wyroki NSA z 5 września 2014 r., sygn. akt I OSK 1119/13; z 15 czerwca 2021 r., sygn. akt III OSK 181/21) .

Podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może się przejawiać w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego. Przepisy postępowania mogą być bowiem naruszone zarówno przez ich błędną wykładnię, jak i przez niewłaściwe zastosowanie. Dodatkowo jednak w przypadku zarzutów skierowanych wobec tego rodzaju przepisów strona wnosząca skargę kasacyjną oprócz wskazania, w jaki sposób doszło do naruszenia konkretnych (wyartykułowanych) przepisów postępowania, ma obowiązek wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy (zob. wyrok NSA z 7 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 2985/13).

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że sposób, w jakim została sporządzona skarga kasacyjna w niniejszej sprawie, bezpośrednio determinuje ocenę podniesionych zarzutów jako zarzutów nieskutecznych. Strona skarżąca kasacyjnie wskazuje bowiem na niewłaściwe stosowanie przepisów prawa materialnego w istocie zarzucając ich błędną wykładnię. Strona skarżąca kasacyjnie nie odnosi się jednak ani w treści zarzutów ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej do przyjętego przez Sąd I instancji rozumienia tych przepisów, lecz rozumienia przepisów prawa materialnego przyjętego przez orzekające organy.

W praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dochodzi jednak do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy wadliwość sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej może być zrekonstruowana w drodze analizy ich treści oraz uzasadnienia skargi kasacyjnej, na co zwracał uwagę NSA w uzasadnieniu uchwały z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09 podjętej w pełnym składzie. Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny w realiach niniejszej sprawy w wyniku analizy treści podniesionych zarzutów doszedł do przekonania, że strona skarżąca kasacyjnie zarzuca w istocie niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego będące następstwem jego błędnej wykładni i ustaleń w zakresie stanu faktycznego.

W realiach niniejszej sprawy niewłaściwego zastosowania prawa materialnego strona skarżąca kasacyjnie upatruje jako konsekwencji jego błędnej wykładni (co wynika z analizy uzasadnienia skargi kasacyjnej) i ustaleń w zakresie stanu faktycznego (co wynika z analizy treści zarzutów przedstawionych w petitum skargi kasacyjnej). Skarżący kasacyjnie kwestionuje w istocie prawidłowość kwalifikacji i oceny przez organy treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a zatem kwestionuje prawidłowość oceny stanu faktycznego sprawy, którego istotnym elementem jest przedmiotowy raport.

W związku z powyższym należy przypomnieć, że próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może skutecznie następować przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego stanu faktycznego, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który skarżący uznaje za prawidłowy. Jeżeli skarżący kasacyjnie uważa, że ustalenia faktyczne są błędne, ponieważ wadliwie oceniono treść złożonego wniosku, to zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię nie mógł osiągnąć skutku, a zrekonstruowany zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie należy ocenić jako co najmniej przedwczesny, a przez to również nieskuteczny (zob. wyrok NSA z 23 września 2022 r., sygn. akt III OSK 1536/21).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny odniesie się do poszczególnych zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut przedstawiony w pkt 1. petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 oraz 77 § 1, 80 k.p.a. Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia, zgodzić należy się z Sądem I instancji, który nie podzielił stanowiska strony skarżącej, że organy otrzymały wybiórczy materiał do analizy oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i tym samym wydały decyzje na podstawie błędnie ustalonego stanu faktycznego (z pominięciem wpływu przedsięwzięcia na wymienione w skardze elementy środowiska). Orzekające w sprawie organy nie miały obowiązku - odnosić się do faktu obecności na analizowanym obszarze wszystkich (żywych czy martwych) zwierząt, jakie zaobserwowano w każdym czasie i o każdej porze. Ma rację Sąd I instancji, że stwierdzenie, że organ w toku postępowania, dokonując oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie uwzględnił m.in. istnienia niezinwentaryzowanego źródliska w obszarze oddziaływania będącego siedliskiem zwierząt, występowania na terenach zadrzewień, jak i lasów wielu chronionych gatunków roślin i zwierząt, istnienia licznych gatunków zwierząt objętych ścisłą ochroną gatunkową występujących w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia i występowania martwych gatunków objętych ochroną gatunkową w obszarze oddziaływania istniejącej już instalacji, jest nieuzasadnione. Sąd I instancji słusznie podkreślił, że organ nosząc się z zamiarem nałożenia określonych obowiązków, zarówno wydający decyzję środowiskową, jak i uzgadniający warunki realizacji przedsięwzięcia - musi pamiętać, że ich nałożenie powinno mieć swoje umocowanie w obowiązujących przepisach prawa.

