Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.),, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Anna Koenigshaus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2021 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...].

Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta B., na podstawie art. 7d ust.1 pkt 1 lit. a oraz art. 24 ust. 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego, po rozpoznaniu wniosku skarżącej – reprezentowanej przez pełnomocnika - orzekł o odmowie dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków polegającej na wykazaniu "danych technicznych i użytkowych budynku położonego przy ulicy [...] na działce nr 1 zgodnie z protokołem oględzin budynku w dniu [...] r. przy udziale Inspektora PINB dla miasta B. i pełnomocnika właściciela R. P.".

W uzasadnieniu organ wskazał, że kwestionując stan danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków skarżąca nie wykazała poprzez stosowne udokumentowanie, że "dane techniczne i użytkowe budynku przy ulicy [...] w B., posadowionego na działce 2, położonej w obrębie ewidencyjnym [...] powinny być wykazane w ewidencji. Natomiast samo oświadczenie wnioskodawcy, że budynek jest użytkowany "na prowizorycznie dostosowanej powierzchni 500 m2, a dwie przybudówki są przeznaczone do rozbiórki", nie jest wystarczające aby uznać je za podstawę dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Organ zwrócił uwagę na fakt posługiwania się numerem porządkowym "[...]" bądź "[...]", które to numery według obecnie stosowanej ewidencji miejscowości, ulic i adresów są nadane dla budynków położonych poza nieruchomością będącą własnością skarżącej. Organ podkreślił, że utrudnia to poprawną identyfikację obiektu, co do którego składane są wnioski.

Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, w wyniku rozpoznania odwołania skarżącej, decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że żądanie skarżącej dotyczyło zmiany wpisów w ewidencji gruntów i budynków w zakresie aktualizacji danych takich jak zmiana funkcji budynku (wyłączenie budynku z użytkowania), powierzchnia użytkowa budynku i stan techniczny budynku dot. "budynku położonego przy ul. [...] na działce 1" na podstawie załączonej do wniosku dokumentacji tj. m.in.:

- decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] - o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla "dobudowy do budynku nr [...] szybu dla windy, zaplecza sanitarnego, zmiany sposobu użytkowania ww. obiektu;

- pisma Prezydenta Miasta B., z dnia [...] r. nr [...] w którym stwierdzono, iż były wydawane decyzje o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania oraz decyzje pozwolenia na budowę, jednakże do [...] r. nie wydano decyzji dotyczącej użytkowania obiektu;

- pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ds. Miasta B. nr [...] z dnia [...] r. w którym potwierdzono, że "od [...] r. do chwili obecnej do tutejszego inspektoratu nie wpłynął wniosek o zakończeniu budowy na posesji przy ul. [...]";

- zaświadczenia Prezydenta Miasta B. nr [...] z dnia [...] r., według którego na działce 2 nie ma wykazanego budynku w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla miasta B..;

- protokołu oględzin Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. z dnia [...] r. dotyczącego sprawdzenia legalności użytkowania pomieszczeń pofabrycznych jako pomieszczeń usługowo-handlowych w budynku przy ulicy [...] w B., z którego wynika, że budynek nie nadaje się do użytkowania bez wykonania przebudowy i generalnego remontu.

Następnie organ podniósł, że z zebranej w sprawie dokumentacji w prowadzonej dla Miasta B. ewidencji gruntów i budynków, dla obrębu ewidencyjnego [...], wskazana we wniosku z dnia 6 lipca 2020 r. przez pełnomocnika skarżącej działka nr 1 jest oznaczeniem archiwalnym i oznaczona była w latach wcześniejszych jako pb. 1. Obecnie jest oznaczona jako działka o numerze ewidencyjnym 2. W wyniku zakończonej w 2015 r. modernizacji ewidencji gruntów i budynków, której jednym z celów było założenie w wymienionym obrębie ewidencyjnym ewidencji budynków i lokali, na działce 2 są wykazane trzy budynki i dla żadnego z nich w ewidencji gruntów i budynków nie wykazuje się adresu: ul. [...] B. Obecnie adres ten przypisany jest wyłącznie dla budynku posadowionego na działce 3. Organ I instancji ustalił, że na archiwalnych, analogowych mapach zasadniczych numer [...] był wpisany w obrębie budynku posadowionego na działce o numerze ewidencyjnym [...]. Ponadto organ ewidencyjny zbadał wnioski o nadanie numeru porządkowego budynku w prowadzonym dla miasta B. systemie EMUiA i nie stwierdził nadania numeru dla budynków posadowionych na działce 2 w obrębie ewidencyjnym [...]. Z zebranej w sprawie dokumentacji wynika również, że w odniesieniu do danych dot. zarówno ww. działki ewidencyjnej jak i posadowionych na niej budynków po ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa informacji o zakończeniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla ww. obrębu ewidencyjnego nie zostały wniesione przez skarżącą, w oparciu o art. 24a ust. 9 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, w ustawowym terminie zarzuty do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, zatem zgodnie z obowiązującymi przepisami dane ujawnione w wyniku modernizacji są prawnie obowiązujące, a zarzuty zgłoszone po terminie określonym w art. 24 a ust. 9 ww. ustawy traktuje się jako wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że sposób użytkowania budynku musi wynikać z dostępnej organowi ewidencyjnemu dokumentacji architektoniczno- budowlanej, a organami właściwymi w sprawach ustalania funkcji budynków są odpowiednie organy administracji architektoniczno-budowlanej. Ponadto podniósł, że zgodnie z § 45 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków - przy aktualizacji operatu ewidencyjnego odpowiednio stosuje się przepisy § 35 tego rozporządzenia, który w punkcie 6 wskazuje, że źródłami danych ewidencyjnych są m.in. dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej. Podkreślił, że z powyższego wynika, iż dokonanie wpisu atrybutu funkcji budynku, jak i rodzaju budynku wg Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) i klasy wg Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) następuje w oparciu o odpowiednią dokumentację przekazywaną organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków przez organ architektoniczno - budowlany. Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie do żadnej z ww. sytuacji nie doszło.