Nie jest zasadny zarzut przedstawiony w pkt 2. petitum skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie tj. brak uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie dokonały niezbędnej i rzeczywistej analizy ryzyka i możliwości zanieczyszczenia wód oraz gruntów w obszarze oddziaływania "inwestycji", w szczególności nie uwzględniły przy przeprowadzanej ocenie oddziaływania na środowisko niezinwentaryzowanego źródliska.

Odnosząc się do tego zarzutu oraz jego uzasadnienia wskazać należy, że "niezinwentaryzowane źródlisko", znajduje się na działce nr [...], która graniczy od strony północno-zachodniej z działką nr [...], na której znajduje się kwatera nowego składowiska odpadów. Wyjaśnić jednocześnie należy, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego obecnie przez inwestora przedsięwzięcia.

Nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty przedstawione w pkt 3.,4.,5. petitum skargi kasacyjnej.

Odnosząc łącznie do tych zarzutów wyjaśnić należy, że skarżący kasacyjnie nie wskazał na konkretne braki w postępowaniu dowodowym, które - pomimo pozostałego zebranego w sprawie materiału dowodowego – nie mogły pozwolić organom na uzyskanie pełnego obrazu stanu faktycznego sprawy dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przez spółkę przedsięwzięcia pod nazwą: "Rozbudowa instalacji do biologicznego suszenia, biologicznego przetwarzania w warunkach tlenowych i kompostowania odpadów z modernizacją instalacji do mechanicznego przetwarzania odpadów w nowobudowanej hali sortowniczej Zakładu Zagospodarowania Odpadów [...]".

Strona skarżąca kasacyjnie stawiając zarzuty przedstawione w pkt: 3.,4.,5. petitum skargi kasacyjnej nie wykazała, że ocena przedłożonego przez inwestora raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniami była dowolna, tj. brak w niej było logiki, doświadczenia życiowego, podstawowej wiedzy dotyczącej opisanego w nim przedsięwzięcia. Skarżący kasacyjnie w skardze nie wykazał również, że ocena raportu została dokonana jedynie z uwzględnieniem części ustalonych okoliczności sprawy.

We wstępie do raportu wyjaśniono, że z uwagi na obowiązek dostosowania eksploatowanych instalacji do wymagań konkluzji BAT określonych w Decyzji Wykonawczej Komisji (UE) 2018/1147 z dnia 10 sierpnia 2018 roku, ustanawiającej konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do przetwarzania odpadów zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE, Spółka C. sp. z o.o. podjęła działania związane z zastosowaniem nowego wariantu instalacji składającej się z dwóch stacjonarnych linii technologicznych oraz mobilnej linii do rozdrabniania i przesiewania w układzie równoległym oraz rozbudowę instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów biodegradowalnych oraz odpadów o kodzie 19 12 12 frakcji 0-80 mm. W związku z powyższym w nowobudowanej hali zgodnie z pozwoleniem na budowę wydanym na podstawie decyzji Burmistrza W. z 25 stycznia 2016r. o środowiskowych uwarunkowaniach (znak: OR.6220.6.8.2015) z późn. zm. przedsięwzięcia pod nazwą modernizacja instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych realizowana na dz. nr [...] obręb [...], gm. W. dz. nr [...], obręb [...], gm. W. (załącznik nr 3) zostaną umiejscowione: Linia nr 1 - linia technologiczna dla przetwarzania odpadów o łącznej wydajności około 480 000 Mg/rok do zmieszanych odpadów komunalnych około 400 000 Mg/rok oraz odpadów zbieranych selektywnie około 80 000 Mg/rok. Linia nr 2: - linia technologiczna do przetwarzania odpadów innych niż zmieszane odpady komunalne o łącznej wydajności około 270 000 Mg/rok. Linia nr 3 - mobilna linia technologiczna do przetwarzania odpadów o łącznej wydajności około 260 000 Mg/rok dla odpadów biodegradowalnych około 60 000 Mg/rok dla odpadów tzw. stabilizat około 200 000 Mg/rok.

Z raportu wynika, że zmiana układu instalacji umiejscowionej wewnątrz hali nie zmieni powierzchni użytkowej, wysokości oraz konstrukcji szkieletowej hali sortowni uzgodnionych pozwoleniem na budowę Starosty G. z dnia 30 października 2020r. (decyzja nr BD-161/20) – złącznik nr 4. Nie ulegnie zmianie również sposób zagospodarowania terenu realizacji przedsięwzięcia, który został opisany w posiadanej już decyzji Burmistrza W. z dnia 25 stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach (znak: OR.6220.6.8.2015) z późn. zm., a tym samym nie jest więc wymagana zmiana posiadanego już prawnie ww. pozwolenia na budowę. Rozbudowa instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów biodegradowalnych oraz odpadów o kodzie 19 12 12 frakcji 0-80mm będzie o mocy przerobowej na poziomie około 200 000 Mg/rok.

Przedmiotowy raport opracowany został w oparciu o przyjęte wstępne założenia koncepcyjne modernizacji instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów w miejscowości R., a także informacje/dane zawarte w dokumentach oraz informacje zebrane podczas wizji lokalnej. Podstawową metodą prognozowania wpływu projektowanej inwestycji na poszczególne komponenty środowiska była metoda porównawcza oraz numeryczne modele predykcji: emisji zanieczyszczeń pyłowych/gazowych i propagacji hałasu. Wykorzystano przy tym doświadczenia zebrane w toku realizacji i eksploatacji obiektów podobnego typu.

W przedstawionym raporcie dokonano omówienia poszczególnych typów oddziaływań z równoczesnym oszacowaniem ich rozmiarów oraz możliwości ich ograniczenia. Przy określeniu wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko wykorzystano metodę porównawczą. Opis zastosowanych metod prognozowania oddziaływania w zakresie zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego i oceny zjawisk akustycznych przedstawiono w rozdziale II.6. niniejszego raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Niezależnie jednak, czy chodzi o braki w postępowaniu dowodowym, czy o jego nieprawidłową ocenę, podczas wykazywania zarzucanych w pkt: 3.,4.,5. petitum skargi kasacyjnej naruszeń należy zawsze mieć w polu widzenia całokształt zebranych dowodów. Tylko w ten sposób można wywieść "istotność" podnoszonych uchybień. Samo twierdzenie, że organ ustalający środowiskowe uwarunkowania nie przeprowadził jakichś czynności, przeprowadził je z naruszeniem przepisów k.p.a. oraz u.u.i.ś., czy też że błędnie ocenił zebrany materiał dowodowy w szczególności raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko - bez odniesienia tych uchybień do wszystkich pozostałych ustaleń dokonanych w danej sprawie, jest jedynie przedstawieniem swojego stanowiska co do prawidłowości przeprowadzonego przez organy postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

Podsumowując, skuteczne podważenie ustalonego przez organy stanu faktycznego sprawy nie polega na przedstawieniu własnych poglądów również z powołaniem się na specjalistyczną opinię co do konieczności powzięcia przez te organy określonych działań, czy wyrażeniu własnego zdania na temat sposobu oceny konkretnych dowodów, tylko na wykazaniu - przy wzięciu pod uwagę wszystkich zebranych dowodów - że gdyby nie doszło do zarzucanych przez stronę uchybień, najprawdopodobniej organy rozstrzygnęłyby sprawę zupełnie inaczej, niż w zakwestionowany przez nią sposób.