Organ podkreślił, że organem decydującym o wyłączeniu budynku z użytkowania jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego (I instancja) oraz wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego (II instancja). Dodał, że z zebranej w sprawie dokumentacji jednoznacznie wynika, że właścicielka przedmiotowych budynków nie wystąpiła do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego dla Miasta B., jako właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, z wnioskiem o zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego budynku tj. o wyłączenie budynku z użytkowania.

Odnosząc się do żądania dotyczącego aktualizacji powierzchni użytkowej budynku, organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie wymóg dostarczenia stosownych dokumentów do aktualizacji operatu ewidencyjnego również nie został spełniony. Pomimo wezwania, pełnomocnik skarżącej nie wskazał, którego budynku posadowionego na działce nr 2, wniosek dotyczył i nie dostarczył odpowiednich dokumentów, niezbędnych do dokonania aktualizacji. Organ podniósł, że żądanie aktualizacji powierzchni użytkowej budynku w wielkości 500 m2, wskazanej w protokole oględzin z dnia [...] r. nie może zostać z ww. powodów spełnione. Zgodnie z obowiązującymi przepisami to po stronie wnioskodawcy, spoczywa obowiązek dostarczenia organowi ewidencyjnemu właściwych, zgodnych z przepisami dokumentów, będących podstawą wprowadzenia zmian. Organ odwoławczy podniósł, że w sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że organ ewidencyjny wezwał skarżącą do uzupełnienia dokumentacji niezbędnej do załatwienia wniosku zgodnie z jej żądaniem. Ponadto w celu wyjaśnienia sprawy zwrócił się do Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego w B. oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udzielenie informacji dotyczącej posiadanej przez te organy dokumentacji pozwalającej na aktualizację w ewidencji gruntów i budynków danych dotyczących przedmiotowych budynków, czy dla przedmiotowych budynków istnieje dokumentacja dotycząca ich funkcji użytkowej, czy prowadzone było postępowanie dotyczące budowy, rozbudowy lub rozbiórki oraz czy właściciel złożył wniosek o zmianę sposobu jego użytkowania, a jeśli tak, to jakie stanowisko w tej sprawie zajął właściwy organ. Organy administracji architektoniczno - budowlanej jednoznacznie wskazały, iż w ich posiadaniu nie znajduje się żadna dokumentacja mogąca stanowić podstawę do ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków, żądanych przez skarżącą informacji.

W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca – reprezentowana przez pełnomocnika - podniosła zarzut rażącego naruszenia przez organ § 46, 47, 54, 55, 56, 63 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001r. oraz art. 20 ust. 1 pkt 2, art. 22 ust. 2, 3, 4, art. 23 ust. 7, art. 24 w zw. z art. 7d ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a także art. 6, 7, 8, 9, 11, 77, 78, 80, 107 K.p.a. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazała, że zarówno organ I instancji, jak również organ odwoławczy zgodnie potwierdziły, że organ ewidencyjny jest obowiązany do utrzymania ewidencji gruntów i budynków w aktualnym stanie prawnym i faktycznym (art. 7d ust. 1 pkt a), co wynika zarówno z przepisów ustawy prawo geodezyjne jak również z rozporządzenia. Ewidencja budynków obejmuje informacje dotyczące ich funkcji użytkowych, położenia, przeznaczenia i ogólnych danych technicznych (art. 20 ust. 1 pkt 2). Podniosła, że ewidencja budynków powinna zawierać informacje o funkcji użytkowej budynku i o danych technicznych. Takie informacje zawiera załączony do wniosku protokół z dnia [...] r sporządzony osobiście przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. B. z udziałem pełnomocnika skarżącej.

Skarżąca podkreśliła, że sporządzony przez Inspektora PINB protokół jest w świetle art. 76 kpa dokumentem urzędowym, sporządzonym w przewidzianej formie przez powołane do tego organy państwowe w zakresie ich działania, stanowiącym dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Dodała, że na wstępie protokołu jest oświadczenie pełnomocnika właściciela dotyczące wstrzymania remontu budynku rozpoczętego w 2000r. przez nadzór budowlany postanowieniem z dnia [...]r. Dalej w protokole stwierdza się: "Po dokonaniu oględzin przez przedstawiciela PINB, że obiekt jest użytkowany tylko na wysokim parterze na powierzchni ok. 500m. Pozostałe pomieszczenia na poszczególnych kondygnacjach od II-VI nieużytkowane - wymagają remontu kapitalnego, względnie przebudowy (wykonano dokumentacje fotograficzną). Na tym protokół zakończono. Protokół został podpisany przez Inspektora PINB, przedstawiciela Prezydenta oraz przedstawiciela właściciela.