Skarżący kasacyjnie w skardze kasacyjnej nie podważył skutecznie ustalonego przez orzekające organy stanu faktycznego.

Chybiony jest zarzut przedstawiony w pkt 4. petitum skargi kasacyjnej dotyczący braku dokonania przez organy należytej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie oddziaływania skumulowanego oraz dopuściły do niedopuszczalnego podziału "inwestycji" na części (zabieg salami slicing). Odnosząc się do tego zarzutu wyjaśnić należy, że na str. 105 raportu stwierdzono, że "Obliczony zasięg poziomu hałasu wskazuje, iż w wyniku funkcjonowania przedmiotowego przedsięwzięcia przy uwzględnieniu skumulowanego oddziaływania projektowanych obiektów i urządzeń oraz obiektów/urządzeń istniejących nie będzie dochodzić do sytuacji niedotrzymania standardów jakości środowiska pod względem uciążliwości akustycznej. Dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku, ustalone dla pory dziennej i nocnej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r., nie zostaną przekroczone na granicy terenów chronionych akustycznie. Odległości w jakich znajdują się wymienione tereny od granicy terenu przewidzianego pod przedsięwzięcia przekraczają zasięg izofony 55 dB dla pory dnia i izofony 45 dB dla pory nocy". Sąd I instancji ocenił zakres oddziaływania skumulowanego.

Sąd I instancji zasadnie podzielił stanowisko organu odwoławczego, że kumulacja dotyczy oddziaływań, a nie przedsięwzięć. W trafnej ocenie Sądu I instancji niesłusznie strona skarżąca stwierdza, że w sprawie doszło do niedopuszczalnego dzielenia "w sposób sztuczny jednego przedsięwzięcia na kilka w celu uniknięcia przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko". Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wypowiedział się na temat oszacowania oddziaływania przedsięwzięcia wynikającego z jego istnienia, wykorzystywania zasobów oraz emisji. Sąd I instancji w tym zakresie ocenił treść pkt II.7 raportu, w którym zawarto opis potencjalnie znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

W pkt II.7 na str. 91 raportu stwierdzono, że w wyniku istnienia planowanego przedsięwzięcia przewiduje się wystąpienie oddziaływań bezpośrednich, długoterminowych (stałych) polegających na emisji zanieczyszczeń do atmosfery pochodzących głównie ze spalania paliw przez pojazdy i urządzenia pracujące w ramach sortowni i instalacji do biostabilizacji tlenowej odpadów, pojazdy dostawców i odbiorców odpadów oraz w wyniku emisji substancji z powierzchni pryzm odpadów na placu dojrzewania. Przewiduje się także wystąpienie oddziaływania bezpośredniego, długoterminowego (stałego – ale o różnej charakterystyce dla pory dnia i nocy) polegającego na emisji hałasu w wyniku pracy, ruchy pojazdów drogowych i niedrogowych. Powyższe oddziaływania będą wynikiem emisji z wielu źródeł, także tych nie objętych przedmiotowym przedsięwzięciem, tak więc mają charakter skumulowany. Nie przewiduje się natomiast wystąpienia kumulacji tych oddziaływań z oddziaływaniami innych, sąsiednich instalacji nie będących własnością inwestora. Oddziaływania na stan powietrza atmosferycznego mają charakter lokalny i odwracalny. Po likwidacji instalacji ustanie emisja związana z przetwarzaniem odpadów, pracą i ruchem pojazdów.