Skarżąca podniosła, że protokół jako dokument urzędowy, zgodnie z art. 23 ust 5 Prawa geodezyjnego powinien być przekazany przez PINB organowi ewidencyjnemu, który zgodnie z art. 23 ust 7 tej ustawy, niezwłocznie był obowiązany wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków dane na temat budynku stwierdzone w protokole. Dodała, że dane te nie zostały ujawnione do chwili obecnej, oraz że nie mogły być wpisane z tej przyczyny, że budynek w ogóle nie był ujęty w ewidencji - co stwierdza wprost zaświadczenie z 2013r. wydane przez Prezydenta Miasta B. i dopiero w wyniku jej pisma, organ ewidencyjny wszczął z urzędu w [...] r. postępowanie w przedmiocie założenia ewidencji. Jednak zakładając ewidencję dla przedmiotowego budynku organ nie odnotował w niej danych o budynku, o których mowa w art. 20, w szczególności w ust. 1 pkt 2 prawa geodezyjnego oraz § 63 ust 1 pkt 6 rozporządzenia, nie odnotował również danych zawartych w załączonych dokumentach do wniosku oraz innych dokumentach, o których mowa w uzasadnieniu decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, wydaną w wyniku rozpoznania wniosku skarżącej o wpis do ewidencji gruntów i budynków "danych technicznych i użytkowych budynku położonego przy ulicy [...] na działce nr 1 zgodnie z protokołem oględzin budynku w dniu [...] r. przy udziale Inspektora PINB dla miasta B. i pełnomocnika właściciela".

Podkreślenia wymagało, że organ I instancji, w piśmie z dnia [...] r., na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. wezwał skarżącą do uszczegółowienia wniosku inicjującego postępowanie w sprawie, wskazując, że w ewidencji gruntów i budynków, nieruchomość oznaczona w latach wcześniejszych jako pgr 1, obecnie jest oznaczona jako działka 2 i na działce tej są wykazane trzy budynki. W związku z tym organ wezwał stronę do uzupełnienia wniosku poprzez; - wskazanie, którego z budynków wykazanych w ewidencji gruntów i budynków na działce 2 obręb [...], wniosek dotyczy; - doprecyzowanie zakresu wniosku - "danych technicznych i użytkowych budynku", zgodnie z nomenklaturą atrybutów opisaną w przepisie § 63 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Następnie organ wydał decyzję pomimo tego, że pełnomocnik skarżącej, w odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 25 sierpnia 2020 r. nie doprecyzował wniosku, a stwierdził wręcz, że " na to pytanie organ ewidencyjny sam sobie udzielił odpowiedzi".

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji, jako powód odmowy dokonania aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, wskazał niewykazanie stanu tych danych przez stronę poprzez stosowne udokumentowanie. Podkreślił, że oświadczenie wnioskodawcy, że budynek jest użytkowany "na prowizorycznie dostosowanej powierzchni 500 m2, a dwie przybudówki są przeznaczone do rozbiórki", nie jest wystarczające aby uznać je za podstawę dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Jednocześnie organ zwrócił uwagę na fakt posługiwania się numerem porządkowym "[...]" bądź "[...]", które to numery – jak wskazał - według obecnie stosowanej ewidencji miejscowości, ulic i adresów są nadane dla budynków położonych poza nieruchomością będącą własnością skarżącej.

Organ podkreślił, że "utrudnia to poprawną identyfikację obiektu, co do którego składane są wnioski". Pomimo tego orzekł o odmowie dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Z powyższego wynika, że organ, pomimo stwierdzenia, iż nie został określony przedmiot wniosku, tj. nie sprecyzowano, jakiego obiektu dotyczy wniosek o dokonanie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, wydał decyzję o odmowie dokonania tej aktualizacji.

Dodać należało, że w piśmie z dnia [...] r., w którym organ wezwał skarżącą do uszczegółowienia wniosku, zawarte zostało pouczenie, że brak uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni – zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a., spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Jednakże, pomimo niesprecyzowania wniosku, organ wydał decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku.

W wyniku kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić więc należało, że zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy, doprowadziły do naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 64 § 2 K.p.a.

W związku ze wskazanym wyżej uchybieniem, skargę należało uwzględnić i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a., uchylić zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ ewidencyjny wydał decyzję o odmowie dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków pomimo stwierdzenia, iż nie został określony przedmiot wniosku, tj. nie sprecyzowano, jakiego obiektu dotyczy wniosek o dokonanie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Naruszenie wymienionych przepisów postępowania, w tym zwłaszcza art. 64 § 2 K.p.a., mogło mieć zatem istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazania co do dalszego postępowania, wynikają z powyższych rozważań.