Oddziaływanie na klimat akustyczny ma charakter lokalny i odwracalny. Po zamknięciu instalacji ustanie ruch pojazdów drogowych i niedrogowych, zlikwidowane zostaną emitory stacjonarne. W wyniku realizacji i późniejszej eksploatacji planowanego przedsięwzięcia dojdzie do zajęcia powierzchni ziemi. Oddziaływanie to określa się jako bezpośrednie i nieodwracalne, stałe. W wyniku prac na zajętym terenie zniszczeniu ulegnie istniejąca szata roślinna oraz utracone zostanie potencjalne miejsce bytowania niektórych zwierząt. Przewiduje się, że realizacja przedsięwzięcia i związane z tym zajęcie terenu spowoduje lokalną zmianę stosunków wodnych polegającą na zmniejszeniu strefy zasilania pierwszego poziomu wodonośnego. Ocenia się, iż jest to oddziaływanie wtórne, stałe i nieodwracalne. Realizacja planowanego przedsięwzięcia nie wiąże się z eksploatacją zasobów środowiska w postaci złóż kopalin. Nie przewiduje się wykorzystywania innych zasobów środowiska.

Nie jest zasadny zarzut przedstawiony w pkt 5. petitum skargi kasacyjnej dotyczący braku uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo że organy nie dokonały należytej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie wpływu przedsięwzięcia na bioróżnorodność, krajobraz; dobra materialne, możliwość wystąpienia konfliktów społecznych.

Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że Sąd I instancji dokonał oceny treści przedstawionej w pkt. II.11 raportu, dotyczącej analizy możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem.

W raporcie na str. 111 stwierdzono, że "W przypadku przedmiotowego przedsięwzięcia przewiduje się niewielką aktywność lokalnych społeczności podczas trwania postępowania administracyjnego związanego z uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Zakładu Zagospodarowania Odpadów w R. funkcjonuje w sąsiedztwie miejscowości [...] od roku 2005. Początkowo realizacja tego typu przedsięwzięcia mogła budzić obawy mieszkańców, jednak roztropna i zgodna z przepisami prawa eksploatacja rozwiała te wątpliwości. Zakład nie stanowi bowiem istotnego źródła uciążliwości dla mieszkańców sąsiednich miejscowości. Od czasu powstania Zakładu nie zanotowano istotnych incydentów, których stroną była lokalna społeczność".

Sąd I instancji ocenił, że w raporcie inwestor nie przewidział znaczącego negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na zwierzęta, jak również uznał, że pomimo utraty siedlisk oraz zniszczenia części osobników i populacji/kolonii przedmiotowe przedsięwzięcie nie wpłynie na stan zachowania gatunków w skali regionu i kraju. Takie twierdzenia zostały zaakceptowane przez RDOŚ.

Na str. 40 raportu wyjaśniono, że "Teren przeznaczony pod planowane przedsięwzięcie jest obecnie ogrodzony, co uniemożliwia penetracje przez duże ssaki. Może on stanowić potencjalne miejsce żerowania drobnych ssaków i ptaków. Jednak zważając na inicjalny charakter szaty roślinnej wynikający z przekształcenia terenu ocenia się, że teren nie przedstawia wysokich walorów bytowych dla zwierząt. W trakcie wizji lokalnej nie zaobserwowano śladów bytowania i samych osobników gatunków podlegających ochronie na podstawie prawa polskiego i europejskiego. Wizja lokalna polegała na przejściu terenu przewidzianego pod planowane przedsięwzięcia oraz terenów sąsiednich wzdłuż wyznaczonej marszruty. Marszruta wyznaczono w taki sposób by jej poszczególne odcinki tworzyły równoległe pasy oddalone o około 4 m.".

W trafnej ocenie Sądu I instancji, nie sposób uznać twierdzeń strony skarżącej kasacyjnie, że przedstawiony opis wpływu planowanego przedsięwzięcia na bioróżnorodność jest niewystarczający i niespełniający wymagań określonych w przepisach, oraz że w dokumentacji zabrakło rozpoznania, oszacowania i opisu ewentualnego zminimalizowania lub skompensowania wszystkich oddziaływań pośrednich i bezpośrednich, za uzasadnione.

W zakresie oceny wpływy oddziaływania przedsięwzięcia na różnorodność biologiczną na str. 83 raportu wyjaśniono, że "W ramach planowanego przedsięwzięcia przewiduje się zagospodarowanie nowych terenów w konsekwencji czego dojdzie do utraty terenów biologicznie czynnych. Projektowana modernizacja linii technologicznej w hali sortowni odpadów zlokalizowana będzie wewnątrz budowanej hali w obrębie terenu wcześniej przekształconego i wykorzystywanego pod obiekty związane z gospodarką odpadami. Tereny te zostały utwardzone i uszczelnione, co wiąże się z brakiem roślinności. Rozbudowa instalacji do biologicznego suszenia i biostabilizacji odpadów w nowy plac pod bioreaktory, stanowią obecnie powierzchnie biologicznie czynną, nie zajętą przez obiekty zakładu. Tereny te stanowiły grunty orne. W związku z powyższym szata roślinna ma charakter uprawny zbóż. Brak jest zadrzewień i zakrzewień. Nie przewiduje się wystąpienia znaczącego negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na zwierzęta. Może on stanowić potencjalne miejsce żerowania drobnych ssaków i ptaków. Jednak zważając na inicjalny charakter szaty roślinnej wynikający z przekształcenia terenu ocenia się, że teren nie przedstawia wysokich walorów bytowych dla zwierząt. W wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia przewiduje się bezpowrotną utratę siedlisk przez pospolite gatunki bezkręgowców bytujące obecnie na terenie przewidzianym pod przedsięwzięcie. Gatunki te w przeważającej części charakteryzują się niewielkim przestrzennie zasięgiem bytowania pojedynczych osobników i populacji.

Ocenia się, że pomimo utraty siedlisk oraz zniszczenia części osobników i populacji/kolonii przedmiotowe przedsięwzięcie nie wpłynie na stan zachowania gatunków w skali regionu i kraju".

Zagadnienia dotyczące oceny oddziaływania przedsięwzięcia na krajobraz przedstawiono na str. 83-84 raportu. W tym zakresie w raporcie wyjaśniono, że pojęcie krajobrazu nie jest jednoznaczne, a jego definicja różni się w zależności od dyscypliny naukowej, z punktu widzenia której to pojęcie jest rozpatrywane. Potocznie pod pojęciem krajobrazu rozumie się wygląd powierzchni Ziemi. W ochronie przyrody i ekologii przez krajobraz rozumiemy wiele oddzielnych elementów (takich jak drzewa, pola, rzeki, budynki, drogi itd.), które razem tworzą pewną całość. Przez wielu specjalistów (m.in. architektów krajobrazu) krajobraz jest postrzegany, jako synteza środowiska przyrodniczego, kulturowego i wizualnego. Krajobraz tworzy więc całość przyrodniczo - kulturową i stanowi zasób wartości wizualno - estetycznych, powstałych w wyniku wzajemnego oddziaływania czynników przyrodniczych i antropogenicznych. Analizując krajobraz terenu planowanego przedsięwzięcia wskazano w raporcie, że obecny teren w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia stanowi krajobraz otwarty, rolniczy. Dominujący typ krajobrazu związany jest z gruntami rolnymi, pasami zadrzewień śródpolnych oraz niewielkimi skupiskami zadrzewień. W bezpośrednim sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia w granicach Zakładu znajdują się obiekty o charakterze przemysłowym, w tym składowisko odpadów. Widok od strony miejscowości [...] w kierunku przedmiotowego przedsięwzięcia buduje przede wszystkim kompleks leśny zasłaniający w znacznej mierze przedmiotowe przedsięwzięcie. Teren planowanego przedsięwzięcia nie jest objęty żadną forma ochrony przyrody, w tym ochroną z uwagi na szczególne walory krajobrazowe. Planowane do realizacji obiekty zlokalizowane zostaną w bezpośrednim sąsiedztwie terenów wykorzystywanych do gospodarowania odpadami. Ocenia się, iż nie będą stanowić one nowych dominant krajobrazu. W szczególności nie spowodują zmiany widoków od strony miejscowości [...]. Autorzy raportu stwierdzili, że w przedmiotowym przypadku realizacja przedsięwzięcia nie spowoduje istotnego pogorszenia estetyki krajobrazu.

Ocena oddziaływania na dobra materialne została przedstawiona na str. 84 raportu. Autorzy raportu nie przewidują wystąpienia negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na dobra materialne w tym dobra materialne osób trzecich na etapie budowy/likwidacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Najbliższa zabudowa należąca do osób trzecich znajduje się w odległości około 630 m od przedsięwzięcia (zabudowa mieszkaniowa). Zarówno na etapie realizacji jak późniejszej eksploatacji instalacji nie dojdzie do emisji (np. drgań) które mogą wpłynąć na stan zachowania tych obiektów.

Wyjaśnić należy, że RDOŚ we Wrocławiu w postanowieniu uzgodnieniowym z 29 listopada 2021 r., znak WOOŚ.4221.158.2021.AP.3 na str. 6 (k. 18 akt adm.) zwrócił uwagę, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest poza granicami obszarów chronionych, wymienionych w art. 6 ustawy o ochronie przyrody, w tym poza obszarami Natura 2000. Najbliżej położony obszar chroniony - Obszar Chronionego Krajobrazu "[...]" znajduje się w odległości ok. 1,5 km, natomiast obszar Natura 2000 [...] zlokalizowany jest w odległości ok. 7 km. RDOŚ we Wrocławiu w uzasadnieniu ww. postanowienia na str. 7 wyjaśnił, że na podstawie przedstawionych w raporcie danych dotyczących lokalizacji przedsięwzięcia oraz jego oddziaływania na środowisko, "w pkt III sentencji nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko" w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś. Zdaniem RDOŚ we Wrocławiu, lokalizacja, rodzaj i parametry planowanego przedsięwzięcia oraz jego odległość od granic RP eliminują możliwość transgranicznego oddziaływania na środowisko. Na podstawie przedstawionych materiałów RDOŚ we Wrocławiu uznał, że przy wypełnieniu treści niniejszego postanowienia, a także prowadzeniu prac realizacyjnych oraz eksploatacyjnych zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, przedmiotowe przedsięwzięcie nie powinno znacząco oddziaływać na środowisko.

Sąd I instancji prawidłowo wyjaśnił, że w postępowaniu środowiskowym ocena oddziaływania przedsięwzięcia na dobra materialne przeprowadzana jest więc w sposób odpowiedni dla danego przypadku. Kwestia utraty wartości ekonomicznej gruntów wykracza więc poza zakres procedury oddziaływania na środowisko.

Skoro strona skarżąca kasacyjnie nie zakwestionowała skutecznie wykładni przepisów prawa materialnego, nie podważyła też skutecznie (tj. w ramach zarzutów naruszenia przepisów postępowania) okoliczności faktycznych sprawy, a ze skargi kasacyjnej wynika, że okoliczności te kwestionuje w ramach zarzutów naruszenia prawa materialnego, to oznacza to, że w realiach niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny dokonując kontroli sposobu zastosowania prawa materialnego przez Sąd I instancji obowiązany był wziąć pod uwagę wykładnię prawa materialnego i stan faktyczny sprawy przyjęte przez Sąd I instancji (zob. wyrok NSA z 23 września 2022 r., sygn. akt III OSK 1536/21).

Z tych względów, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.